II SA/Wa 1987/18

WyrokWSA w Warszawie2019-05-16

Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Karolina Kisielewicz, Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wyłączenia stosowania przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, mimo spełnienia przez funkcjonariusza przesłanek krótkotrwałej służby na rzecz państwa totalitarnego i rzetelnego wykonywania obowiązków po 1989 r., a także czy organ prawidłowo zinterpretował pojęcie "szczególnie uzasadnionego przypadku"?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ administracji przekroczył granice uznania administracyjnego. Organ nie wykazał w sposób przekonujący, dlaczego służba skarżącego nie stanowi "szczególnie uzasadnionego przypadku", opierając się na nieostrych pojęciach i pomijając konkretne zasługi skarżącego, takie jak odznaczenia i awanse. Ponadto, organ błędnie zinterpretował przesłankę "krótkotrwałości" służby na rzecz państwa totalitarnego, nie stosując proporcjonalności w sposób umożliwiający kontrolę sądową, a także błędnie zawęził pojęcie "rzetelnego wykonywania zadań" do służby z narażeniem życia i zdrowia, podczas gdy ustawa tego nie wymaga.
Stan faktyczny
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił J.B. wyłączenia stosowania przepisów ograniczających wysokość emerytury, mimo że funkcjonariusz pełnił służbę na rzecz państwa totalitarnego przez 4 lata i 8 miesięcy, a następnie rzetelnie wykonywał obowiązki po 1989 r., w tym z narażeniem zdrowia i życia. Organ uznał, że okres służby na rzecz państwa totalitarnego nie był krótkotrwały, a skarżący nie wykazał "szczególnie uzasadnionego przypadku", definiowanego przez organ jako posiadanie "wybitnych osiągnięć". Skarżący wniósł skargę, zarzucając organowi naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną interpretację przesłanek z art. 8a ustawy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Asesor WSA – Karolina Kisielewicz Sędzia WSA – Łukasz Krzycki Protokolant referent stażysta – Magdalena Morawiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2019 r. sprawy ze skargi J.B. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stosowania przepisów – uchyla zaskarżoną decyzję – Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno – Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 132 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku J. B. z dnia[...]czerwca 2017 r., odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący został zwolniony ze służby w Policji w dniu [...] stycznia 2017 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c ustawy zaopatrzeniowej. Z pisma Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nr [...]wynika, że wymieniony pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie służby od dnia [...] grudnia 1985 r. do dnia 31 lipca 1990 r., a całkowity okres służby wynosi 31 lat i 2 miesiące, z czego okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosi 4 lata i 8 miesięcy. Z kopii akt osobowych o sygn. IPN [...] przekazanych przez Instytut Pamięci Narodowej – Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie wynika, aby J. B. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. Z opinii przekazanej przez Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego wynika, iż wnioskodawca w toku pełnionej służby rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki, o czym świadczą informacje zawarte m. in. w opiniach służbowych oraz wnioskach o mianowanie na kolejne wyższe stopnie policyjne i stanowiska służbowe. Ponadto w analizowanych materiałach nie stwierdzono kar dyscyplinarnych, jak również nie były prowadzone wobec wnioskodawcy żadne postępowania karne lub karno – skarbowe. Jednocześnie Szef ABW poinformował, iż w aktach osobowych znajdują się dokumenty stwierdzające, że w latach 1991 – 2011 oraz 2012 – 2016 wymieniony podejmował czynności w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, a powyższe przesłanki muszą być spełnione łącznie. Wskazano, że przy rozstrzyganiu spraw z zakresu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, fundamentalne znaczenie ma fakt, iż zawiera on w istocie dwie przesłanki formalne, których spełnienie otwiera możliwość zastosowania go względem konkretnej osoby, jednakże nakłada także na organ obowiązek weryfikacji, czy rozpatrywana sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. Wyłącznie w takiej sytuacji ustawodawca dopuszcza możliwość wyłączenia względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. Zatem art. 8a ustawy zaopatrzeniowej w pierwszym rzędzie nakłada na organ obowiązek weryfikacji spełnienia przez stronę przesłanek formalnych określonych w ust. 1 pkt 1 i 2 tego przepisu. Powyższe przesłanki są nieostre, co oznacza, że intencją ustawodawcy było zagwarantowanie uprawnionemu organowi możliwości indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego. Analizując pierwszą z przesłanek formalnych stwierdzono, że krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, wszelako z zastrzeżeniem, że winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Dodatkowo organ winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Oznacza to, że obok oceny czy dany okres czasu może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także oceniony abstrakcyjnie, jako stosunek tego czasu do całego okresu służby. Krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak oparłszy się na wykładni językowej należy stwierdzić, że krótkotrwałość jest tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Również ze słownika wyrazów bliskoznacznych można przytoczyć synonimy powyższego słowa: "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny" (Wielki słownik wyrazów bliskoznacznych, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.). Dalej podkreślono, że pierwszeństwo wykładni językowej jest powszechnie akceptowane w orzecznictwie i piśmiennictwie. Z kolei analizując drugą z przesłanek formalnych wskazano, że rzetelność wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. w szczególności z narażeniem zdrowia i życia stanowi również przesłankę o charakterze nieostrym, która winna być każdorazowo oceniana indywidualnie. Analogicznie, w oparciu o wykładnię językową wskazano, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych definiować należy jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy i przyjętych na siebie obowiązków. Również ze słownika wyrazów bliskoznacznych można przytoczyć synonimy powyższego słowa: "akuratny, całościowy, dogłębny, dokładny, drobiazgowy, gorliwy, niestrudzony, niezawodny, obowiązkowy, oddany, ofiarny, pedantyczny, pewny, pilny, pracowity, precyzyjny, przenikliwy, skrupulatny, solidny, staranny, sumienny, uczciwy, wierny, wnikliwy, wszechstronny, wytrwały" (Wielki słownik wyrazów bliskoznacznych, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.). Mając powyższe na uwadze uznano, że rzetelne wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie. Zaznaczono, że postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy i realizowania obowiązków dodatkowych. Ponadto istotna jest także postawa funkcjonariusza w służbie i poza nią, rygorystyczne przestrzeganie prawa, dyscypliny i etyki zawodowej, a także honoru funkcjonariusza służb publicznych. Zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" traktować należy jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza. Zauważono, że warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy. Reasumując, zadaniem organu jest stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego ww. przesłanki można uznać za spełnione oraz ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Odnosząc się do przesłanki szczególnie uzasadnionego przypadku uzasadniającego wyłączenie względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest art. 15c, art, 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej, wskazano, że w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji spełnienie tego warunku trzeba postrzegać przez pryzmat całkowitego braku jakichkolwiek faktów mogących stawiać rzetelność służby osoby zainteresowanej pod znakiem zapytania. Prawidłowość powyższego wywodu wynika z faktu, że "szczególnie uzasadniony przypadek" znalazł się w ustawie obok dwóch pozostałych przesłanek. Oznacza to, że krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego i rzetelność służby pełnionej po dniu 12 września 1989 r., nawet z narażeniem zdrowia i życia, nie wystarczą do oceny, czy zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej jest zasadne. "Szczególnie uzasadniony przypadek" zachodzi wówczas, gdy strona, poza spełnieniem dwóch wskazanych wyżej przesłanek formalnych, legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Jak wynika z powyższego, uprawnienie z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek". Tymczasem służba skarżącego pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez okres 4 lat i 8 miesięcy (17 % całego okresu służby), zaś całkowity okres służby strony wynosi 31 lat i 2 miesiące. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym – długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym – stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Zatem okres prawie 5 lat pozostawania w służbie na rzecz totalitarnego państwa nie można uznać za krótkotrwały, bowiem nie ma on charakteru tymczasowego, doraźnego czy epizodycznego i z całą pewnością skarżący przez ten okres zaznajomił się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Organ nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez skarżącego w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. oraz podejmowania czynności w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowie, bowiem z opinii Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a dokumenty zgromadzone w sprawie, nie zawierają treści, które mogłyby podawać w wątpliwość rzetelność jego służby. Skarżący nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Zarówno postawa i osiągnięcia strony w służbie, jak również charakter i warunki jej pełnienia nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z powyższego przepisu ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem wnioskodawcy ogólnie obowiązującego art. 15c, art. 22a i art 24a ustawy zaopatrzeniowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący J. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 8a ust. 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno – Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin. W uzasadnieniu podniósł, że zaskarżona decyzja została wydana w zakresie innym, aniżeli wnioskowanym przeze niego we wniosku z dnia [...] czerwca 2017 r., bowiem żądał on o wyłączenie stosowania art. 15c ustawy, gdy tymczasem organ odmówił wyłączenia stosowania wobec niego art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy, a więc także tych, o które nie wnioskował. Zachodzi zatem pytanie, na jakiej podstawie prawnej i na podstawie jakiego materiału dowodowego została wydana ta decyzja, a nawet, czy dotyczy ona złożonego przeze niego wniosku. Ponadto organ wydał decyzję po 1 roku i 2,5 miesiącach od otrzymania jego wniosku, czym naruszył art 35 § 3 k.p.a., a ponadto art. 36 § 1 k.p.a., bowiem nie powiadamiał go o przyczynach zwłoki, jak również art. 12 § 1 k.p.a. i art. 7 k.p.a. wskazując na przewlekłe procedowanie przez organ. Niezależnie od powyższego organ naruszył przepis art. 7a § 1 k.p.a., bowiem wszelkie dowody w sprawie organ interpretował wyłącznie na jego niekorzyść. Organ oceniając materiał dowodowy uznawał wprawdzie, że nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków służbowych oraz podejmowania czynności słupowych w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, jednakże nie uznał tego jako przesłanki spełniające kryteria zastosowania art. 8a. Organ zastosował bowiem dodatkowe kryterium, jakim jest "szczególnie uzasadniony przypadek który według organu oznacza "legitymowanie się przez stronę wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle innych funkcjonariuszy" Organ nie wskazał jednak żadnych konkretnych kryteriów, czy też wskaźników, które w odniesieniu do funkcjonariusza UOP i ABW miałyby określać wybitny charakter osiągnięć służbowych. Takie rozszerzenie przez organ warunków wyłączenia stosowania wobec niego represyjnych przepisów art. 15c przedmiotowej ustawy uważa jako działanie bezprawne, ponieważ art. 8a ustawy zaopatrzeniowej formułuje tylko dwie przesłanki wyłączenia stosowania art. 15c i nie daje prawa organowi do rozszerzenia go o trzecią przesłankę, tj. "legitymowanie się przez stronę wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na ile innych funkcjonariuszy" jaką zastosował organ w trakcie prowadzonego na mój wniosek postępowania administracyjnego. Dalej dodał, że organ otrzymał od Szefa ABW pismo nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r., w którym zawarte były odpowiedzi w pożądanym przez organ zakresie. W piśmie tym Szef ABW przedstawił szczegółowe informacje o przebiegu jego służby, z których wynika, iż : - w trakcie pełnienia służby w UOP i ABW 4 razy był awansowany w stopniu służbowym, - 8 razy był awansowany w stanowisku służbowym, - 10 razy był poddawany procesowi opiniowania służbowego otrzymując 8 razy ogólną ocenę "bardzo dobra" oraz 2 razy "pozytywna", - nie był karany dyscyplinarnie, nie było prowadzone wobec niego postępowanie dyscyplinarne, nie był karany w sprawach karnych lub karno – skarbowych, jak też nie były wszczynane wobec niego postępowania karne lub karno – skarbowe, - 36 razy miał podwyższany dodatek służbowy do uposażenia, który miał charakter uznaniowy, - 2 razy był wyróżniony nagrodami pieniężnymi, - odznaczony był Brązowym Krzyżem Zasługi oraz Medalem Srebrnym Za Długoletnią Służbę, - w latach 1991 – 2011 i 2012 – 2016, tj. przez 25 lat służby w UOP i ABW, realizował zadania służbowe w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia, spełniając przesłanki określone w § 4 pkt. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej, - ze służby został zwolniony na własną prośbę w związku z nabyciem praw emerytalnych w pełnym zakresie, - odnosząc się do sposobu wykonywania przez niego zadań i obowiązków służbowych Szef ABW nadmienił, że z opisanego powyżej przebiegu służby nie wynika, abym uchylał się od wykonywania zadań i obowiązków służbowych bądź wykonywał je w sposób niewłaściwy. Zatem organ nie zwracał się do Szefa ABW o dokonanie oceny jego służby w zakresie legitymowania się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi mnie na tle innych funkcjonariuszy. Tego rodzaju ocena odnosząca się do merytorycznej oceny przebiegu i efektów jego służby po dniu 31 lipca 1999 r. ma charakter jakościowy i porównawczy, dlatego też merytoryczne i formalno – prawne możliwości jej dokonania ma wyłącznie Szef ABW, a nie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Tak więc organ nie zwracając się do Szefa ABW o tego rodzaju ocenę, nie miał oparcia w materiale dowodowym dokonując tak kategorycznej i jednoznacznej oceny mojej służby w UOP i ABW. Niezależnie od powyższego podkreślił, iż organ oceniając wprowadzone przez siebie dodatkowe kryterium, jakim jest "szczególnie uzasadniony przypadek który według organu oznacza "legitymowanie się przez stronę wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle innych funkcjonariuszy", niewłaściwie ocenił zgromadzony w postępowaniu materiał dowodowy. W materiale dowodowym nie występują wprawdzie informacje mówiące wprost o tej kwestii, ale wystarczyłoby, aby organ zastosował się do obowiązków wynikających z art. 12 § 1. k p a. i art. 7 k.p.a., a więc wnikliwie ocenił np. fakt odznaczenia go Brązowym Krzyżem Zasługi i Medalem Srebrnym Za Długoletnią Służbę, a ewentualne wątpliwości rozstrzygnął na jego korzyść. Wszak zasady przyznawania wymienionych powyżej odznaczeń państwowych reguluje ustawa z dnia 16 października 1992 r. o orderach i odznaczeniach i w myśl art. 16 ust. 1, ustanowiony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ustawą z dnia 23 czerwca 1923 r. Krzyż Zasługi jest nagrodą dla osób, które położyły zasługi dla Państwa lub obywateli spełniając czyny przekraczające zakres ich zwykłych obowiązków, a przynoszące znaczną korzyść Państwu lub obywatelom, a według art. 18a. ust. 1, nagrodą za wzorowe, wyjątkowo sumienne wykonywanie obowiązków wynikających z pracy zawodowej w służbie Państwa jest Medal za Długoletnią Służbę. Szef ABW występując do Prezydenta RP z wnioskiem o odznaczenie go Brązowym Krzyżem Zasługi i Medalem Srebrnym Za Długoletnią Służbę pozytywnie ocenił jego służbę uznając go za osobę godną otrzymania tych odznaczeń, a więc jako funkcjonariusza, który położył zasługi dla Państwa lub obywateli spełniając czyny przekraczające zakres zwykłych obowiązków, a przynoszące znaczną korzyść Państwu lub obywatelom oraz jako funkcjonariusza wzorowo, wyjątkowo sumienne wykonującego obowiązki wynikające z pracy zawodowej w służbie Państwa. Dlatego niezrozumiałe jest nieuszanowanie opinii Szefa ABW. Ponadto organ stosując dodatkowe kryterium legitymowanie się przez stronę wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle innych funkcjonariuszy, wprowadził kryterium jakościowe i porównawcze przebiegu i efektów mojej służby z innymi funkcjonariuszami Zachodzi zatem pytanie, jakim dowodowym materiałem porównawczym dysponował organ wydając ocenę, iż nie spełnia tego kryterium. W materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie nie ma żadnego dokumentu, który pozwoliłby organowi na dokonanie porównania przebiegu i efektów mojej służby z przebiegiem i efektami służby innych funkcjonariuszy. Ponadto organ mając wątpliwości w ocenie tego kryterium miał – zgodnie z art. 7a. § 1 k.p.a. – obowiązek rozstrzygnąć je na jego korzyść. Nie stosując się do tego obowiązku organ albo nie miał żadnych wątpliwości, co w mojej ocenie jest niemożliwe przy braku dowodowego materiału porównawczego, albo łamiąc prawo odstąpił od stosowania zapisów art. 7a § 1 k.p.a. ponadto organ oceniając materiał dowodowy pod kątem legitymowania się przeze niego wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi mnie na tle innych funkcjonariuszy, nie działał wnikliwie, czym naruszył zapis art. 12 § 1 k p a. Z kolei w myśl art. 8 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Tymczasem w zaskarżonej decyzji w części dotyczącej analizy krótkotrwałości służby przed dniem 31 lipca 1990 r, jako jednej z przesłanek formalnych zawartych w art 8a, których spełnienie umożliwia zastosowanie go względem wnioskodawcy organ podkreśla, iż jest to przesłanka nieostra, dająca organowi możliwość indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego. Dodatkowo organ podkreśla, iż "krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, wszelako z zastrzeżeniem, iż winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa". Ponadto organ nadmienia, iż "winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza". Z kolei oceniając okres jego służby przed dniem 31 lipca 1990 r. wynoszący 4 lata i 8 miesięcy organ arbitralnie stwierdza, że nie może on być uznany jako krótkotrwały zarówno w ujęciu bezwzględnym, jak również w zestawieniu z całkowitym okresem służby wynoszącym 31 lat i 2 miesiące. Według organu okres jego służby przed dniem 31 lipca 1990 r. wynosi ok. 17 % całego okresu służby, lecz wyliczenie to jest błędne, albowiem 4 lata i 8 miesięcy (56 miesięcy) stanowi 14,97 % całego okresu jego służby wynoszącej 31 lat i 2 miesiące (374 miesiące). Organ podkreśla, iż w ocenie tego elementu kieruje się słownikową definicją słowa "krótkotrwały" i w toku postępowania administracyjnego stosuje wykładnią językową. Ten sposób oceny krótkotrwałości służby jako jednej z przesłanek zawartych w art. 8a, których spełnienie umożliwia wyłączenie stosowania wobec mnie art. 15c ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, jest niejasny, albowiem nie zawiera konkretnych kryteriów, co powoduje, że w sprawie organ decydował w sposób bardzo dowolny, bez ściśle określonych kryteriów. Okres służby liczony w latach i miesiącach nie jest przecież wielkością abstrakcyjną, której nie da się umieścić w wymiernych wielkościach. W jego ocenie organ powinien wskazać konkretnie, tj. w latach i miesiącach, jaki okres służby ocenia jako krótkotrwały w wartościach bezwzględnych oraz jakie proporcje okresu służby przed 31 lipca 1990 r. do całości okresu służby ocenia jako krótkotrwały. W uzasadnieniu dokonanej oceny elementu krótkotrwałości służby organ podkreśla m.in., iż w kilkuletnim okresie realizacji obowiązków służbowych przed dniem 31 lipca 1990 r. z całą pewnością dokładnie zaznajomiłem się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Postrzeganie przez organ tego elementu jako uzasadnienia o niespełnianiu przeze mnie kryterium krótkotrwałości służby jest w mojej ocenie kuriozalne i niezrozumiałe. Stwierdzeniu temu nie towarzyszy żadne wyjaśnienie ze strony organu, jaki ma to związek z oceną krótkotrwałości. Oczywiste jest, iż przez 4 lata i 8 miesięcy służby jako osoba sprawna umysłowo, o normalnym poziomie inteligencji zaznajomiłem się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Wiedzę tę wykorzystywałem do realizacji swoich ówczesnych obowiązków służbowych funkcjonariusza kontrwywiadu, tj. ujawniania działalności obcych służb specjalnych przeciwko Polsce. Nigdy, w trakcie wykonywania obowiązków służbowych nie dopuścił się naruszenia prawa, czy też naruszenia praw i godności innych osób. Nie uważa zatem, aby fakt zaznajomienia się przeze niego ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem mógł być traktowany przez organ jako negatywna przesłanka w ocenie krótkotrwałości jego służby przed dniem 31 lipca 1990 r. W jego ocenie zatem okres służby przed dniem 31 lipca 1990 r. liczony zarówno w wielkościach bezwzględnych, jak też w odniesieniu do całego okresu służby, powinien być uznany jako krótkotrwały. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdza również, iż "warunek narażenia zdrowia i życia odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwa pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy". W toku prowadzonego postępowania administracyjnego został zgromadzony materiał dowodowy potwierdzający, iż w trakcie trwającej 26 lat i 6 miesięcy służby w UOP i ABW, przez 25 lat realizował zadania służbowe w warunkach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia. W wydanej decyzji organ nie odniósł się jednak jednoznacznie do tego elementu i nie wyraził swojej oceny, czy w świetle materiału dowodowego spełnia sformułowaną w art 8a przesłankę wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. z narażeniem zdrowia i życia. Ponadto z treści uzasadnienia decyzji wynika, iż organ przyjął bardzo niejasny i niejednoznaczny sposób postępowania w ocenie materiału dowodowego i kwalifikowania, czy strona spełnia przesłanki określone w art. 8a. Z jednej bowiem strony organ twierdzi, iż nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków oraz podejmowania czynności w warunkach szczególnie zagrażających życiu lub zdrowiu, z drugiej natomiast w podsumowaniu stwierdza, iż nie zostały spełnione przesłanki dopuszczalności wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art 24a wskazane w art. 8a ust 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej. Wskazując, iż nie spełnia przesłanki określonej w art. 8a ust. 1 pkt 2 (rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia) organ przeczy temu, co stwierdził we wcześniejszej części uzasadnienia wydanej decyzji. Ponadto art. 8a ustawy zaopatrzeniowej nie można traktować jako samodzielnego bytu prawnego, lecz jako integralną część ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin. W uzasadnieniu projektu nowelizacji ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym z 16 grudnia 2016 r. wskazano, że "konieczne jest ograniczenie przywilejów emerytalnych i rentowych związanych z pracą w aparacie bezpieczeństwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, ponieważ nie zasługują one na ochronę prawną przede wszystkim ze względu na powszechne poczucie naruszenia w tym zakresie zasady sprawiedliwości społecznej". W tym miejscu podkreślił, że częściami składowymi wyliczonej przez Zakład Emerytalno – Rentowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji wysokości jego emerytury wynoszącej 75,00 % podstawy wymiaru są okresy służby w III RP, tj. po dniu 31 lipca 1990 r. oraz okres nieskładkowy (studia w okresie PRL). Okres 4 lat i 8 miesięcy służby w PRL pomnożony przez 0,00 % stanowi bowiem 0 % w całej 75,00 % podstawie wymiaru jego emerytury. W żaden sposób nie można zatem przyjąć, iż obniżenie emerytury jest – tak, jak wskazano w uzasadnieniu projektu nowelizacji ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym z 16 grudnia 2016 r. – ograniczeniem przywilejów emerytalnych i rentowych związanych z pracą w aparacie bezpieczeństwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, ponieważ należne mu świadczenie emerytalne w wysokości 75 % podstawy wymiaru wypracowałem pełniąc rzetelnie przez 26 lat i 6 miesięcy służbę w okresie III RP, w tym przez 25 lat w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Przywilej emerytalny za okres pracy w PRL został mu odebrany w 100 % poprzez przyjęty sposób naliczania świadczenia sformułowany w ustawie zaopatrzeniowej, art. 15c ust. 1. Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych odmawiająca wyłączenia stosowania wobec niego represyjnych przepisów art. 15c przedmiotowej ustawy, określone w jej art. 8a ust. 1 pkt 1 i 2, której skutkiem jest drastyczne obniżenie należnego świadczenia emerytalnego w wysokości 8213,84 zł. brutto miesięcznie do kwoty 2130,68 zł. brutto miesięcznie, w zestawieniu z zasygnalizowanym powyżej celem nowelizacji ustawy zaopatrzeniowej prowadzi wprost do kuriozalnego wniosku, że należne mu świadczenie emerytalne wypracowane przez 26 lat i 6 miesięcy służby w UOP i ABW, a więc w III RP, jest przywilejem emerytalnym związanym z pracą w aparacie bezpieczeństwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Do takiej konkluzji prowadzi zastosowanie zarówno wykładni językowej, celowościowej, jak i logicznej. Polska Rzeczpospolita Ludowa skończyła się przecież prawie 30 lat temu, chociaż skutki decyzji organu temu przeczą. Wykazane powyżej naruszenia przez organ szeregu przepisów k.p.a. dowodzą, iż organ w toku prowadzenia sprawy nie działał ani praworządnie, ani sprawnie, ani wnikliwie, ani bezstronnie, ani w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, ani też nie uwzględnił jego słusznego interesu, a wszelkie wątpliwości rozstrzygał na jego niekorzyść. Uważam zatem, że spełnia wszystkie przesłanki wyłączenia stosowania wobec niego represyjnych przepisów art. 15c przedmiotowej ustawy (nawet te dodatkowo wprowadzone przez organ dotyczące legitymowania się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi na tle innych funkcjonariuszy). W odpowiedzi na skargę, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz.132), minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Natomiast zgodnie z treścią ust. 2 tegoż przepisu, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24. Decyzja podjęta na podstawie powyższego przepisu nie jest decyzją związana, lecz uznaniową i w judykaturze uznaje się, że decyzja uznaniowa pozostaje wprawdzie pod kontrolą Sądu, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem sprowadza się ona do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. W takich przypadkach kontrola dotyczy procesu wydania decyzji, tj. spełnienia przez organ wymogów proceduralnych, ustalania stanu faktycznego jako elementu tego procesu oraz oceny faktów, które z punktu widzenia obowiązujących przepisów mogą mieć w danej sprawie istotne znaczenie prawne. Dotyczy ona zatem tej części treści decyzji uznaniowej, która jest powiązana z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi. Natomiast nie obejmuje ona tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (celowości administracyjnej, czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej. W tego typu sprawach sądy administracyjne badają jedynie, czy organy w konkretnej sprawie nie przekroczyły granic uznania, tzn. czy ich decyzja nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Reasumując, Sądy nie mogą wkraczać w kompetencje organów i oceniać słuszności realizowanej przez nie polityki kadrowej. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych zmierza tym samym do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji została spełniona, zawarta w art. 7 k.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony, przy czym zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został ustalony i wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie (vide m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt I OSK 464/15). Tymczasem badając zaskarżoną decyzję w świetle powyższych kryteriów i podstawy prawnej, doszedł Sąd do przekonania, że została ona wydana z przekroczeniem granic uznania administracyjnego. Z tego mianowicie powodu, że – po pierwsze – zawarte w tym przepisie sformułowanie "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" jest pojęciem zawierającym elementy ocenne i tym samym nieostre. W takich zaś sytuacjach organ jest zobligowany wykazać poprawność jego rozumienia i przedstawić w tym względzie przekonywające argumenty. Zatem powinien dokonać takiego skonkretyzowania i doprecyzowania tego sformułowania, aby było ono jasne i przejrzyste, przy czym musi uwzględnić charakter indywidualny stanu faktycznego każdej sprawy oraz kontekst normatywny, w którym sformułowanie to funkcjonuje. Innymi słowy, zabieg ten winien doprowadzić do przejrzystości pojęcia "w szczególnie uzasadnionych przypadkach". Tymczasem w rozpoznawanej sprawie organ wskazał, że poza przesłankami "krótkotrwałości" i "rzetelności", o czym będzie mowa niżej, strona winna "legitymować się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy (...) ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których krótkotrwałość służby jest niezaprzeczalna, a rzetelność służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami". Jednakże organ nie przedstawił żadnych faktów dotyczących służby skarżącego, jej charakteru i warunków w jakich ją pełnił, które zdaniem organu nie pozwalają na przyjęcie, że jest to szczególnie uzasadniony przypadek. Nie przybliżył także postawy skarżącego oraz jego osiągnięć w służbie. Analizując powyższą argumentację doszedł Sąd do przekonania, że takie pojmowanie szczególnie uzasadnionego przypadku, jest wysoce niewystarczające. Z tego mianowicie powodu, że należy mieć przede wszystkim na uwadze i rozważyć w decyzji, czy skarżący angażował się w służbie, czego odzwierciedleniem mogą być np. nagrody, czy też odznaczenia. Wszak organ dysponował wiedzą, a wynika to z akt administracyjnych sprawy, że skarżący J. B. był odznaczony brązowym Krzyżem Zasługi oraz Medalem Srebrnym Za Długoletnią Służbę, był czterokrotnie awansowany na kolejne stopnie służbowe, osiem razy awansowany w stanowisku służbowym, 10 razy podawany procesowi opiniowania otrzymując 8 razy ocenę "bardzo dobrą" i 2 razy ocenę "pozytywną", 36 razy podwyższony mu dodatek służbowy i 2 razy wyróżniono nagrodą pieniężną. Zatem – w ocenie Sądu – za szczególnie uzasadniony przypadek uznać należy również – a właściwie przede wszystkim – konkretnie zindywidualizowane zasługi skarżącego w służbie, czy też pełnienie służby na rzecz totalitarnego państwa na krótko przed 12 września 1989 r., czego organ nie uwzględnił w zaskarżonej decyzji, a nawet całkowicie pominął to milczeniem, posiłkując się jedynie nieostrymi pojęciami "wybitnych zasług" i że służba ma "charakter wyjątkowy", w żaden sposób nie uzasadniając ich znaczenia. W tej sytuacji argumentację organu co do zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku należało tym samym uznać za dowolną, bowiem nie sposób na podstawie tak ogólnie ujętej argumentacji (pewnej ogólnej formuły) stwierdzić, że ocena, co do braku szczególnie uzasadnionego przypadku, jest uzasadniona Stąd też ocena rozpoznawanej sprawy w tym zakresie wymyka się spod kontroli sądowej, i w konsekwencji organ w tym zakresie naruszył przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia decyzji. Podobnie rzecz się ma z przesłanką "krótkotrwałości", o której mowa w art. 8a ust. 1 pkt 1) ustawy. Rzeczą oczywistą dla Sądu jest, co podziela również organ w zaskarżonej decyzji, że jest to pojęcie nieostre. Jednakże – zdaniem Sądu – równie za nieostre należy uznać wskazane przez organ synonimy tego pojęcia. Trudno bowiem jednoznacznie i w sposób odpowiedzialny wykazać, że krótkotrwałość odnosi się do znaczenia np. nietrwałość, przelotność, chwilowość, przemijania... etc. Wszak pojęcia te równie dobrze mogą oznaczać lata, dekady, co i dni, tygodnie oraz miesiące. Również ewentualne posłużenie się antonimami, wydaje się tak samo nieskuteczne, co synonimami. Natomiast rację należy przyznać organowi, że należy zastosować – co należy szczególnie zaakcentować i z czym Sąd się w pełni zgadza – przesłankę proporcjonalności. Organ wspomniał o tym w zaskarżonej decyzji wskazując, że "Dodatkowo organ winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalności, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości służby byłego funkcjonariusza". Przyjmując tę proporcję przez organ w ujęciu np. procentowym, byłoby – zdaniem Sądu – najbardziej uniwersalne, bowiem umożliwiłoby Sądowi kontrolę i w konsekwencji doprowadziłoby do ujednolicenia tego pojęcia zarówno przez organ, jak i przez Sąd. Jednakże mimo tej jakże słusznej koncepcji, organ w dalszej części uzasadnienia decyzji całkowicie ją pominął i nie posługując się nią uznał, że 4 lata i 8 miesięcy służby przez skarżącego na rzecz totalitarnego państwa, w porównaniu z całym okresem jej pełnienia wynoszącym 21 lat i 2 miesiące, nie można uznać na okres krótkotrwały, czego Sąd nie podziela. Z tego mianowicie powodu, że okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosił w czasie służby skarżącego jedynie niecałe 15%, a nie jak błędnie podaje organ 17%, i bezspornie, używając antonimów, nie jest to okres np. bezustanny, ciągły, nieprzemijający, nieskończony, permanentny... etc., lecz właśnie używając synonimów, krótkoterminowy, tymczasowy, przejściowy, przemijający... etc. Zasadny tym samym okazał się zarzut naruszenia art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy. Równie podobnie rzecz się ma z przesłanką "rzetelności", o której mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2). Minister w sprawie niniejszej nie kwestionował, że skarżący rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki po 12 września 1989 r., powołując się na opinię Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz opinię Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w których oceniono, że wymieniony rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki, o czym świadczą informacje zawarte m.in. w opiniach służbowych oraz we wnioskach o mianowanie na kolejne wyższe stopnie policyjne i stanowiska służbowe, a ponadto nie odnotowano żadnych kar dyscyplinarnych, czy też postępowań karnych lub karno – skargowych Jednocześnie organ stwierdził, że skarżący w latach 1991 – 2011 oraz 2012 – 2016 podejmował czynności w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu. Na marginesie wskazać należy, że ustawodawca nie wymaga w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy, aby przez rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r. rozumieć wyłącznie przypadek pełnienia służby z narażeniem zdrowia i życia. Gdyby tak było ustawodawca wprost wskazałby to w powołanym przepisie. Dodanie przez ustawodawcę, po zwrocie "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.", zwrotu "w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" stanowi jeden z przykładów takiego wykonywania zadań i obowiązków, który uprawnia do przyjęcia, że te zadania i obowiązki były wykonywane rzetelnie. Innymi słowy, brzmienie art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy nie zawęża tym samym rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków wyłącznie do służby pełnionej z narażeniem zdrowia i życia. Skoro zatem służbę skarżącego uznano za "rzetelną", to tym samym została spełniona przesłanka ustawowa i niedopuszczalnym jest stosowanie przez organ w tej sytuacji wykładni rozszerzającej odnoszącej się do uznania, że za służbą pełniona "rzetelnie" należy uznać taką, która oznacza wykonywanie obowiązków służbowych na najwyższym poziomie. Analizując powyższe z jednej strony uznać należy, że Instytutowi Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego bezspornie znane było znaczenie słowa "rzetelność", a w każdym bądź razie organ nie zwrócił się do powyższych organów z wątpliwościami, czy aby na pewno znają znaczenie tego pojęcia. Zatem ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę poczynione przez Sąd rozważania prawne i wskazania, a przyjmując, że w sprawie spełnione zostały, bądź nie, przesłanki z art. 8a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, dokona wyczerpującej oceny co do tego, czy sprawa skarżącego stanowi szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 8a ust. 1 ustawy. Ponadto przed wyrażeniem oceny w tym zakresie, organ powinien przede wszystkim przywołać fakty dotyczące służby skarżącego, jego postawy, charakteru służby i warunków jej pełnienia, o czym była mowa w zaskarżonej decyzji i odniesie powyższe do tych osiągnięć w służbie, które uznaje za wybitne, czy szczególnie wyróżniające. Musi również dokonać przedmiotowej oceny w kontekście krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r. (na podstawie wskazanej przez siebie proporcjonalności) i rzetelności wykonywanych zadań. Innymi słowy, dokonując tej oceny, organ winien mieć na uwadze, że rozpoznanie niniejszej sprawy winno mieć charakter zindywidualizowany. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i c) oraz art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018, poz. 1302), należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło