II SA/Wa 200/15
WyrokWSA w Warszawie2015-04-29
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Grochowska – Jung, Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej uchylające orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej i nakazujące ponowne rozpatrzenie sprawy, w tym przeprowadzenie powtórnej diagnostyki psychologiczno-psychiatrycznej, jest zgodne z prawem, mimo że skarżąca przedstawiła własne, późniejsze zaświadczenia od psychologa i psychiatry?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Centralna Wojskowa Komisja Lekarska prawidłowo uchyliła orzeczenie organu pierwszej instancji z powodu istotnych uchybień proceduralnych i merytorycznych. Wskazano, że proces orzeczniczy w zakresie oceny zdolności do służby wojskowej jest zastrzeżony dla wojskowych komisji lekarskich, a przedstawione przez skarżącą prywatne zaświadczenia od psychologa i psychiatry nie mają wiążącego charakteru dla oceny legalności orzeczenia CWKL, choć mogą zostać przedstawione organowi pierwszej instancji podczas ponownego rozpatrywania sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca I.Z. została skierowana do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) w celu ustalenia zdolności do czynnej służby wojskowej. RWKL wydała orzeczenie o kategorii E (trwale i całkowicie niezdolna do czynnej służby wojskowej). Centralna Wojskowa Komisja Lekarska (CWKL) uchyliła to orzeczenie, wskazując na błędy w diagnozie i procedurze, w tym oparcie poważnego rozpoznania na jednorazowej konsultacji psychiatrycznej bez wcześniejszych badań psychologicznych. CWKL nakazała RWKL ponowne rozpatrzenie sprawy, w tym przeprowadzenie powtórnej diagnostyki psychologiczno-psychiatrycznej oraz badań ginekologicznych i moczu. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując potrzebę powtórnej diagnostyki, przedstawiając własne, późniejsze zaświadczenia od psychologa i psychiatry.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Ewa Grochowska – Jung, Adam Lipiński (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi I. Z. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2014 r., działając na podstawie art. 30a ust. 1, 2, 3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony RP (Dz. U. 2012 r., poz. 461 ze zm.) oraz przepisów § 3, § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013), a także w związku z § 3 ust. 2 i § 23 ust. 1,2,3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004 r. Nr 151, poz. 1595 ze zm.), uchyliła orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] października 2014 r. wydane w sprawie ustalenia zdolności do czynnej służby wojskowej I.Z. o treści: kategoria E – trwale i całkowicie niezdolna do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Jednocześnie uchylając orzeczenie organu pierwszej instancji Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] poleciła ponowne rozpatrzenie sprawy przez RWKL w [...], zakończone wydaniem nowego orzeczenia zgodnie ze stanem faktycznym i obowiązującymi przepisami.
W uzasadnieniu orzeczenia Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] wskazała, iż przyczyną uznania przez organ pierwszej instancji I.Z. za trwale i całkowicie niezdolną do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny – kategoria E – Zał. 1, Gr. I, było rozpoznanie przez ten organ schorzenia w punkcie 1 rozpoznania – [...] kwalifikowane wg § 70 pkt 5 oraz stwierdzone w punkcie 2 rozpoznania – [...] do diagnostyki - § 48 pkt 10, niepowodujące niezdolności do tej służby, a jedynie przyznawanie kat. B.
I.Z. w odwołaniu zakwestionowała prawidłowość punktu 1 rozpoznania.
Rozpatrując odwołanie, Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] zastosowała § 11 ust. 1 i pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013) i w oparciu o dokumentację orzeczniczo-lekarską znajdującą się w aktach przedmiotowej sprawy stwierdziła, że analiza kompleksowa dokumentacji medycznej wykazała zasadność wniesionego odwołania.
Bardzo poważne w skutkach rozpoznanie zostało ustalone na podstawie jednorazowej konsultacji psychiatrycznej.
Objaśnienia szczegółowe do § 70 wskazują, że rozpoznanie należy ustalać na podstawie odpisu historii choroby z zakładu psychiatrycznego oraz oceny aktualnego stanu psychicznego.
Należy również zauważyć, że badanie psychiatryczne nie zostało poprzedzone badaniami psychologicznymi.
W związku z tym CWKL uznała za konieczne wykonanie powtórnej diagnostyki psychologiczno-psychiatrycznej, celem właściwego ustalenia stanu zdrowia zainteresowanej.
Ponadto w badaniu ginekologicznym z dnia [...] października 2014 r. stwierdzono mięśniaka macicy, a analizując termin ostatniej miesiączki z terminem badania moczu, wskazana jest również powtórna kontrola moczu i wykonanie powtórnego badania poziomu glukozy.
Biorąc pod uwagę powyższe, CWKL w [...] postanowiła uchylić orzeczenie i poleciła RWKL w [...] ponowne rozpatrzenie sprawy.
Orzekaną należy wezwać, zlecić konsultację psychologiczną, psychiatryczną, badanie ogólne moczu i badanie poziomu glukozy w surowicy krwi – po zebraniu całości dokumentacji wydać nowe orzeczenie.
I.Z. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zakwestionowała zalecenie zawarte w orzeczeniu Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] – wykonanie powtórnej diagnostyki psychologiczno-psychiatrycznej, celem właściwego rozpoznania stanu zdrowia.
Wskazała, iż badanie psychologiczne przeszła w dniu [...] października 2014 r. w Pracowni Psychologicznej w [...] Starszy specjalista-psycholog Regionalnej Wojskowej Pracowni Psychologicznej w [...] stwierdził brak przeciwwskazań psychologicznych do odbywania czynnej służby wojskowej na stanowiskach, funkcjach wojskowych lub w rodzajach oraz wyspecjalizowanych służbach Sił Zbrojnych wymagających szczególnych predyspozycji (orzeczenie psychologiczne nr [...] – w załączeniu do skargi).
Ponadto wskazała, że w dniu [...] stycznia 2015 r., na własną prośbę, została przebadana przez lekarza psychiatrę, który to specjalista wydał zaświadczenie (oświadczenie), w którym orzeka, że jednorazowym badaniem psychiatrycznym nie stwierdza cech choroby psychicznej ani innych i nie wymaga leczenia psychiatrycznego. Badanie psychiatryczne trwało 40 minut.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym orzeczeniu.
Polemizując ze skargą, CWKL podkreśliła, iż sprawa orzecznicza jest w toku, nie została zakończona, ponieważ orzeczenie RWKL w [...] z dnia [...] października 2014 r. zostało uchylone w trybie odwoławczym i komisja orzecznicza podejmie ponowne czynności zmierzające do rozpatrzenia sprawy.
Załączone zaświadczenie od lekarza psychiatry z prywatnego gabinetu psychiatrycznego z dnia [...] stycznia 2015 r. nie ma dla tej sprawy znaczenia, bowiem wydane zostało już po rozstrzygnięciu sprawy przez organ II instancji. Orzeczenie pracowni psychologicznej w [...] z dnia [...] października 2014 r. nie ma dla sprawy wiążącego charakteru, bowiem to wojskowa komisja lekarska, a nie pracownia psychologiczna ocenia stan zdrowia psychiczno-psychiatryczny dla potrzeb odbycia służby wojskowej.
Jak to podkreśliła CWKL w uzasadnieniu do wydanego orzeczenia, bardzo poważne w skutkach rozpoznanie zostało ustalone na podstawie jednorazowej konsultacji psychiatrycznej. Objaśnienia szczegółowe do § 70 wskazują, że rozpoznanie należy ustalać na podstawie odpisu historii choroby z zakładu psychiatrycznego oraz oceny aktualnego stanu psychicznego. Należy również zauważyć, że badanie psychiatryczne nie zostało poprzedzone badaniami psychologicznymi. W związku z tym CWKL uznała za konieczne wykonanie powtórnej diagnostyki psychologiczno-psychiatrycznej, celem właściwego ustalenia stanu zdrowia zainteresowanej. Ponadto w badaniu ginekologicznym z dnia [...] października 2014 r. stwierdzono mięśniaka macicy, a analizując termin ostatniej miesiączki z terminem badania moczu, wskazana jest również powtórna kontrola moczu i wykonanie powtórnego badania poziomu glukozy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Badana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] zostało wydane w związku ze skierowaniem I.Z. przez Wojskowego Komendanta Uzupełnień w [...] do tej Komisji w celu ustalenia zdolności do czynnej służby wojskowej.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2014 r. zakwestionowała w całości orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] polecając tej Komisji ponowne przeprowadzenie różnego rodzaju badań (w tym nie tylko kwestionowanych przez skarżącą badań psychologiczno-psychiatrycznych). W uzasadnieniu swojego orzeczenia CWKL dokładnie wskazała dlaczego, zarówno z przyczyn natury orzeczniczej, jak i procedury przeprowadzania rozpoznania przez RWKL w [...], orzeczenie tej Komisji nie może zostać uznane z prawidłowe. Nadto CWKL wskazała zalecenia co do przeprowadzenia konkretnych badań – dokładnie je wyszczególniając i wskazując, w przypadku badań psychiatryczno-psychologicznych, warunki ich przeprowadzenia, które wynikają ze wskazanej w rozporządzeniu procedury orzeczniczej.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w niniejszej sprawie brak jest przesłanek formalnoprawnych do zakwestionowania powyższego orzeczenia CWKL w [...].
Trafnie argumentuje CWKL w [...] w odpowiedzi na skargę, iż przedstawione przez skarżącą badania psychologiczne i psychiatryczne z dnia [...] października 2014 r. i z dnia [...] stycznia 2015 r. nie mogą mieć dla oceny legalności orzeczenia CWKL w [...] żadnego znaczenia, albowiem przedmiotem kontroli orzeczniczej tego organu była tu przede wszystkim prawidłowość orzeczenia organu pierwszej instancji i stwierdzone na skutek takiej kontroli istotne uchybienia orzeczenia RWKL w [...]. Z tych też względów przedstawione przez skarżącą w skardze orzeczenia nie mogły, z przyczyn oczywistych, zostać wzięte pod uwagę w procesie orzeczniczym zarówno przez RWKL, jak i przez CWKL.
W tym aspekcie skargi, podkreślić także należy, iż proces orzeczniczy w przedmiocie oceny stanu zdrowia kandydata do zawodowej służby wojskowej został zastrzeżony dla odpowiednich wojskowych komisji lekarskich i miarodajne w tym zakresie są jedynie orzeczenia tych organów. Z tych też przyczyn przedstawione przez skarżącą orzeczenia lekarskie, jako nie pochodzące od wojskowych komisji lekarskich, nie mają w sprawie wiążącego znaczenia, jakkolwiek skarżąca ma prawo przedstawić je RWKL w [...] podczas ponownego orzekania przez ten organ o jej stanie zdrowia, w celu ustalenia zdolności do czynnej służby wojskowej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 132 i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło