II SA/Wa 2207/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 marca 2006r. sprawy ze skargi G.U. na decyzję Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej w W. z dnia [...] października 2005r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zwrotu kosztów nauki pobieranej poza Siłami Zbrojnymi RP stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza na rzecz G.U. od Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2005r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią SP ZOZ w H. z dnia [...] lipca 2005r., którą to decyzją - wydaną na podstawie ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 1970r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997r. Nr 10, poz. 55 z późn. zm.), § 1 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 kwietnia 2000r. w sprawie pomocy udzielanej żołnierzom zawodowym pobierającym nauke poza Siłami Zbrojnymi RP oraz warunków jej otrzymania (Dz.U. Nr 38, poz. 427), oraz § 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 1993r. w sprawie określenia organów wojskowych wyższego stopnia, właściwych w sprawach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz w ustawie o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. Nr 23, poz. 101) - odmówiono G.U. przyznania zwrotu kosztów nauki pobieranej poza Siłami Zbrojnymi RP. W uzasadnieniu decyzji powołano § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 kwietnia 2000r. w sprawie pomocy udzielanej żołnierzom zawodowym pobierającym naukę poza Siłami Zbrojnymi oraz warunków jej otrzymania oraz art. 104 § 1 Kpa i stwierdzono, że jak wynika z powyższych przepisów żołnierz zawodowy przed rozpoczęciem nauki poza wojskiem powinien otrzymać zgodę komendanta szpitala (dowódcy jednostki) na jej rozpoczęcie w formie decyzji administracyjnej. Dopiero w oparciu o powyższy dokument żołnierz zawodowy po zakończeniu każdego okresu kształcenia (semestru) i po przedstawieniu stosownych dokumentów mógłby ubiegać się o zwrot kosztów pobierania nauki poza wojskiem. W skardze z dnia [...] listopada 2005r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik skarżącego - radca prawny A.G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym zastępstwa procesowego. Pełnomocnik G.U. podniósł, że ustawa z dnia 30 czerwca 1970r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie określała w jakiej formie dowódca wyraża zgodę na pobieranie nauki przez podległego żołnierza zawodowego, a stanowisko organu wskazujące na fakultatywny charakter wyrażenia takiej zgody z podaniem jej niezbędnych elementów, jest bezprzedmiotowe, bowiem w przypadku wyrażenia zgody na pobieranie nauki żołnierzowi przysługiwał zwrot kosztów nauki ze środków budżetowych Ministerstwa Obrony Narodowej oraz zwrot należności z tytułu kosztów podróży, a skarżący taką zgodę uzyskał zarówno od Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w P., jak też, już po przeniesieniu służbowym, od Komendanta [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią SP ZOZ w H. Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że nie można podzielić stanowiska skarżącego, zgodnie z którym uzyskał on zgodę Komendanta [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią SP ZOZ w H., ponieważ fakt dokonania pozytywnej adnotacji na jego wniosku o zgodę na podjęciu nauki z dnia [...] września 1999r. nie spełniał wymogów określonych w art. 107 Kpa. Przy czym organ podtrzymał swoje dotychczasowe argumenty, które, w jego ocenie, przesądzają o fakultatywnym charakterze refundacji kosztów nauki przywołując tak jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji treść art. 48 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Odnosząc się zaś do podniesionej przez skarżącego okoliczności uzyskania zgody od Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w P. Pełnomocnik MON wywiódł, iż skoro był to organ właściwy do rozstrzygnięcia kwestii zwrotu kosztów za przeszłe, tj. powstałe przed przeniesieniem służbowym skarżącego, i nieopłacone przez niego koszty nauki, to skarżący powinien zwrócić się o ich zwrot do tego właśnie organu. Dowódca Jednostki, właściwy już po przeniesieniu służbowy, nie może bowiem ponosić ewentualnych konsekwencji finansowych za autonomiczne i uznaniowe rozstrzygnięcie poprzedniego organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i to w dacie jej wydania. Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podnosi pełnomocnik skarżącego. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zgodnie z którym, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przede wszystkim rozważenia wymaga kwestia, czy Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej był organem właściwym do wydania w tej sprawie decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), właściwość rzeczową organu administracji publicznej ustala się według przepisów o zakresie jego działania. Przepisy prawne dotyczące właściwości zawarte są w regulacjach o charakterze materialnoprawnym. Jakkolwiek Minister Obrony Narodowej pozostaje organem nadzorczym właściwym w sprawach żołnierzy zawodowych, to jednak na gruncie niniejszej sprawy koniecznym staje się ustalenie, czy Pełnomocnik wydając zaskarżoną decyzję działał w granicach upoważnienia Ministra W dacie wydania zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2005r. obowiązywała decyzja nr 5l/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 lutego 2003r. w sprawie powierzenia Szefowi Zarządu Wojskowej Służby Zdrowia Sztabu Generalnego Wojska Polskiego funkcji Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej (Dz. Urz. MON z 2003 r. Nr 4, poz. 40), w świetle której Pełnomocnik ten nie został upoważniony do wydawania, w imieniu Ministra Obrony Narodowej, decyzji administracyjnych w sprawach uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych. Właściwość Pełnomocnika do podejmowania decyzji administracyjnych w tych sprawach nie wynika również z innych przepisów mogących mieć w sprawie zastosowanie, a mianowicie ustawy z dnia 30 czerwca 1970r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 10, poz. 55 ze zm.), ani też innych aktów prawnych o charakterze pragmatycznym. Upoważnienie Pełnomocnika do wydawania decyzji administracyjnych w postępowaniu odwoławczym w sprawach z zakresu uposażenia żołnierzy zawodowych nie wynika także z zarządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2002r. Nr 5/MON w sprawie regulaminu organizacyjnego Ministerstwa Obrony narodowej (Dz.Urz. MON z 2002r. Nr 3, poz. 20 ze zm..). W szczególności przepis § 9 ust 2 pkt 10 cytowanego zarządzenia nie upoważnia Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej do wydawania decyzji administracyjnych. Obowiązek rozpatrywania odwołań nałożony został mocą tego przepisu na dyrektorów (szefów) komórek organizacyjnych. Komórki organizacyjne wymienione zostały zaś w § 18 ust 1 ww. zarządzenia Pełnomocnik Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej jest usytuowany w Zarządzie Wojskowej Służby Zdrowia i nie jest kierownikiem komórki organizacyjnej Ministerstwa Obrony narodowej (§ 45 ust. 2 pkt 20 zarządzenia). Również z treści decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 marca 2005r. Nr 53/MON w sprawie bezpośredniego podporządkowania jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych (Dz. Urz.: MON z 2005r. Nr 4, poz. 32) i załącznika do niej, zawierającego "Wykaz jednostek i organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych wraz z ich bezpośrednim podporządkowaniem", nie wynika upoważnienie Pełnomocnika Ministra Obrony Narodowej do Spraw Resortowej Opieki Zdrowotnej do wydawania, w imieniu Ministra , decyzji administracyjnych w przedmiocie uposażenia żołnierzy zawodowych. W przypadku gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, Sąd zobowiązany jest stwierdzić jej nieważność. Wobec treści rozstrzygnięcia zbyteczne są rozważania w zakresie pozostałych zarzutów postawionych w skardze. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 119 pkt 1 i art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz w związku z art. 156 § 1 pkt 1 Kpa, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. W oparciu o art. 152 ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 wyżej wymienionej ustawy.