II SA/Wa 2028/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. M. o przywróceniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 2028/11 postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zgodnie z treścią art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – zwanej dalej ppsa, w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia z urzędu odpisu sentencji. Natomiast stosownie do treści art. 86 § 1 ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1 i 4 ppsa). C. M. wniósł w dniu 23 kwietnia 2012 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o przesłanie odpisu protokołu rozprawy z dnia 24 stycznia 2012 r. Skarżący wskazał, że stosowne wnioski oraz opłaty uiścił w siedzibie Sądu, uzyskując również potwierdzenie dokonania wpłat. Jednak po ponad dwumiesięcznym oczekiwaniu na dokumenty otrzymał zwrot opłat, a w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Sądu uzyskał informację, że jego wniosku nigdzie nie odnotowano. W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 27 kwietnia 2012 r. do przedstawienia dokumentu potwierdzającego datę i sposób wniesienia wniosku, ewentualnie do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących brak winy w uchybieniu terminu oraz informacji, kiedy skarżący dowiedział się o uchybieniu, C. M. w piśmie procesowym z dnia 14 maja 2012 r. wyjaśnił, że po zakończeniu rozprawy udał się do sekretariatu czy też kancelarii, gdzie otrzymał stosowny formularz i czystą kartkę. Dokumenty te wypełnił i zwrócił pracownikowi Sądu, od których je otrzymał oraz uiścił stosowne opłaty. Po pobraniu opłat oraz po dokonaniu operacji w komputerze pracownik Sądu zwrócił skarżącemu wypełnione dokumenty, a skarżący, uznając, że wypełnił wszystkie formalności, opuścił budynek Sądu. O nieskuteczności wniesienia wniosków skarżący dowiedział się w sobotę 21 kwietnia 2012 r. w związku z otrzymaniem zwrotu wniesionych opłat sądowych. Dnia 23 kwietnia 2012 r., czyli w poniedziałek, przesłał wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Do pisma skarżący dołączył kserokopię formularza wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (datowanego na dzień 24 stycznia 2012 r.) oraz kserokopię wniosku o sporządzenie odpisu protokołu rozprawy bez potwierdzenia ich wniesienia do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zdaniem Sądu okoliczności wskazane przez skarżącego nie uprawdopodabniają przesłanki braku winy w uchybieniu terminu zawartej w treści art. 87 § 2 ppsa. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przez brak winy, o jakim mowa w art. 86 § 1 ppsa, należy rozumieć sytuacje, w których z przyczyn obiektywnie niezależnych, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności, skarżący nie miał możliwości dochowania ustawowego terminu. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Natomiast wniesienie opłat sądowych zamiast złożenia odpowiednich wniosków wskazuje na brak należytej staranności ze strony skarżącego w dochodzeniu swoich praw i, w ocenie Sądu, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Podkreślić należy, że decydujące dla oceny prawidłowości wniesienia wniosku jest złożenie go w odpowiedniej formie w odpowiedni sposób – czyli pisemnie w siedzibie Sądu lub za pośrednictwem poczty, o czym skarżący był poinformowany w pkt. 2 pouczenia zawartego w zawiadomieniu z dnia 13 grudnia 2011 r. o wyznaczeniu terminu rozprawy. Oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub w polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do Sądu (art. 83 § 3 ppsa). O konieczności zachowania pisemnej formy wnoszonych do Sądu pism stanowią też przepis art. 45 ppsa (pismo w postępowaniu sądowym – pismo strony – obejmuje wnioski i oświadczenia stron) oraz przepis art. 46 § 1 pkt 4 ppsa (każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika). Podpisu strony nie zastąpią bowiem żadne operacje dokonane w komputerze, chociaż mogą odzwierciedlać i potwierdzać czynności strony. Wniesienie opłaty w siedzibie Sądu nie zastępuje jednak wniesienia wniosku, zwłaszcza, że do przyjmowania opłat i wniosków powołane są odrębne komórki sądowe. Nadto, domaganie się od pracownika Sądu, czego najwyraźniej oczekiwał skarżący, odczytania zamiarów skarżącego oraz poinformowania o koniecznych krokach potrzebnych do urzeczywistnienia zamiaru, wykracza poza obowiązek udzielania wskazówek co do czynności procesowych i skutkach zaniedbań (art. 6 ppsa). Pracownika Sądu nie można bowiem obarczać powinnością upewniania się, że strona wnosząca opłatę (bez wezwania) jest świadoma konieczności oddania wypełnionego wniosku na biurze podawczym Sądu. Odnosząc się do terminu wniesienia rozpatrywanego wniosku Sąd uznał, że skarżący dochował siedmiodniowy termin do jego wniesienia wniosku od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, ponieważ o braku wniesienia wniosku dowiedział się z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej w dniu 23 kwietnia 2012 r. z pracownikiem Sądu i w tym samym dniu nadał wniosek o przywrócenie terminu w urzędzie pocztowym. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 i art. 141 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.