II SA/Wa 2025/09

PostanowienieWSA w Warszawie2010-04-08

Skład orzekający: Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej stosunków służbowych powinien zostać oddalony, jeśli skarżący jest z mocy prawa zwolniony z ponoszenia tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej stosunków służbowych podlega oddaleniu, ponieważ skarżący jest z mocy prawa zwolniony z ponoszenia tych kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. d P.p.s.a. Niemniej jednak, wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co w niniejszej sprawie zostało udowodnione.
Stan faktyczny
B. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Obrony Narodowej. Skarżący przebywa w areszcie śledczym, nie uzyskuje dochodów, a jego rodzina utrzymuje się z dochodu żony w wysokości 954 zł brutto. Rodzina nie posiada majątku. Wniosek dotyczył sprawy ze stosunków służbowych.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla B. M. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] września 2009 r. w przedmiocie niewyrażenia zgody na zawarcie kolejnego kontraktu na pełnienie służby terminowej postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla B. M. adwokata. Na podstawie informacji przedstawionych przez stronę w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w piśmie poprzedzającym złożenie wniosku na urzędowym formularzu ustalono, co następuje. Wnioskodawca przebywa w Areszcie Śledczym. Nie uzyskuje żadnych dochodów. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną oraz dwojgiem małoletnich dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód w wysokości 954 zł brutto uzyskiwany przez żonę skarżącego. Rodzina nie ma żadnego majątku, w tym oszczędności. Stały miesięczny koszt leczenia dzieci wynosi około 80 zł. Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. d P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Na mocy powołanego przepisu skarżący z mocy prawa zwolniony jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek określonych w ustawie i winien być oddalony. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. d P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, iż prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżący spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawca przebywa aktualnie w Areszcie Śledczym i nie uzyskuje żadnych dochodów, nie ma też oszczędności. Sytuacja finansowa żony i dwójki małoletnich dzieci jest w chwili obecnej bardzo trudna. Dochód z tytułu pracy w wysokości 954 zł brutto musi bowiem wystarczyć na zaspokojenie wszystkich potrzeb rodziny. Z przedstawionych przez stronę danych wynika, że skarżący nie dysponuje środkami umożliwiającymi ustanowienie adwokata z wyboru. Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego rodziny. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w pkt. 2 postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło