II SA/Wa 2123/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-14

Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Anna Mierzejewska, Ewa Marcinkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Komendanta Głównego Policji o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest nieważna z powodu rażącego naruszenia prawa w postępowaniu odwoławczym?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność decyzji Komendanta Głównego Policji, ponieważ organ odwoławczy wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa, rozpatrując odwołanie od innej decyzji niż ta, od której skarżąca faktycznie się odwołała. Wobec tego naruszenia proceduralnego nie było potrzeby rozpatrywania merytorycznych zarzutów skargi.
Stan faktyczny
Funkcjonariuszka policji A. L. złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Komendant Wojewódzki Policji odmówił przyznania pomocy, argumentując, że lokal został jej przekazany w drodze darowizny, co wyklucza prawo do pomocy. Komendant Główny Policji utrzymał tę decyzję w mocy, rozpatrując odwołanie. Skarżąca złożyła skargę do WSA w Warszawie na decyzję Komendanta Głównego Policji.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji i orzekł, że decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Ewa Marcinkowska, Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2011 r. A. L., będąca funkcjonariuszem Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], wystąpiła o przyznanie jej pomocy finansowej z przeznaczeniem na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w K. Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 94 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zw. z § 1 i 3 oraz § 3a ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468 ze zm.), odmówił przyznania skarżącej A. L. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu podał, że powyższe mieszkanie wymieniona uzyskała od swojej matki na podstawie sporządzonej w formie aktu notarialnego umowy darowizny (umowa działu spadku i zniesienia współwłasności, ustanowienie odrębnej własności lokali i umowa darowizny, Repertorium "A" nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r.). Z kolei, stosownie do treści art. 94 ust. 1 ustawy, pomoc finansową przyznaje się na uzyskanie przez policjanta lokalu mieszkalnego. Natomiast sam fakt ubiegania się o mieszkanie, w rozumieniu § 3 ust. 1 i 2 cytowanego już wyżej rozporządzenia, powinien być poświadczony w szczególności zaświadczeniem o członkostwie w spółdzielni mieszkaniowej, wyciągiem z księgi wieczystej oraz umową kupna lokalu (domu), sporządzoną w formie aktu notarialnego lub umową przedwstępną, aktualnym wyciągiem z księgi wieczystej, potwierdzającym własność gruntu (prawo wieczystego użytkowania) oraz pozwoleniem właściwego organu na budowę domu, albo pozwoleniem na budowę lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość. Analizując ów przepis należy dojść do wniosku, że stanowi on zamknięty katalog przypadków, kiedy można ubiegać się o pomoc finansową. W konsekwencji uwzględniając, że zainteresowana uzyskała przedmiotowy lokal w drodze urnowy darowizny, pomoc finansowa jej nie przysługuje. W odwołaniu z dnia [...] czerwca 2011 r. do Komendanta Głównego Policji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej: – naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną interpretację i w efekcie niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 88, art. 89, art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 i 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów, – dowolność w interpretacji wyżej wymienionych przepisów, – naruszenie art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewzięcie pod uwagę przy wydawaniu zaskarżonej decyzji wszystkich zebranych w sprawie dowodów oraz poprzez oparcie rozstrzygnięcia w sprawie na dowolnym uznaniu organu pierwszej instancji, – naruszenie przepisów k.p.a. w szczególności art. 6, 7 i 8 poprzez wydanie orzeczenia niezgodnego z wnioskami wynikającymi z zebranego w sprawie materiału dowodowego, – naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 8, 9 i art. 107 k.p.a. poprzez niewłaściwe uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], mając za podstawę "art. 138 § 2" k.p.a., rozpatrzył odwołanie "od decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]" i utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu podał, że stosownie do treści art. 94 ust. 1 ustawy policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, przysługuje pomoc finansowa na jego uzyskanie, przy czym należy ten przepis interpretować w kontekście brzmienia art. 89 ustawy, który stanowi wyraz uznanego przez ustawodawcę ratio legis przyznania funkcjonariuszom prawa do lokalu służbowego. W istocie więc, formy zabezpieczenia mieszkaniowego policjantów są uwarunkowane zaspokojeniem ich potrzeb mieszkaniowych. Natomiast skarżąca otrzymała od swojej matki w drodze darowizny lokal mieszkalny i w lokalu tym przeprowadziła następnie prace adaptacyjne oraz remontowe, po zakończeniu których zamieszkała tam z rodziną. Istotne w niniejszej sprawie jest, że w ocenie organu I instancji koszty, jakie zainteresowana poniosła skutkiem tych prac, nie prowadziły same w sobie do uzyskania lokalu mieszkalnego przez skarżącą. Zatem nie została spełniona zasadnicza przesłanka przyznania pomocy finansowej. Jakkolwiek – jak twierdzi skarżąca – bez poniesionych przez nią kosztów nie byłoby możliwe uzyskanie przedmiotowego lokalu mieszkalnego, bowiem wcześniej nie nadawał się on do zamieszkania, to biorąc pod uwagę literalne brzmienie przepisów art. 94 ust. 1 zd. 2 ustawy, zgodnie z którymi pomoc finansowa może zostać przyznana na uzyskanie mieszkania stanowiącego odrębną nieruchomość, lokalu spółdzielczego oraz domu mieszkalnego, należy uznać, że ustawodawca wykluczył z wydatków, na które pomoc jest przyznawana, koszty prac adaptacyjnych i remontowych. Ponadto organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie, obejmując wszystkie istotne okoliczności, a więc zebrany materiał dowodowy jest wyczerpujący i w pełni pozwala na rozstrzygnięcie jej co do istoty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca A. L. wniosła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu natomiast powołała się na argumenty zawarte już w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych powodów, aniżeli podniesione przez skarżącą. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w myśl którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz nie może wydać nawet orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Wskazać należy, że Komendant Główny Policji decyzję z dnia [...] lipca 2011 r. wydał mając za podstawę art. 138 § 2 kpa. W oparciu o wskazaną wyżej podstawę prawną, organ wydaje decyzję kasacyjną, która powoduje przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Ten typ decyzji kasacyjnej różni się od decyzji kasacyjnej typowej tym, że może być stosowany wtedy, gdy organ odwoławczy stwierdzi istnienie podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy postępowanie I instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego. Natomiast w oparciu o powołaną wyżej podstawę prawną (art. 138 § 2 kpa) organ wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. Wobec powyższego organ II instancji - Komendant Główny Policji, wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, jak wynika z sentencji zaskarżonej decyzji, odwołanie zostało rozpatrzone od decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], a skarżąca A. L. złożyła odwołanie od decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] maja 2011 r. Skoro zaś tak, to zbędne staje się – jako przedwczesne – odnoszenie się do zarzutów skargi i w tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 w zw. z art. 132 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło