II SA/Wa 2111/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-02-08
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której miesięczny dochód wynosi ponad 5700 zł, posiada stałe źródła utrzymania, spłaca kredyty, płaci alimenty i ponosi koszty utrzymania mieszkania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wnioskodawca, mimo ponoszenia znaczących wydatków, wykazał dochód miesięczny przekraczający 5700 zł, posiada stałe źródła utrzymania, w tym emeryturę i dwie umowy o pracę, a także czerpie dochód z wynajmu lokalu użytkowego. Te okoliczności wskazują, że wnioskodawca nie pozostaje w niedostatku i jest w stanie ponieść koszty postępowania, co wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, które jest zarezerwowane dla osób w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
M. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej cofnięcia pozwolenia na broń palną. Wnioskodawca wykazał miesięczny dochód w wysokości 5.725 zł, pochodzący z emerytury, umów o pracę, umowy zlecenia i czynszu za wynajem lokalu. Wskazał również na wydatki związane z alimentami na córki, spłatą kredytów, czynszem za mieszkanie oraz kosztami codziennego utrzymania. Mimo posiadania majątku (dom, samochód) i znaczących dochodów, skarżący twierdził, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
M. D. wniósł w niniejszej sprawie o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
Powyższy wniosek uzupełnił pismem z dnia 28 stycznia 2013 r., do którego załączył dokumenty obrazujące jego sytuację finansową.
W uzasadnieniu wniosku podniósł, że nie jest w stanie opłacić kosztów postępowania oraz pełnomocnika z wyboru w niniejszej sprawie bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Oświadczył, że jest współwłaścicielem domu o powierzchni 240 m2 oraz samochodu marki [...] z 2005 r.
Podał, że na jego dochód składa się świadczenie emerytalne, wynagrodzenie z umów o pracę, wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia oraz czynsz za wynajem lokalu użytkowego, łącznie 5.725 zł.
Wnioskodawca wskazał, że ponosi następujące wydatki:
- alimenty na dwie córki – łącznie 1.950 zł,
- spłaty rat zaciągniętych kredytów – łącznie 1.100 zł,
- czynsz za wynajęte mieszkanie – 1.400 zł,
- koszty codziennego utrzymania w tym żywność, ubranie, chemia, fitness, leki – łącznie 1.400 zł.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Należy podkreślić, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być uzasadnione sytuacją majątkową strony żyjącej w ubóstwie.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynika, że łączny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi ponad 5.700 zł miesięcznie. Do niezbędnych kosztów utrzymania strony należało zaliczyć opłaty związane z mieszkaniem oraz wyżywienie. Wzięto również pod uwagę konieczność płacenia alimentów oraz spłatę rat zaciągniętych kredytów. Jednakże wnioskodawca posiada stałe źródła utrzymania, w tym świadczenie emerytalne oraz dwie umowy o pracę. Ponadto za posiadany lokal użytkowy, który wynajmuje osobie trzeciej otrzymuje czynsz w kwocie 1.200 zł.
Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, że wnioskodawca nie pozostaje w niedostatku.
Jak już wcześniej wskazano koszty strony, związane z jej udziałem w sprawie, mogą zostać pokryte z budżetu państwa jedynie w przypadku, gdy jej dochody oraz stan majątkowy są istotnie niższe od przeciętnych i często nie wystarczają nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb (opłacenie kosztów utrzymania mieszkania oraz wyżywienie). W związku z powyższym trzeba uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło