II SA/Wa 2228/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Andrzej Góraj, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2014 r. sprawy ze skargi R.S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz związku schorzeń ze służbą wojskową 1. oddala skargę na rozstrzygnięcie o zdolności do zawodowej służby wojskowej, 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej wydanym na podstawie art. 5 ust. 1, 6 i 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 16, 21 ust. 1 i 2 i § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80 z późn. zm) oraz § 5 i 7 rozp. MON z 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. 2012 r., poz. 1013) rozpoznała u badanego [...] R. S.: A. schorzenia powodujące niezdolność do zawodowej służby wojskowej, B. schorzenia współistniejące wymienione w pkt 2, 3, 4, 5, 6, - ustaliła kategorię N – zał. 1 Grupa II – trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska orzekła, iż: - schorzenia 1, 2, 6 nie pozostają w związku ze służbą wojskową, - schorzenia z pkt 3, 5 pozostają w związku ze służbą wojskową w następstwie wypadku – orzeczenie TWKL [...] nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., - schorzenie z pkt 4 pozostaje w związku ze służbą wojskową w następstwie wypadku – orzeczenie TWKL [...] nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. - zaliczyła orzekanego do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia, a datę powstania inwalidztwa określiła na dzień [...] marca 2013 r. W odwołaniu od powyższego orzeczenia R. S. zaskarżył orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej w zakresie niezaliczenia zaburzenia adaptacyjnego jako pozostającego w związku z przebytym urazem, niezaliczenia schorzenia kręgosłupa do schorzeń powodujących niezdolność do zawodowej służby wojskowej oraz nieuznania związku tego schorzenia z przebytym urazem, a tym samym niezaliczenie go do żadnej grupy inwalidzkiej w związku ze służbą wojskową oraz żadnej grupy inwalidzkiej powstałej wskutek wypadku. Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem nr [...] z dnia [...] września 2013 r. utrzymała w mocy orzeczenie RWKL w [...] nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. W uzasadnieniu wskazano, iż ponowna analiza dostępnej dokumentacji medycznej, zwłaszcza wskazywanych w odwołaniu dokumentów, nie wskazuje na inny stan faktyczny niż wskazany w orzeczeniu RWKL w [...]. Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi R. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o uchylenie orzeczenia. Z treści skargi wynika, iż skarżący nie kwestionuje orzeczonej kategorii zdolności do służby wojskowej (kat. N – niezdolny) i wnosi o uznanie, że [...] ma związek z wypadkiem z dnia [...] maja 2010 r. i jest pourazowym następstwem doznanego urazu kręgosłupa szyjnego doznanego w wypadku i o orzeczenie o procentowym trwałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu oraz zaliczenie do jednej z grup inwalidzkiej w związku ze służbą wojskową oraz ustalenie grupy inwalidzkiej powstałej wskutek wypadku, wnosi też o ustalenie uszczerbku na zdrowiu z tytułu zaburzeń adaptacyjnych. W odpowiedzi na skargę Centralna Wojskowa Komisja lekarska wniosła o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ podnoszone przez skarżącego kwestie związku schorzeń i chorób ze służbą wojskową, zaliczenia do jednej z grup inwalidzkich w związku ze służbą wojskową oraz określenia grupy inwalidzkiej powstałej wskutek wypadku, nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Jednocześnie, jak wskazano z ostrożności procesowej, w oparciu o przepis art. 151 powołanej ustawy Centralna Komisja wniosła o oddalenie skargi dotyczącej orzeczenia z dnia [...] września 2013 r. o ustalenie zdolności do zawodowej służby wojskowej z powodu jej merytorycznej niezasadności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] września utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] maja 2013 r. w zakresie dotyczącym określenia inwalidztwa oraz związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), bowiem sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia w tym zakresie nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny w tezach wyroku z 9 marca 2005 r., sygn. I OSK 1203/04 (dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy. Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy – zdolność do służby wojskowej. Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego. Podstawę takich orzeczeń stanowią w obecnym stanie prawnym przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), ustawa z dnia 29 maja 1074 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87 ze zm.), ustawa z 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służba wojskową (Dz. U. z 2003 r. Nr 83, poz. 460 ze zm.), czy wreszcie ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.). Te orzeczenia poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawanych odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Dzieje się tak dlatego, że decyzje administracyjne w tych sprawach wydawane są nie przez wojskowe komisje lekarskie, lecz przez inne organy (wojskowy organ emerytalny lub ZUS). Orzeczeni wojskowych komisji lekarskich w tych postępowaniach mają natomiast wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego jako jedna z przesłanej rozstrzygnięcia sprawy i nie podlegają odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Biorąc zatem pod uwagę te dwa reżimy prawne wskazać należy, iż od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie administracyjnym pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową (vide: uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt IIIZP 9/99, OSNP 2000/5/167). Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje. Na tle przytoczonego stanu prawnego stanowisko to jest nadal aktualne, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04. W niniejszej sprawie R. S. zaskarżył w całości orzeczenie CWKL, a więc także w zakresie dotyczącym określenia grupy inwalidztwa oraz ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową. Na tę kategorię orzeczeń komisji, jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, a zatem Sąd stwierdził niedopuszczalność skargi w tym zakresie. Uznając za dopuszczalną skargę na orzeczenie CWKL w zakresie dotyczącym określenia zdolności do służby wojskowej Sąd stwierdził, że skarga w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie RWKL w [...] nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. W stanie faktycznym niniejszej sprawy skarżący zarówno na etapie postępowania odwoławczego, jak i w skardze do sądu nie kwestionuje orzeczenia w części dotyczącej rozpoznania u niego zaburzenia adaptacyjnego powodującego niezdolność do służby wojskowej – kategoria N. Rozpoznane schorzenie zostało w § 67 pkt 2 załącznika 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80 ze zm.) zakwalifikowane do kategorii N. Z tego też względu orzeczenie CWKL oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie RWKL w [...], w zakresie orzekającym o zdolności skarżącego do służby wojskowej, odpowiadają prawu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w wyroku.