II SA/Wa 2064/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Eugeniusz Wasilewski Protokolant Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2010 r. sprawy ze skargi L. W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją o przyznaniu emerytury wyjątkowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. L. W. w dniu 14 maja 2009 r. skierowała do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pismo, w którym zawarła prośbę "o alternatywne rozstrzygnięcie, tj. o przywrócenie jej prawa do służby w resorcie lub uznanie prawa wliczania pełnych okresów składkowych i nieskładkowych do podstawy wymiaru jej emerytury przyznanej w trybie wyjątkowym przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w styczniu 1993 r.". Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu ww. wniosku z dnia 14 maja 2009 r., w dniu [...] lipca 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił wznowienia postępowania w sprawie rozstrzygniętej decyzją ostateczną Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 1993 r. o przyznaniu L. W. emerytury wyjątkowej. W uzasadnieniu decyzji organ podał, m.in. że ww. nie wskazała żadnej przesłanki z art. 145 § 1 Kpa mogącej stanowić podstawę do wznowienia postępowania zakończonego powyżej określoną ostateczną decyzją. W dniu 21 sierpnia 2009 r. L. W. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku tym stwierdziła, iż jej wniosek z dnia 14 maja 2009 r. nie został odczytany zgodnie z jej intencją. Poprosiła o wydanie decyzji pozwalającej wliczyć do podstawy wymiaru jej emerytury, poza wliczonymi obecnie 18 latami służby, 5 lat studiów, które ukończyła przed podjęciem pracy w resorcie, 2 lata renty i 1 rok pracy po odejściu z resortu. Poprosiła również o decyzję uznająca jej prawo do emerytury uwzględniającej wliczanie do podstaw wymiaru pełnych okresów składkowych i nieskładkowych. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, działając na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 Kpa, w dniu [...] września 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą. W uzasadnieniu, organ, tak jak w uzasadnieniu decyzji poprzedzającej, przedstawił stan faktyczny sprawy związany z przebiegiem służby L. W., okoliczności nabycia przez nią prawa do emerytury policyjnej w trybie wyjątkowym, utraty prawa do renty inwalidzkiej oraz o braku możliwości prawnych o zaliczenie do emerytury wskazanych przez nią okresów. Organ ponownie stwierdził, iż brak jest podstaw do wznowienia postępowania w przedmiocie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 1993 r. Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2009 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez L. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca zarzuciła w skardze, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane przy błędnej interpretacji przepisów regulujących postępowanie w sprawach rozstrzygniętych decyzją ostateczną. Teza, że jedyną drogą zmiany decyzji w sprawach rozstrzygniętych decyzją ostateczną jest art. 145 § 1 Kpa, opiera się na nieprawidłowym twierdzeniu, które narusza art. 155 Kpa, co w konsekwencji prowadzi do wydania decyzji opartej na wadliwych przesłankach. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że skarga oraz zarzuty w niej zawarte są bezzasadne i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzonego przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną. Zgodnie z art. 61 § 1 Kpa, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Z powyżej przytoczonego przepisu wynika, że żądanie wszczęcia postępowania określa jego przedmiot, a w przypadku wątpliwości, sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji publicznej. Z postanowień art. 61 § 1 w zw. z art. 63 § 2 i 3 oraz art. 14 § 1 Kpa wynika, że żądanie wszczęcia postępowania powinno przybrać formę pisemną, sprowadzającą się do ujawnienia istoty żądania. Żądanie wszczynające postępowanie administracyjne, w przypadku niezachowania wymagań formalnych, stanowi podstawę do wszczęcia postępowania wyjaśniającego, mającego ustalić, czy domniemana jego treść jest zgodna z wolą osoby, od której pochodzi. Jeżeli żądanie nie jest jednoznacznie sprecyzowane, to obowiązkiem organu jest wezwanie w trybie art. 64 § 2 Kpa do sprecyzowania wniosku (usunięcia braków) w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewykonanie wezwania spowoduje pozostawienie podania (żądania) bez rozpoznania. Tej czynności organ zaniechał, pomimo że wniosek skarżącej z dnia 14 maja 2009 r. w żaden sposób nie pozwalał na przyjęcie, że wnosi ona o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 1993 r. nr [...] o przyznaniu skarżącej emerytury policyjnej w trybie wyjątkowym. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż organ wydał decyzję o odmowie wznowienia postępowania bez uprzedniego wyjaśnienia zakresu żądania skarżącej, a następnie utrzymał ją w mocy. Mając powyższe na uwadze, nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem organu przedstawionym w odpowiedzi na skargę, iż wniosek skarżącej z dnia 14 maja 2009 r. spowodował zbieg dwóch trybów, tzn. wznowienia postępowania (art. 145 § 1 Kpa) oraz uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 Kpa. Wywód pełnomocnika organu w zakresie zbiegu trybów nie ma znaczenia w rozpoznawanej sprawie, gdyż do zbiegu trybów nie doszło. Rozpoznając ponownie sprawę, organ zobowiązany jest do wyjaśnienia zakresu żądania skarżącej i dopiero wtedy będzie w stanie rozstrzygnąć sprawę. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.