II SA/Wa 2190/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-07-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Wojciech Wiktorowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła dokumentów źródłowych potwierdzających jej stan majątkowy, dochody, stan rodzinny oraz wysokość miesięcznych wydatków. Brak tych dokumentów uniemożliwia ocenę, czy strona jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Wnioskodawca oświadczył, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie osiąga dochodów, wskazując również na swój stan zdrowia. Sąd wezwał wnioskodawcę do przedstawienia dokumentów potwierdzających jego stan majątkowy i możliwości płatnicze, jednak wnioskodawca wezwania nie wykonał. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. C. z dnia 1 kwietnia 2014 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. C. na orzeczenie dyscyplinarne Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W treści formularza wniosku T. C. oświadczył, że jest obecnie osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie osiąga jakichkolwiek dochodów. Wskazał również na swój stan zdrowia.
Rubryki od 6.-11. formularza wniosku skarżący wypełnił przez zakreślenie.
Skarżący do wniosku nie dołączył jakichkolwiek dokumentów potwierdzających okoliczności wymienione w rubryce 5. formularza – jego uzasadnieniu.
Wobec powyższego w piśmie z dnia 8 kwietnia 2014 r. skarżący został wezwany do przedstawienia dokumentów źródłowych poświadczających stan majątkowy oraz możliwości płatnicze, tj.: wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, decyzji przyznającej status osoby bezrobotnej (względnie kopii takiej decyzji), oświadczenia o aktualnych źródłach utrzymania (względnie dokumentów potwierdzających takie źródła, np. decyzji przyznających świadczenia socjalne), dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznych wydatków w powadzonym gospodarstwie domowym, a także odpisów zeznań podatkowych za 2012 i 2013 (względnie zaświadczeń wydanych przez właściwy organ podatkowy stwierdzających brak dochodu za ten okres).
Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 14 kwietnia 2014 r. Wezwania tego skarżący nie wykonał.
W tej sytuacji, oceniając złożone oświadczenia skarżącego należy mieć na względzie regulację art. 252 § 1 ppsa, w myśl którego osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.
Trzeba nadto podkreślić, że zgodnie z art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Tym samym, zgodnie z wolą ustawodawcy, wydanie prawidłowego orzeczenia w zakresie prawa pomocy możliwe jest tylko wówczas, gdy brak jest jakichkolwiek wątpliwości co do sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony.
W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został jednak spełniony.
Skarżący nie uzupełnił bowiem niewystarczającego do oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych oświadczenia zawartego w formularzu wniosku.
I tak, mimo, iż skarżący, podał, iż jest osoba bezrobotną bez prawa do zasiłku i pozostaje bez dochodu, to nie przedstawił stosownego dokumentu, z którego wynikałoby od kiedy pozostaje osobą bezrobotną. Skarżący nie wskazał zatem okoliczności istotnej z punktu widzenia jego możliwości płatniczych i zarobkowych. Skarżący nie złożył przy tym odpisów zeznań podatkowych i wyciągów z rachunków bankowych, czyli nie złożył tego rodzaju dokumentów, które pozwoliłyby na ustalenie, czy skarżący mógł poczynić oszczędności, a jeżeli tak to w jakiej wysokości. Ostatnie z wymienionych dokumentów, obok dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznych wydatków, pozwoliłyby również na ocenę wysokości miesięcznych obciążeń gospodarstwa domowego skarżącego, a w konsekwencji na ustalenie wysokości pozostałych do jego dyspozycji środków, o ile środki takie skarżący posiada.
Ponadto skarżący nie złożył oświadczenia, co jest jego aktualnym źródłem utrzymania, a w szczególności, czy korzysta ze świadczeń socjalnych. Tym samym skarżący nie wykazał, czy rzeczywiście znajduje się w takiej sytuacji, która uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W konsekwencji, odstępując od wykonania opisanego wezwania skarżący uniemożliwił ustalenie, czy rzeczywiście, nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Z tych względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło