II SA/Wa 2174/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 29 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy [...] na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1. umorzyć postępowanie, 2. zwrócić stronie skarżącej – Gminie [...] kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem uiszczonego wpisu od skargi, 3. oddalić wniosek o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. Gmina [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2019 r. znak: [...] nakładającej na Państwową Szkołę Muzyczną [...] w [...] obowiązek usunięcia pomnika J. D., znajdującego się w [...] przy ul. [...] – działka nr [...] (ark. mapy [...]), w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się decyzji. Następnie, z uwagi na wydanie przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzji z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] stwierdzającej nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2019 r. znak: [...], strona skarżąca pismem z dnia [...] października 2019 r. cofnęła skargę i wniosła o umorzenie postępowania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 60 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.); zwanej dalej P.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże Sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Oznacza to, że sąd może odmówić uwzględnienia żądania skarżącego wtedy, gdy zostanie stwierdzone naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub stanowiące przyczynę wznowienia postępowania przed organem administracji publicznej. W ocenie Sądu cofnięcie skargi jest dopuszczalne, gdyż nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 60 P.p.s.a. Skuteczne cofnięcie skargi obliguje zatem Sąd do umorzenia postępowania. W myśl zaś art. 161 § 1 pkt 1 w zw. z art. 60 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. Wobec umorzenia postępowania sądowego na skutek cofnięcia skargi, wniosek o zasądzenie od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania sądowego nie mógł zostać uwzględniony. Zwrot kosztów postępowania przysługuje bowiem stronie skarżącej co do zasady jedynie w razie uwzględnienia skargi (art. 200 P.p.s.a.), ewentualnie w razie umorzenia postępowania, lecz wyłącznie w sytuacji skorzystania przez organ z instytucji tzw. autokontroli, tj. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, uwzględnił skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 3 P.p.s.a.). Wówczas jednak podstawą umorzenia postępowania sądowego jest art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., a zwrot kosztów postępowania przysługuje stronie skarżącej na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a. Podkreślić należy, że w przedmiotowej sprawie strona skarżąca cofnęła skargę na podstawie art. 60 P.p.s.a. Umorzenie postępowania sądowego nastąpiło zatem na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a., wobec czego nie można przyjąć, by umorzenie postępowania na skutek oświadczenia strony skarżącej o cofnięciu skargi było równoznaczne z umorzeniem postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] nie zostało wydane na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. (organ nie skorzystał z uprawnień autokontrolnych), lecz po przeprowadzonym z urzędu postępowaniu administracyjnym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2019 r. znak: [...] nakładającej na Państwową Szkołę Muzyczną [...] w [...] obowiązek usunięcia pomnika J. D., znajdującego się w [...] przy ul. [...] – działka nr [...] (ark. mapy [...]), w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się decyzji, na podstawie art. 5b ust. 3 ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów użyteczności publicznej oraz pomniki (Dz. U. z 2018 r. poz. 1103) oraz art. 17 pkt 2, art. 156 § 1, art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 K.p.a. Są to bowiem dwie odmienne podstawy umorzenia postępowania. Na skutek cofnięcia skargi Sąd orzeka na podstawie art. 60 w zw. z art. 161 §1 pkt 1 P.p.s.a., zaś przepis art. 201 § 1 P.p.s.a. odnosi się do sytuacji umorzenia postępowania na podstawie art. 54 § 3 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy. Przy umorzeniu postępowania na skutek cofnięcia skargi, niezależnie od przyczyny, przepisy P.p.s.a. nie przewidują zwrotu kosztów postępowania, a jedynie zwrot wpisu od pisma cofniętego na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 60 w zw. z art. 161 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a., postanowił jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie wpisu sądowego od skargi orzeczono w pkt 2 sentencji postanowienia na mocy art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Wniosek o zasądzenie kosztów postępowania od organu na rzecz strony skarżącej, na podstawie a contrario art. 201 § 1 P.p.s.a., podlegał oddaleniu, o czym Sąd orzekł w punkcie 3 sentencji postanowienia.