II SA/Wa 2096/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-02
Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Przemysław Szustakiewicz, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 kk) uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, ze względu na obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?Ratio decidendi
Prawomocne skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, mimo że nie jest ono bezpośrednio wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jako przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń. Dzieje się tak, ponieważ takie przestępstwo, ze względu na zagrożenie dla życia i zdrowia innych uczestników ruchu drogowego oraz umyślność sprawcy, rodzi uzasadnioną obawę, że osoba ta może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza jeśli wykazuje brak kontroli nad swoim zachowaniem pod wpływem alkoholu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia S. H. pozwolenia na broń palną myśliwską. Podstawą decyzji było prawomocne skazanie S. H. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 kk). Organy administracji uznały, że czyn ten świadczy o obawie użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. S. H. w skardze kwestionował błędne zastosowanie przepisów, twierdząc, że skazanie za przestępstwo niezwiązane z bronią nie może automatycznie prowadzić do cofnięcia pozwolenia i że organy nie rozważyły całokształtu okoliczności sprawy.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędziowie Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, Protokolant Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2010 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską – oddala skargę –
Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] września 2009 r. nr [...], cofającą S. H. pozwolenie na broń palną myśliwską.
W uzasadnieniu organ wskazał następujący stan faktyczny.
W dniu [...] czerwca 2009 r. Komendant Wojewódzki Policji w B. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Powyższe spowodowane było ustaleniem przez organ I instancji, że Sąd Rejonowy w A. wyrokiem z dnia [...] grudnia 2008 r. sygn. akt [...] (prawomocnym od dnia [...] grudnia 2008 r.), uznał S. H. winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk, tj. prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, za co orzekł karę grzywny (80 stawek dziennych, przyjmując wartość jednej stawki dziennej na kwotę 10 złotych) oraz zastosował środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym, z wyłączeniem kat. T, na okres 1 roku. Ponadto organ dopuścił dowód z przesłuchania świadków – policjanta oraz funkcjonariusza Straży Granicznej przeprowadzających kontrolę drogową na okoliczności związane z zachowaniem strony podczas kontroli.
W wyniku przeprowadzonego postępowania Komendant Wojewódzki Policji w B. uznał, iż powyższe okoliczności uzasadniają zakwalifikowanie strony do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, tj. takich, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i w konsekwencji, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, wydał decyzję cofającą pozwolenie na broń.
Od tej decyzji strona wniosła w ustawowym terminie odwołanie do Komendanta Głównego Policji, wnosząc o jej uchylenie, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, zarzucając jej błędną interpretację przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, oraz błąd w ustaleniach faktycznych, poprzez przyjęcie, że skarżący należy do kategorii osób wskazanych w wymienionych przepisach prawa.
Komendant Główny Policji po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał na obligatoryjny charakter art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Przepis ten nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń osobie, którą można uznać za należącą do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, tj. osób co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ podkreślił, że katalog okoliczności wskazanych w powołanym przepisie ma charakter otwarty, zaś od osób posiadających pozwolenie na broń należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa, gdyż w stosunku do nich obowiązuje miernik najwyższej staranności. Komendant Główny Policji podniósł, że do przesłanek nakazujących cofnąć pozwolenia na broń należy zaliczyć przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy, a takim jest czyn z art. 178a § 1 kk, ze względu na wysoki stopień szkodliwości społecznej, związany z zagrożeniem dla życia i zdrowia także innych uczestników ruchu drogowego, jego umyślność oraz ewentualne skutki.
W przedmiotowej sprawie S. H. został prawomocnie skazany za popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Oznacza to, że w ocenie organu zachodzi obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Wynika ona z faktu, iż strona dopuściła się czynu prawem zabronionego, wymierzonego w bezpieczeństwo w komunikacji (art. 178a § 1 kk), przy czym przy stężeniu alkoholu w wydychanym powietrzu wynoszącym 0,63 mg/l, znacznie przekroczyła próg graniczny stanu nietrzeźwości określony w art. 115 § 16 kk. Organ wskazał, iż zainteresowany wykazał się nieodpowiedzialnością i brakiem wyobraźni co do następstw swojego postępowania i z tego tytułu nie daje gwarancji zgodnego z prawem posiadania i używania broni myśliwskiej, w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy.
Dodatkowo okoliczności związane ze zdarzeniem objętym postępowaniem karnym świadczą o tym, że S. H. pod wpływem alkoholu traci kontrolę nad swoim zachowaniem i nie potrafi racjonalnie ocenić sytuacji, lekceważąc obowiązujący porządek publiczny. Po popełnieniu przestępstwa zainteresowany twierdził bowiem początkowo, że to nie on prowadził samochód lecz jego żona, a także zachowywał się arogancko i lekceważąco, używając wobec interweniujących policjantów słów wulgarnych i powoływał się na znajomości w różnych urzędach.
Organ wskazał również, że strona była w przeszłości karana za wykroczenia drogowe, które zostały wprawdzie uznane za niebyłe, lecz mogą służyć dokonaniu prawidłowej oceny osobowości posiadacza broni.
Komendant Główny Policji podkreślił, iż wziął pod uwagę okoliczności świadczące pozytywnie o stronie, w tym korzystne opinie z miejsca zamieszkania oraz macierzystego koła łowieckiego, jednakże nie eliminują one obawy, o której stanowi przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 omawianej ustawy. Argumenty skarżącego, iż broń myśliwska jest mu niezbędna do minimalizowania szkód wyrządzanych przez zwierzynę łowną, nie miały znaczenia w sprawie, gdyż ustawa z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie nie dopuszcza możliwości dokonywania przez osoby prowadzące gospodarstwa rolne samowolnych odstrzałów zwierzyny.
Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy, a przede wszystkim charakter i okoliczności popełnionego przez skarżącego czynu organ uznał, że uzasadnione jest cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską.
W skardze z dnia 2 grudnia 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na powyższą decyzję S. H. zarzucił Komendantowi Głównemu Policji naruszenie prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez jego błędne zastosowanie i niezasadne przyjęcie, że uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego może wynikać jedynie z faktu skazania za przestępstwo niezwiązane z posiadaną bronią zwłaszcza, że okoliczności zdarzenia, w tym rodzaj naruszonego dobra oraz dotychczasowy sposób życia skarżącego nie potwierdzają istnienia tej obawy.
Dodatkowo skarżący zarzucił organowi niewłaściwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do naruszenia przepisów prawa proceduralnego, w szczególności art. 7 oraz 77 § 1 kpa. Organ zaniechał bowiem rozpatrzenia całokształtu okoliczności sprawy i ograniczył się jedynie do badania okoliczności przemawiających na niekorzyść skarżącego, pomijając zaś okoliczności dla niego korzystne.
W uzasadnieniu skargi S. H. podniósł, że skazanie za określone przestępstwo nie może świadczyć wprost o tym, że osoba skazana nie będzie przestrzegała przepisów ustawy o broni i amunicji. A zatem organy administracji zobowiązane są rozpoznać każdą sprawę indywidualnie z uwzględnieniem całokształtu okoliczności, w tym dotychczasowego postępowania strony. W jego ocenie, na podstawie jednego zdarzenia nie może być traktowany jako osoba, która zagraża bezpieczeństwu publicznemu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 20, 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej: kpa.
Według pierwszego z powołanych przepisów cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni oraz unieważnienie karty rejestracyjnej broni pneumatycznej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast w myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6. Zgodnie zaś z treścią art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W myśl art. 268a kpa organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy wymienia przykładowo takie przestępstwa, których popełnienie najczęściej wskazuje, że ich sprawca zalicza się do kategorii osób wskazanych tym przepisem. Wśród przestępstw tych ustawa nie wymienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk, które ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie przestępstw przeciwko zdrowiu, życiu czy mieniu. Niemniej jednak przedmiotem ochrony tego przepisu jest życie i zdrowie człowieka.
Podkreślić należy, że prawo do broni stanowi szczególne uprawnienie, przysługujące osobom, które spełniają określone ustawą warunki. Prawo to jest ściśle związane z ochroną bezpieczeństwa i porządku publicznego, tym samym osoba uzyskująca pozwolenie na broń musi pozostawać poza wszelkim podejrzeniem, co do prawdopodobieństwa popełnienia przez nią czynu mogącego naruszyć bezpieczeństwo i porządek publiczny. W związku z powyższym ustawodawca zakazał wydawania pozwoleń na broń osobom skazanym prawomocnymi wyrokami oraz tym, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstw określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a także nakazał cofnięcie takim osobom już otrzymanych pozwoleń, z uwagi na obawę użycia broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, przyjmując że w sytuacji konfliktu interesów indywidualnego strony oraz społecznego, pierwszeństwo należy przyznać interesowi społecznemu.
Ustawodawca co do zasady wykluczył możliwość posiadania prawa do broni przez osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w interesie sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Pojęcie "uzasadniona obawa" jest pojęciem niedookreślonym, które opiera się na prognozie przewidywanych zachowań posiadacza broni. Ustawodawca uznał bowiem, że choć prognoza jest pewnym wybiegiem w przyszłość i nie zawiera w sobie elementu pewności, to z uwagi na zagrożenia, jakie niesie ze sobą posiadanie broni i konieczność ochrony społeczeństwa przed tymi zagrożeniami, można i należy brać ją pod uwagę.
W rozpoznawanej sprawie przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską w celu łowieckim był fakt skazania prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w A. z dnia [...] grudnia 2008 r. sygn. akt [...] (prawomocnym od dnia [...] grudnia 2008 r.) (k – 51 akt administracyjnych sprawy), za czyn z art. 178a § 1 kk, tj. za kierowanie w dniu [...] września 2008 r. samochodem osobowym w stanie nietrzeźwości. Za ten czyn wymierzono S. H. karę 80 stawek dziennych grzywny wedle stawki 10 zł, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na 1 rok oraz środek karny w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Narodowego Funduszu Ochrony Zdrowia Komitet Oddziału w S.
Należy podkreślić, że broń nie może stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, zagrożenie takie z całą pewnością występuje w sytuacji posługiwania się bronią przez osoby, które mają nad nią ograniczoną kontrolę, a do takich osób zaliczyć można osoby znajdujące się w stanie nietrzeźwości. W ocenie Sądu, dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, nawet jednorazowo, rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może on korzystać z posiadanej broni, a tym samym w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, tzn. w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Spełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, musiało skutkować, zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, cofnięciem pozwolenia na broń przez właściwy organ. Obowiązek taki nakłada bowiem na organ przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy.
W okolicznościach niniejszej sprawy podnoszony przez skarżącego dotychczasowy nienaganny tryb życia, w tym pozytywne opinie nie mogły mieć wpływu na decyzje organów Policji. Wyrok, jaki zapadł w stosunku do skarżącego, pozwolił organowi na uznanie, że jest on osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk było bowiem przesłanką do oceny osoby skarżącego w kontekście okoliczności składających się na bezpieczne posiadanie i korzystanie z broni. Prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości, potwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu, dało podstawę, jak słusznie wskazał organ, by powziąć obawę, że skarżący w podobnym stanie może zachować się równie nieodpowiedzialnie i sięgnąć po broń. Zachowanie takie z całą pewnością nie gwarantuje prawidłowego i bezpiecznego korzystania z broni.
Wskazać także należy, co podkreślił organ w zaskarżonej decyzji, na naganne okoliczności popełniania czynu przez skarżącego oraz jego zachowanie po jego popełnieniu, co również wskazuje, iż S. H. można zakwalifikować do grona osób, co do których istnieje obawa lekkomyślnego zachowania w sytuacji postępowania z bronią. Jak bowiem wynika z zeznań funkcjonariuszy służb mundurowych, którzy zatrzymali skarżącego, nie zatrzymał się on na ich wezwanie, usiłował uciekać, a następnie zamienić się z miejscami z żoną, tak aby wyglądało na to, że to ona prowadziła samochód. Nadto skarżący zachowywał się wobec funkcjonariuszy służb mundurowych przeprowadzających ingerencję, arogancko i lekceważąco ( k – 63 – 64 i k – 79 – 80 akt administracyjnych sprawy).
Wbrew zarzutom skarżącego, zaskarżona decyzja nie jest zatem niezgodna ze stanem faktycznym i prawnym, nie nosi również cech dowolności. Organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, należycie uzasadnił również treść rozstrzygnięcia, w tym wskazał na związek przyczynowy dokonanego przez S. H. czynu oraz jego zachowania po zatrzymaniu przez funkcjonariuszy, a zagrożeniem bezpieczeństwa publicznego, o którym mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie okoliczności mogłyby spowodować uchylenie zaskarżonej decyzji.
Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło