II SA/Wa 2067/13
WyrokWSA w Warszawie2014-02-18
Skład orzekający: Adam Lipiński, Janusz Walawski, Ewa Pisula-Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń palną myśliwską osobie, która nie poddała się wymaganym badaniom lekarskim i psychologicznym, mimo że istniały uzasadnione wątpliwości co do jej stanu zdrowia?Ratio decidendi
Organ Policji jest uprawniony do cofnięcia pozwolenia na broń, jeśli posiadacz nie poddał się wymaganym badaniom lekarskim i psychologicznym, a istniały uzasadnione wątpliwości co do jego stanu zdrowia. Niewykonanie tego obowiązku przez stronę uniemożliwia ustalenie jej zdolności do dysponowania bronią, co jest sprzeczne z wymogami bezpieczeństwa publicznego.Stan faktyczny
Decyzją Komendanta Głównego Policji utrzymano w mocy decyzję cofającą H.N. pozwolenie na broń palną myśliwską z powodu nieprzedłożenia wymaganych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, mimo zobowiązania organu wynikającego z wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącego. Skarżący kwestionował zasadność tych wątpliwości i zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Janusz Walawski Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2014 r. sprawy ze skargi H. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską - oddala skargę -
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576), utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], cofającą H.N. pozwolenie na broń palną myśliwską.
W motywach uzasadnienia organ podniósł, iż po uzyskaniu informacji, że stan zdrowia H.N. budzi poważne wątpliwości, organ I instancji pismem z dnia 25 marca 2013 r. zobowiązał go do przedłożenia aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, potwierdzających, iż może dysponować bronią palną do celów łowieckich. Wobec faktu, że strona w określonym terminie nie przedłożyła wymaganych orzeczeń, wszczęto postępowanie w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń i w oparciu o zebrany materiał dowodowy, cofnięto pozwolenie na broń palną myśliwską.
Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie wyjaśniając, że skarżący nie przedłożył wymaganych orzeczeń, które pozwoliłyby na ustalenie jego zdolności do dysponowania bronią i zweryfikowanie powstałych wątpliwości, co do stanu zdrowia.
Organ odwoławczy podkreślił, iż posiadacze pozwolenia na broń muszą dawać gwarancję bezpiecznego jej posiadania i używania.
Wyjaśnił, że w niniejszej sprawie należało przyznać pierwszeństwo interesowi społecznemu przed słusznym interesem strony w posiadaniu pozwolenia na broń, wobec uchylania się strony od obowiązku złożenia stosownych zaświadczeń lekarskich.
Reasumując, Komendant Główny Policji stwierdził, iż w ustalonym stanie faktycznym i prawnym nie ma podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji, z uwagi na ochronę interesu bezpieczeństwa i porządku publicznego.
Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez H.N. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi administracyjnemu do ponownego rozpatrzenia, skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 15 ust. 5 o broni i amunicji, poprzez przyjęcie istnienia okoliczności uzasadniających podejrzenie, iż należy on do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 tej ustawy, co oznacza, że organ mógł zobowiązać go do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz
- art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń w związku z naruszeniem obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym.
Zarzucił także naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 6, art. 7, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organ nie wyjaśnił, dlaczego dał wiarę jednym dowodom (oświadczenie sekretarza koła, opinia wydana przez Zarząd Koła Łowieckiego [...], pobieranie renty), a innym nie (pozytywna opinia z miejsca zamieszkania, oświadczenie z PZŁ). Twierdził, że nie zaistniały okoliczności uzasadniające konieczność poddania go badaniom lekarskim i psychologicznym.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentacje przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.).
Stosownie do art. 18 ust. 5 pkt 2 ww. ustawy, właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3-5.
Natomiast w myśl art. 15 ust. 5 ustawy, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2 – 4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji.
Z kolei według art. 15 ust. 7 ustawy, minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych oraz ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia: 1) zakres badań lekarskich i psychologicznych, którym jest obowiązana poddać się osoba, o której mowa w ust. 3 i 4; 2) lekarzy i psychologów upoważnionych do przeprowadzania badań oraz wydawania orzeczeń, o których mowa w ust. 3 i 4; 3) warunki i tryb: a) odwoływania się od orzeczeń lekarskich i psychologicznych, b) uzyskiwania i utraty uprawnień przez lekarzy i psychologów do przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych, c) kontroli wykonywania i dokumentowania badań lekarskich i psychologicznych oraz wydawanych orzeczeń lekarskich i psychologicznych; 4) dodatkowe kwalifikacje lekarzy i psychologów przeprowadzających badania lekarskie i psychologiczne; 5) sposób postępowania z dokumentacją związaną z badaniami lekarskimi i psychologicznymi oraz wzory stosowanych dokumentów; 6) maksymalne stawki opłat za badania lekarskie i psychologiczne.
Wskazać należy, iż przepis art. 15 ust. 9 ustawy zawiera delegację dla ministra właściwego do spraw zdrowia do wydania rozporządzenia określającego wykaz stanów chorobowych i zaburzeń funkcjonowania psychologicznego, o których mowa w ust. 1 pkt 2 – 4, wykluczających możliwość wydania pozwolenia na broń, rejestracji broni, biorąc pod uwagę uniemożliwienie wydania pozwolenia na broń lub karty rejestracyjnej broni pneumatycznej osobom niedającym rękojmi bezpiecznego posługiwania się bronią.
Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz. U. nr 79, poz. 898 ze zm.), badania lekarskie osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub osoby posiadającej pozwolenie na broń, zwanej dalej "osobą ubiegającą się", obejmują 1) ogólną ocenę stanu zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem układu nerwowego, stanu psychicznego, stanu narządu wzroku, słuchu i równowagi oraz sprawności układu ruchu, 2) badania specjalistyczne i pomocnicze zlecone przez lekarza przeprowadzającego ogólną ocenę stanu zdrowia, zwanego dalej "lekarzem upoważnionym", w tym: a) badanie przez lekarza psychiatrę, b) badanie przez lekarza okulistę, przy uwzględnieniu sposobu oceny określonego w załączniku nr 10 do rozporządzenia, c) konsultacje innych lekarzy specjalistów i badania pomocnicze, które lekarz uzna za niezbędne w wyniku przeprowadzonej oceny stanu zdrowia, a lekarz upoważniony, na podstawie wyników badań, o których mowa w ust. 1, wydaje orzeczenie lekarskie (ust. 2) według wzoru orzeczenia lekarskiego stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia (ust. 5).
Natomiast w myśl § 3 ust. 1 powyższego rozporządzenia, badanie psychologiczne osoby ubiegającej się obejmuje w szczególności określenie poziomu rozwoju intelektualnego i opis cech osobowości, z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, a także określenie poziomu dojrzałości społecznej tej osoby.
Zauważyć jednocześnie trzeba, że przepis art. 18 ust. 5 u.b.ia. ma charakter fakultatywny – "właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń".
W przypadku decyzji wydanych na zasadzie uznania administracyjnego, sąd administracyjny, kontrolując ich legalność, uprawniony jest jedynie do badania ich zasadności z prawem, nie może natomiast wnikać w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia sprawy w niej zawartego. Kontrola sądowa zmierza zatem do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawnych dopuszczalne było wydanie decyzji uznaniowej, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami.
W rozpoznawanej sprawie nie budzi – zdaniem Sądu – wątpliwości fakt, że okoliczności sprawy (kierowane do organu Policji informacje o groźbach karalnych wobec członków Koła Łowieckiego, opinia z dnia [...] kwietnia 2013 r. z Koła Łowieckiego [...], że skarżący po ciężkiej chorobie – [...] – stał się agresywny, a dalsze posiadanie przez niego broni stanowi zagrożenie dla ludzi, informacja z miejsca zamieszkania, że skarżący przebywa na rencie chorobowej) zasadnie wzbudziły podejrzenie, iż skarżący może należeć do kręgu osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 4 ustawy i w tej sytuacji organ mógł go zobowiązać do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz do przedstawienia wydanych orzeczeń.
W sytuacji, gdy skarżący nie poddał się wymaganym badaniom i nie przedstawił orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, organ był uprawniony do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń, przyjmując, że naruszył on ustawowy obowiązek. W ocenie Sądu, skarżący swoją postawą uniemożliwił dokonanie, w formie przewidzianej przez przepisy prawa, ustalenia, czy ze względów zdrowotnych posiada zdolność do dysponowania bronią palną, a więc szczególnie niebezpiecznym narzędziem.
Zdaniem Sądu, taka sytuacja jest nie do pogodzenia z przepisami prawa materialnego, które stanowią, że bronią dysponować można wyłącznie w przypadkach w tych przepisach przewidzianych i mogą to robić jedynie osoby dające gwarancję (ze względu na brak karalności za określone przestępstwa, posiadaną zdolność psychofizyczną oraz ogólną postawę nietworzącą zagrożenia dla otoczenia), że będą to czynić w sposób bezpieczny i zapewniający samokontrolę.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przez organ przepisów postępowania, Sąd uznał, iż w rozpoznawanej sprawie organ, będąc uprawnionym do wydania decyzji cofającej pozwolenie na broń, działał w granicach przysługującego mu uznania administracyjnego, przedstawił w uzasadnieniu decyzji brane pod uwagę przesłanki, a formułując swoją ocenę uwzględnił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, wyraźnie wskazując, dlaczego uznał za konieczne przeprowadzenie badań, pomimo pozytywnej opinii z miejsca zamieszkania oraz prawidłowego przechowywania broni przez stronę.
Reasumując, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zawarte w skardze zarzuty naruszenia przepisów ustawy o broni i amunicji oraz przepisów postępowania administracyjnego są nieuzasadnione.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło