II SA/Wa 2015/12

PostanowienieWSA w Warszawie2013-09-26

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy dochody wnioskodawcy i jego rodziny, po odliczeniu kosztów utrzymania mieszkania i spłaty kredytu, pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a wpis od skargi kasacyjnej jest niewielki, sąd odmawia przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych po tym, jak jego skarga na decyzję Komendanta Głównego Policji została oddalona. Wnioskodawca wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem, a łączny dochód rodziny wynosi około 3.700 zł netto miesięcznie. Po odliczeniu kosztów utrzymania mieszkania i spłaty kredytu, na utrzymanie dwóch osób pozostaje około 1.500 zł miesięcznie. Skarżący nie posiada majątku ani oszczędności. Sąd rozpatrywał wniosek o przyznanie prawa pomocy w kontekście wpisu od skargi kasacyjnej wynoszącego 100 zł.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania J. K. prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 26 września 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skarg J. K. i J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia i przekazania w stanie wolnym lokalu mieszkalnego postanawia: odmówić przyznania J. K. prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt 306/11, zostało przyznane skarżącemu J. K. prawo pomocy w zakresie przyznania pełnomocnika z urzędu. Po oddaleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 2015/12 (po uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 306/11) jego skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji, złożył ponownie w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy – tym razem w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z ojcem J. K. Podał, że dochód rodziny stanowi jego wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.820 zł brutto – 1.330 zł netto oraz emerytura ojca w wysokości 2.941 zł – łącznie 4.761 zł brutto. Natomiast na koszty utrzymania (w tym opłaty związane z eksploatacją mieszkania) wydaje około 1.000 zł miesięcznie. Ponadto podał, że nie ma żadnego majątku ani oszczędności. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, wcześniej złożonych w sprawie wniosków o przyznanie prawa pomocy przez skarżących oraz akt sprawy wynika, że wnioskodawca mieszka wraz z ojcem w mieszkaniu, do którego nie posiadają tytułu prawnego (została wydana decyzja o nakazanie opróżnienia zajmowanego lokalu). Wnioskodawca i jego ojciec uzyskują stałe dochody w łącznej wysokości około 3.700 zł netto. Z tej kwoty około 1.200 zł wynoszą opłaty związane z utrzymaniem mieszkania (w tym gaz i energia elektryczna), spłata kredytu 1.024 zł. Oznacza to, że średnio miesięcznie na utrzymanie dwóch osób pozostaje kwota około 1.500 zł. Jak już wcześniej wskazano koszty strony, związane z jej udziałem w sprawie, mogą zostać pokryte z budżetu państwa jedynie w przypadku, gdy jej dochody oraz stan majątkowy są istotnie niższe od przeciętnych i często nie wystarczają nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb (opłacenie kosztów utrzymania mieszkania oraz wyżywienie). W niniejszej sprawie wpis od skargi kasacyjnej wynosi 100 zł. W związku z powyższym trzeba uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i ojca. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło