II SA/Wa 22/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Ł. z dnia 10 marca 2008 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. Ł. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 1574/06 w sprawie ze skargi A. Ł. na decyzje Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla A. Ł. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. A. Ł. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwiema uczącymi się córkami (uczennicy liceum i uczennicy studium zawodowego), a dochód miesięczny w tym gospodarstwie sprowadza się do kwoty wynagrodzenia jego żony i wynosi 1782,90 zł brutto. Z kolei w uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest osobą niepełnosprawną i w związku z chorobą, znaczna część dochodu przeznaczana jest na zakup leków dla niego, ale również dla żony i córki, które uległy wypadkowi komunikacyjnemu. Wskazał, że ani on ani osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają majątku. Jednocześnie podał, że dokumentacja dotycząca jego osoby znajduje się w aktach oznaczonych sygn. II SA/Wa 1574/06. W myśl zaś z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "e" ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi A. Ł., ponieważ przedmiot skargi odnosi się do decyzji o odmowie przyznania świadczenie wymienionego w ustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004r. Nr 39, poz. 352 ze zm.), a więc aktu administracyjnego ściśle dotyczącego praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia Sąd nie wydaje w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie należy natomiast rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, z tą jednak uwagą, że sytuacja majątkowa skarżącego jest znana Sądowi z urzędu, bowiem była ona przedmiotem jego oceny w ramach wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym złożonego do sprawy oznaczonej sygn. akt II SA/Wa 1574/06 (postanowieniem z dnia 28 września 2006 r. o powołanej wyżej sygnaturze ustanowiono skarżącemu adwokata z urzędu). To zaś oznacza, że rozpatrując wniosek z dnia 10 marca 2008 r. Sąd może oprzeć się na ustaleniach poczynionych we wcześniej rozpatrzonej sprawie. W tym zaś zakresie Sąd stwierdził, iż sytuacja materialna i rodzinna skarżącego ustalona w sprawie II SA/Wa 1574/06 nie uległa zasadniczej zmianie, a tym samym wyłącznym źródłem dochodu w gospodarstwie domowym skarżącego nadal pozostaje wynagrodzenie jego żony (obecnie w kwocie o 418 zł brutto wyższej od poprzedniej), które w przeliczeniu na każdą z osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym daje kwotę ok. 446 zł brutto. Tym samym w ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi na ustanowienie adwokata z wyboru. W związku z tym należy uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące Sąd do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w pkt 2 sentencji.