II SA/Wa 22/13
WyrokWSA w Warszawie2013-03-25
Skład orzekający: Ewa Grochowska-Jung, Olga Żurawska-Matusiak, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pracująca za granicą, która przez ponad 10 lat przebywała w innym państwie członkowskim UE, przyjeżdżając do Polski tylko na krótkie urlopy i nie będąc rezydentem podatkowym w Polsce, może ubiegać się o zasiłek dla bezrobotnych w Polsce, powołując się na przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie może skorzystać z przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004) w celu uzyskania zasiłku dla bezrobotnych w Polsce. Pomimo zameldowania w Polsce, skarżąca przez ponad 10 lat przebywała i pracowała w innym państwie UE, utrzymując tam stabilną sytuację mieszkaniową i rodzinną, co zgodnie z kryteriami obiektywnymi (art. 11 rozporządzenia 987/2009) wskazuje na jej miejsce zamieszkania w tym państwie, a nie w Polsce. W związku z tym, ostatni okres ubezpieczenia skarżącej nie został spełniony w Polsce, co wyklucza przyznanie zasiłku na zasadach krajowych.Stan faktyczny
Skarżąca, M. G., zarejestrowała się jako bezrobotna w Polsce i złożyła wniosek o przyznanie zasiłku dla bezrobotnych, powołując się na okresy ubezpieczenia w Polsce i za granicą (w […]). Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, uznając, że ostatni okres ubezpieczenia skarżąca spełniła za granicą, a jej miejsce zamieszkania podczas pracy za granicą było w […], a nie w Polsce. Skarżąca kwestionowała tę ocenę, twierdząc, że nie miała zamiaru stałego pobytu za granicą i jej miejscem zamieszkania wciąż była Polska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spraw.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia WSA Jacek Fronczyk Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych - oddala skargę -
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. G. jest decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], utrzymująca w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: "k.p.a.", decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] września 2012 r. nr [...], odmawiającą przyznania M. G. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j.: Dz. Urz. z 2008 r. nr 69, poz. 415 z późn. zm.); art. 61 ust. 2 oraz art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5 z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. z 2009 r. nr 136, poz. 1118 z późn. zm.) w związku z art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. z późn. zm.).
W uzasadnieniu organ przedstawił dotychczasowy tok postępowania, wskazując, co następuje:
M. G. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...] lipca 2012 r. W dniu [...] lipca 2012 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. wpłynął wniosek zainteresowanej o przyznanie jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Do wniosku dołączono m.in. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, oświadczenie M. G. z dnia [...] lipca 2012 r., dotyczące jej sytuacji życiowej podczas pobytu w [...] ([...]), a także zagraniczne dokumenty mające potwierdzić okresy jej pracy w tym państwie. W dniu [...] sierpnia 2012 r. do WUP wpłynął dokument [...] potwierdzający spełnione przez M. G. na terytorium tego państwa okresy: ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia od [...] marca 2002 r. do [...] września 2002 r. oraz od [...] września 2006 r. do [...] grudnia 2008 r.; ubezpieczenia z tytułu pracy na własny rachunek od [...] stycznia 2003 r. do [...] września 2006 roku oraz od [...] września 2009 r. do [...] czerwca 2012 r.; ubezpieczenia z innego tytułu od [...] stycznia 2009 r. do [...] stycznia 2009 r., a także okres pobierania przez nią zasiłku dla bezrobotnych od [...] stycznia 2009 r. do [...] września 2009 r.
Decyzją z dnia [...] września 2012 r. Marszałek Województwa [...] odmówił M. G. prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż strona nie spełniła ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także nie może ona zostać uznana za pracownika, który podczas pracy za granicą posiadał miejsce zamieszkania w Polsce. Zdaniem organu, w świetle większości obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 rozporządzenia 987/2009 miejscem zamieszkania strony podczas jej zatrudnienia za granicą była [...].
Od powyższej decyzji M. G. wniosła odwołanie, w którym zakwestionowała rozstrzygnięcie organu I instancji, wskazując, iż podczas pobytu w [...] nie miała zamiaru stałego pobytu za granicą.
Uzasadniając rozstrzygnięcie z dnia [...] listopada 2012 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej zauważył, iż zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia (WE) 883/2004 bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej. W myśl art. 61 ust. 2 ww. rozporządzenia, uwzględnienie okresów ubezpieczenia spełnionych za granicą może nastąpić wyłącznie pod warunkiem spełnienia przez bezrobotnego ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium państwa, w którym ubiega się on o zasiłek. Tymczasem ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że ostatni okres ubezpieczenia strona spełniła na terytorium [...]. W związku z powyższym, zgodnie z art. 61 ust. 2 rozporządzenia (WE) 883/2004, okres ten nie może być co do zasady uwzględniony przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.
Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004, który stanowi, iż bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.
Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, że aby bezrobotny mógł korzystać, na podstawie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia (WE) 883/2004, ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony, musi on nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.
Następnie organ odwoławczy zauważył, iż kwestia interpretacji przepisu art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 została omówiona w wydanej przez Komisję [...] decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 (dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE C 106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.). Zgodnie z ww. decyzją art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. Nie można jednak zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia. W myśl ust. 3 ww. decyzji, do celów jej stosowania ustalenie państwa miejsca zamieszkania danej osoby następuje w oparciu o kryteria wskazane w art. 11 rozporządzenia (WE) 987/2009.
Z kolei zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia (WE) 987/2009, przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy porównać czas trwania i ciągłość pobytu danej osoby w obu państwach, a także dokonać analizy sytuacji osobistej tej osoby, na którą składają się: charakter i specyfika jej pracy, jej więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, jej sytuacja mieszkaniowa oraz państwo, w którym dana osoba uważana jest za rezydenta dla celów podatkowych. W myśl art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia dopiero w przypadku, gdy ww. kryteria nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.
Zdaniem organu odwoławczego, z treści złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oświadczenia M. G. z dnia [...] lipca 2012 r. wynika, że przed wyjazdem do [...] nieprzerwanie zamieszkiwała ona w Polsce. Okoliczność ta mogłaby sugerować, że strona nie przebywała w [...] na stałe. Jednakże treść ww. oświadczenia wskazuje, że przebywała ona nieprzerwanie na terytorium [...] od marca 2002 r. do czerwca 2012 r. (tj. przez ponad 10 lat) a jej kontakty z Polską podczas pobytu za granicą ograniczały się do przyjazdów na urlop raz w roku na okres 2-3 tygodni, co świadczy o ciągłości pobytu w [...].
Organ podkreślił również, że podczas pobytu w [...] M. G. była w tym państwie zatrudniona na podstawie dwóch umów o pracę, trwających od marca 2002 r. do września 2002 r. oraz od [...] września 2006 r. do grudnia 2008 r., nadto wykonywała pracę na własny rachunek od stycznia 2003 r. do września 2006 r. oraz od września 2009 r. do czerwca 2012 r. W ocenie Ministra powyższe okoliczności oznaczają, że praca w tym państwie miała charakter stały. Ponadto podczas pracy za granicą, jak wskazała w oświadczeniu, nie podlegała w Polsce obowiązkowi podatkowemu od dochodów uzyskanych za granicą, co oznacza, że nie była w Polsce uważana za rezydenta dla celów podatkowych. Organ wskazał ponadto, iż posiadanie w danym kraju miejsca zameldowania nie jest równoznaczne z posiadaniem w tym kraju miejsca zamieszkania.
Biorąc powyższe pod uwagę, Minister uznał, iż w świetle przytłaczającej większości obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, miejscem zamieszkania M. G. podczas pobytu i pracy w [...] była właśnie [...]. Stąd też nie było konieczne odwoływanie się do kryteriów subiektywnych, wymienionych w art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, tj. celu wyjazdu do [...] ani zamiaru strony.
W skardze na powyższą decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej M. G. wniosła o zmianę zaskarżonych decyzji i orzeczenie o uprawnieniu skarżącej do prawa do zasiłku dla bezrobotnych, ewentualnie o ich uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania art. 7, art. 8 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, a mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,
2. naruszenie prawa materialnego mającą istotny wpływ na wynik sprawy, polegającej na zastosowaniu art. 1 lit. j i lit. k, art. 61 ust. 1, art. 65 ust. 5a rozporządzenia Parlamentu i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE 1166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. z poźn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5 z późn. zm.) oraz art. 11 lit. V rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie (...) w związku z pkt 3 i pkt 8 decyzji Komisji [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowski (Dz. Urz. UE C 106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.) – przez co skarżąca została pozbawiona uzyskania uprawnienia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, jak i błędną interpretację art. 65 ust. 2 rozporządzenia nr 883/2004 poprzez przyjęcie, iż skarżąca miała miejsce zamieszkania w [...] zamiast przyjęcia, że skarżąca ma miejsce zamieszkania w Polsce, bowiem wyjazd z [...] spowodował utratę miejsca czasowego pobytu i powrót do miejsca stałego zamieszkania w Polsce, co skutkowałoby przyznaniem prawa do zasiłku dla osób bezrobotnych.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako: “p.p.s.a.", sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Innymi słowy sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami postępowania administracyjnego.
Skarga analizowana według powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Zagadnienie uprawnień do zasiłków i innych świadczeń dla bezrobotnych reguluje ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 ze zm.).
Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w PUP był zatrudniony lub ubezpieczony łącznie przez co najmniej 365 dni.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r. z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5 z póżn. zm.), bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym kresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej (UE) pod warunkiem spełnienia ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium kraju, w którym bezrobotny ubiega się o zasiłek i bezrobotnych. W rozpatrywanej sprawie M. G. ubiega się prawo do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika jednak, że ostatni okres ubezpieczenia spełniła ona terytorium [...]. W związku z powyższym zgodnie z art. 61 ust. 2. rozporządzenia okresy jej pracy za granicą nie mogą być co do zasady uwzględnione przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na terytorium Polski.
Wyjątek od powyższej zasady wprowadza art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004, który stanowi, że bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony.
Należy zaznaczyć, że aby bezrobotny mógł korzystać ze świadczeń dla bezrobotnych w państwie, w którym nie był ostatnio zatrudniony (na podstawie art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004) musi on nie tylko oddać się do dyspozycji służb zatrudnienia, ale także udokumentować fakt zamieszkania w tym państwie podczas zatrudnienia w innym państwie członkowskim UE.
Stanowisko takie potwierdził ETS w orzeczeniu w sprawie C-128/83 – Guyot (ECR 1984/9/03507), dotyczącym wykładni art. 71 rozporządzenia 1408/71, który to przepis odpowiada co do istoty treści art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004. W wyroku tym ETS wyraźnie stwierdził, że art. 71 rozporządzenia 1408/71 nie ma zastosowania do osoby bezrobotnej, która w trakcie wykonywania ostatniej pracy mieszkała w państwie miejsca zatrudnienia.
Kwestia interpretacji art. 65 ust. 2 rozporządzenia 883/2004 jest szeroko omówiona w decyzji Komisji [...]nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w sprawie zakresu art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 dotyczącego uprawnienia do zasiłków dla bezrobotnych osób całkowicie bezrobotnych innych niż pracownicy przygraniczni, które, w okresie ich ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, miały miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego innego niż właściwe państwo członkowskie (Dz. Urz. UE C 106 z dnia 24 kwietnia 2010 r.). Zgodnie z ww. decyzją, art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004 może być stosowany do pewnych kategorii pracowników, którzy utrzymują bliskie związki z krajem swego pochodzenia. Nie można jednak zaakceptować tego, aby z powodu zbyt szerokiej interpretacji pojęcia miejsca stałego zamieszkania, zakres stosowania art. 65 rozporządzenia 883/2004 rozszerzono na wszystkie osoby, które mają stałe. zatrudnienie w państwie członkowskim i którzy pozostawili swoje rodziny w kraju swojego pochodzenia.
W myśl ust. 3 ww. decyzji do celów ustalania miejsca zamieszkania danej osoby należy się oprzeć na kryteriach wskazanych w art. 11 rozporządzenia 987/2009.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 przy ustalaniu miejsca zamieszkania danej osoby należy w pierwszej kolejności porównać czas trwania i ciągłość pobytu danej osoby w obu państwach, a także dokonać analizy sytuacji osobistej tej osoby, na którą składają się: charakter i specyfika jej pracy, jej więzi rodzinne, prowadzenie jakiejkolwiek działalności o charakterze niezarobkowym, jej sytuacja mieszkaniowa oraz państwo, w którym dana osoba uważana jest za rezydenta dla celów podatkowych. W myśl art. 11 ust. 2 ww. rozporządzenia dopiero w przypadku, gdy ww. kryteria nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa.
Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego – tj. treści złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oświadczenia z dnia [...] lipca 2012 r. – M. G. przed wyjazdem do [...] od urodzenia zamieszkiwała w Polsce. Okoliczność ta mogłaby sugerować, że Pani M. G. nie posiadała w [...] miejsca zamieszkania.
Jednakże, treść ww. oświadczenia wskazuje, że M. G. przebywała na terytorium [...] od marca 2002 r. do czerwca 2012 r. (tj. przez ponad dziesięć lat), a jej kontakty z Polską podczas pobytu za granicą ograniczały się do przyjazdów "na urlop raz w roku na okres 2-3 tygodni", co świadczy o ciągłości jej pobytu w [...]. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, że "warunkom pobytu stałego nie odpowiadają sporadyczne wizyty o charakterze okazjonalnym (...) oraz przebywanie co kilka miesięcy" – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1260/04. Należy również zaznaczyć, że z ww. oświadczenia oraz dokumentu [...] wynika, że M. G. podczas pobytu w [...] była w tym państwie zatrudniona na podstawie dwóch umów o pracę – trwających od marca 2002 r. do września 2002 r. oraz [...] września 2006 r. do grudnia 2008 r. – z których druga była zawarta na czas nieokreślony. Co więcej, z ww. dokumentów wynika, że M. G. wykonywała również w [...] pracę na własny rachunek od stycznia 2003 r. do września 2006 r. oraz od września 2009 r. do czerwca 2012 r.
Zgodzić się zatem należy z organem, że jej praca w [...] miała charakter stały. W oświadczeniu z dnia [...] lipca 2012 r. skarżąca stwierdziła, że przebywała w [...] razem ze swoim małżonkiem oraz synem, tj. najbliższymi członkami rodziny, a także zaznaczyła, że podczas pracy za granicą nie przekazywała środków finansowych na utrzymanie zamieszkujących w Polsce członków rodziny, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe. W treści oświadczenia z dnia [...] sierpnia 2012 r. M. G. wyjaśniła, że przez pierwsze trzy lata jej pobytu w [...] jej syn przebywał w Polsce, a na jego utrzymanie "przesyłała pieniądze z [...]". Należy jednak zaznaczyć, że z obu ww. oświadczeń wynika, że przez ostatnie siedem lat, syn skarżącej przebywał razem z nią i jej mężem w [...].
Nadto w złożonym oświadczeniu skarżąca zaznaczyła, że nie podlegała w Polsce obowiązkowi podatkowemu od dochodów uzyskanych za granicą, co oznacza, że nie była w Polsce uważana za rezydenta dla celów podatkowych. Nadto wskazać należy, iż skarżąca przez cały czas pobytu w [...] zamieszkiwała w jednym wynajmowanym mieszkaniu, natomiast w Polsce nie posiada własnego mieszkania. Zamieszkiwała w lokalu komunalnym u swojej mamy, gdzie była zameldowana na pobyt stały. Zgodzić się należy z organem, iż posiadane w danym kraju miejsca zameldowania nie jest równoznaczne z posiadaniem w tym kraju miejsca zamieszkania. Takie stanowisko potwierdza także orzecznictwo sądów administracyjnych. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 listopada 2004 r., sygn. akt I SA 3199/02, stwierdzono, że w ramach postępowania administracyjnego "organ winien szczegółowo rozważyć wszystkie okoliczności związane z zamieszkiwaniem i nie utożsamiać 'zamieszkiwania' z 'zameldowaniem’". W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2006 r., sygn. akt I OW 265/05, wskazano natomiast - "o zamieszkiwaniu w jakiejś miejscowości można mówić (...) wówczas, gdy występujące okoliczności pozwalają przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem działalności dorosłej osoby fizycznej".
W tej sytuacji zodzić się należy, zdaniem Sądu, z organem, że sytaucja mieszkaniowa skarżącej w [...] była bardziej stabilna niż jej sytuacja mieszkaniowa w Polsce. Biorąc pod uwage fakt, iż skarżąca przebywała w [...] przez ponad 10 lat, do kraju przyjeżdżała jedynie raz w roku na okres 2-3 tygodni urlopu, nie przekazywała środków na utrzymanie rodziny w kraju, bowiem wraz z nią przebywał jej syn, przez cały ten okres pracowała albo na umowę o pracę lub na własny rachunek, należy stwierdzić, zdaniem Sądu, iz M. G. nie może być traktowana jako osoba utrzymująca podczas pracy za granicą miejsce zamieszkania w Polsce a w konsekwencji nie może skorzystać z uprawnień określonych w art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia 883/2004.
W treści skargi skarżąca zarzuca również Ministrowi Pracy i Polityki Społecznej naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności celu jego wyjazdu do [...] oraz jej zamiaru. Odnosząc się do ww. zarzutów wskazać należy, iż organ ustalając miejsce zamieszkania skarżącej oparł się na kryteriach z art. 11 rozporządzenia 987/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30 października 2009 r. ze zm.)
W myśl art. 11 ust. 2 rozporządzenia 987/2009 dopiero w przypadku, gdy kryteria wymienione w art. 11 ust. 1 – tzw. kryteria obiektywne – nie pozwolą na jednoznaczne ustalenie miejsca zamieszkania danej osoby, należy brać pod uwagę zamiar tej osoby oraz cel jej wyjazdu do innego państwa, tj. tzw. kryteria subiektywne. Oznacza to, że kryteria subiektywne mają charakter uzupełniający wobec kryteriów obiektywnych. Jak wykazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w świetle obiektywnych kryteriów wymienionych w art. 11 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 należało jednoznacznie stwierdzić, że skarżąca podczas pracy w [...] zamieszkiwała w tym państwie. W konsekwencji Minister Pracy i Polityki Społecznej, wydając zaskarżoną decyzję, zasadnie odmówił skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Złożone do akt sprawy decyzje organów dotyczące innych osób, nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia, bowiem każda sprawa rozpatrywana jest przez organy indywidualnie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło