II SA/Wa 2045/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędzia WSA Jacek Fronczyk, Protokolant: Małgorzata Płodzicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego - oddala skargę - II SA/Wa 2045/07 UZASADNIENIE Minister Pracy i Polityki Społecznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 150a ust. 2 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U Nr 164, poz. 1366), decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody Ł. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty R. z dnia [...] marca 2006 r. orzekającej o przyznaniu pani E. R. prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] lutego 2006 r. W uzasadnieniu organ podniósł, że stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją umożliwiającą wycofywanie z obrotu prawnego decyzji administracyjnych dotkniętych najcięższymi wadami prawnymi. O rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz skutki decyzji. Stwierdzeniu nieważności podlega decyzja, w myśl art. 156 § 1 pkt 2 kpa, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 150a ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw, prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego, o którym mowa w ust. 1, przysługuje również osobie, która do dnia 12 stycznia 2002 r. nie spełniła warunku posiadania okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, jeżeli w dniu 31 grudnia 2001 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego. Oznacza to, że osoby, które do dnia 12 stycznia 2002 r. nie spełniły warunku posiadania okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, ale legitymowały się statusem bezrobotnego oraz faktycznie pobierały w dniu 31 grudnia 2001 r. zasiłek dla bezrobotnych, nabędą w/w prawa po doliczeniu brakującego okresu pobieranego w tym czasie zasiłku (nie mają znaczenia krótkie przerwy w jego pobieraniu spowodowane krótkotrwałym zatrudnieniem). Oznacza to, że zaliczeniu podlega pobierany zasiłek również po 12 stycznia 2002 r., czyli cały brakujący okres. Do grupy tej nie zaliczą się osoby, które w dniu 31 grudnia 2001 r. miały karencję, bądź oczekiwały na przyznanie zasiłku (7 dni) lub wykonywały w tym czasie krótkotrwałe zatrudnienie. Natomiast zgodnie z art. 150a ust. 4 ustawy osobie, o której mowa w ust. 2, prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, o którym mowa w ust. 1, przysługuje od dnia złożenia wniosku o jego przyznanie, o ile w dniu jego złożenia spełnia warunki do nabycia tego prawa określone w ustawie, o której mowa w ust. 1, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazał też, że zasiłki i świadczenia przedemerytalne przyznawane są w oparciu o przepisy obowiązujące od dnia 1 listopada 2005 r., gdyż z tym dniem weszły one w życie. A zatem zasiłek przedemerytalny, o który ubiegała się skarżąca, mógł być przyznany od dnia złożenia wniosku, nie wcześniej jednak niż 01.11.2005 r. Wynika to z tego, iż dopiero przepisy ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw umożliwiły bezrobotnym nabywanie tych świadczeń i zasiłków na zasadach wskazanych ustawą. W związku z powyższym wniosek strony złożony w dniu 23.02.2006 r. jest wnioskiem, który uruchomił postępowanie w tej sprawie w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28.07.2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Wcześniejsze wnioski strony w tym zakresie zostały rozpoznane negatywnie w oparciu o inny stan prawny, obowiązujący w tamtym czasie. Dlatego też nie istnieje możliwość przyznania zasiłku przedemerytalnego z terminem wcześniejszym niż wejście w życie przepisów to umożliwiających. W dniu 1 października 2007 r. skargę na powyższą decyzję złożyła pani E. R. Skarżąca podkreśliła, iż jej zdaniem z treści art. 150a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wynika, iż prawo do zasiłku przedemerytalnego przysługuje od dnia złożenia pierwszego wniosku o prawo do zasiłku, to znaczy, że w jej przypadku dotyczy to dnia 11 czerwca 2002 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że skarżąca złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty R. z dnia [...] marca 2006 r. orzekającej o przyznaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] lutego 2006 r. Oznacza to, że zażądała wszczęcia postępowania, podczas którego w trybie nadzwyczajnym może być zmieniona ww. decyzja administracyjna. Skarżąca podkreśliła, iż w jej przekonaniu prawo do zasiłku powinno w jej przypadku mieć miejsce od dnia [...] czerwca 2002 r., a tymczasem ww. decyzja Starosty R. przyznaje jej prawo od dnia [...] lutego 2006 r., czyli od daty znacznie późniejszej, a więc organ w ten sposób rażąco naruszył prawo. Jednak z tym stanowiskiem pani E. R. nie można się zgodzić. W dniu 19 października 2001 r., tj. w dniu rejestracji w PUP w R. skarżąca legitymowała się okresem uprawniającym do zasiłku wynoszącym 24 lata, 8 miesięcy i 8 dni, w tym 23 lata i 5 miesięcy w warunkach szczególnych. Oznacza to, że skarżąca nie spełniła w tym okresie jednego z warunków art. 37k w zw. z art. 37l ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z roku 2001 Nr 6, poz. 56 ze zm.) wedle brzmienia obowiązującego w dniu 31 grudnia 2002 r. Nie posiadała bowiem okresu 25 lat, uprawniającego do nabycia zasiłku. Organy administracji przyjęły bowiem, że do okresu uprawniającego stronę nie wlicza się okresu pobierania przez panią E. R. zasiłku chorobowego w okresie od [...] stycznia 2001 r. do [...] października 2001 r. Prawidłowość działań organów administracji w tym okresie została potwierdzona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 grudnia 2006 r. sygn. akt III SA/Łd 201/06. Dopiero wejście w życie przepisów ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz niektórych innych ustaw umożliwiło skarżącej nabycie prawa do zasiłku. Nowela wprowadziła art. 150a, wedle którego prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r., przysługuje osobie, która do dnia 12 stycznia 2002 r. spełniła warunki do jego nabycia, z zastrzeżeniem ust. 2 (ust. 1). Prawo do zasiłku przedemerytalnego albo świadczenia przedemerytalnego, przysługuje również osobie, która do dnia 12 stycznia 2002 r. nie spełniła warunku posiadania okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, jeżeli w dniu 31 grudnia 2001 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych i w wyniku zaliczenia okresu pobierania tego zasiłku do okresu uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego uzyskałaby prawo do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego (ust. 2). Skarżąca jak wynika z decyzji Starosty R. z dnia [...] marca 2006 r. spełniała te warunki, gdyż po doliczeniu okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych w okresie od [...] października 2001 r. do [...] kwietnia 2002 r. wymagany okres uprawniający do świadczenia przekracza 25 lat. Jednak to świadczenie nie mogło być przyznane od dnia złożenia pierwszego wniosku tj. 11 czerwca 2002 r. W tym bowiem czasie nie obowiązywały przepisy, które umożliwiałby skarżącej przyznanie świadczenia. Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz niektórych innych ustaw nie przewidywała także przepisów, które umożliwiałby działanie jej przepisów wstecz. Zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz niektórych innych ustaw, przepis art. 150a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wchodził w życie pierwszego dnia trzeciego miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia. Dziennik Ustaw, w którym był opublikowany ten akt prawny był wydany w dniu 30 sierpnia 2005 r., oznacza to, iż art. 150a zaczął obowiązywać od dnia 1 listopada 2005 r. i od tego dnia mogły go stosować organy administracji publicznej, przy czym nie mogły rozciągać jego obowiązywania na okresy wcześniejsze. Należy dodać, że okres, od którego może być przyznany zasiłek, ustawodawca uzależnił w art. 150a ust. 4 od daty złożenia wniosku przez osobę uprawnioną do właściwego urzędu pracy. Wniosek ten dotyczy przyznania świadczenia wedle nowych przepisów, tj. możliwości, jakie daje art. 150a ust. 1 i ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Skoro skarżąca złożyła nowy wniosek w dniu [...] lutego 2006 r. to zgodnie z art. 150a świadczenie należy się od tego dnia. Organy zatem prawidłowo oceniły treść decyzji Starosty R. z dnia [...] marca 2006 r. orzekającej o przyznaniu pani E. R. prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] lutego 2006 r. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.