II SA/Wa 2125/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2010 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń postanawia: odmówić przyznania R. B. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. R. B. wraz ze skargą na decyzję Komendanta Głównego Policji w przedmiocie cofnięcia mu pozwolenia na broń palną myśliwską, złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w tej sprawie, z uwagi na trudną sytuację materialną. W zakreślonym terminie uzupełnił wniosek, składając wypełniony formularz PPF. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że obecnie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, bowiem jego firma nie przynosi dochodów, ma duże wydatki związane z jej prowadzeniem, a na utrzymaniu żonę i dwóch synów, dlatego nie może opłacić 200 zł wpisu od wniesionej skargi. Podał, że posiada budynek mieszkalny o powierzchni 47 m2, a poza tym nie ma żadnego majątku. Oświadczył, że dochód jaki ostatnio posiada to 2-3 tysiące zł. Skarżący, wezwany do złożenia dokumentu, z którego wynika wysokość uzyskiwanych dochodów oraz oświadczenia o niezbędnych kosztach utrzymania i dokumentów je potwierdzających, w zakreślonym terminie złożył jedynie kserokopię ewidencji przychodów firmy za rok 2009 oraz zestawienia danych do rozliczenia ryczałtu za październik i listopad 2009 r. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w tym postępowaniu. Natomiast prawo pomocy wywodzi się z tzw. prawa ubogich, dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Ponadto udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, gdyż zwolnienie z kosztów sądowych nie prowadzi do ich zlikwidowania, a jedynie do ich przeniesienia na budżet państwa. W praktyce oznacza to, że ciężar finansowy związany z kosztami prowadzenia przez stronę postępowania przed sądem, będą musieli ponieść inni obywatele. Jednocześnie Sąd, jako dysponent środków publicznych odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania. Jedynym czynnikiem, od którego ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uzależnia możliwość przyznania wnioskującemu żądanej pomocy w ramach prawa pomocy, jest kryterium materialne. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pojęcie "utrzymanie konieczne" obejmuje środki na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Oznacza to, iż prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, mającą służyć osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do sądu. Rozpoznając złożony przez R. B. wniosek, należy więc z jednej strony uwzględnić wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w tym postępowaniu, a z drugiej - jego możliwości finansowe. Na obecnym etapie postępowania skarżący obowiązany jest do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który wynosi - stosownie do § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.) - 200 zł. Ze złożonych kopii dokumentów wynika, że przychód firmy w październiku wyniósł 29.132,71 zł, w listopadzie 4.317,91 zł, a w grudniu 34.143,93 zł. Ponadto skarżący podał, że z prowadzonej działalności gospodarczej uzyskuje 2-3 tysiące zł dochodu, nie złożył jednak – pomimo wezwania - oświadczenia w jakiej wysokości ponosi podstawowe koszty utrzymania domu i rodziny. Należy wskazać, że wydatki inne, niż na konieczne utrzymanie, nie stanowią podstawy do przyznania prawa pomocy. W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.