II SA/Wa 2154/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia wysokości premii postanawia - odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi - M.B. w dniu 20 listopada 2007 r. wniósł, za pośrednictwem Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego, skargę na decyzję z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia wysokości premii. Równocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że od ponad miesiąca jest niezdolny do służby z powodu choroby [...]. Do wniosku dołączył cztery zaświadczenia lekarskie obejmujące okres od dnia 1 października 2007 r. do dnia 3 grudnia 2007 r. Jednocześnie wyjaśnił, że przez trzy ostatnie tygodnie przebywał w prywatnej klinice na rehabilitacji w okolicach J.G. Planował powrót z leczenia w dniu 15 listopada 2007 r., jednak z powodu wyjątkowo silnych opadów śniegu, nie mógł wrócić samochodem do miejsca zamieszkania i uczynił to dopiero w dniu 16 listopada 2007 r. Skarżący podkreślił, iż mimo dalszej niezdolności do służby od dnia 15 listopada 2007 r. jego stan zdrowia na tyle się poprawił, iż już w dniu 16 listopada 2007 r. sporządził i wysłał skargę. Pismem z dnia 23 stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał M.B. – w terminie 7 dni - do udokumentowania pobytu na rehabilitacji barku w prywatnej klinice w okolicach J.G. wraz ze wskazaniem czasookresu w niej przebywania. Pomimo prawidłowo doręczonego wezwania Sądu w dniu 31 stycznia 2008 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się w aktach sprawy), skarżący nie udzielił odpowiedzi do dnia dzisiejszego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Stosownie natomiast do treści art. 87 powołanej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (§ 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 cytowanej ustawy). Oznacza to, że w pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony, w zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 powołanej ustawy, terminie. Jak wynika z treści uzasadnienia wniosku przyczyną uniemożliwiającą wniesienie skargi w terminie była niezdolność do służby z powodu choroby [...], co zostało potwierdzone zaświadczeniami lekarskimi obejmującymi swym okresem termin do jej złożenia. Skarżący wskazał, że choć nadal pozostawał na zwolnieniu lekarskim, to od dnia 15 listopada 2007 r. lepiej się poczuł i już w dniu 16 listopada 2007 r. sporządził skargę. W ocenie Sądu należy zatem uznać, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu poprawy jego samopoczucia tj. w dniu 15 listopada 2007 r. i złożony w dniu 20 listopada 2007 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wraz ze skargą został złożony z zachowaniem siedmiodniowego terminu, przewidzianego w art. 87 § 1 powołanej ustawy. Przechodząc do oceny zasadności przedmiotowego wniosku należy stwierdzić, że przedstawione przez skarżącego okoliczności nie stanowią podstawy do uznania, że uchybienie terminu do wniesienia skargi na decyzję Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia wysokości premii jest niezawinione. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. W orzecznictwie do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, czy mylne poinformowanie strony przez sąd o terminie i trybie wniesienia środka zaskarżenia. Brak winy w uchybieniu terminowi powinien być oceniany z wykorzystaniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2004 r. o sygnaturze akt FZ 13/04, (niepubl.), w którym Sąd ten stwierdził, że "kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. (...) Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego dbającego o swoje interesy". Uprawdopodobnienie braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu, oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były nie do przewidzenia oraz nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przy ocenie braku winy, jako przesłanki przywrócenia terminu procesowego uchybionego przez stronę dotkniętą nawet ciężkim schorzeniem nie można rezygnować z wymagania należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o własne życiowo ważne sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Administracyjna Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 12 stycznia 1999 r. sygn. akt II UKN 667/98, OSNAPiUS 2000, nr 12, poz. 488). Również złe samopoczucie strony i odczuwane przez nią dolegliwości nie mogą być potraktowane jako przyczyna usprawiedliwiająca bezczynność strony. Choroba może być uznana za taką okoliczność tylko wówczas, gdy rzeczywiście uniemożliwia podjęcie czynności procesowych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 1976 r. sygn. akt IV PRN 8/76 i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 stycznia 1974 r. sygn. akt II CO 18/73). M.B. w dniu 16 października 2007 r., będąc na zwolnieniu lekarskim, odebrał osobiście decyzję Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia wysokości premii, o czym świadczy własnoręczny podpis na tej decyzji. Decyzja ta zawierała prawidłowe pouczenie o możliwości złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz sposobie i terminie jej wniesienia. Skarżący był więc pouczony o sposobie oraz terminie wniesienia skargi na wskazaną wyżej decyzję. Jednakże skargę na przedmiotową decyzję M.B. sporządził dopiero w dniu 16 listopada 2007 r. i złożył osobiście w Kancelarii Ogólnej Centralnego Biura Antykorupcyjnego w dniu 20 listopada 2007 r., co potwierdza pismo organu przesłane w związku z wezwaniem Sądu do nadesłania dokumentu wskazującego na sposób i datę wniesienia skargi (dowód: kserokopia karty z Dziennika Korespondencyjnego). M.B. przebywał na zwolnieniu lekarskim z powodu choroby [...] od dnia 1 października 2007 r. do dnia 3 grudnia 2007 r. (dowód: 4 zaświadczenia lekarskie w aktach sprawy). Skarżący zatem podejmował czynności procesowe w swojej sprawie także w czasie choroby. Jednocześnie z zaświadczeń lekarskich wystawionych w okresie objętym terminem do wniesienia skargi wynika, że skarżący mógł w tym czasie chodzić (na wszystkich zwolnieniach lekarskich wystawionych na drukach ZUS ZLA w pozycji 12 zawierającej wskazania lekarskie widnieje cyfra "2" co oznacza wskazanie lekarskie "chory może chodzić"). Wobec tego nie można uznać, że skarżący był obłożnie chory, w stopniu uniemożliwiającym sporządzenie i wysłanie skargi. Stan zdrowia skarżącego, nie stanowi zatem podstawy do uznania, że uchybienie terminu do złożenia skargi jest niezawinione. Skarżący w okresie choroby nie musiał osobiście składać skargi, lecz mógł ustanowić pełnomocnika. Stosownie bowiem do treści art. 35 powołanej ustawy, pełnomocnikiem strony mogą być poza adwokatem lub radcą prawnym, także rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony (por. wyrok NSA z dnia 4 listopada 1998 r. sygn. akt III SA 1243/97, LEX 36902). Sąd nie uwzględnił również jako przyczyny usprawiedliwiającej uchybienie terminu do wniesienia skargi pobytu na leczeniu rehabilitacyjnym [...] w prywatnej klinice w J.G. Skarżący bowiem nie wykonał wezwania Sądu z dnia 23 stycznia 2008 r. w przedmiocie udokumentowania tego faktu. Wezwanie to było spowodowane wątpliwościami jakie powstały w związku z tym, że skarżący podał, że w dniu 15 listopada 2007 r. (tj. w ostatnim dniu terminu do wniesienia skargi) przebywał w J.G. i nie miał możliwości powrotu do miejsca zamieszkania z powodu trudnych warunków pogodowych, zaś z zaświadczenia lekarza medycyny w Zespole Szpitali Miejskich, Poradni Ortopedyczno-Urazowej w C. o jego niezdolności do pracy od dnia 15 listopada 2007 r. do dnia 3 grudnia 2007 r. wynikało, że zostało ono wystawione w dniu poprzednim tj. 14 listopada 2007 r. Reasumując, należy stwierdzić, że okoliczności podnoszone przez M.B. we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie usprawiedliwiają uchybienia terminu do jej złożenia z punktu widzenia obiektywnego miernika staranności, o którym mowa w art. 86 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym brak jest podstaw do przywrócenia terminu przez Sąd. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.