II SA/Wa 1987/09
WyrokWSA w Warszawie2010-04-26
Skład orzekający: Adam Lipiński, Ewa Marcinkowska, Iwona Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozbawieniu prawa do zasiłku przedemerytalnego z dnia [...] sierpnia 2001 r. została wydana z naruszeniem prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie jej nieważności w trybie nadzwyczajnym?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji o pozbawieniu prawa do zasiłku przedemerytalnego była zgodna z prawem. Nabycie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, nawet okresowej, powoduje utratę prawa do zasiłku przedemerytalnego, co nie stanowi rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji z 2001 r. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie pozwala na poszerzenie materiału dowodowego ani dokonywanie dodatkowych ustaleń faktycznych.Stan faktyczny
Skarżąca B. N. została pozbawiona prawa do zasiłku przedemerytalnego decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. z powodu nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Po utracie prawa do renty, wniosła o ponowne przyznanie zasiłku przedemerytalnego, a następnie o stwierdzenie nieważności decyzji z 2001 r. Organy administracji odmówiły stwierdzenia nieważności, co zostało zaskarżone do WSA. Skarżąca zarzucała m.in. rażące naruszenie prawa przy wydaniu decyzji z 2001 r. oraz brak należytego pouczenia.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska WSA Iwona Dąbrowska (spr.) Protokolant Beata Gibzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi B. N. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie pozbawienia prawa do zasiłku - oddala skargę -
Decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Minister Pracy i Polityki Społecznej po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] , którą pozbawiono B. N. prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem 1 lipca 2001 r.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że B. N. zarejestrowała się jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu 29 czerwca 1999 r. oraz przyznano jej decyzją z dnia [...] lipca 1999 r. status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku dla bezrobotnych.
Na podstawie przedłożonych przez stronę dokumentów w dniu 31 grudnia 1999 r. decyzją Powiatowego Urzędu Pracy przyznano B. N. prawo do zasiłku przedemerytalnego w wysokości 120 % kwoty zasiłku dla bezrobotnych od dnia 30 czerwca 1999 r., z jednoczesnym zaliczeniem na poczet zasiłku przedemerytalnego pobranego przez nią zasiłku dla bezrobotnych za okres od dnia 7 lipca 1999 r. do dnia 31 grudnia 1999 r.
Następnie, w związku z powiadomieniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] o przyznaniu B. N. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, przysługującej jej od dnia 1 lipca 2001 r., Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. orzekł o pozbawieniu B. N. prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem 1 lipca 2001 r.
Pismem z dnia 18 kwietnia 2007 r. ZUS Oddział w [...] poinformował o utracie przez B. N. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W następstwie tego B. N. wniosła o ponowne przyznanie jej prawa do zasiłku przedemerytalnego twierdząc, iż nie posiada jakichkolwiek dochodów z powodu ustania jej prawa do renty od marca 2008 r. Wyraziła pogląd, iż przyznany jej zasiłek przedemerytalny nie jest świadczeniem okresowym, a stałym, przyznanym do czasu nabycia prawa do emerytury, a także świadczeniem w znacznie wyższej wysokości.
Prezydent Miasta [...] , decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] , uznał B. N. za osobę bezrobotną z prawem do zasiłku. Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. znak [...] r. (mając na uwadze toczące się równocześnie postępowanie o ponowne przyznanie stronie prawa do zasiłku przedemerytalnego), działając na podstawie art. 150a ust. 6 w związku z art. 150a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415), odmówił jej przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego.
B. N. złożyła od tej decyzji odwołanie, jednakże Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] , utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, rozpoznając skargę od tej decyzji, wyrokiem z dnia 5 lutego 2009 r. o sygnaturze akt IV SA/Gl 707/08 oddalił skargę.
Następnie, w związku z pismem B. N., [...] Urząd Wojewódzki zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] .
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 kpa, Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r.
B. N. wniosła od tej decyzji odwołanie, jednakże Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] października 2009 r. nr [...] , utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.
Uzasadniając swoją decyzję, organ II instancji przypomniał stan faktyczny spawy oraz wskazał, że zgodnie z art. 37j ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56), zasiłek przedemerytalny przysługiwał osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku. Jednocześnie powołana ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu bezpośrednio wskazywała , iż prawo do zasiłku przedemerytalnego podlegało utracie z dniem niespełnienia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, tj. utratą cech kwalifikujących daną osobę do kręgu osób bezrobotnych. Organ przypomniał też, że B. N. została pouczona o prawach i obowiązkach osoby uprawnionej do zasiłku przedemerytalnego, w tym o obowiązku informowania Powiatowego Urzędu Pracy o wszelkich zmianach mających wpływ na ustalenie jej prawa do zasiłku przedemerytalnego, jak nabycie prawa do renty inwalidzkiej, czy też osiągnięcie określonych dochodów. Organ podał, że B. N. otrzymując rentę z tytułu niezdolności do pracy utraciła przymiot osoby bezrobotnej i tym samym prawo do zasiłku, co zgodnie z art. 37n ust. 1 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu spowodowało, że prawo do zasiłku przedemerytalnego ustało z dniem niespełnienia ww. warunków. B.N. uzyskała dochód w miesiącu przekraczający połowę najniższego wynagrodzenia z innego tytułu niż zatrudnienie – art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "i" ustawy, co wyłączyło ją z kręgu osób bezrobotnych. Ponadto strona w dniu 16 sierpnia 2001 r. złożyła oświadczenie o wyborze korzystniejszego dla niej świadczenia, jakim była renta z tytułu niezdolności do pracy, a nadto nie skorzystała wówczas z prawa do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. Organ podał ponadto, że brak jest podstaw do podjęcia "zawieszonego" prawa do zasiłku przedemerytalnego, bowiem B. N. utraciła do niego prawo z dniem 1 lipca 2001 r., tym samym nie można mówić o kontynuacji przedmiotowego świadczenia od dnia kolejnej rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy, tj. od dnia 15 maja 2009 r. Nie zaszły bowiem w przypadku B. N. przesłanki powodujące zawieszenie postępowania do pobierania zasiłku przedemerytalnego, które ma miejsce wyłącznie z przyczyn przewidzianych w art. 37n ust. 2, z zastrzeżeniem ust. 2a ustawy. Organ wskazał też, że nie można mówić o naruszeniu przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), bowiem do dnia 1 sierpnia 2004 r., tj. do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty przedmiotowego zasiłku, strona nie spełniała warunków do jego nabycia, a także nie dokonała rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w wymaganym terminie 30 dni po ustaniu prawa do renty inwalidzkiej.
Reasumując organ stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące uznaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. za nieważną na podstawie art. 156 §1 kpa, bowiem decyzja ta została wydana przez właściwy organ, zgodnie z obowiązującymi przepisami w dniu jej wydania, na podstawie zgromadzonego w toku sprawy materiału.
Decyzja ta stała się przedmiotem skargi B. N. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uzupełnionej następnie pismem z dnia 30 grudnia 2009 r. oraz z dnia 3 lutego 2010 r., a także pismem pełnomocnika skarżącej z dnia 9 kwietnia 2010 r., w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o przeprowadzenie przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego albo o zlecenie przeprowadzenia takiego postępowania organowi I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów ustawy z o świadczeniach przedemerytalnych w zw. z art. 156 § 1 kpa, poprzez utrzymanie w mocy decyzji o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego w trybie tej ustawy, którego na mocy decyzji PUP w [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r. została pozbawiona z dniem 1 lipca 2001 r. Decyzji zarzuciła też naruszenie art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2001 r., poprzez wadliwą wykładnię i uznanie, że skarżąca nie spełnia przesłanek do przyznania jej zasiłku przedemerytalnego mimo, iż posiada okres uprawniający do zasiłku, lecz wskutek nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy nie spełnia warunków do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, lecz w chwili utraty prawa organ uznał, że przesłanka do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i zasiłku ustała bezpowrotnie. Skarżąca wskazała, że wykładnia literalna powołanego przepisu powinna być traktowana w ten sposób, że jeżeli wskutek powstania uprawnienia do renty z tytułu niezdolności do pracy traci się prawo do zasiłku przedemerytalnego, to należy zawiesić to uprawnienie. Zarzuciła również obrazę przepisów art. 156 § 1 pkt 2 kpa, poprzez jego niezastosowanie oraz niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i jej załatwienie bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej.
Pełnomocnik skarżącej, przydzielony jej z urzędu, uzupełniając skargę zarzucił organowi, że ten odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. o pozbawieniu skarżącej prawa do zasiłku przedemerytalnego, w sytuacji, gdy wydana ona została z rażącym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Uzasadniając swoje zarzuty pełnomocnik skarżącej powołał się na pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia 8 sierpnia 2001 r., skierowane do PUP w [...] , w którym organ ten poinformował o przysługującym B. N. prawie do renty z tytułu niezdolności do pracy, z dniem 1 lipca 2001 r. i zwrócił się do PUP o wstrzymanie zasiłku przedemerytalnego. Pełnomocnik podkreślił, że w piśmie tym była mowa o wstrzymaniu tego zasiłku, nie zaś o pozbawieniu tego prawa. Pełnomocnik skarżącej, kwestionując decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r., zarzucił organowi brak należytego pouczenia skarżącej co do okoliczności, że skorzystanie przez nią z renty z tytułu niezdolności do pracy spowoduje bezpowrotną utratę przez nią prawa do zasiłku przedemerytalnego. Zarzucił też decyzji naruszenie art. 8 i 9 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i ponowił argumenty zawarte już w swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Skarga B. N. nie zasługuje na uwzględnienie.
Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest jednym z trybów nadzwyczajnych wzruszenia decyzji ostatecznej. Ochrona takich decyzji została wyrażona zasadą ogólną trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych – art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.).
Właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 § 1 kpa jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji (art. 157 kpa).
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco określone w art. 156 § 1 kpa. Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,
4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Zestawienie to stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Taka redakcja przepisu, zważywszy również na nadzwyczajny charakter tej instytucji, nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej względem tego przepisu. Pozytywna decyzja organu pierwszej instancji w rozpatrywanej sprawie mogłaby tylko zapaść w sytuacji, kiedy organ by stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., którą pozbawiono B. N. prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem 1 lipca 2001 r., została podjęta w okolicznościach określonych w przepisach art. 156 § 1 kpa.
Podkreślić należy, że działanie organu w trybie wniosku o stwierdzenie nieważności wymaga zupełnie innego podejścia do sprawy i zasadniczo różni się od postępowania zwykłego. Obowiązkiem organu jest zajęcie się kwestiami ściśle prawnymi. W ich efekcie może co najwyżej dojść do wydania decyzji kasatoryjnej. Oznacza to, że w postępowaniu zmierzającym do ewentualnego wydania tego rodzaju decyzji nie ma proceduralnej możliwości poszerzenia materiału dowodowego sprawy. Tym samym nie wchodzi w grę również poczynienie dodatkowych (uzupełniających) ustaleń faktycznych. W omawianym postępowaniu organ orzekający ogranicza się jedynie do poszukiwania uchybień i wadliwości, tak proceduralnych, jak i dotyczących prawa materialnego.
Rażące naruszenie prawa, na które w swym wniosku o stwierdzenie nieważności powoływała się B. N., a następnie jej pełnomocnik, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, jest wyraźne wykazanie, jaki konkretny przepis został naruszony i dlaczego naruszenie to organ ocenił jako rażące (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 1992 r. V SA 86/92, ONSA 1993/1/23). O rażącym naruszeniu prawa mówić można tylko wówczas, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność. W konsekwencji traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znacznie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 1996 r. III SA 565/95, Biul. Skarb. 1997/2/26 i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. III ARN 22/95).
Dokonując konkluzji powyższych wywodów należy podkreślić, że nie każde naruszenie prawa będzie stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności wydanej decyzji. Tylko rażące naruszenie prawa może skutkować wydaniem rozstrzygnięcia pozytywnego dla strony. Na gruncie niniejszej sprawy nie można jednak mówić o istnieniu tego rodzaju podstaw.
Dodatkowo podkreślić należy, że stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zatem zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności musi być oczywiste. Odnosząc tę oczywistość do przesłanki rażącego naruszenia prawa wskazać trzeba, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego, chodzi przy tym o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny.
Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest ocena legalności decyzji nadzorczej Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Podkreślić należy, że postępowanie to jest nowym i samodzielnym postępowaniem zmierzającym do ustalenia, czy nastąpiło m. in. rażące naruszenie prawa, czy też naruszenie zwykłe. Z powyższymi pojęciami ustawa wiąże bowiem różne skutki prawne. Przypomnieć należy, że przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 1994r. Nr 58, poz. 514 ze zm.), jak również ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004r. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), nie dają podstaw do uznaniowego przyznawania przewidzianych w nich świadczeń. Przepisy te mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że przyznanie danego świadczenia jest możliwe jedynie w sytuacjach ściśle w nich określonych.
Podstawę materialnoprawną decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności stanowiły przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z późn. zm.), mające zastosowanie w czasie wydawania kwestionowanej decyzji.
Stosownie do art. 37n ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, prawo do świadczenia przedemerytalnego i zasiłku przedemerytalnego ustaje z dniem, w którym osoba uprawniona przestała spełniać warunki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, z zastrzeżeniem ust. 2.
Natomiast stosownie do art. 37 n ust. 2, prawo do świadczenia przedemerytalnego ulega zawieszeniu w przypadku:
1) podjęcia pozarolniczej działalności;
2) podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli łączna kwota przychodów, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzyskanych w danym miesiącu z tytułu zatrudnienia i innej pracy zarobkowej oraz otrzymywanego świadczenia przedemerytalnego byłaby wyższa od kwoty 200% zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1;
3) osiągania przychodów z innych tytułów niż wymienione w pkt 1 i 2, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika, podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych oraz uzyskiwania diet i innych należności pieniężnych przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich, jeżeli łączna kwota uzyskanych przychodów w danym miesiącu z tych tytułów oraz z tytułu świadczenia przedemerytalnego byłaby wyższa od kwoty 200% zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1.
Powyższe unormowania regulują wyczerpująco, w jakich sytuacjach prawo do pobierania zasiłku przedemerytalnego ustaje lub podlega zawieszeniu.
W rozpatrywanej sprawie rozważenia wymaga przede wszystkim, czy zostały spełnione ustawowe przesłanki powodujące ustanie prawa skarżącej do zasiłku przedemerytalnego. Przesłanką powodującą ustanie prawa do zasiłku przedemerytalnego jest niespełnienie warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c) tej ustawy stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym, oznacza to osobę niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, nieuczącą się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę albo po ustaniu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności, nie pobiera zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego, macierzyńskiego lub wychowawczego.
Nabycie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy powoduje zatem, iż osoba która prawo takie nabyła, nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Konsekwencją powyższego jest utrata prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Należy zauważyć, że art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy nie określa, czy chodzi o rentę przyznaną na stałe, czy też okresowo. Wobec powyższego, warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, nie spełnia zarówno osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przyznanej na stałe, jak również osoba, która nabyła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przyznanej na czas określony. Tak więc każde nabycie prawa do renty, czy to stałej czy okresowej powoduje utratę prawa do zasiłku przedemerytalnego. Również brzmienie art. 37n ust. 1 i 2 nie wskazuje na możliwość zróżnicowania konsekwencji w zależności od długości okresu, na który przyznano rentę. Nie znajduje uzasadnienia pogląd, jakoby przyznanie renty stałej powodowało utratę prawa do zasiłku, natomiast renty okresowej jedynie zawieszenie tego prawa.
Wobec powyższego, zawieszenie prawa do zasiłku przedemerytalnego stosuje się w przypadku osiągania dochodów z pracy lub z innej działalności podejmowanej przez uprawnionego do zasiłku, opodatkowanych podatkiem dochodowym od osób fizycznych, nie zaś w sytuacji nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, jak miało to miejsce w sytuacji skarżącej.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podziela poglądu skarżącej o naruszeniu przez kwestionowaną decyzję przepisów ustawy o świadczeniach przedemerytalnych. Przepisy te bowiem nie obowiązywały w momencie orzekania przez organ o utracie przez skarżącą prawa do zasiłku przedemerytalnego i nie miały zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Nie można również podzielić zarzutów skarżącej, odnośnie dokonania przez organ wadliwej wykładni art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Podstawą decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r., pozbawiającą ją prawa do zasiłku przedemerytalnego był art. 37n ust. 1 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, nie zaś wskazany przepis art. 37j ustawy.
Sąd nie podzielił również zarzutu skarżącej odnośnie nieprzeprowadzenia przez organ postępowania dowodowego. Wskazać należy, że organ w decyzji zarówno zaskarżonej, jak i utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji, odniósł się wszechstronnie do podnoszonych przez skarżącą zarzutów, natomiast co należy podkreślić, w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności nie przeprowadza się nowych dowodów w sprawie, badając decyzję organ opiera się na materiale istniejącym w chwili wydawania decyzji.
Ponadto stwierdzić należy, że skarżąca żądając stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. , w istocie kwestionuje skutki prawne i faktyczne tej decyzji, a to wykracza poza ramy postępowania prowadzonego w trybie stwierdzenia nieważności.
Sąd nie podzielił również zarzutów podniesionych przez pełnomocnika skarżącej odnośnie niepoinformowania B. N. o skutkach skorzystania przez nią z renty z tytułu niezdolności do pracy w postaci utraty prawa do zasiłku przedemerytalnego. Jak wynika bowiem z analizy akt administracyjnych, skarżąca pouczona została o prawach i obowiązkach osób pobierających zasiłek przedemerytalny, o czym świadczy jej podpis złożony pod tym pouczeniem.
Niezasadny jest również zarzut stwierdzający, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych, informując PUP o przysługującej skarżącej rencie z tytułu niezdolności do pracy, zwrócił się jedynie do organu o wstrzymanie wypłaty zasiłku przedemerytalnego, nie zaś o pozbawienie B. N. prawa do tego świadczenia. Wskazać bowiem należy, że jedynym organem w rozpoznawanej sprawie, decydującym o prawie do zasiłku, był Prezydent Miasta [...] (orzekający w pierwszej instancji), działający w oparciu o obowiązującą wówczas ustawę o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Ponadto podkreślić należy, że skarżąca nie kwestionowała w zwykłym trybie decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. pomimo, iż decyzja ta pozbawiała ją prawa do zasiłku przedemerytalnego, nie zawieszała zaś jego wypłaty.
Wyjaśnić należy, że sąd administracyjny jest właściwy jedynie do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i nie ma prawa oceniania jej pod innymi względami. Dlatego też stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem, bądź też nie narusza prawa w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego, nie ma możliwości poddawania jej ocenie pod kątem słuszności czy sprawiedliwości społecznej i z tych względów nie może jej kwestionować. Nie może też stosować rozwiązań nieprzewidzianych przez obowiązujące przepisy prawa, ani też stosować przepisów nieobowiązujących w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Sąd rozpoznając niniejszą skargę nie podzielił też innych zarzutów skarżącej uznając, że zaskarżona decyzja wydana została przez właściwy organ, skierowano ją do właściwej strony postępowania, opiera się ona na istniejącej podstawie prawnej. Tym samym uznać należało, iż zaskarżona decyzja, przedmiotem której była odmowa stwierdzenia nieważności, odpowiada prawu.
W związku z tym, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarga podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło