II SA/Wa 2253/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Andrzej Góraj Anna Mierzejewska (spr.) Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi L. K. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie, 2. zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości. |Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W. (dalej jako CWKL) orzeczeniem z dnia [...] października 2013 r. nr [...], wydanym na podstawie| |art. 5 ust 1, 6 i 7 ustawy z dnia 11 września 2013 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze | |zm.), § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich | |oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013), a także § 12 pkt 1 i § 30 pkt 1, 2 i 3 | |rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej | |oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. 80 ze zm.), utrzymała w mocy| |orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. (dalej jako RWKL) z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], dotyczące L. K., w | |części dotyczącej zdolności do zawodowej służby wojskowej kat-N, jednocześnie uchyliła w części dotyczącej rozpoznań i ustaliła | |nowe: | |1 [...] (par 21 pkt 2), | |2. [...] (par 26 pkt 3), | |3. [...] (par 3 pkt 1), | |4. [...] (par 24 pkt 1), | |5. [...] (par 24 pkt 5). | |Kategoria N-zał. Nr 1 Gr 1 niezolny do zawodowej służby wojskowej. | |W uzasadnieniu powyższego orzeczenia CWKL podniosła, iż RWKL w orzeczeniu z dnia [...] czerwca 2013 r. w związku z rozpoznaniami ad | |1-[...]–par 21 pkt 2 i ad 2 –[...]–par 55 pkt 4 (w zast) uznała orzekanego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej (kat N zał. 1 gr| |I). | |Od orzeczenia L. K. złożył odwołanie, w którym zakwestionował prawidłowość dokonanych przez organ I instancji ustaleń i wskazał, iż | |w okresie badania przeszedł przeziębienie, które mogło mieć wpływ na wynik badania. | |CWKL rozpatrzyła odwołanie w oparciu o dokumentację orzeczniczo – lekarską, znajdującą się w aktach przedmiotowej sprawy, zgodnie z | |dyspozycją § 30 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. i stwierdziła, iż RWKL | |prawidłowo rozpoznała u orzekanego schorzenie ujęte w pkt 1 rozpoznania skarżonego orzeczenia i prawidłowo orzekła o niezdolności | |badanego do służby - Kategoria "N". | |Organ odwoławczy wskazał, iż w procesowaniu odwoławczym wezwał orzekanego na badanie komisyjne, zlecił własne badanie, tj. | |konsultację laryngologiczną, morfologię krwi obwodowej i konsultację internistyczną. Stwierdzono [...], natomiast wynik morfologii | |mieścił się w fizjologicznej normie. Dalej organ podał, że w związku z tym CWKL, opierając się na przeprowadzonych dowodach, | |ustaliła nowe rozpoznanie i uznała orzekanego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej – kat N, ze względu na schorzenie ad | |1-par 21 pkt 2, zgodnie ze stanem prawnym. | |Podkreśliła, że wymagania wobec kandydatów do pełnienia zawodowej służby wojskowej są bardzo wysokie, co spowodowane jest | |perspektywą wieloletniej, ciężkiej służby. Kandydat na żołnierza zawodowego winien być całkowicie sprawny i zdrowy w chwili | |orzekania. Do zawodowej służby wojskowej powinni być powoływani zdrowi ludzie, gdyż służba ta ze względu na swoją specyfikę jest | |obarczona wieloma czynnikami uciążliwymi dla zdrowia, między innymi bardzo dużym stresem (zajęcia strzeleckie z różnego rodzaju | |broni palnej, rzuty granatem, udział w misjach bojowych), dużą urazowością, nieregularnym trybem pracy oraz związanym z tym | |nieregularnym i nieprawidłowym odżywianiem się (co jest przeciwwskazaniem przy występowaniu zaburzeń np. [...]). Wymaga ona dużej | |odporności i wytrzymałości zarówno fizycznej, jak i w sferze psychicznej. Zajęcia często odbywają się w trudnych warunkach zarówno | |atmosferycznych (upał, mróz, deszcz, kurz), jak i terenowych na poligonie, czy też w ramach misji pokojowych (w różnych strefach | |klimatycznych, często z narażeniem zdrowia i życia). Wszystkie wymienione wyżej uwarunkowania wymagają od kandydatów bardzo dobrego | |stanu i predysponują w znacznym stopniu (w tym przypadku graniczy to niemal z pewnością) do nasilenia poważnych dolegliwości | |związanych z rozpoznanymi schorzeniami u zainteresowanego - czyniąc go niezdolnym do wykonywania jakichkolwiek zadań służbowych. | |Orzeczenie CWKL z dnia [...] października 2013 r. stało się przedmiotem skargi, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w | |Warszawie, w której wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego orzeczenia. | |Skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania (art 35 par. 1 i par. 3, art. 36 kpa) oraz naruszenia prawa materialnego | |- art. 5 ust 8 i 9 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze | |zm.) oraz par. 21 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. (...) poprzez uznanie skarżącego za | |niezdolnego do zawodowej służby wojskowej z uwagi na [...], podczas gdy ww. nie posiada przeciwwskazań [...] do zawodowej służby | |wojskowej, a z badań laboratoryjnych [...] wynika, że jego narząd [...] jest prawidłowy i mieści się w granicach normy. Podkreślił, że z| |par. 21 pkt 2 rozporządzenia wynika wprost, że przez [...] należy rozumieć jego ubytek dla przewodnictwa powietrznego, zawarty między | |[...] a [...][...], ustalony badaniem [...] i obliczony jako średnia arytmetyczna dla [...] i dotyczy jedynie kandydatów do służby w zasięgu | |działania promieniowania mikrofalowego, a nie wszystkich kandydatów do zawodowej służby wojskowej. W uzasadnieniu skargi L. K. | |podał, że gdy wykonywał badania był przeziębiony. Robił badania i zasięgnął opinii specjalistów z dziedziny [...], którzy nie wydzieli| |przeciwwskazań, aby pełnił służbę wojskową. Organ nie wziął pod uwagę wyników tych badań. Podał, że jest sportowcem. | | | |W odpowiedzi na skargę CWKL wniosła o jej oddalenie, wskazując, że w zaistniałym stanie faktycznym przeprowadzane badania lekarskie | |były wystarczające do ustalenia niezdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej, wskazała, że skierowała L. K. na lekarskie | |badanie [...] oraz laboratoryjne badanie krwi i moczu. Przeprowadzający badanie lekarz [...] stwierdził brak dolegliwości u orzekanego | |oraz uznał, że sporządzony w toku tego badania [...] jest w granicach normy. CWKL, analizując przedmiotowy [...], uznała, iż wskazuje on| |na [...]. | |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: | |Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy | |administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z | |prawem. | |W ramach tak pojętej kontroli sądowej m.in. aktów organów administracji wojskowej, sąd administracyjny nie jest uprawniony do | |weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we| |własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącego do innej kategorii zdolności do służby wojskowej, niż uczyniła to komisja | |w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie. | |O ile organ administracji nie naruszy zasady swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 80 k.p.a. oraz innych przepisów | |postępowania administracyjnego, w szczególności traktujących o obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia| |sprawy i wyczerpującego zebrania całokształtu materiału dowodowego, to brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia. | |Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu za zdolnego do służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, | |sprowadza się więc do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie| |stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana | |następnie kwalifikacja zdolności żołnierza była zgodna z przepisami w sprawie zasad określenia zdolności do służby wojskowej oraz | |właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich w tych sprawach. | |W ocenie Sądu orzeczenie CWKL, podjęte w przedmiotowej sprawie, nie spełnia tych kryteriów, a tym samym orzeczenie to zostało wydane| |z naruszeniem prawa. | |Zgodnie z § 24 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do | |zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15, poz. | |80 ze zm.), orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać w szczególności: 1) rozpoznanie, 2) ustalenie kategorii | |zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a w razie stwierdzenia chorób i ułomności – określenie | |ich związku lub braku związku z zawodową służbą wojskową. | |Orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2013 r. RWKL rozpoznała u skarżącego [...] (par. 21 pkt 2), [...] do diagnostyki (par. 55 pkt 4), | |bliznę po zabiegu operacyjnym [...] nieupośledzającą sprawności ustroju (par. 3 pkt 1), skrzywienie [...] nieupośledzające [...] (par. 26 | |pkt 3), braki [...] 18% przy zachowanych [...] [...] (par. 24pkt 1), [...] (par. 24 pkt 5), co kwalifikuje badanego do Kategorii "N" – | |załącznika nr 1 - grupa I – niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej. | |W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że tryb postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi, uregulowany w przepisach rozporządzenia | |z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej, ma charakter szczególny i w związku z tym | |nie mają do niego zastosowania w pełni rygory wynikające z ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego | |(Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Jednakże nie oznacza to, że przepisy postępowania administracyjnego, a w szczególności | |jego zasady, nie powinny być przestrzegane. | |Realizacja obowiązku zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego przez organ administracji przebiega w dwóch płaszczyznach.| |Po pierwsze, polega na przeprowadzeniu postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc| |takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne. Po drugie, zebrany materiał dowodowy| |powinien znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym orzeczenia. | |Zgodnie z § 23 powołanego rozporządzenia, orzeczenie o zdolności do zawodowej służby wojskowej wojskowe komisje lekarskie wydają po | |przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i skompletowaniu dokumentów. Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajmuje | |stanowisko na podstawie otrzymanej dokumentacji. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić | |ponowne badania lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić | |dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie (§ 25 pkt 4). | |W analizowanej sprawie organ odwoławczy nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy, albowiem nie zbadał, w sposób wymagany dla | |wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia, dlaczego wykonane przez orzekanego i przedłożone w postępowaniu odwoławczym wyniki badań | |odbiegają diametralne od wyników badań przeprowadzonych przez Wojskową Komisję Lekarską. Ten aspekt sprawy ma dla skarżącego | |zasadnicze znaczenia z uwagi, z jednej strony na doniosłe skutki orzeczenia o niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej, | |z drugiej zaś na liczne mieszczące się w normie wyniki badań, przeprowadzone w różnych laboratoriach oraz uzyskanie zaświadczenia | |lekarskiego o niespełnianiu kryteriów rozpoznania [...]. Zwłaszcza wskazane badania [...] utwierdzają skarżącego w uzasadnionym | |przekonaniu, iż organy orzecznicze nie rozstrzygnęły sprawy zgodnie z zasadą praworządności i zaufania, o których mowa w art. 7 i | |art. 8 k.p.a. | |W świetle § 30 ust. 2 powołanego rozporządzenia, w razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić | |ponowne badania lekarskie i badania specjalistyczne. W niniejszej sprawie z tego uprawnienia CWKL nie skorzystała, choć zaistniały | |podstawy do uzupełnienia materiału dowodowego i jednoznacznego określenia, czy u skarżącego występuje [...], czy też nie. | |Wprawdzie Sąd nie posiada instrumentów prawnych, zezwalających wprost na nakazanie organowi przeprowadzenia dowodów, w tym przypadku| |dodatkowych badań lekarskich skarżącego. Jednakże, skoro organ odwoławczy nie widział takiej potrzeby, bowiem uznał własne badania | |za jedynie wiarygodne, to powinien dać temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Zestawiając jedynie wyniki badań, CWKL nie| |czyni uzasadnienia orzeczenia wiarygodnym, przekonywującym i przez to nie może uwolnić się od zarzutu naruszenia art. 7, art. 77 § | |1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. | |Sam organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podaje, iż przeprowadzający badanie lekarz [...] stwierdził brak dolegliwości u | |orzekanego oraz uznał, że sporządzony w toku tego badania [...] jest w granicach normy. CWKL, analizując przedmiotowy [...], uznała, iż | |wskazuje on na [...]. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, takie stanowisko organu jest niewiarygodne i | |niezrozumiałe. | |Organ, rozpoznając ponownie sprawę, zobowiązany jest do uwzględnienia powyższych uwag, ze szczególnym uwzględnieniem interesu | |skarżącego, bowiem decyzja o uznaniu go za całkowicie niezdolnego do zawodowej służby wojskowej będzie rzutowała na jego dalsze | |życie zawodowe. | |Z uwagi na powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o | |postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji. |