II SA/Wa 2077/15
WyrokWSA w Warszawie2016-07-13
Skład orzekający: Eugeniusz Wasilewski, Olga Żurawska-Matusiak, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości) stanowi obligatoryjną podstawę do cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia?Ratio decidendi
Tak, prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, w tym przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości, stanowi obligatoryjną podstawę do cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia. Przepisy ustawy o broni i amunicji w tym zakresie mają charakter związany, nie pozostawiając organom Policji luzu decyzyjnego.Stan faktyczny
Skarżący P.A. został prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Na tej podstawie organ Policji I instancji cofnął mu dopuszczenie do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia. Komendant Główny Policji utrzymał tę decyzję w mocy, uznając ją za zasadną, mimo wskazania przez organ I instancji błędnej podstawy prawnej. Skarżący wniósł skargę do WSA, argumentując m.in. nieadekwatność kary i naruszenie art. 10 Kpa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Sędziowie WSA Olga Żurawska- Matusiak, Iwona Maciejuk, Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Wiechowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 r. sprawy ze skargi P.A. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia oddala skargę.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012r. poz. 576 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P.A. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] lipca 2015r., nr [...] cofającej dopuszczenie do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji podano, iż w dniu 25.06.2015r. organ Policji uzyskał prawomocny od [...].05.2015r. wyrok Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...].05.2015r., sygn. akt [...], na mocy którego uznano P.A. winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk, tj. tego, że w dniu [...] marca 2015r. w miejscowości R., pow. [...], województwa [...] prowadził pojazd mechaniczny w ruchu lądowym w postaci samochodu osobowego marki [...] nr rej. [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości 0,74 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, za co skazano go na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności, przy czym wykonanie orzeczonej kary warunkowo zawieszono na okres dwóch lat próby oraz wymierzono mu karę grzywny w wysokości [...] zł i środek karny w postaci zakazu prowadzenia w ruchu lądowym wszelkich pojazdów mechanicznych na okres dwóch lat.
Mając powyższe na uwadze organ I instancji w dniu [...].07.2015r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia wymienionemu dopuszczenia do pracy z bronią w celu ochrony osób i mienia.
W toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ Policji uzyskał pozytywną o nim opinię z miejsca jego zamieszkania.
Oceniając zebrany materiał dowodowy, Komendant Wojewódzki Policji w L. decyzją z dnia [...].07.2015r. nr [...] cofnął P.A. dopuszczenie do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia wskazując jako podstawę prawną art. 18 ust. 2 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit b ustawy o broni i amunicji.
W myśl wskazanych przepisów pozwolenie na broń cofa się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe (lit. a) albo skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu lub przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia (lit. b). Przepisy te mają charakter obligatoryjny, wiążą zatem organy Policji w sposobie rozstrzygnięcia sprawy.
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie do Komendanta Głównego Policji wnosząc o j e j uchylenie w całości. Podniosła, że zaskarżona decyzja narusza art. 6,7,8,9 Kpa, a w szczególności art. 10 Kpa z uwagi na to, że organ nie zapewnił jej prawa do czynnego w nim udziału. Nie kwestionując faktu, że popełniony czyn jest społecznie naganny (po zmianie przepisów Kodeksu o Ruchu Drogowym czyn ten nosi znamiona przestępstwa) i podkreślając, że jego popełnienia bardzo żałuje, odwołujący się, że dobrowolnie poddał się karze i poniósł już dotkliwe dla niego konsekwencje w postaci cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, pozbawienia wolności na okres 8 miesięcy z warunkowym zawieszeniem kary na okres dwóch lat oraz wymierzenia kary grzywny. Nie zgodził się przy tym ze stwierdzeniem, że czyn ten popełnił umyślnie, podkreślił też, że ciężar jego społecznej szkodliwości nie jest duży, a przy tym nieporównywalny do przestępstw popełnionych z winy umyślnej np. z art. 148-172 kk czy art. 296-309 kk. W jego ocenie cofnięcie dopuszczenia do posiadania broni jest karą nieadekwatną do popełnionego przez niego czynu. Ponadto przestępstwo, którego się dopuścił, nie zostało popełnione w trakcie wykonywania czynności służbowych wynikających z konieczności posiadania uprawnień, a skutkiem pozbawienia tego uprawnienia będzie utrata możliwości dodatkowego zarobkowania, co spowoduje zubożenie jego rodziny i brak środków na spłatę bieżących zobowiązań (spłaca kredyt hipoteczny we frankach szwajcarskich z miesięczną ratą w wysokości około [...] złotych). Zaakcentował, że ze służby w Policji odszedł ze względu na stan zdrowia, w związku z czym ma niepełną emeryturę oraz dodatek z tytułu przyznania III grupy inwalidztwa.
W toku postępowania organ II instancji pismem z dnia 16.09.2015r. zwrócił się do
strony z zapytaniem czy odwołanie dotyczy obu decyzji wydanych przez organ I instancji, tj. decyzji cofającej jej dopuszczenie do posiadania broni w celu ochrony osób i mienia i decyzji cofającej jej dopuszczenie do posiadania broni w celu zarządzania magazynem broni (obie mają ten sam numer) czy tylko jednej z nich. W odpowiedzi uzyskał informację, iż odwołanie strony dotyczy decyzji KWP w L. w sprawie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni.
W związku z powyższym, organ II instancji dokonał tylko rozpatrzenia odwołania
w przedmiocie cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni.
Komendant Główny Policji po wnikliwej analizie materiałów postępowania i ponownym rozpatrzeniu sprawy stwierdził, iż decyzja organu I instancji jest zasadna i celowa, jakkolwiek w jej komparycji wskazano błędną podstawę prawną rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do tej ostatniej kwestii organ odwoławczy wyjaśnił, iż obowiązki organu II instancji nie polegają tylko na kontroli decyzji wydanej przez organ I instancji, ale również - z racji działań merytoryczno-reformacyjnych - na ponownym rozpatrzeniu całości materiału dowodowego i usunięciu ewentualnych wad zaskarżonej decyzji, jeśli nie miały one wpływu na treść rozstrzygnięcia, tak jak w niniejszej sprawie. Działając w tym zakresie organ II instancji wyeliminował błąd organu I instancji polegający na wskazaniu błędnej podstawy prawnej decyzji, bowiem organ I instancji przywołał art. 18 ust. 2 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o broni i amunicji, podczas gdy prawidłową podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 18 ust. 2 w zw. z art. 18 ust.l pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a tej ustawy.
Podkreślił przy tym, iż w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych oraz doktryny prawa administracyjnego, wydanie przez organ decyzji bez zamieszczenia w niej podstawy prawnej, która faktycznie istnieje, a jedynie w wyniku uchybienia organu nie została zamieszczona lub powołanie w podstawie prawnej decyzji tylko części przepisów bądź błędne ich wskazanie, nie stanowi przesłanki do uchylenia takiego rozstrzygnięcia.
Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 18 ust. I pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji obligatoryjnie cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Natomiast w myśl art. 18 ust. 2 tej ustawy przepisy ust. 1 pkt 2-4 stosuje się odpowiednio do osób dopuszczonych do posiadania broni, o których mowa w art. 30 ust. 1 prawa materialnego. W niniejszej sprawie zastosowano pkt 6 tego przepisu, w myśl którego pozwolenia na broń/dopuszczenia nie mogą posiadać osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe (litera a) lub skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia (litera b).
Z treści pkt 6 lit. a tego przepisu wynika zatem, że ustawodawca sam rozstrzygnął, iż istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego uzasadnia sam fakt skazania m. in. za przestępstwo umyślne (ten właśnie przepis ma
zastosowanie w przypadku strony, bowiem czynu jaki popełniła, nie można dopuścić się
nieumyślnie). Do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń/dopuszczenia do posiadania broni wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń/ dopuszczenie do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni 1 amunicji. Jak z powyższego wynika, samo przestępstwo nie musi mieć bezpośredniego związku z bronią, a organ nie musi w takich przypadkach podejmować żadnych czynności potwierdzających istnienie zagrożenia, o którym mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 w drodze postępowania
dowodowego. Zważywszy, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ma charakter obligatoryjny, organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń/dopuszczenia do posiadania broni w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz takiego uprawnienia należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit, a ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości zachowania pozwolenia na broń/dopuszczenia do posiadania broni osobie skazanej za przestępstwo umyślne.
Organ stwierdził, iż P.A. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...].05.2015r. został skazany za popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, z art. 178a § 1 kk. Przestępstwo stypizowane w art. 178a jest przestępstwem umyślnym, które może być popełnione zarówno w formie zamiaru bezpośredniego jak i ewentualnego. Jest to zatem okoliczność, która zgodnie z wolą ustawodawcy wyrażoną w art. 18 ust. 2 w zw. z art. 18 ust. l pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a, stanowi obligatoryjną podstawę do cofnięcia jej dopuszczenia do broni. Decyzje wydane na podstawie tego przepisu prawa mają charakter decyzji związanych, przy podejmowaniu których ustawodawca nie pozostawił organom Policji luzu decyzyjnego (uznania). Tym samym organ administracji nie może kierować się zasadą wyrażoną w art. 7 Kpa, nakazującą uwzględnić, m. in. słuszny interes strony postępowania, skoro przepis ten nie daje mu swobody w wyborze konsekwencji prawnych. Poprzez obligatoryjny charakter wskazanej normy prawa ustawodawca przyznał bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywateli, nakazując cofnięcie pozwolenia/dopuszczenia do posiadania broni.
Z uwagi na powyższe, argumenty strony wskazane w odwołaniu nie mogą zmienić sposobu rozstrzygnięcia jej sprawy, nie eliminują bowiem faktu, iż obecnie strona jest osobą skazaną za przestępstwo umyślne.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przez organ I instancji art. 10 Kpa Komendant Główny Policji wskazał, że jak wynika z akt sprawy, skutecznie doręczono jej zawiadomienie o wszczęciu postępowania (potwierdzenie z datą odbioru 15.07.2015r.), pouczając ją o przysługujących jej prawach (k.21), nie wskazano jednak terminu, w jakim może z uprawnienia tego skorzystać. Strona przedstawiła swoje stanowisko w piśmie z dnia 27.07.2015r., które dotarło do organu w dniu 31.07.2015r., tj. po wydaniu przez niego decyzji. Organ wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych, stwierdził, że zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 Kpa może odnieść skutek wówczas, gdy strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.
Tymczasem strona podnosząc w odwołaniu zarzut naruszenia art. 10 Kpa, nie wskazała żadnych okoliczności istotnych dla sposobu rozpatrzenia jej sprawy, o których informowała organ w piśmie z dnia 27.07.2015r., a których organ nie wziął pod uwagę wydając decyzję, ponieważ pismo to otrzymał już po jej wydaniu. Jakkolwiek zatem błędem ze strony organu I instancji było niewskazanie w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania terminu do dokonania czynności w myśl art. 10 Kpa, to uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik jej sprawy, o którym przesądził fakt skazania jej za przestępstwo umyślne.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P.A. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2015 r.
W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumentację podniesioną w postępowaniu administracyjnym, w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Wskazał, iż decyzja ta została wydana w dniu [...] lipca 2015 r. podczas gdy jego wyjaśnienia dotyczące cofnięcia dopuszczenia do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia nie zostały wzięte pod uwagę, bowiem Komendant Wojewódzki Policji otrzymał te wyjaśnienia w dniu 30 lipca 2015 r.
Skarżący nie kwestionując faktu popełnienia przypisanego mu czynu stwierdził, że bardzo tego żałuje i wstydzi się. Wskazał, iż utrzymanie w mocy decyzji Komendanta Głównego Policji pozbawi go dodatkowego zarobkowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne
sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem
zaskarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia
zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z
prawem materialnym i procesowym, według stanu rzeczy istniejącego w dacie wydania
zaskarżonego aktu.
Oceniając zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż
nie narusza ona prawa.
Materialno-prawną podstawę decyzji cofającej skarżącemu pozwolenie na dopuszczenie do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia stanowiły przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity - Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.).
Zgodnie z wyżej powołanymi regulacjami prawnymi, pozwolenie na broń cofa się
osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
Do osób takich ustawodawca zaliczył m. in. skazanych prawomocnym orzeczeniem
sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.
Podkreślić należy, iż sformułowanie, jakim ustawodawca posłużył się w przepisie
art. 18 ust. 1 ustawy - "właściwy organ Policji cofa" - jednoznacznie wskazuje na to, że
po stronie organu istnieje obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń osobie spełniającej
przedmiotowe przesłanki.
Przechodząc do meritum niniejszej sprawy, wskazać należy, iż okolicznością
niesporną jest, że skarżący prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] maja 2015 r., sygn. akt [...] został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego, znajdującego się w rozdziale przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Czyn z art. 178 a § 1 kk jest przestępstwem umyślnym, które może być popełnione z zamiarem bezpośrednim, jak i ewentualnym.
W świetle powyższego, organy Policji były zobligowane do cofnięcia skarżącemu dopuszczenia do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia. Organ nie miał przy tym obowiązku rozważenia, czy skarżący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
To sam ustawodawca w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy szczegółowo określił, jakie osoby
stanowią określone w tym przepisie zagrożenie. Zgodnie z literalnym brzmieniem tego
przepisu, taką osobą, stanowiącą zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa
publicznego, jest osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne
przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Wystarczy przy tym jednorazowe
skazanie, co jednoznacznie wynika z brzmienia omawianego przepisu. W sytuacji
ziszczenia się powyższej przesłanki, organ Policji nie jest obowiązany do badania
innych okoliczności, w tym odnoszących się bezpośrednio do posiadacza pozwolenia
na posiadanie broni.
Reasumując, stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącego organ dokonał prawidłowej interpretacji zastosowanego w sprawie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji i podejmując decyzję o cofnięciu dopuszczenia do posiadania broni palnej w celu ochrony osób i mienia, nie naruszył mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na
podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed
sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak
wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło