II SA/Wa 2061/17

WyrokWSA w Warszawie2018-03-20

Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Sławomir Antoniuk, Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesieniu do dyspozycji przełożonego, oparty na utracie zaufania, narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy o Policji?
Ratio decidendi
Rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesieniu do dyspozycji przełożonego, oparty na utracie zaufania, jest zgodny z prawem, jeśli organ administracji publicznej zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności faktyczne, nawet jeśli decyzja ma charakter uznaniowy. Utrata zaufania może stanowić uzasadnioną przesłankę do takiej decyzji, a interes społeczny związany ze sprawnym funkcjonowaniem Policji przeważa nad interesem indywidualnym policjanta.
Stan faktyczny
Skarżący R. G. zaskarżył rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji, który utrzymał w mocy rozkaz Komendanta Wojewódzkiego Policji o zwolnieniu skarżącego ze stanowiska naczelnika wydziału i przeniesieniu do dyspozycji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących czynnego udziału strony w postępowaniu, terminowości załatwienia sprawy oraz braku wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności sprawy i przekonującego uzasadnienia decyzji. Podstawą zwolnienia była utrata zaufania przez przełożonego, wynikająca z odmowy wykonania polecenia udostępnienia dokumentacji do audytu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Andrzej Kołodziej (spr.), Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2018 r. sprawy ze skargi R. G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze stanowiska i przeniesienia do dyspozycji – oddala skargę – Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] października 2017 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257); zwanej dalej K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] o zwolnieniu R. G. z zajmowanego stanowiska naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] z dniem [...] sierpnia 2017 r. i przeniesieniu do dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dniem [...] sierpnia 2017 r., na mocy art. 32 ust. 1 i 2, art. 37a pkt 1 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r. poz. 1782 ze zm.). W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 37a pkt 1 ustawy o Policji, policjanta, w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Zaznaczył, że ustawodawca usankcjonował w tym przepisie możliwość tworzenia w Policji szczególnej grupy kadrowej, w której na pewien okres zostają umieszczeni policjanci o czasowo nieuregulowanym statusie służbowym. W decyzji podejmowanej na podstawie art. 32 ust. 1 oraz art. 37a pkt 1 powołanej ustawy nie musi być wskazywane, w jakim celu dokonywane jest zwolnienie z zajmowanego dotychczas stanowiska służbowego i przeniesienie do dyspozycji przełożonego. Przepis art. 37a pkt 1 ustawy o Policji ani żaden inny powszechnie obowiązujący przepis prawa nie zobowiązuje również przełożonego do informowania policjanta o celowości dokonywanych zmian kadrowych, strukturalnych i organizacyjnych w jednostce Policji, w tym o prowadzonej polityce kadrowej. Ponadto przeniesienie funkcjonariusza do dyspozycji nie wymaga zgody policjanta i pozostaje w gestii właściwych przełożonych, co wynika z charakteru stosunków służbowych w Policji, cechujących się podporządkowaniem i hierarchicznością. Zwrócił uwagę, że w związku z wydarzeniami z dnia [...] i [...] sierpnia 2017 r. związanymi z odmową wykonania ustnego polecenia bezpośredniego przełożonego – p.o. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] polegającego na udostępnieniu dokumentacji będącej w jego posiadaniu P. S., funkcjonariuszowi mającemu przeprowadzić audyt w Wydziale [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], Komendant Wojewódzki Policji w [...] mógł uznać, że utracił zaufanie do R. G. Nie oznacza to jednak uznania racji któregokolwiek z uczestników wydarzeń, bowiem prawidłowość zachowania poszczególnych osób w kontekście opisanych wydarzeń jest badana w ramach innych procedur. Zauważył, że funkcjonariusz tłumacząc swoje zachowanie przeciwstawieniem się "próbie wymuszenia na nim przez przełożonego popełnienia przestępstwa" stawia p.o. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] bardzo ogólnikowe zarzuty nieprzestrzegania obowiązujących przepisów, w tym Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie metod i form wykonywania przez Policję czynności operacyjno-rozpoznawczych, czy rażącego przekroczenia przepisów prawa regulujących pracę w newralgicznych obszarach pracy Policji, dotyczących najpilniej strzeżonej tajemnicy w zakresie osobowych źródeł informacji. Jednocześnie z zaakceptowanego przez Komendanta Głównego Policji "Sprawozdania z czynności wyjaśniających w sprawie meldunku [...] R. G. z dnia [...] sierpnia 2017 r." wynika, że p.o. Zastępca Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] działał w obszarze przysługujących mu uprawnień, zgodnie z przepisami powołanego zarządzenia Komendanta Głównego Policji. Nie budzi zatem wątpliwości, że wskazana przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] utrata zaufania do policjanta została oparta na uzasadnionych przesłankach i dawała podstawę do zwolnienia go z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji. W ocenie organu z materiałów sprawy jednoznacznie wynika brak możliwości współpracy pomiędzy policjantem i kierownictwem Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] w dotychczas istniejącym układzie osób i stanowisk. Może to bowiem rzutować na poziom bezpieczeństwa na terenie województwa [...] i w związku z tym niezbędnym było podjęcie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] zdecydowanych działań zmierzających do wyeliminowania utrudnień w pracy, a tym samym zapewnienia optymalnych warunków do prawidłowego funkcjonowania jednostki organizacyjnej, poprzez zmianę na stanowisku kierowniczym. Podkreślił, że Komendant Wojewódzki Policji w [...], jako organ odpowiedzialny za prawidłową realizację ustawowych zadań Policji na podległym terenie, jest uprawniony i zobowiązany do wprowadzania rozwiązań, które umożliwią mu właściwy dobór kadry, również poprzez stwierdzanie i eliminowanie określonych nieprawidłowości bądź utrudnień. Nie bez znaczenia jest fakt, że w interesie służby leży, aby zorganizowana grupa ludzi stale współpracująca ze sobą wykonywała prawidłowo zadania służbowe. Oczywistym jest przy tym, że dobre relacje międzyludzkie sprzyjają temu, że powierzone tej grupie zadania są wykonywane sprawnie, bezkonfliktowo i efektywnie. Bezsporne jest, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby stanowiska kierownicze w Policji zajmowali policjanci, do których przełożeni, a zwłaszcza kierownik danej jednostki organizacyjnej Policji, mają pełne zaufanie i którzy dają rękojmię sprawnej realizacji stawianych przed nimi zadań. Te kryteria R. G. jako naczelnik Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] przestał wypełniać. Komendant Główny Policji nie neguje dotychczasowego pozytywnego przebiegu służby funkcjonariusza, jednak w żaden sposób nie znosi on skutków wydarzeń z dnia [...] i [...] sierpnia 2017 r. oraz nie wpływa na celowość podjętych rozstrzygnięć w jego sprawie. Odnosząc się do kwestii zasadności zastosowania przez organ pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności wskazał, że konieczność dokonania niezwłocznej zmiany na zajmowanym przez funkcjonariusza stanowisku wynikała z ciążącego na Komendancie Wojewódzkim Policji w [...] obowiązku zapewnienia prawidłowego funkcjonowania podległej mu jednostki organizacyjnej, przy uwzględnieniu potrzeby realizacji ustawowych jej zadań. Powyższe rozstrzygnięcie jest zatem uzasadnione z punktu widzenia celowości służby i nie sposób uznać, aby nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nosiło cechę dowolności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. G. zakwestionował powyższy rozkaz personalny wnosząc o jego uchylenie oraz rozkazu personalnego organu pierwszej instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: 1. art. 10 § 1 K.p.a., poprzez uniemożliwienie mu wypowiedzenia się zarówno przez organ pierwszej, jak i drugiej instancji, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, wglądu do akt prowadzonego postępowania i zapoznania się z nimi, a także niepowiadomienie o wszczęciu postępowania i podjęciu jakichkolwiek działań zmierzających do zwolnienia go z zajmowanego stanowiska, 2. art. 35 § 1 K.p.a., poprzez niezałatwienie sprawy w terminie miesiąca od dnia otrzymania odwołania (zostało ono złożone w dniu [...] września 2017 r., natomiast zaskarżoną decyzję wysłano dopiero po 46 dniach, tj. w dniu [...] października 2017 r.), 3. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak wyjaśnienia w sposób wyczerpujący i przekonujący przyczyn z powodu, których organ nie uwzględnił okoliczności wskazanych w odwołaniu oraz brak odniesienia się do stawianych mu zarzutów, będących bezpośrednią przyczyną zwolnienia go z zajmowanego stanowiska, co stanowi istotne uchybienie obowiązkowi wszechstronnego i wnikliwego rozpatrzenia okoliczności sprawy, a ponadto przekroczenie granic uznania administracyjnego wynikającego z braku uzasadnienia rozkazu personalnego, co czyni go dowolnym i arbitralnym. W ocenie skarżącego organy Policji nie zrealizowały zasady przekonywania, bowiem nie wyjaśniły faktów istotnych dla sprawy. Uzasadnienia rozkazów personalnych organów obu instancji są lakoniczne i nie wynika z nich przyczyna zwolnienia go z zajmowanego stanowiska. Zwłaszcza Komendant Główny Policji w zaskarżonej decyzji nie odniósł się w żaden sposób do zarzutów stanowiących bezpośrednią podstawę zwolnienia ze stanowiska, przesłanek dotyczących jego dotychczasowej pracy, osiąganych wyników, opinii służbowych, sposobu zarządzania kierowanym Wydziałem oraz uzyskiwanych nagród i wyróżnień, wskazując, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] ma prawo doboru podwładnych pod względem skutecznego wykonywania powierzonych zadań, a zatem posiada prawo w zakresie dowolnego doboru kadr. Nie wskazano jednak powodów zarówno utraty zaufania w stosunku do niego przez kierownictwo Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], jak i również nie podano przykładów na poparcie tezy, że nie sprostał powierzonym obowiązkom. Zwrócił uwagę, że powierzenie mu funkcji naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wymagało od niego kwalifikacji, doświadczenia, pełnego zaufania ze strony kierownictwa Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], a także realizacji zadań służbowych kosztem wolnego czasu i zdrowia. Zarówno wobec kierowanego przez niego Wydziału, jak i bezpośrednio względem jego osoby przełożeni nigdy nie mieli żadnych zastrzeżeń, o czym świadczą awanse na kolejne stopnie policyjne, odznaczenia resortowe, nagrody i wyróżnienia, w tym, srebrna odznaka dla zasłużonego policjanta, którą otrzymał na cztery tygodnie przed zwolnieniem go z zajmowanego stanowiska. Wskazał, że przed wydaniem zaskarżonego rozkazu personalnego policjanci kierowanego przez niego Wydziału przeprowadzili realizację dwóch bardzo dużych spraw, nad którymi miał bezpośredni nadzór, mających oddźwięk w prasie, telewizji i Internecie dotyczących nielegalnej hodowli zwierząt egzotycznych w miejscowości [...] pod [...] oraz oszustw przy sprzedaży biletów wejściowych do [...] ZOO. Podkreślił, że praca kierowanego przez niego Wydziału była bardzo wysoko oceniana w różnego rodzaju biuletynach, miernikach i innych opracowaniach, co świadczy o zgranym zespole ludzi, gdzie czynności wykonywano w atmosferze pełnego zaufania i szacunku, zarówno pomiędzy poszczególnymi policjantami, jak i kierownictwem Wydziału. W jego ocenie ciąg zdarzeń jakie zaistniały w dniach [...] i [...] sierpnia 2017 r. mogły mieć wpływ na decyzję o zwolnieniu go z zajmowanego stanowiska. Przedmiotowa sytuacja dotyczyła wydanego w dniu [...] sierpnia 2017 r. przez p.o. Zastępcę Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] w jego obecności ustnego polecenia P. S., pełniącemu obowiązki służbowe na stanowisku eksperta Zespołu [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], związanych z wykonaniem przez niego czynności kontrolnych w formie audytu, mającego na celu zbadanie wszelkich czynności prowadzonych przez kierowany przez niego Wydział, w szczególności zapoznania się ze wszystkimi prowadzonymi formami pracy operacyjnej, wszystkimi teczkami dotyczącymi osobowych źródeł informacji oraz wszelkimi innymi dokumentami, z których większość ma charakter niejawny. Wobec niespełnienia warunków dopuszczających przeprowadzenie czynności kontrolnych w formie audytu i dopuszczenia bez wymaganego upoważnienia P. S. do wglądu dokumentów złożył p.o. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] pisemny meldunek o odmowie wykonania polecenia, które łączyłoby się z popełnieniem przestępstwa przez niego, jak i inne osoby, m.in. na podstawie Zarządzenia [...] Komendanta Głównego Policji. Wskazał, że do czasu zwolnienia ([...] sierpnia 2017 r.) z zajmowanego stanowiska naczelnika wydziału należycie i z pełną starannością wykonywał obowiązki służbowe. W dniach [...],[...] i [...] sierpnia 2017 r. prowadził odprawy służbowe z całym stanem policjantów Wydziału, przeprowadził szereg narad służbowych z kierownictwem Wydziału – Zastępcą Naczelnika i Kierownikiem Sekcji oraz policjantami w zakresie realizowanych przez nich czynności służbowych, zapoznawał się z dokumentacją wypływającą z Wydziału oraz sporządzoną przez policjantów Wydziału, co znajduje potwierdzenie w zapisach, poleceniach i kartach nadzoru nad poszczególnymi formami pracy operacyjno-rozpoznawczej. Przeprowadził też rozmowę dyscyplinującą z policjantem Wydziału na polecenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Podkreślił także, że jako jeden z głównych organizatorów szkolenia dla policjantów województwa [...] w zakresie przestępczości związanej z e-pieniądzem był w trakcie przygotowania szkolenia wspólnie z [...]. Zdaniem skarżącego podejmowanie powyżej opisanych czynności służbowych zarówno bezpośrednio przed zwolnieniem z zajmowanego stanowiska, jak i w okresie poprzedzającym świadczy, że niezasadne są zarzuty utraty wobec niego zaufania kierownictwa Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] oraz zdolności kierowania Wydziałem. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 32 ust. 1 oraz art. 37a pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r. poz. 1782, z późn. zm.). Zgodnie z art. 32 ust. 1 ww. ustawy, do mianowania policjanta na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk, właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. W myśl natomiast przepisu art. 37a pkt 1 powołanej ustawy, policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na okres poprzedzający powołanie lub mianowanie na inne stanowisko służbowe albo zwolnienie ze służby, nie dłuższy niż 12 miesięcy. Brzmienie przepisu art. 32 ust. 1 wskazuje, że jest to przepis o charakterze kompetencyjnym, w którym określono jedynie organy uprawnione do podejmowania decyzji w sprawach w nim wymienionych. Nie określono natomiast w tym przepisie żadnych kryteriów i przesłanek, którymi winny kierować się organy przy podejmowaniu rozstrzygnięć w przedmiotowych sprawach. Jednakże w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, z uwagi na brak regulacji w tym przedmiocie, możliwe jest zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1984/07, publ. www. orzeczenia.nsa.gov.pl.). Z kolei treść przepisu art. 37a pkt 1 ustawy o Policji wskazuje, że decyzja o przeniesieniu policjanta zwolnionego z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych, ma charakter uznaniowy, o czym świadczy użyty w nim zwrot "można przenieść". Oznacza to przede wszystkim swobodę działania i możliwość wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 8/09, publ. www. orzeczenia.nsa.gov.pl.). Podkreślić należy, że uznaniowość nie może być utożsamiana z pozostawieniem organowi zupełnej dowolności w tym zakresie, bowiem jej granice wyznaczają: z jednej strony przesłanka zawarta w przepisie art. 37a pkt 1 ustawy o Policji, z drugiej zaś przepisy ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Organ Policji, podejmując decyzję administracyjną w przedmiocie przeniesienia policjanta do dyspozycji, jest zatem zobowiązany także do przestrzegania zasady dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 K.p.a.), a więc do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Winien też w sposób należyty i wyczerpujący informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 K.p.a.). Musi wreszcie wyczerpująco zebrać, rozpatrzeć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymogów określonych w art. 107 § 3 K.p.a. Niewątpliwie celem regulacji, zawartej w art. 37a pkt 1 powołanej ustawy, jest zapewnienie pozostania w służbie policjantom, którzy zostali zwolnieni z zajmowanych stanowisk służbowych, a w dacie zwolnienia brak było dla nich stanowisk odpowiednich do ich stopnia, kwalifikacji i doświadczenia, do czasu powołania lub mianowania na inne stanowisko służbowe, ewentualnie zwolnienia ze służby. Ustawodawca usankcjonował w tym przepisie możliwość tworzenia w Policji szczególnej grupy kadrowej, w której na pewien okres zostaną umieszczeni policjanci o czasowo nieuregulowanym statusie służbowym. Grupa ta ma stanowić przejściowe ujęcie ewidencyjne do czasu mianowania na kolejne stanowisko służbowe lub zwolnienia ze służby w Policji. W tej grupie umieszcza się m.in. policjantów zwalnianych z dotychczasowych stanowisk. Ponieważ skarżący w zaskarżonym rozkazie personalnym został zwolniony ze stanowiska, zachodziła potrzeba przeniesienia go do dyspozycji przełożonego, na czas nie dłuższy niż okres 12 miesięcy, po którym nastąpi decyzja co do jego dalszej służby. Zatem przepis art. 37a pkt 1 ustawy został prawidłowo zastosowany. Podnieść należy, że co do zasady sądowa kontrola decyzji uznaniowych jest ograniczona, nie obejmuje ona celowości zaskarżonej decyzji. Sąd bada w takich sprawach, czy decyzja nie nosi cech dowolności, a więc czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowody i dokonał wyboru określonego załatwienia sprawy po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych. Należy przy tym wskazać, że postępowanie dotyczące zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji komendanta nie jest całkowicie dowolne gdyż jest ograniczone art. 7 K.p.a. Zaznaczyć należy, że stosunek służbowy policjantów, jako funkcjonariuszy służb mundurowych, charakteryzuje się znaczną dyspozycyjnością i zdyscyplinowaniem, bez których służby te tracą nieodzowną w ich funkcjonowaniu operatywność. Ponadto obowiązek policjanta podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej wynika wprost z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji. W ten sposób przełożony zyskuje znaczną dyskrecjonalną władzę kształtowania sytuacji prawnej pełniącego służbę funkcjonariusza. Osoba zgłaszająca się dobrowolnie do służby w Policji wyraża gotowość podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej obowiązującej w tej formacji. Kandydat na policjanta świadomie poddaje się zatem służbowej dyspozycji przełożonego, która polegać może także na wynikającym z potrzeb służby określeniu miejsca pełnienia służby oraz stanowiska funkcjonariusza. Obowiązki policjanta reguluje ponadto zawarta w art. 27 ust. 1 ustawy o Policji rota ślubowania. Każdy policjant przed przyjęciem do służby ślubuje m.in. pilnie przestrzegać prawa, dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych, a także strzec honoru i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej. Ustawowe ograniczenia w zakresie rozstrzygania o przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko służbowe należy przy tym traktować jako wyjątki od zasady dającej przełożonemu służbowemu władzę jednostronnego ustalania treści stosunku służbowego. Poza tymi ograniczeniami przełożony właściwy w sprawach osobowych może bez zgody policjanta przenieść go na inne stanowisko służbowe, w tym na stanowisko równorzędne. Wskazać też należy, że przełożonym wymienionym w art. 32 ust. 1 ustawy o Policji – odpowiedzialnym za stan bezpieczeństwa i porządku publicznego na podległym terenie bądź w ramach jednostki organizacyjnej – przyznano uprawnienie do kształtowania polityki kadrowej, przy czym kreują ją tak, by optymalnie wykorzystać posiadane zasoby ludzkie w celu realizacji ustawowych zadań Policji. Z kolei uregulowanie prawne zawarte w ww. przepisie nie wskazuje kryteriów i merytorycznych przesłanek uzasadniających podjęcie omawianych w nim decyzji, jest to bowiem przepis o charakterze kompetencyjnym. Tym samym daje to właściwemu przełożonemu możliwość rozstrzygnięcia sprawy w granicach uznania administracyjnego. Zgodzić się należy z organem, że w rozstrzygnięciu podejmowanym na podstawie art. 32 ust. 1 oraz art. 37a pkt 1 ustawy o Policji, organ nie musi wskazywać, w jakim celu dokonywane jest zwolnienie z zajmowanego dotychczas stanowiska służbowego i przeniesienie do dyspozycji przełożonego. Wskazany przepis art. 37a pkt 1 ustawy o Policji ani żaden inny powszechnie obowiązujący przepis prawa nie zobowiązuje również przełożonego do informowania policjanta o celowości dokonywanych zmian kadrowych, strukturalnych i organizacyjnych w jednostce Policji, w tym o prowadzonej polityce kadrowej. Ponadto przeniesienie funkcjonariusza do dyspozycji nie wymaga zgody policjanta i pozostaje w gestii właściwych przełożonych, co wynika z charakteru stosunków służbowych w Policji, cechujących się podporządkowaniem i hierarchicznością. Co więcej, przeniesienie do dyspozycji właściwego przełożonego samo w sobie nie pogarsza sytuacji finansowej policjanta, bowiem zachowuje on dotychczas należne uposażenie na podstawie art. 121 ust. 1 ustawy o Policji. Jak już Sąd wskazał wyżej, rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta z dotychczas zajmowanego stanowiska i przeniesieniu do dyspozycji opiera się w dużym stopniu na uznaniu przełożonego, zaś w przypadku osób zajmujących stanowiska kierownicze, na określonej, przyjętej koncepcji kierowania, a także na potrzebach interesów służbowych w szerokim ujęciu, tj. dotyczących nie tylko bezpośrednio jednej komórki organizacyjnej, lecz funkcjonowania całej jednostki organizacyjnej, jaką jest w niniejszej sprawie Komenda Wojewódzka Policji w [...]. Podkreślić należy, że mimo że organ nie miał konieczności wskazywania, w jakim celu dokonywane jest zwolnienie z zajmowanego dotychczas stanowiska służbowego i przeniesienie do dyspozycji przełożonego, to w rozpoznawanej organ wskazał na przyczyny, które legły u podstaw podjętych przez organ rozkazów o zwolnieniu ze stanowiska i przeniesieniu skarżącego do dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], tj. na zastrzeżenia dotyczące właściwej współpracy z kierownictwem Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] w zakresie realizacji przez R. G. poleceń, utratę zaufania kierownictwa służbowego, które uznało, że nie sprostał powierzonym obowiązkom. Potwierdza to przeprowadzona w dniu [...] sierpnia 2017 r. w obecności Zastępcy Naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] rozmowa kadrowa z R. G. dotycząca zwolnienia ze stanowiska naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] i przeniesienia do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych. Podczas tej rozmowy Komendant Wojewódzki Policji w [...] wysłuchał wyjaśnień skarżącego w zakresie motywów, którymi kierował się w swoim postępowaniu. W ocenie Sądu za słuszne należy uznać stwierdzenie organu odwoławczego, że w związku z wydarzeniami z dnia [...] i [...] sierpnia 2017 r. dotyczącymi odmowy wykonania ustnego polecenia bezpośredniego przełożonego - p.o. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] polegającego na udostępnieniu dokumentacji będącej w jego posiadaniu P. S., funkcjonariuszowi mającemu przeprowadzić audyt w Wydziale [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], Komendant Wojewódzki Policji w [...] mógł mieć podstawy do uznania utraty zaufania wobec R. G. Jak wynika z akt sprawy funkcjonariusz tłumacząc swoje zachowanie przeciwstawieniem się "próbie wymuszenia na nim przez przełożonego popełnienia przestępstwa" postawił p.o. Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] bardzo ogólnikowe zarzuty nieprzestrzegania obowiązujących przepisów, w tym Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie metod i form wykonywania przez Policję czynności operacyjno-rozpoznawczych, czy rażącego przekroczenia przepisów prawa regulujących pracę w newralgicznych obszarach pracy Policji, dotyczących najpilniej strzeżonej tajemnicy w zakresie osobowych źródeł informacji. Z zaakceptowanego przez Komendanta Głównego Policji "Sprawozdania z czynności wyjaśniających w sprawie meldunku R. G. z dnia [...] sierpnia 2017 r." wynika jednak, że p.o. Zastępca Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] działał w obszarze przysługujących mu uprawnień, zgodnie z przepisami powołanego zarządzenia Komendanta Głównego Policji. Organ wskazał na brak możliwości współpracy pomiędzy skarżącym i kierownictwem Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] w dotychczas istniejącym układzie osób i stanowisk, co mogło wpływać na poziom bezpieczeństwa na terenie województwa [...]. Wskazać należy, że nie bez znaczenia jest również okoliczność, że Wydział [...], którym kierował R. G., ma bezpośredni wpływ na utrzymanie bezpieczeństwa i porządku publicznego. Sprawne zatem funkcjonowanie pionu kryminalnego uzależnione jest nie tylko od fachowości i doświadczenia osoby pełniącej funkcję kierowniczą, ale również od pełnego zaufania organu mianującego do osoby zajmującej tak odpowiedzialne stanowisko służbowe. Zarządzanie jednostką zmilitaryzowaną wymaga sprawnego mechanizmu dowodzenia zapewniającego możliwość natychmiastowego reagowania na zaistniałe potrzeby służby. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skarżącego, organ w zaskarżonym rozkazie personalnym wykazał i ocenił okoliczności oraz przyczyny, które wpłynęły na wydanie rozstrzygnięcia o jego zwolnieniu ze stanowiska naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] i przeniesieniu do dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. Nie można zatem uznać za przekroczenie granic uznania administracyjnego stwierdzenia, że zaszła rzeczywista potrzeba dokonania zmian organizacyjnych, poprzez zmianę osobową na stanowisku naczelnika wydziału. Tak więc, Sąd badając zaskarżony rozkaz personalny, nie podzielił zarzutów skarżącego, uznając go za prawidłowy. Sąd nie podzielił również innych zarzutów zawartych w skardze, w tym zarzutu naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. Niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu nie stanowi podstawy do uchylenia rozstrzygnięcia. W takiej sytuacji koniecznym jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła ona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ zasady czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez niezawiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim, a także składania wniosków dowodowych uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej, daje podstawę do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. Warunek ten nie został w niniejszej sprawie spełniony. Skarżący nie wskazał na czym jego czynny udział w postępowaniu miałby polegać, nie zakwestionował także żadnej czynności dokonanej przez organ, podnosząc wyłącznie niezadowolenie z wydanego rozkazu personalnego. Za niezasadny Sąd uznał również zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Nie budzi wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny przeważa nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby stanowiska kierownicze w Policji zajmowali policjanci, do których przełożeni, a zwłaszcza kierownik danej jednostki organizacyjnej Policji, mieli pełne zaufanie. Te kryteria skarżący jako naczelnik Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] przestał spełniać. Konieczność dokonania niezwłocznej zmiany na stanowisku naczelnika wydziału wynikała z ciążącego na Komendancie Wojewódzkim Policji w [...] obowiązku zapewnienia prawidłowego funkcjonowania podległej mu jednostki organizacyjnej, przy uwzględnieniu potrzeby realizacji ustawowych jej zadań. Policja jest formacją zaufania społecznego, a sprawne funkcjonowanie Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], nad którym nadzór sprawował skarżący, ma bezpośredni wpływ na utrzymanie bezpieczeństwa i porządku publicznego. Istotą służby w Policji jest dyspozycyjność funkcjonariuszy. Osoba zgłaszająca się do służby w Policji wyraża dobrowolnie gotowość podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej obowiązującej w Policji, składa ślubowanie, zobowiązując się do przestrzegania dyscypliny służbowej oraz wykonywania rozkazów i poleceń służbowych. Zwalnianie i przenoszenie policjantów do dyspozycji Komendanta mieści się w kategoriach szczególnych uprawnień przełożonych, składających się na kształtowanie dyscypliny służbowej, której policjant musi się podporządkować. Zauważyć należy, że podnoszona przez skarżącego jego dotychczasowa dobra opinia, odznaczenia, nagrody nie były kwestionowane przez organ, ale nie miały one wpływu na zmianę decyzji, ponieważ w sprawie chodziło o ocenę pracy kierowania podległym skarżącemu Wydziałem. Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. Organy wystarczająco wskazały z jakich przyczyn uznały, że zwolnienie skarżącego z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesienie go do dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] jest konieczne. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącego kwestii uchybień w zakresie terminowości rozpatrzenia sprawy należy stwierdzić, że nie miało to wpływu na ostateczny wynik sprawy, gdyż zaskarżony rozkaz personalny odpowiada prawu. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku i jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należało wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło