II SA/Wa 2028/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska Sędziowie WSA Andrzej Góraj (spr.) Ewa Pisula - Dąbrowska Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2014 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego zwolnienia ze Służby Więziennej oddala skargę. Wnioskiem z [...] kwietnia 2009 r. A. K. zwrócił się do Dyrektora Generalnego Służby Więziennej o zwolnienie ze służby na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy o służbie więziennej. Uwzględniając powyższy wniosek, Dyrektor Generalny Służby Więziennej decyzją personalną z [...] kwietnia 2009 r. zwolnił funkcjonariusza ze służby z dniem [...] maja 2009 r. Dnia [...] stycznia 2010 r. A. K. złożył do Dyrektora Generalnego Służby Więziennej pismo, w którym, powołując się na przepis art. 40 ustawy o służbie więziennej, domagał się uchylenia skutków decyzji z [...] kwietnia 2009 r. i przyjęcia go do służby. W odpowiedzi na powyższe żądanie organ przesłał pismo strony zgodnie z właściwością do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w O., wyjaśniając wnioskodawcy, że powołany w piśmie przepis dotyczy jedynie byłych funkcjonariuszy, zwolnionych ze służby na podstawie prawomocnego wyroku skazującego czy wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Dnia [...] stycznia 2010 r. A. K. nadał na poczcie wniosek o wznowienie postępowania i podjęcie decyzji w celu uchylenia skutków decyzji personalnej z dnia [...] kwietnia 2009 r. i przyjęcia do służby. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, iż Prokuratura Rejonowa w O. umorzyła postępowanie w sprawie o sygn. akt [...] – prowadzone ad rem a nie ad personam. Tą okoliczność strona wskazała, jako potwierdzającą istnienie przesłanki, przemawiającej za wznowieniem postępowania. Dyrektor Generalny Służby Więziennej postanowieniem z [...] lutego 2010 r. wznowił postępowanie zakończone wydaniem decyzji z [...] kwietnia 2009 r. Następnie, rozpoznając sprawę merytorycznie, decyzją z [...] marca 2010 r. odmówił uchylenia decyzji z [...] kwietnia 2009 r., a Minister Sprawiedliwości decyzją z [...] kwietnia 2010 r. utrzymał w mocy to orzeczenie. Badając sprawę wskutek wniesionej przez stronę skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 grudnia 2010 r. uchylił decyzje organów z [...] marca i [...] kwietnia 2010 r., wskazując że organy nie zbadały tego, czy wniosek o wznowienie postępowania strona złożyła z zachowaniem terminu oznaczonego w art. 148 § 1 K.p.a. W wytycznych Sąd nakazał organowi wyjaśnienia powyższej kwestii. Ostatecznie Dyrektor Generalny Służby Więziennej decyzją z [...] lipca 2013 r. umorzył postępowanie, uznając że strona uchybiła terminowi z art. 148 § 1 K.p.a. przy składaniu wniosku o wznowienie postępowania. Rozpoznając sprawę wskutek wniesionego odwołania, Minister Sprawiedliwości decyzją z [...] września 2013 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że o podstawie wznowieniowej, wskazanej we wniosku o wznowienie postępowania, strona najpóźniej dowiedziała się w dniu [...] grudnia 2009 r. W tej to bowiem dacie skarżący zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w O. o przesłanie mu postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie [...]. Skoro więc wniosek o wznowienie postępowania strona nadała na poczcie dopiero w dniu [...] stycznia 2010 r., to, w ocenie organu, niespornym jest, że uczyniła to z przekroczeniem terminu oznaczonego w art. 148 § 1 K.p.a. Odnosząc się do zarzutu możliwości podjęcia przez organ postępowania z urzędu, wskazał za Naczelnym Sądem Administracyjnym (I OSK 1482/11), że zaniechanie wznowienia postępowania z urzędu nie może być podstawą zarzutu w sprawie odmowy wznowienia postępowania z powodu uchybienia przez stronę terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Od powyższego rozstrzygnięcia skargę złożył A. K., wnosząc o jego uchylenie. Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie: - art. 7 K.p.a., - art. 8 K.p.a., - art. 10 K.p.a., - art. 64 § 2 K.p.a., - art. 80 K.p.a., - art. 107 § 3 K.p.a., - art. 145 § 5 K.p.a., - art. 221 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie więziennej. W uzasadnieniu skargi przytoczył przebieg postępowania w sprawie. Podniósł m.in., że wydanie przez organ postanowienia o wznowieniu postępowania świadczy o dostrzeżeniu przesłanek, o jakich mowa w art. 145 § 5 K.p.a. Wskazał również, iż wniosek wznowieniowy został przez niego złożony w terminie, bowiem już [...] stycznia 2010 r. wystąpił do organu o uchylenie skutków decyzji z [...] kwietnia 2009 r. Przedstawił też szeroką argumentację, dotyczącą nieprawidłowości przy wydawaniu decyzji z [...] kwietnia 2009 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia, zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu, w świetle wytycznych, zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 grudnia 2010 r., wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1330/10, sprowadzała się do oceny tego, czy strona, składając wniosek o wznowienie postępowania, zachowała termin, o jakim mowa w art. 148 § 1 K.p.a. Zgodnie z treścią wyżej powołanej normy prawnej, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji państwowej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Wprowadzając do systemu prawnego przywołany przepis, ustawodawca przesądził, że postępowanie może zostać wznowione tylko w sytuacji zachowania przedmiotowego terminu. Uchybienie temu terminowi skutkować zaś musi odmową wszczęcia postępowania wznowieniowego, a więc w konsekwencji niemożnością merytorycznego badania podstaw wznowieniowych, podniesionych we wniosku strony. Ustawodawca nie uregulował zaś materii postępowania w sytuacji, gdy po wznowieniu postępowania okaże się, że nie powinno do tego dojść, z uwagi na uchybienie terminowi oznaczonemu w art. 148 § 1 K.p.a. Ta kwestia została jednak wyjaśniona w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Naczelny Sad Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 16 stycznia 2008 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 1978/06, wskazał, że w przypadku, gdy organ wszczął postępowanie w sprawie wznowienia postępowania, wydając postanowienie o wznowieniu postępowania, mimo braku dopuszczalności wznowienia, winien umorzyć postępowania przed organem pierwszej instancji. Z przytoczonego wyroku wynika niezbicie, że podstawową przesłanką, umożliwiającą wznowienie postępowania i merytoryczne badanie sprawy, jest zachowanie przedmiotowego terminu. Niedochowanie go sprawia, iż nie jest możliwym kontynuowanie nawet wszczętego postępowania. Przechodząc do materii niniejszej sprawy, wskazać należy, iż okolicznością niesporną jest, że pismo strony, datowane na dzień [...] stycznia 2010 r. (nadane w urzędzie pocztowym dnia [...] stycznia 2010 r.), zawierało w swej treści żądanie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] kwietnia 2009 r. oraz że w piśmie tym strona powoływała się na okoliczność umorzenia postępowania przez Prokuraturę Rejonową w O. w sprawie [...]. Poza sporem pozostaje też to, że pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. skarżący zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w O. o doręczenie mu postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie [...]. Zestawienie ww. dat prowadzi do wniosku, iż pomiędzy pytaniem, zadanym Prokuraturze Rejonowej w O., a nadaniem na poczcie wniosku o wznowienie postępowania, upłynął dłuższy czas, niż okres oznaczony w art. 148 § 1 K.p.a. Stąd więc wniosek strony o wznowienie postępowania jawi się jako spóźniony, gdyż złożony z uchybieniem wyżej powołanej normy prawa procesowego. W ocenie tutejszego Sądu, organ, ustalając kwestie zachowania terminu z art. 148 § 1 K.p.a., zasadnie odnosił się do daty, w której strona wystosowała żądanie do Prokuratury Rejonowej w O. o doręczenie postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie [...]. Skoro bowiem we wniosku wznowieniowym z dnia [...] stycznia 2010 r. strona powołała się na fakt wydania powyższego postanowienia prokuratorskiego, uznając to za okoliczność stanowiącą podstawę wznowienia postępowania w sprawie zwolnienia ze służby, to materię zachowania spornego terminu należało badać w odniesieniu do kwestii dowiedzenia się przez stronę o wydaniu przez prokuraturę postanowienia o umorzeniu. Trafnie też organ wywiódł, że skoro w piśmie z [...] grudnia 2009 r. strona odnosiła się do postanowienia prokuratorskiego o umorzeniu postępowania w sprawie [...], to świadczy to o tym, że najpóźniej w tej dacie wiedziała o wydaniu powyższego rozstrzygnięcia. Tą więc datę należało traktować jako określającą początek biegu terminu oznaczonego w art. 148 § 1 K.p.a. W efekcie bez wpływu na ustalenie początku biegu ww. terminu pozostawała data odpowiedzi prokuratury na wniosek z [...] grudnia 2009 r., a także treść tej odpowiedzi. Nie zmienia to bowiem tego, że formułując żądanie w dniu [...] grudnia 2009 r. strona wiedziała o okolicznościach wskazanych jako podstawa wznowienia postępowania, tj. o postanowieniu o umorzeniu postępowania w sprawie [...]. W ocenie Sądu, nie budzi też żadnych wątpliwości okoliczność, że wnioskowi o wznowienie postępowania w sprawie zwolnienia ze służby strona nadała bieg w dniu [...] stycznia 2010 r., wysyłając go na poczcie. W tym dopiero bowiem piśmie strona sformułowała po raz pierwszy żądanie wznowienia postępowania. W tym też piśmie powołała jako podstawę wznowienia fakt wydania przez Prokuraturę Rejonową w O. postanowienia o umorzeniu postępowania w sprawie [...]. Wbrew twierdzeniom skarżącego, żądanie wznowienia spornego postępowania nie zostało zaś wyartykułowane w piśmie strony z [...] stycznia 2010 r. Pismo to zawierało bowiem jedynie precyzyjnie określone żądanie przyjęcia skarżącego do służby w trybie art. 40 ustawy o służbie więziennej. Wobec tak jednoznacznie oznaczonego przedmiotu żądania, nie zachodziła zaś konieczność wyjaśniania rzeczywistej woli strony wyrażonej w tym piśmie, czy też podejmowania przez organ działań w trybie art. 64 K.p.a. Wola ta nie mogła bowiem budzić żadnych wątpliwości. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że skarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe i nie narusza prawa. Wobec niewątpliwego uchybienia przez stronę miesięcznemu terminowi dla złożenia wniosku o wznowienie postępowania, postanowienie w sprawie wznowienia postępowania nie powinno zostać wydane. W sytuacji jego wydania, organ prawidłowo zastosował wskazówki zawarte w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I OSK 1978/06 i umorzył postępowanie. Odnosząc się do pozostałych zarzutów sformułowanych w skardze, to uznać należało, że pozostają one w oderwaniu od istoty niniejszej sprawy. W szczególności podkreślenia wymaga okoliczność, iż wobec treści skarżonej decyzji, przedmiotem badania sądu mogła być wyłącznie materia zachowania terminu oznaczonego w art. 148 § 1 K.p.a., a wiec materia natury formalnej. Podnoszone w skardze kwestie merytoryczne, uzasadniające wznowienie postępowania, nie mogły więc podlegać ocenie tutejszego Sądu. Tym bardziej ocenie takiej nie mogły być poddane twierdzenia dotyczące nieprawidłowości postępowania organu przy wydawaniu decyzji personalnej z [...] kwietnia 2009 r. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz, uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).