II SA/Wa 2064/18
WyrokWSA w Warszawie2019-04-25
Skład orzekający: Danuta Kania, Sławomir Fularski, Łukasz Krzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej utrzymująca w mocy decyzję o udostępnieniu kopii dokumentów dotyczących wnioskodawcy, sporządzonych przez niego lub przy jego udziale w ramach służby w organach bezpieczeństwa państwa, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Prawidłowo organ administracji zakwalifikował jednostkę, w której pracował wnioskodawca, jako organ bezpieczeństwa państwa, a udostępnione dokumenty jako wytworzone przez wnioskodawcę lub przy jego udziale w ramach służby w tym organie. Sąd podkreślił, że postępowanie dotyczyło udostępnienia dokumentów, a nie oceny, czy wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa.Stan faktyczny
Wnioskodawca E. B. wystąpił o udostępnienie dotyczących go dokumentów. Organ I instancji wydał decyzję o udostępnieniu kopii dokumentów, uznając je za wytworzone przez wnioskodawcę lub przy jego udziale w ramach służby w organach bezpieczeństwa państwa. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Prezesa IPN. Wnioskodawca zaskarżył decyzję, zarzucając nierozpoznanie istoty sprawy i naruszenie przepisów dotyczących służby na rzecz totalitarnego państwa. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Protokolant, Referent stażysta Joanna Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia dokumentów oddala skargę
Zaskarżonym aktem, na zasadzie art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1575 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o IPN", utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w B. z [...] czerwca 2018 r. o udostępnieniu p. E. B., zwanej dalej "Wnioskodawcą", kopii dotyczących jej dokumentów - kart o numerach [...] z akt o sygn. [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołano następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy:
- Wnioskodawca – pismem z [...] kwietnia 2018 r. wystąpił o udostępnienie do wglądu dotyczących go dokumentów; wniosek realizowano na zasadach określonych w art. 30 ust. 1 ustawy o IPN,
- zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN decyzję o udostępnieniu dokumentów w formie kopii wydaje się gdy:
- dotyczą wnioskodawcy;
- są wytworzone przez wnioskodawcę lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych w związku z jego pracą lub służbą w organach bezpieczeństwa państwa albo w związku z czynnościami wykonywanymi w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji,
- w wyniku kwerendy przeprowadzonej w zasobie archiwalnym Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, zwanego dalej "IPN", odnaleziono m.in. dotyczące Wnioskodawcy akta osobowe (sygn. [...]); jak ustalono na podstawie zgromadzonych w sprawie dokumentów, w latach 1981-1990 był on zatrudniony w Wydziale [...] WUSW w O.,
- zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o IPN organami bezpieczeństwa państwa są instytucje centralne Służby Bezpieczeństwa Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz podległe im jednostki terenowe w wojewódzkich, powiatowych i równorzędnych komendach Milicji Obywatelskiej oraz w wojewódzkich, rejonowych i równorzędnych urzędach spraw wewnętrznych; Wydział [...] WUSW w O., w którym Wnioskodawca w latach 1984-1990 pełnił służbę, był organem bezpieczeństwa państwa; podlegał bowiem Służbie Bezpieczeństwa; jak orzekł Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów w uchwale z 14 października 2015 r., (sygn. akt III UZP 8/15) pełniący w latach 1984-1990 służbę w [...] Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Wydziałach [...] Wojewódzkich Urzędów Spraw Wewnętrznych, jest osobą, która pełniła służbę w organach bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu art. 15b ust. 1 ustawy z dnia 19 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (ówcześnie opubl. w Dz. U. z 2013 r., poz. 667 ze zm.), zwanej dalej "ustawą zaopatrzeniową", w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa państwa z lat 1944-1990 oraz treści tych dokumentów (ówcześnie opubl. w Dz.U. z 2013 r., poz. 1388 ze zm.), zwanej dalej "ustawą lustracyjną"; organy bezpieczeństwa państwa, ujęte w art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o IPN wymieniono również w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy lustracyjnej, do której odniósł się Sąd Najwyższy we wskazanej uchwale; mimo, że art. 15b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej uchylono to treść danego przepisu funkcjonuje w ustawie o IPN - art. 5 ust. 1 pkt 5; przy jego interpretacji zasadne jest więc odwołanie się do przywołanej uchwały Sądu Najwyższego,
- organ I. instancji prawidłowo przyporządkował stan faktyczny do normy art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN; wszystkie wskazane w osnowie jego decyzji dokumenty zostały sporządzone "przez" lub "przy" udziale Wnioskodawcy; opinię służbową z [...] stycznia 1984 r., sporządzoną przez Naczelnika Wydziału Łączności a zawierającą informacje dotyczące służby Wnioskodawcy, opatrzono zapisem "zapoznałam się" oraz datą [...] stycznia 1984 r. i podpisem Wnioskodawcy; tym samym przedmiotowy dokument należy uznać za wytworzony przy jego udziale w ramach wykonywanych w związku z pracą lub służbą w organach bezpieczeństwa państwa czynności; z kolei raport z [...] marca 1984 r. dotyczy prośby o zezwolenie na przystąpienie przez Wnioskodawcę do egzaminów na stopień [...] w SPMO S., natomiast raport z [...] lutego 1985 r. dotyczy prośby o zezwolenie na zdawanie przezeń egzaminu [...]; oba wskazywane dokumenty sporządził Wnioskodawca oraz opatrzył je datą i podpisem; przedmiotowe dokumenty należy zatem uznać za wytworzone przez Wnioskodawcę w ramach czynności, wykonywanych w związku z pracą lub służbą w organach bezpieczeństwa państwa,
- organ nie bada w niniejszym postępowaniu autentyczności dokumentów, nie prowadzi postępowania dowodowego w celu ustalenia opisanych w dotyczących wnioskodawcy dokumentach faktów; powołano prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie z 12 lipca 2011 r. (sygn. akt II SA/Wa 471/11, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA"), w którego uzasadnieniu stwierdzono, że prawidłowe jest następujące stanowisko organu: "w postępowaniu zmierzającym do udostępnienia akt, organ nie jest uprawniony do badania autentyczności odnalezionych w wyniku kwerendy dokumentów. (...) Na podkreślenie zasługuje także, że organ w tym postępowaniu nie bada, czy informacje zawarte w dokumentach dotyczących konkretnej osoby odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy"; z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 lipca 2015 r. (sygn. I OSK 551/15 – dostępny w CBOSA) wskazał: "organ w postępowaniu o udostępnienie dokumentów, na podstawie ich treści ocenia jedynie, czy dotyczyły one skarżącego oraz czy zostały wytworzone przez niego lub przy jego udziale w ramach czynności wykonywanych w związku z jego pracą lub służbą w organach bezpieczeństwa państwa albo w związku z czynnościami wykonywanymi w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji. W tym postępowaniu organ nie bada oryginalności i prawdziwości stwierdzeń zawartych w tych dokumentach. Nie jest uprawniony do ich weryfikowania i prowadzenia postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie prawdziwości zdarzeń podanych w dokumentach. Formułuje jedynie wnioski wynikające z treści odnalezionych dokumentów.".
- odnosząc się do stanowiska Wnioskodawcy wyjaśniono, że treść decyzji wydanej w I. instancji nie stoi w opozycji do zaświadczenia Prezesa IPN nr [...] z [...] czerwca 2018 r. gdzie potwierdzono, że dane osobowe Wnioskodawcy nie są tożsame ze znajdującymi się w katalogu funkcjonariuszy, współpracowników, kandydatów na współpracowników organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5, oraz innych osób, udostępnionym w IPN od 26 listopada 2004 r.; zaskarżoną decyzję oraz wymienione zaświadczenie wydano na podstawie innych przepisów - decyzję na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN, natomiast zaświadczenie - art. 29a tej ustawy; wydanie zaświadczenia w trybie art. 29a nie jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że dana osoba nie była funkcjonariuszem organów bezpieczeństwa państwa; przy jego wydawaniu porównywane są tylko dane wnioskodawcy z zawartymi w katalogu, który opublikowano w internecie pod nazwą tzw. "Listą Wildsteina"; znajduje się on w czytelni Biura Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów w W. i nie zawiera pełnej listy funkcjonariuszy, współpracowników i kandydatów na współpracowników organów bezpieczeństwa państwa; na jego podstawie nie można jednoznacznie ustalić, kto był np. funkcjonariuszem tych organów,
- w odwołaniu Wnioskodawca polemizował z ustaleniem, że Wydział [...] był organem bezpieczeństwa państwa; w tym kontekście organ przywołał ustalenia dokonane w tej kwestii w uchwale o sygn. akt III UZP 8/15; jak wskazano w jej uzasadnieniu rozwiązanie Służby Bezpieczeństwa nastąpiło z mocy art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Urzędzie Ochrony Państwa (Dz.U. Nr 30, poz. 180 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o UOP"; stanowił on, że - z chwilą utworzenia Urzędu Ochrony Państwa - Służba Bezpieczeństwa zostaje rozwiązana; przepis ten nie przesądzał, czy Zarząd Łączności MSW i jego terenowe odpowiedniki były organami Służby Bezpieczeństwa; kwestie tę wyjaśnił więc Sąd Najwyższy, powołując się na zarządzenie nr 043/90 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 10 maja 1990 r. w sprawie zaprzestania działalności SB, wydane w celu wykonania postanowień art. 129 ustawy o UOP; w § 6 zarządzenia postanowiono, że zadania realizowane przez Biuro C, Biuro B, Departament Techniki oraz Zarząd Łączności i ich ogniwa terenowe, a także Departament PESEL, pozostają niezmienione do czasu zakończenia reorganizacji MSW; Sąd wywiódł, że skoro zarządzenie wydano dla wykonania art. 129 ustawy o UOP, stanowiącego o likwidacji Służby Bezpieczeństwa - a w powołanym § 6 wymienia się między innymi Zarząd Łączności oraz podległe mu ogniwa terenowe - znaczy to, że dane jednostki organizacyjne Ministerstwa Spraw Wewnętrznych szczebla centralnego i terenowego były w chwili utworzenia Urzędu Ochrony Państwa w strukturach Służby Bezpieczeństwa i - z mocy prawa - podlegały rozwiązaniu; Sąd podkreślił, że wspomniane zarządzenie, będące aktem wykonawczym do ustawy o UOP, nie mogło zniweczyć wynikającego z art. 129 ust. 1 ustawy o UOP skutku w postaci rozwiązania wszelkich jednostek organizacyjnych Służby Bezpieczeństwa z chwilą utworzenia Urzędu Ochrony Państwa (nastąpiło to w dniu wejścia w życie ustawy - 10 maja 1990 r.); w uchwale wskazano: "nawet jeśli usytuowane obecnie w Komendzie Głównej Policji i poddane wraz z całą Policją nadzorowi Ministra Spraw Wewnętrznych Biuro Łączności realizuje zadania należące uprzednio do Zarządu Łączności, to realizuje je jako różna od Zarządu Łączności jednostka organizacyjna, funkcjonująca w ramach nowych struktur organizacyjnych, a nie dawnej Służby Bezpieczeństwa, która uległa rozwiązaniu z mocy prawa (art. 129 ustawy o UOP). Wynikające z zarządzenia nr 043/90 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 10 maja 1990 r. w sprawie zaprzestania działalności Służby Bezpieczeństwa czasowe przedłużenie realizacji zadań Zarządu Łączności i podległych mu jednostek terenowych, nie oznacza dalszego funkcjonowania tych jednostek jako jednostek organizacyjnych Służby Bezpieczeństwa, bo te z mocy prawa uległy rozwiązaniu z chwilą utworzenia UOP. Żadna z jednostek organizacyjnych Służby Bezpieczeństwa nie została zaś wyłączona spod ustawowego rozwiązania, które nastąpiło w określonym czasie",
- w kwestii wyjaśnienia podstawy prawnej przekazania akt Wnioskodawcy do archiwum IPN wyjaśniono: działanie to nastąpiło na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o IPN; zobowiązano tam Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. do przekazania akt osobowych Wnioskodawcy do IPN,
- istotą prowadzonego postępowania było ustalenie, czy w zasobie archiwalnym IPN znajdują się dotyczące Wnioskodawcy dokumenty, spełniające kryteria o których mowa w art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN; organ był zobowiązany jedynie do badania, czy treść odnalezionych dokumentów potwierdza, że zostały one wytworzone przez Wnioskodawcę lub przy jego udziale, w ramach czynności wykonywanych w związku z pracą lub służbą w organach bezpieczeństwa państwa; ponowna analiza akt daje podstawy do stwierdzenia, że w odniesieniu do Wnioskodawcy istnieją w zasobach IPN dokumenty, o których mowa w art. 30 ust. 2 pkt 1; nie ma wobec tego podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W skardze zarzucono nierozpoznanie w postępowaniu administracyjnym istoty sprawy, wywołanej wnioskiem o udostępnienie dokumentów (pismo z [...] kwietnia 2018 r.), a także naruszenie art. 13b ust. 1 pkt d "ustawy nowelizującej z dnia 16 grudnia 2016 roku", poprzez jego nie uwzględnienie. Wobec treści zarzutów i ich uzasadnienia należy wnosić, że Wnioskodawca chciał przywołać stosowną jednostkę redakcyjną z ustawy zaopatrzeniowej, w brzmieniu na dzień wniesienia skargi (tekst opublikowany wówczas w Dz.U. z 2018 r. poz. 132 ze zm.), zwanej dalej "znowelizowaną ustawą zaopatrzeniową". W uzasadnieniu skargi podniesiono:
- w odwołaniu żądano wskazania dokumentów, świadczących o służbie Wnioskodawcy na rzecz totalitarnego państwa; wskazywano, że udostępnione wobec decyzji organu I. instancji dokumenty nie świadczą o wykonywaniu "czynności operacyjno-technicznych, niezbędnych w działalności Służby Bezpieczeństwa", w rozumieniu art. 13b ust. 1 pkt d znowelizowanej ustawy zaopatrzeniowej,
- zgodnie zaświadczeniem nr [...], dane Wnioskodawcy: "nie są tożsame z danymi, które znajdują się w katalogu funkcjonariuszy, współpracowników, kandydatów na współpracowników organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ",
- Wnioskodawca ma prawo wiedzieć, jakie dokumenty przemawiają za przyjęciem jego służby na rzecz totalitarnego państwa, zwłaszcza gdy idą za tym ograniczenia praw majątkowych,
- jak wynika z opinii służbowej z [...] stycznia 1984 r., Wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku [...]; potwierdza to także treść karty 27; z kolei karta [...] obejmuje raport Wnioskodawcy o zezwolenia na przystąpienie do egzaminów w Szkole [...] w S., nie zaś w jakimkolwiek ośrodku kształcenia Służby Bezpieczeństwa; analogicznie, treść karty 29 pozostaje obojętna z punktu widzenia pełnienia służby na rzecz totalitarnego państwa: organy IPN nie powołały innych dokumentów,
- praca na stanowisku [...] nie jest wykonywaniem jakichkolwiek czynności, związanych z działalnością operacyjną; to jedynie nawiązywanie i odbieranie połączeń telefonicznych, a także realizacja przełączeń między abonentami.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, odwołując się do dotychczasowej argumentacji, zaś w piśmie polemicznym (k. 26) Wnioskodawca podtrzymał zarzuty, wywodząc że nie wskazano podstaw dla kwalifikacji jego służby, jako pełnionej na rzecz totalitarnego państwa.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga została oddalona, gdyż kwestionowana decyzja nie narusza prawa.
Prawidłowe jest stanowisko organu administracji, prezentowane w zaskarżonym akcie, co do istotnych uwarunkowań formalnych i faktycznych sprawy. Trafnie też przywołano stanowiska formułowane w judykaturze. Wobec uprzedniego szczegółowego zreferowania, jego powtarzanie byłoby zbędne. Sąd przyjmuje je za własne.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że są one bezzasadne z następujących przyczyn.
Na wstępie należy odnotować, że - co wynika z treści skargi - generalnie jej wniesienie wynikało z braku pełnego rozeznania przez Wnioskodawcę, co jest przedmiotem rozstrzygania przez organy administracji w danym postępowaniu. Błędnie utożsamia on przy tym pojęcie służby w organach bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu ustawy o IPN, ze służbą na rzecz totalitarnego państwa, wedle znowelizowanej ustawy zaopatrzeniowej.
Należy wskazać, że - co wynika ze skierowanego do IPN inicjującego dane postępowanie pisma - Wnioskodawca żądał m.in. udostępnienia dokumentów, na podstawie których sformułowano opinie o jego służbie na rzecz totalitarnego państwa. Wobec tego wniosku organ IPN udostępnił całość dotyczącej go dokumentacji. Przy tym - gdy chodzi o jej fragment - udostępnienie to wymagało wydania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej zaś pozostałą udostępniono w zwykłym trybie (patrz pismo k. 20 akt administracyjnych). Jak wskazał organ administracji, szczególny tryb udostępniania dokumentów dotyczy przypadku, gdy wiązały się one z zatrudnieniem (w tym służbą) w organach bezpieczeństwa państwa (nie zaś na rzecz totalitarnego państwa) oraz były sporządzone osobiście czy też przy współudziale wnioskującego o udostępnienie (tak art. 31 ust. 1 wobec art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o IPN).
Należy podkreślić, że dana - szczególna – procedura, gdzie jest wymagane wydanie decyzji administracyjnej, jest związana m.in. z zatrudnieniem w organach bezpieczeństwa państwa, które zdefiniowano z art. 5 ustawy o IPN. Wynika to ze szczelnego reżimu przy postępowaniu z dokumentacją sporządzoną w toku działania wymienionych w ustawie organów. W tym kontekście bezzasadne są podnoszone przez Wnioskodawcę zarzuty, gdzie odnosi się do definicji pojęcia służby na rzecz totalitarnego państwa, w myśl art. 12b znowelizowanej ustawy zaopatrzeniowej, oraz wskazuje na niewykazanie przez organy, aby pełnił tego rodzaju służbę. Kwestia ta pozostaje poza granicami niniejszej sprawy – prowadzonej w kwestii udostępnienia konkretnych kart dokumentów z archiwum. Rolą organów była tu wyłącznie ocena, czy jednostka, w której była zatrudniona wnosząca o udostępnienie dokumentów osoba należała do organów bezpieczeństwa państwa, w rozumieniu art. 5 ustawy o IPN. Prawodawca, statuując z kolei instytucję wydawania informacji o przebiegu służby, w myśl art. 13a ust. 1 znowelizowanej ustawy zaopatrzeniowej nie przewidział aby organ IPN, zajmował w drodze decyzji stanowisko w kwestii, czy określona osoba pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa. Wręcz przeciwnie – wedle art. 13a ust. 6 danej ustawy, do informacji tej nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.". W tym kontekście przedmiotem orzekania w rozpatrywanej sprawie - wobec wniosku obejmującego także żądanie udostępnienia zawartych w archiwach IPN dokumentów - nie mogło być wskazanie, na jakiej podstawie uznano służbę Wnioskodawcy jako pełnioną na rzecz totalitarnego państwa, lecz jedynie czy dokumenty były przez niego sporządzane (bądź przy jego udziale), gdy był zatrudniony w organach bezpieczeństwa państwa. Uchybieniem organu jest brak jednoznacznego wyjaśnienia Wnioskodawcy tej kwestii, w uzasadnieniu skarżonego aktu, czym naruszono reguły wyrażone w art. 8 § 1 K.p.a. Nie mogło mieć to jednak istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. Wobec konkretnego wniosku, obejmującego żądanie udostępnienia dokumentów, obowiązkiem organu było - w przedmiocie części z nich - wydanie decyzji. Natomiast nie był on uprawniony do zajmowania stanowiska w kwestiach wykraczających poza przedmiot danej sprawy pomimo że - co można wnosić z treści wniosku, odwołania oraz skargi – takie byłoby taktyczne oczekiwanie Wnioskodawcy.
Odnosząc się do zagadnienia, czy prawidłowo przyjęto, że miejscem zatrudnienia Wnioskodawcy była instytucja zaliczana do organów bezpieczeństwa państwa należy wskazać, że trafne są zreferowane już wywody organu w danym zakresie. Zasadnie przywołano też w tym kontekście uchwałę Sądu Najwyższego o sygn. akt III UZP 8/15. Ze znajdującej się w zasobach IPN i udostępnionej Wnioskodawcy dokumentacji wynika jednoznacznie, że był on zatrudniony w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych (jednostka, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o IPN). Potwierdza to m.in.:
- wystawienie Wnioskodawcy opinii przez przełożonego, będącego Naczelnikiem Wydziału Łączności, zatwierdzonej przez Szefa Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych (tak pieczęć po lewej stronie opinii w części górnej - k. 51 akt adm.),
- adnotacje do rozkazu, gdzie wskazano, że Wnioskodawca ma być mianowany funkcjonariuszem stałym w [...] w WUSW (k. 52 akt adm.),
- kierowanie przez Wnioskodawcę podań do Szefa Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych (k. 53-54 akt. adm.),
- wniosek o przyznanie dodatku specjalnego, opatrzony pieczęciami Naczelnika Wydziału [...] WUSW oraz Naczelnika Wydziału [...] WUSW (k. 55-56),
- wniosek o nadanie stopnia, podpisany przez Naczelnika Wydziału [...] WUSW (k. 60-60 akt adm.).
W danej sprawie jest istotne, kto zatrudniał Wnioskodawcę - na czyją rzecz pełnił służbę – i czy był to organ bezpieczeństwa państwa nie zaś, czy był milicjantem i uczestniczył wobec tego także w określonych kursach, np. na stopień [...] w Milicji Obywatelskiej. Bez znaczenia jest także to, jakie zadania wykonywał Wnioskodawca w danym urzędzie – np. łączenie rozmów telefonicznych. Ustawa o IPN nie wiąże bowiem potrzeby udostępniania dokumentów w drodze decyzji z rodzajem wykonywanych zadań w organie bezpieczeństwa państwa lecz ich sporządzeniem lub przy tym, udziale wnioskodawcy, w ramach zatrudnienia w danego rodzaju instytucji.
Nie mogą odnieść skutku zarzuty skargi, gdzie wywodzi się sprzeczność decyzji z treścią zaświadczenia, wydanego w myśl art. 29a ust. 1 ustawy o IPN. Jak wynika z treści, stanowiącego podstawę wydanie danego zaświadczenia, przepisu dotyczy ono wyłącznie tożsamości danych Wnioskodawcy z zawartymi w katalogu, aktualnym na określoną datę - wskazaną w ustawie o IPN (26 listopada 2004 r.). Powoływane zaświadczenie nie wykreował więc nowego stanu prawnego, gdy chodzi o status Wnioskodawcy, lecz wskazuje na brak zamieszczenia jego danych osobowych w stosownym wykazie, upublicznionym w 2004 roku.
Sąd nie spostrzegł także z urzędu wad w zaskarżonym akcie, które przemawiałyby za jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło