II SA/Wa 2097/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. T. z dnia 14 maja 2010 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla R. T. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie. R. T. wnioskiem z dnia 14 maja 2010 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Z treści wniosku, uzupełnionego, w wykonaniu wezwania z dnia 18 maja 2010 r., dokumentami źródłowymi wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a osiągany w tym gospodarstwie dochód wynosi 763,67 zł brutto (667,94 zł netto). Na dochód ten składa się świadczenie rentowe skarżącego. Z kolei, w rubryce 7 i 9 formularza wniosku skarżący oświadczył, że, poza lokalem mieszkalnym o pow. 46m2, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Nadto, z akt administracyjnych wynika, że powyższy lokal skarżący zajmuje na podstawie umowy najmu. Natomiast ze złożonych do akt dokumentów źródłowych i dodatkowego oświadczenia wynika, iż same tylko wydatki na leki obciążają budżet domowy skarżącego średnio o kwotę ok. 180 zł (średnie koszty za okres dwóch miesięcy). Skarżący wyjaśnił także, że opłaty za gaz i energię elektryczną uiszcza korzystając z przeznaczonych na ten cel środków z pomocy społecznej, a pozostałą po odliczeniu wszystkich wydatków kwotę przeznacza w całości na swoje podstawowe, niezbędne utrzymanie (zakup żywności, odzieży i środków czystości). W myśl zaś art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "a" ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi R. T., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja rozstrzygająca o prawie do dodatku mieszkaniowego przewidzianego w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2004r. Nr 71, poz. 734 ze zm.), a więc akt administracyjny ściśle dotyczący świadczenia z zakresu pomocy społecznej (por. art. 3 tej ustawy). Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi. W konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. W tym zaś zakresie ustalona sytuacja materialna skarżącego, przy uwzględnieniu wysokości osiąganego przez niego dochodu w zestawieniu z wysokością kosztów jego utrzymania, uniemożliwia mu poniesienie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla jego koniecznego utrzymania. W związku z tym należy uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono, jak w pkt 2 sentencji.