II SA/Wa 2223/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. i S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. K. i S. K. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy postanawia: 1. odmówić zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata z urzędu. Skarżący wnieśli w niniejszej sprawie o przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Powyższy wniosek uzupełnili pismem z dnia 15 stycznia 2013 r., do którego załączyli dokumenty obrazujące ich aktualną sytuację finansową (wyciągi z kont bankowych, kserokopie faktur za telefon komórkowy, kserokopie zaświadczeń o zarobkach, kserokopię świadectwa pracy S. K. z dnia [...] stycznia 2013 r.). W uzasadnieniu wniosku wskazali, że pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym, nie posiadają żadnego majątku ani oszczędności. Podnieśli, że mieszkają u znajomych w zamian za pomoc przy prowadzeniu domu. Oświadczyli, że od listopada 2012 r. do dnia [...] stycznia 2013 r. oboje pracowali i uzyskiwali łącznie dochód w wysokości 3.206,40 zł. Podali, że obecnie pracuje jedynie M. K., natomiast umowa o pracę z S. K. została rozwiązana z dniem [...] stycznia 2013 r. Oświadczyli, że M. K. z tytułu umowy zlecenia uzyskuje 1.706,40 zł brutto, a uzyskiwane środki przeznaczane są na rehabilitację i lekarstwa dla skarżącej, która jest po dwóch operacjach kolana. Wskazali ponadto, że nie korzystali i nie korzystają z pomocy ośrodka pomocy społecznej. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy podkreślić, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być uzasadnione sytuacją majątkową strony żyjącej w ubóstwie. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynika, że łączny dochód gospodarstwa domowego skarżących wynosił do dnia [...] stycznia 2013 r. ponad 3.000 zł, a obecnie pracuje jedynie skarżący i uzyskuje około 1.700 zł brutto. Skarżący nie wykazali jednak innych wydatków poza opłatami za telefon komórkowy, nie podali również, jakie kwoty są przeznaczane na leki i rehabilitację skarżącej. Ponadto ze złożonego oświadczenia wynika, iż nie ponoszą opłat za mieszkanie, w którym mieszkają w zamian za pomoc przy prowadzeniu domu. Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, że wnioskodawcy nie pozostają w niedostatku. Jak już wcześniej wskazano koszty strony, związane z jej udziałem w sprawie, mogą zostać pokryte z budżetu państwa jedynie w przypadku, gdy jej dochody oraz stan majątkowy są istotnie niższe od przeciętnych i często nie wystarczają nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb (opłacenie kosztów utrzymania mieszkania oraz wyżywienie). W związku z powyższym trzeba uznać, iż w niniejszej sprawie skarżący nie wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednocześnie, stosownie do art. 245 § 1 i 3 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oceniając aktualną sytuację finansową skarżących należy uznać, że obecnie uzyskiwane przez nich dochody nie pozwalają na ustanowienie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla ich koniecznego utrzymania. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.