II SA/Wa 1991/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesorzy WSA Jacek Fronczyk, Jarosław Trelka, Protokolant Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2007 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale lokalu: 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję poprzedzającą; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. Z. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 11 lutego 2003 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wpłynął wniosek A. Z. o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej W. z dnia [...] czerwca 1963 r. o przydziale na rzecz I. i O. L. lokalu nr 12 w budynku przy ul. [...]. A. Z. twierdziła, że decyzja ta wydana została bez podstawy prawnej, gdyż wcześniej, w dniu [...] kwietnia 1949 r. Zarząd Miejski w W. - Prezydent Miasta wydał decyzję nr [...], mocą której cały budynek położony na gruncie nieruchomości przy ul. [...] wyłączony został spod przepisów dekretu z dnia 21 grudnia 1945 r. o publicznej gospodarce lokalami i kontroli najmu, co oznacza, że lokale w wyżej wymienionym budynku, w tym lokal nr 12, nie mogły stać się przedmiotem przydziałów kwaterunkowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. odmówiło stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji z dnia [...] czerwca 1963 r. Na skutek wniosku A. Z. o ponowne rozpatrzenie niniejszej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., na zasadzie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa utrzymało w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 1949 r. Zarządu Miejskiego w W., na którą powoływała się A. Z., przestała wiązać w przedmiotowym zakresie, gdyż Prezydium Rady Narodowej w W. w orzeczeniu administracyjnym nr [...] z dnia [...] października 1954 r. odmownie rozpatrując wniosek byłego właściciela z dnia 19 kwietnia 1948 r. o przyznanie mu prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości, jednocześnie orzekło o przejściu na własność Skarbu Państwa wszystkich budynków położonych na powyższym gruncie. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 13 stycznia 1955 r. (data wydania decyzji w tej sprawie przez organ II instancji - Ministra Gospodarki Komunalnej). Następnie decyzjami z dnia [...] maja 1997 r. i z dnia [...] maja 2000 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził nieważność, ze skutkiem ex tunc, decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...] stycznia 1955 r., utrzymującej w mocy orzeczenie administracyjne nr [...] z dnia [...] października 1954 r. Prezydium Rady Narodowej w W., jednakże uczynił to w odniesieniu jedynie do części decyzji - wyłączenie dotyczyło sprzedanych w budynku przy ul. [...] lokali mieszkalnych nr 5, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16 oraz udziałów przypadających mieszkańcom tych lokali w części budynku i jego urządzeniach, które służą do użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali. Tak więc w tej części - dotyczącej wyłączenia, czyli w odniesieniu do lokalu nr 12 oraz związanej z tym lokalem części gruntu, nie stwierdzono nieważności decyzji, a jedynie stwierdzono, że decyzja wydana została z naruszeniem prawa, co oznacza, że w tej części decyzja Ministra i Prezydium Rady Narodowej W. pozostała w obrocie prawnym. Organ podkreślił, że w chwili, gdy decyzja z dnia [...] października 1954 r. stała się ostateczna (czyli w dniu 13 stycznia 1955 r.), budynek przy ul. [...] przeszedł na własność Skarbu Państwa i Skarb Państwa był uprawniony do zadysponowania, będącym jego własnością, lokalem. A zatem brak jest obecnie podstaw do stwierdzenia, że w dacie wydania kwestionowanej przez A.Z. decyzji nr [...] Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej [...] z dnia [...] czerwca 1963 r. o przydziale na rzecz I. i O. L. lokalu nr 12 w budynku przy ul. [...], nie było podstawy prawnej do jej wydania. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A.Z., w której wnosiła o uchylenie zaskarżonych obu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.. W uzasadnieniu wskazywała, że decyzje te naruszyły zasadę trwałości decyzji administracyjnej (art. 16 § 1 Kpa) – to jest decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 1949 r. Zarządu Miejskiego w W. - Prezydenta Miasta, albowiem organ stwierdził nieobowiązywanie tej decyzji, o czym miało, jego zdaniem, stanowić inne nie związane z nią postępowanie administracyjne i dotyczące innych spraw. Nadto organ uchylił się od rozstrzygnięcia sprawy nieważności kwestionowanej decyzji o przydziale na gruncie przepisów prawa lokalowego z 1995 r., a zwłaszcza treści art. 30 ust. 1 pkt. 1., czego wyraźnie domagała się we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W ocenie skarżącej naruszono w ten sposób przepisy art. 156 § 1 oraz przepisy art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 107 § 3 Kpa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz.1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpatrywana pod tym kątem skarga jest zasadna, jednakże z innych przyczyn niż w niej podniesione. Po pierwsze przed wszczęciem postępowania nadzorczego, organ powinien ustalić, czy A. Z. może być stroną niniejszego postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa, a więc powinna ona nie tylko wykazać związek swój ze sprawą, ale także interes prawny, który by uzasadniał jej żądanie. Jeżeli prawa swoje wyprowadza z następstwa prawnego po byłym właścicielu całej nieruchomości – S. Z., to skarżąca winna wykazać to stosownymi dokumentami, tak samo powinna udokumentować swoje prawa własności do przedmiotowego budynku, jeżeli na takie się powołuje. W aktach sprawy brak jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie. Po drugie, w przypadku uznania, iż skarżąca może być stroną w tym postępowaniu, organ powinien ustalić kto może być jego uczestnikiem. Z pewnością I. i O. L. byli stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z dnia [...] czerwca 1963 r. Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej W. przydzielającej im przedmiotowy lokal mieszkalny. Jednakże, zważyć tu należy, iż postępowanie to toczyło się ponad czterdzieści lat temu, a zatem w przypadku uznania przez organ, iż osoby te powinny być poinformowane o sprawie i braku doręczenia tym osobom informacji o wszczęciu niniejszego postępowania, wysłanych na adres określony w decyzji z 1963 r., należało zbadać, czy osoby te nadal tam mieszkają, czy będące w posiadaniu organu adresy są nadal prawidłowe i czy osoby te jeszcze żyją. Podkreślić tu nadto należy, iż organ bez przeprowadzenia takich ustaleń wysyłał tym osobom również podjęte w sprawie decyzje nie bacząc na okoliczność ich niedoręczenia i nie badając sprawy przyczyn tego niedoręczenia we wskazanym wyżej aspekcie, pomijając w ogóle ten fakt. Nie jest wykluczone, iż dla zapewnienia prawidłowej ochrony interesów uczestników, będzie trzeba odwołać się do rozwiązań wskazanych w art. 34 i 48 § 1Kpa. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organ naruszył w tym zakresie przepisy art. 7, art. 8 i art. 10 § 1Kpa. Nadto sposób zgromadzenia materiału dowodowego w niniejszym postępowaniu administracyjnym uniemożliwia sądowi administracyjnemu dokonania jakiejkolwiek oceny i weryfikacji podjętych decyzji i oceny argumentacji zawartej w uzasadnieniach tych decyzji, w tym również pod kątem przedstawionych w skardze zarzutów. W aktach sprawy brak bowiem orzeczenia administracyjnego nr [...] z dnia [...] października 1954 r. Prezydium Rady Narodowej w W. oraz utrzymującej go w mocy decyzji z dnia [...] stycznia 1955 r. Ministra Gospodarki Komunalnej, a także brak decyzji z dnia [...] maja 1997 r. i z dnia [...] maja 2000 r. Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, stwierdzającej nieważność w określonej części powyższych decyzji. Ponieważ z treści tych decyzji organ wyprowadza istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności, niezrozumiałym jest brak tych dokumentów w aktach postępowania w niniejszej sprawie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wyżej wskazane uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy. Dlatego też, mając na uwadze przepisy art. 145 § 1 pkt 1 ppkt b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji. O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś w zakresie kosztów postępowania na zasadzie art. 200 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.