II SA/Wa 2230/05
WyrokWSA w Warszawie2006-02-22
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Andrzej Kołodziej, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli doręczenie pisma nastąpiło w trybie art. 44 k.p.a., a brak jest dowodów na prawidłowe wykonanie tej procedury przez doręczającego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może prawidłowo stwierdzić uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jeśli doręczenie pisma nastąpiło w trybie art. 44 k.p.a., a brakuje dowodów na prawidłowe wykonanie tej procedury przez doręczającego, w szczególności brak jest informacji o umieszczeniu zawiadomienia o przesyłce w skrzynce pocztowej lub innym widocznym miejscu, co uniemożliwia przyjęcie domniemania doręczenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez funkcjonariusza D. K. od rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby. Organ uznał, że rozkaz został skutecznie doręczony w trybie art. 44 k.p.a. po dwukrotnym awizowaniu przesyłki. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów o doręczeniach, twierdząc, że nie został prawidłowo zawiadomiony o przesyłce i że odebrał rozkaz później. Podniósł również, że nie otrzymał orzeczenia dyscyplinarnego i został uniewinniony od zarzucanego mu czynu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Asesor WSA, Jacek Fronczyk, Protokolant Łukasz Pilip, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2006 r. sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości
Komendant Wojewódzki Policji [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2005 r., wydanym na podstawie art. 134 w związku z art. 58 i art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), stwierdził uchybienie przez D. K. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Policji w P. nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.
W uzasadnieniu podał, że Komendant Powiatowy Policji w P., wykonując prawomocne orzeczenie dyscyplinarne, rozkazem personalnym nr [...] zwolnił wymienionego funkcjonariusza ze służby z dniem [...] czerwca 2005 r., zaś decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 kpa. Przedmiotowy rozkaz, zawierający pouczenie o prawie wniesienia odwołania do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] w terminie 14 dni, został przesłany za pośrednictwem poczty, a przesyłka była dwukrotnie awizowana w dniach 20 i 30 maja 2005 r. Nie została ona przez funkcjonariusza odebrana, wobec czego uznano ją za doręczoną w trybie art. 44 kpa. Organ wskazał ponadto, iż D. K. w dniu 13 września 2005 r. złożył pismo adresowane do Komendanta Powiatowego Policji w P., w którym wniósł o uchylenie rozkazu personalnego w sprawie zwolnienia go ze służby, uzasadniając wniosek tym, że nigdy nie otrzymał orzeczenia dyscyplinarnego oraz nie został poinformowany, że poczta przechowuje adresowaną do niego przesyłkę. Pomimo błędnego zaadresowania, pismo powyższe zostało uznane za odwołanie od rozkazu personalnego w przedmiocie zwolnienia ze służby. Jednakże z porównania daty doręczenia przywołanego rozkazu personalnego, które nastąpiło w dniu 28 maja 2005 r. i daty wniesienia odwołania wynika, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu, natomiast zwolniony funkcjonariusz nie zwrócił się w 7-dniowym terminie od ustania przyczyny uchybienia z wnioskiem o jego przywrócenie.
W skardze na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. K. wniósł o jego uchylenie w całości i rozpoznanie wniesionego odwołania, zarzucając naruszenie jego interesu prawnego oraz przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego o doręczeniach.
W uzasadnieniu podniósł, iż nie został zawiadomiony na podstawie art. 44 § 2 kpa o przechowywaniu przez pocztę pisma adresowanego do niego, co spowodowało brak jego odbioru z poczty we wskazanym terminie oraz że w okresie od [...] lutego do [...] października 2005 r. przebywał on na zwolnieniach lekarskich i rzadko wychodził z domu. Stwierdził nadto, że nie otrzymał również orzeczenia dyscyplinarnego, stanowiącego podstawę do wydania rozkazu o zwolnieniu go ze służby. Skarżący wskazał, że od rozkazu o zwolnieniu odwołał się w terminie, bowiem doręczono mu go za pośrednictwem poczty w dniu 5 września 2005 r., a wysłany został przez organ w sierpniu.
Dodatkowo skarżący podał, że jest niewinny, został bezpodstawnie zwolniony ze służby, natomiast wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] października 2005 r. został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu czynu.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji [...] wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje stanowisko faktyczne i prawne przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej, zaś kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana pod tym względem zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 42 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) reguluje tzw. właściwe doręczenie pism adresatom będącym osobami fizycznymi. Z kolei w art. 43 kpa przewidziano doręczenie zastępcze stosowane w przypadku nieobecności adresata pisma, dokonywane przez doręczenie go za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Natomiast w sytuacji niemożności właściwego lub zastępczego doręczenia pisma określonych w art. 42 i 43 kpa, ma zastosowanie doręczenie uregulowane w przepisie art. 44 kpa, nazywane w doktrynie doręczeniem zastępczym, stwarzającym domniemanie doręczenia. W myśl § 1 pkt 1 i § 2 tego przepisu, w brzmieniu obowiązującym w dacie doręczenia przesyłki skarżącemu, poczta przechowywała pismo przez okres siedmiu dni w swojej placówce, zaś zawiadomienie o złożeniu pisma w miejscu określonym w § 1, umieszczało się w oddawczej skrzynce pocztowej, lub gdy nie było to możliwe, w drzwiach mieszkania, w którym adresat wykonywał swoje czynności zawodowe, bądź w miejscu widocznym na nieruchomości, której postępowanie dotyczyło. W tym przypadku doręczenie uważało się za dokonane z upływem ostatniego dnia terminu, o którym mowa w § 1.
Dopiero prawidłowe doręczenie pisma, w sposób przewidziany przepisami 42-44 kpa, powoduje, że wywołuje ono skutki prawne, w tym w szczególności, iż rozpoczyna bieg termin do wniesienia odwołania, jeżeli przedmiotem doręczenia była decyzja, od której taki środek zaskarżenia przysługiwał.
W rozpoznawanej sprawie rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. Komendanta Powiatowego Policji w P. został przesłany za pośrednictwem poczty na adres zamieszkania skarżącego w dniu 19 maja 2005 r. Przesyłka była awizowana po raz pierwszy w dniu 20 maja 2005 r., zaś z adnotacji na kopercie wynika ponadto, że mieszkanie było zamknięte. Powtórne awizowanie miało miejsce w dniu 30 maja 2005 r., co również zostało uwidocznione na kopercie.
Brak jest natomiast jakichkolwiek adnotacji pomagających ustalić, gdzie umieszczono zawiadomienie dla skarżącego o przesyłce oraz w jakiej placówce pocztowej ją złożono. Nie wiadomo nawet, czy takie zawiadomienie w ogóle pozostawiono, gdyż zarówno zwrotne poświadczenie odbioru pisma, jak też wspomniana koperta, takich informacji o czynnościach doręczyciela nie zawierają.
Skoro zatem nie wiadomo jak działał doręczający, doręczenia nie można uznać za dokonane prawidłowo, a zatem nie sposób również przyjąć, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania.
Powyższe stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Sądu Najwyższego (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2001 r. sygn. akt II SA 2871/00, Lex nr 53460 oraz wyrok SN z dnia 22 lutego 2001 r. sygn. akt III RN 70/00, OSNP 2001/19/574).
Dodatkowo, odnosząc się do twierdzenia D. K., iż odwołanie wniósł w terminie, ponieważ przedmiotowy rozkaz personalny odebrał w dniu 5 września 2005 r., należy zauważyć, że kwestia ta wykracza poza przedmiot rozpoznania Sądu. Sąd oceniał bowiem jedynie prawidłowość zaskarżonego postanowienia, w którym organ z naruszeniem prawa przyjął, że skuteczne doręczenie zastępcze przesyłki nastąpiło w dniu 28 maja 2005 r. Natomiast z akt personalnych skarżącego wynika, że odpis prawomocnego, zdaniem organu, rozkazu o zwolnieniu przesłano skarżącemu na jego wyraźny wniosek z dnia 25 sierpnia 2005 r., nie zaś z urzędu jako stronie, w myśl art. 109 § 1 kpa.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 152 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło