II SA/Wa 2136/09
WyrokWSA w Warszawie2010-04-20
Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Iwona Dąbrowska, Ewa Pisula-Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany z urzędu wszcząć postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego po otrzymaniu wyroku sądu, czy też inicjatywa w tym zakresie należy wyłącznie do strony?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany z urzędu wszcząć postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego po otrzymaniu wyroku sądu. Wszczęcie postępowania wznowieniowego zależy od woli organu. Ponadto, wniosek o wznowienie postępowania musi być złożony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Uchybienie temu terminowi skutkuje odmową wznowienia postępowania.Stan faktyczny
J. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym o zwolnieniu go ze służby w ABW, powołując się na późniejszy wyrok sądu przyznający mu rentę policyjną. Szef ABW odmówił wznowienia postępowania, uznając, że wniosek został złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia, w którym J. G. dowiedział się o wyroku sądu. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji w postępowaniu zażaleniowym, J. G. wniósł skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów kpa i błędne przyjęcie braku podstaw do wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.) Ewa Pisula-Dąbrowska Protokolant Łukasz Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego - oddala skargę -
Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2009 r., J. G. zwrócił się do Szefa ABW o wznowienie postępowania administracyjnego, w sprawie zakończonej rozkazem personalnym Szefa ABW nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. w przedmiocie zwolnienia go ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i zmianę podstawy prawnej zwolnienia. Jako podstawę prawną swojego wniosku wskazał art. 145 § 1 pkt 5 i 7 kpa.
W uzasadnieniu wniosku J. G. powołał się na wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] lutego 2008 r. o sygn. akt [...], który to wyrok zmienił decyzję Zakładu Emerytalno – Rentowego MSWiA w W. i przyznał mu prawo do policyjnej renty inwalidzkiej III grupy w związku ze służbą w ABW od dnia [...] października 2006 r.
Następnie pismem z dnia [...] lipca 2009 r., J. G., udzielając wyjaśnień organowi, wskazał, że o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, tj. o orzeczeniu Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] lutego 2008 r. o sygn. akt [...], dowiedział się w marcu 2008 r. Wskazał również, że jego zdaniem organ winien na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 kpa wznowić w sprawie postępowanie z urzędu po otrzymaniu ww. wyroku.
Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r., wydaną na podstawie art. 148 § 1, art. 149 § 3 i art. 150 § 1 kpa, Szef ABW odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że J. G. raportem z dnia [...] kwietnia 2006 r. wystąpił do Szefa ABW z prośbą o zwolnienie go ze służby w ABW z dniem [...] września 2006 r. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Szef ABW przeniósł J. G. do Grupy Dyspozycyjnej Szefa ABW i z dniem [...] września 2006 r. zwolnił ze służby w ABW na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.). Od powyższego rozkazu personalnego, który został doręczony stronie dnia [...] maja 2006 r., nie został złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Uzasadniając decyzję organ przywołał treść art. 148 § 1 kpa i wskazał, że strona nie dochowała zawartego w nim terminu jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Szef ABW podał, że J. G. w piśmie z dnia [...] lipca 2009 r. poinformował organ, że o wyroku Sądu Okręgowego w W., który w jego opinii stanowił podstawę do wznowienia postępowania, dowiedział się w marcu 2008 r. W związku z powyższym, organ uznał, że kodeksowy termin do wniesienia przez J. G. wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i 7 kpa w przedmiocie zwolnienia go ze służby na podstawie rozkazu personalnego Szefa ABW nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. upłynął w kwietniu 2008 r.
W dniu [...] września 2009 r. J. G. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając organowi naruszenie art. 7, 8, 9, 10 § 1 i art. 145 § 1 pkt 8 kpa oraz art. 365 § 1 kpc.
Szef ABW, ponownie rozpoznając sprawę, decyzją nr [...] z dnia [...] października 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 kpa, uznał, że zaskarżona decyzja nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. nie narusza prawa i na tej podstawie utrzymał w mocy swoją decyzję. W uzasadnieniu tej decyzji organ oprócz argumentów przywołanych już w swojej wcześniejszej decyzji odniósł się do zarzutów J. G. i wskazał, że nie dopuścił się naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego, gdyż w przedmiotowym postępowaniu badał jedynie kwestię zachowania przez stronę terminu do wniesienia podania. Szef ABW dodał też, że J. G. nie kwestionuje ustaleń organu w tym zakresie, wskazując w swoim piśmie z dnia [...] lipca 2009 r. termin, w jakim dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania i określając ją na marzec 2008 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję J. G. wniósł o jej uchylenie oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 i 7 kpa, poprzez nieuprawnione przyjęcie, że brak jest podstaw do wznowienia postępowania, podczas gdy jego zdaniem, podstawą zwolnienia go ze służby winien być art. 60 ust. 1 pkt 1 ustawy o ABW i AW ze względu na wydane orzeczenie RKL w B. z dnia [...] lipca 2006 r. oraz orzeczenie Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] lutego 2008 r., sygn. akt [...].
Szef ABW w odpowiedzi na skargę, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny, wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpoznawana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Rozpatrując materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie i oceniając podniesione w skardze zarzuty, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Na wstępie należy wskazać, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, polegającą na stworzeniu możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy już zakończonej wydaną decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 145a kpa następuje tylko na żądanie strony. W oparciu o przepis art. 148 § 1 kpa wniosek o wznowienie postępowania składa się do organu, który wydał decyzję w I instancji, w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia.
W świetle powyższych uregulowań właściwy organ administracji, do którego wpłynął wniosek o wznowienie postępowania, jest zobligowany w pierwszej kolejności zbadać, czy pochodzi on od podmiotu legitymowanego do jego złożenia oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 976/05 (publik. LEX nr 275519) stwierdził, iż organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, bowiem wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, mimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę trwałości decyzji administracyjnej, wyrażoną w art. 16 § 1 kpa.
Kontrola procesowa podania strony o wznowienie postępowania stanowi w istocie wszczęcie postępowania wstępnego, którego wynik warunkuje sposób załatwienia sprawy. Zakończenie postępowania wstępnego prowadzi do załatwienia sprawy w sposób przewidziany w art. 149 kpa, tj. przez wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania lub decyzji o odmowie wznowienia. Odmowa ma tu miejsce wtedy, gdy organ właściwy do rozpatrzenia sprawy stwierdza, iż w sprawie brakuje przesłanek podmiotowych lub przedmiotowych umożliwiających wszczęcie postępowania. Na tym etapie postępowania organ nie bada, czy wystąpiły przesłanki określone w art. 145 § 1 kpa.
W rozpatrywanej sprawie niewątpliwie wystąpiła przesłanka podmiotowa, bowiem wniosek z dnia [...] czerwca 2009 r. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym Szefa ABW z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia J. G. ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego wniósł sam skarżący.
Jednakże w sprawie nastąpiło uchybienie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Jak bowiem określa to przepis art. 148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Z akt sprawy nie budzi wątpliwości fakt, że o wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] lutego 2008 r., sygn. akt [...], który, zdaniem skarżącego, może być podstawą wznowienia postępowania, J. G. dowiedział się w marcu 2008 r. Świadczy o tym jego oświadczenie złożone w piśmie do organu z dnia [...] lipca 2009 r.
Tymczasem skarżący wniosek o wznowienie postępowania złożył w dniu [...] czerwca 2009 r. Miesięczny termin do złożenia wniosku upłynął zatem w kwietniu 2008 r. Skarżący zatem niewątpliwie uchybił miesięcznemu terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania, określonemu w art. 148 § 1 kpa.
Należy tu podnieść, iż przepis art. 148 § 1 kpa w sposób jednoznaczny wskazuje na datę, od której zaczyna się bieg terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Jest to moment, w którym strona dowiedziała się o treści rozstrzygnięcia (por. G. Łaszczyca, Cz. Martan, A. Matan Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, zamieszczony w LEX), co więcej "to strona musi udowodnić kiedy, w jakiej dacie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę prawną do wznowienia postępowania ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o tych okolicznościach" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2733/07, opublikowany w LEX nr 531470).
Jeśli zaś chodzi o zarzuty skarżącego, polegające na tym, że organ winien z urzędu wszcząć postępowanie w sprawie wznowienia postępowania po otrzymaniu wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] lutego 2008 r., sygn. akt [...], to wskazać należy, że Sąd zarzutu tego nie podziela. Z żadnego bowiem przepisu taki obowiązek organu nie wynika. To od woli organu zależy wszczęcie bądź nie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania.
W rozpatrywanej sprawie organ administracji publicznej prawidłowo zatem przyjął, iż skoro skarżący o okoliczności wznowienia postępowania dowiedział się w marcu 2008 r. to jego wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] czerwca 2009 r. złożony został z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa, co powoduje, że był zobowiązany, na podstawie art. 149 § 3 kpa, odmówić wznowienia postępowania.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło