II SA/Wa 202/16
WyrokWSA w Warszawie2016-08-03
Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Adam Lipiński, Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zmienić termin zwolnienia żołnierza zawodowego z czynnej służby wojskowej, jeśli termin ten wynika z przepisów prawa materialnego i jest obligatoryjny?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zmienić terminu zwolnienia żołnierza zawodowego z czynnej służby wojskowej, jeśli termin ten wynika z przepisów prawa materialnego i jest obligatoryjny. W przypadku niewyznaczenia żołnierza na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej, jego zwolnienie następuje z mocy prawa w pierwszym dniu po upływie okresu pozostawania w rezerwie kadrowej, co stanowi tzw. termin prawa materialnego, niepodlegający zmianie na podstawie art. 154 K.p.a.Stan faktyczny
Skarżący, M. W., został przeniesiony do rezerwy kadrowej, a następnie zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem upływu tego okresu, z uwagi na niewyznaczenie go na stanowisko służbowe. Skarżący złożył wniosek o zmianę terminu zwolnienia, powołując się na art. 154 K.p.a. Organ administracji odmówił zmiany, wskazując, że termin zwolnienia jest obligatoryjny i wynika z przepisów prawa materialnego. Po utrzymaniu w mocy decyzji przez Ministra Obrony Narodowej, skarżący wniósł skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (sprawozdawca), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Danuta Kania, Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji dotyczącej terminu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] października 2015 r., wydany na podstawie art. 154 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił M. W. zmiany decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r., w części dotyczącej określenia (nowego) terminu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
W uzasadnieniu organ wskazał, że rozkazem personalnym Dyrektora Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] (pkt 7) M. W. został przeniesiony do rezerwy kadrowej na okres od [...] marca 2015 r., do [...] lipca 2015 r. Z dniem [...] lipca 2015 r., oficerowi wpłynął termin pozostawania w tej rezerwie.
Dyrektor Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej rozkazem personalnym nr [...] (pkt 1) z dnia [...] lipca 2015 r., zwolnił M. W. z dniem [...] lipca 2015 r., z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawienia w rezerwie kadrowej. Rozkaz ten doręczono skarżącemu w dniu 1 lipca 2015 r. Po rozpatrzeniu odwołania Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 10 sierpnia 2015 r.
W dniu [...] sierpnia 2015 r., [...] M. W. złożył wniosek o zmianę (w trybie art. 154 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego) decyzji nr [...] w części dotyczącej określenia (nowego) terminu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy.
Wydając decyzję organ uznał, iż nie jest możliwe ustalenie czy też zmiana w postępowaniu administracyjnym daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej następującej w przypadku niewyznaczenia do końca okresu pozostawania w rezerwie kadrowej na stanowisko służbowe.
Od powyższej decyzji M. W. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenia art. 154 § 1 k.p.a., poprzez jego pominięcie i niezastosowanie w sprawie, naruszenie art. 110 k.p.a., w związku z art. 109 k.p.a., oraz art. 7 k.p.a., wniósł o zmiany daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
Minister Obrony Narodowej decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r., wydaną na podstawie art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że z treści art. 111 pkt 10 ustawy z dnia 11 września 2003 r., o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1414 z późn. zm.) wynika, iż żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej.
Stosownie do treści § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 maja 2014 r., w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. poz. 670), w przypadku przebywania żołnierza w rezerwie kadrowej i niewyznaczenia go do końca okresu pozostawania w rezerwie kadrowej na stanowisko służbowe organ, o którym mowa w art. 20 ust. 3 ustawy, występuje do organu zwalniającego, jeżeli sam nie jest tym organem, z wnioskiem o zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Organ zwalniający, ustalając w decyzji datę zwolnienia, określa ją na pierwszy dzień po upływie okresu pozostawania w rezerwie kadrowej.
Organ wskazał, że przywołany przepis ustawy jednoznacznie określa, iż zwolnienie żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej nie jest fakultatywne lecz obligatoryjne, a jego termin jest wyraźnie określony przez przepis prawa. Oznacza to, że ustawodawca - w tym przypadku - nie przyznał organowi możliwości wyboru sposobu ustalenia sytuacji kadrowej oficera, który nie został wyznaczony na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej. Ograniczenie swobody odnosi się do braku możliwości dowolnego określenia daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
Termin zwolnienia z zawodowej służby wojskowej stanowi więc w tym przypadku tzw." termin prawa materialnego". Przywołany przepis rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 maja 2014 r., w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej - przy określaniu daty zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej – nie pozostawiał więc organowi tzw. ,,luzu decyzyjnego’’, lecz obligował do ustalenia kiedy upływa okres pozostawania żołnierza w rezerwie kadrowej i określenia daty zwolnienia na pierwszy dzień po upływie okresu pozostawania w tej rezerwie.
Tym samym brak jest nowych okoliczności faktycznych oraz prawnych, które uzasadniałyby konieczność uwzględnienia zamiarów odwołania.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu powołał się na te same zarzuty co we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczące naruszenia przepisów art. 7, 77, 80, 109, 110, także art. 154 § 1 k.p.a. W ocenie skarżącego nie ma absolutnie jakichkolwiek przeciwskazań natury prawnej czy faktycznej w przedmiotowej sprawie, aby ww. zaskarżona decyzja nie została uchylona. Zarzuca on również, że organ administracyjny nie odniósł się do przesłanki koniecznej bytu prawnego art. 154 § 1 k.p.a., tj. słusznego interesu strony.
W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr. 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m. in., poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga analizowana pod tym kontem nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 111 pkt 10 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej.
Stosownie zaś do treści § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 12 maja 2014 r., w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz.U. poz. 670), w przypadku przebywania żołnierza w rezerwie kadrowej i niewyznaczenia go do końca okresu pozostawania w rezerwie kadrowej na stanowisko służbowe. Organ o którym mowa w art. 20 ust. 3 ustawy, występuje do organu zwalniającego, jeżeli sam nie jest tym organem, z wnioskiem o zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Organ zwalniający, ustalając w decyzji datę zwolnienia, określa ją na pierwszy dzień po upływie okresu pozostawania w rezerwie kadrowej.
Nie budzi więc wątpliwości, że przywołany przepis ustawy jednoznacznie określa, że zwolnienie żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej nie jest fakultatywne lecz obligatoryjne, a jego termin jest wyraźnie określony przez przepis prawa. Oznacza to, że ustawodawca – w tym przypadku – nie przyznał organowi możliwości wyboru sposobu ustalenia sytuacji kadrowej oficera, który nie został wyznaczony na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej.
Skoro skarżący pozostawał w rezerwie kadrowej w okresie od [...] marca 2015 r., do [...] lipca 2015 r., to jego zwolnienie musiało nastąpić w dniu [...] lipca 2015 r., tj. w ustawowym terminie, a podnoszone przez niego argumenty nie mają wpływu na datę zwolnienia ze służby.
Był to bowiem termin prawa materialnego co powoduje, że nie mają do niego zastosowania przepisy art. 130 § 1 i 2 k.p.a.
Zgodzić się należy z organem, że art. 154 k.p.a w przedmiotowej sprawie nie daje podstaw do zmiany ostatecznej decyzji Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r., w części dotyczącej określenia nowego terminu zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do rezerwy, wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w czasie pozostawania w rezerwie kadrowej, gdyż na jej mocy strona nabyła prawa, a ponadto przepisy szczególne sprzeciwiają się takiej zmianie jak również za jej zmianą nie przemawia interes społeczny lub słuszny interes (w tym przypadku byłby on sprzeczny z jasno brzmiącym przepisem (ustawy), przez co bezsprzecznie naruszyłby zasadę praworządności).
Tak więc wbrew twierdzeniom M. W., organ odwoławczy ustalając datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej na dzień [...] lipca 2015 r., nie mógł dopuścić się żadnego naruszenia prawa (materialnego ani proceduralnego), w tym także złamania zasady " lex retro non agit".
Nie można więc skutecznie czynić zarzutu z powodu działania na podstawie i w granicach prawa.
Z powyższych względów Sąd nie mógł uwzględnić zarzutów podniesionych w skardze i na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło