II SA/Wa 226/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Sędziowie WSA Piotr Borowiecki, Danuta Kania, , Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2017 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów oddala skargę Prorektor ds. studentów i jakości kształcenia Uniwersytetu [...] działający z upoważnienia i w imieniu organu - Rektora Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., na podstawie art. 190 ust. 3 w zw. z art. 190 ust. 2 pkt 2 i art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 572 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania H. D. utrzymał w mocy decyzję Dziekana Wydziału Orientalistycznego Uniwersytetu [...] z dnia [...] września 2016 r. w sprawie skreślenia wyżej wymienionej z listy studentów pierwszego roku, studiów stacjonarnych pierwszego stopnia, na kierunku orientalistyka, specjalność hebraistyka. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wskazał co następuje: Dziekan Wydziału Orientalistycznego w podstawie prawnej decyzji przywołał art. art. 190 ust. 2 pkt 2 Prawa o szkolnictwie wyższym i wskazał, że przyczyną skreślenia z listy studentów był brak uzyskania przez H. D. zaliczeń przedmiotów przewidzianych w programie I roku studiów I stopnia dla kierunku orientalistyka, specjalność hebraistyka (program zatwierdzony przez Radę Wydziału Orientalistycznego). W odwołaniu studentka kwestionowała sposób prowadzenia zajęć z języka hebrajskiego, jak i stosunek dwóch osób prowadzących w/w zajęcia do niej. Zainteresowana w żaden sposób nie odniosła się do kwestii braku zaliczenia innych przedmiotów objętych programem studiów. W ocenie organu drugiej instancji, w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do skreślenia H.D. z listy studentów, z uwagi na fakt, iż w terminie nie wywiązała się z wymagań programu studiów pierwszego roku. Studentka miała obowiązek zaliczenia 13 przedmiotów m.in. lektorat z języka obcego, egzamin z języka obcego na poziomie B2, wiedza o języku hebrajskim, język hebrajski. Zgodnie z § 15 ust. 2 pkt 1 Regulaminu Studiów na U[...]: student ma obowiązek uczestniczyć w zajęciach i zaliczeniach zgodnie z programem kształcenia i planem studiów oraz przystępować do egzaminów po uprzednim spełnieniu szczegółowych wymagań związanych z tymi zajęciami, zaliczeniami i egzaminami. W przypadku nie wywiązania się z obowiązku zaliczenia semestru/roku Dziekan ma prawo do skreślenia takiego studenta z listy studentów - "Dziekan może skreślić studenta z listy studentów w przypadku (...) nieuzyskania przez studenta zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie..." (§ 35 ust. 9 pkt 2 Regulaminu Studiów na U[...]). Brak zaliczenia przez H. D. przedmiotów nie było spowodowane okolicznościami niezawinionymi przez nią, lecz wynikało z niedochowania należytej staranności. Obowiązkiem każdego studenta jest czynienie postępów w nauce i terminowe składanie egzaminów w danym semestrze, celem jego zaliczenia (porównaj wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2014 r., I OSK 413/13.). Natomiast zagadnienie kwestionowania przez studentkę sposobu prowadzenia zajęć z języka hebrajskiego było przedmiotem postępowania wyjaśniającego na Wydziale Orientalistycznym U[...]. Powyższa sytuacja nie była przedmiotem analizy przez organ drugiej Instancji. H. D. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zakwestionowała decyzję Dziekana Wydziału Orientalistycznego U[...] o skreśleniu jej z listy studentów pierwszego roku, studiów stacjonarnych pierwszego stopnia, na kierunku orientalistyka, specjalność hebraistyka oraz decyzję organu drugiej instancji, utrzymującej decyzję o skreślenie z listy studentów w mocy. Skarżąca argumentowała, że Dziekan Wydziału Orientalistycznego nie podał w sentencji decyzji kierunku studiów, z którego skreślił skarżącą w roku akademickim 2015/2016 - po siedmiu miesiącach od wypędzenia jej z zajęć na U[...] przez kierownika Zakładu Hebraistyki dr hab. S. R. w dniu [...] marca 2016 r. i zakazu udziału w zajęciach, wydanym przez w/w kierownika zakładu Hebraistyki - cyt.: "Proszę opuścić salę! Proszę nie przychodzić na zajęcia dopóki dziekan pani nie pozwoli ! Ja się nie będę z panią szarpać, bo pani jest silniejsza ode mnie!"; cyt.: "Dziekan wydał zarządzenie, że osoby, które nie zaliczyły pierwszego semestru mają zgłosić się do dziekana Wydziału Orientalistycznego po zgodę na udział w dalszych zajęciach. Wczoraj pani, jako jedyna nie przystąpiła do zaliczenia !". Skreślenie zapowiedziane zostało w pierwszym dniu roku akademickiego 2015/2016, cyt.: "Część z państwa zostanie skreślonych po pierwszym roku." - dr A, A. w dniu [...] października 2015 r. W ocenie skarżącej zaskarżenie decyzji Rektora U[...], jest konieczne ze względu na kłamstwo w decyzji Rektora U[...], iż skarżąca "nie wywiązała się z wymagań programu studiów pierwszego roku, studentka miała obowiązek zaliczenia egzaminu z języka obcego na poziomie B2". Dowodem na kłamstwo jest fakt, że egzamin z języka obcego na poziomie B2 student ma dopiero zaliczyć w ciągu trzech lat trwania studiów licencjackich. Student w ciągu trzech lat trwania studiów licencjackich – tj. sześciu semestrów - zalicza cztery semestry lektoratu języka obcego. Student ma wybór od którego semestru rozpocznie lektorat jeżyka obcego (np. od podstaw). Istotny jest fakt: zaliczenia czterech semestrów lektoratu języka obcego w ciągu sześciu semestrów studiów licencjackich. Na pierwszym semestrze I roku studiów hebraistyki na Wydziale Orientalistyki obowiązywał język hebrajski współczesny, od podstaw i biblijny, od podstaw oraz przedmiot obowiązkowy – "Wstępna nauka języka arabskiego" - zawieszony w roku 2015/2016 dla studentów I roku hebraistyki. Skarżąca cytuje: "Macie państwo obowiązkowy przedmiot język arabski, ale w tym roku, państwo nie będziecie go mieli, chociaż jest obowiązkowy" - stwierdzenie opiekuna studentów dr A. A. z dnia [...] października 2015 r. w związku planowanym skreśleniem - cyt.: "Część z państwa zostanie skreślonych po pierwszym roku", co stwierdziła dr A. A. Decyzja Rektora ma braki formalne. Cyt.: "nie zaliczyła w terminie" - brak daty terminu, czy wg. Rektora to termin [...] marca 2016 r., po którym następuje przemoc kierownika Zakładu Hebraistyki - wypędzenie skarżącej z obowiązkowych zajęć dnia [...] marca 2015 r. - cyt.: "Pani jako jedyna nie przystąpiła wczoraj do zaliczenia. Proszę opuścić salę! Proszę nie przychodzić na zajęcia dopóki dziekan pani nie pozwoli. Dziekan wydał zarządzenie, że osoby, które nie zaliczyły pierwszego semestru mają zgłosić się do dziekana Wydziału Orientalistycznego po zgodę na dalszy udział zajęciach !". Rektor, w odniesieniu do zarządzenia dziekana Wydziału Orientalistyki, skracającego czas nauki do terminu zaliczenia z języka współczesnego hebrajskiego, tj. do [...] marca 2016 r., wykazuje tendencje popierające łamanie praw człowieka w zarządzeniu dziekana, cyt.: "obowiązkiem jest terminowe składanie egzaminów w danym semestrze". Regulamin daje prawo do poprawki płatnej i także do dodatkowego terminu na zaliczenie, na podstawie umotywowanego wniosku o dodatkowy termin zaliczenia. Wniosek taki nie został przyjęty przez sekretariat, w dniu [...] marca 2016 r. przez co, już w dniu [...] marca 2016 r. U[...] podjął decyzję wygnania mnie z obowiązkowych zajęć (o czym świadczył ostracyzm części osób przed zajęciami języka współczesnego hebrajskiego). Lektorka mgr M. D. szykanowała mnie, z czego, część osób śmiała się - cyt.: "Pani wszystkim przeszkadza. Nie wiadomo czy pani studiuje, czy nie. Notorycznie pani nie zalicza. Zaliczenie było pani świętym obowiązkiem ! Dręczę panią!" - dn. [...] marca 2016 r. godz.13. Rektor milczy także o niedopełnieniu obowiązku uczelni - zatrudnienia native speaker'a na lektoracie języka współczesnego hebrajskiego. Obydwie lektorki języka współczesnego hebrajskiego – dr A. A. i mgr M. D. - odmawiały czytania tekstów pierwszych lekcji z książki "[...]" i ośmieszały teksty w książce do nauki języka współczesnego hebrajskiego - cyt.: "Nie będziemy tego czytać, bo grupa to zna. Co z tego, ze pani nie widzi na oczy i tak może pani pisać. Pani wszystkim przeszkadza!" Rektor milczy także o nieproporcjonalnym udziale lektorki języka hebrajskiego współczesnego dr A. A. (ustalonym przez pracowników pionu Prorektora ds. studenckich) w nauczaniu języka współczesnego hebrajskiego dla I roku hebraistyki, okrojonym do jednych zajęć tygodniowo. Biuro Spraw Studenckich U[...] przydzieliło dr A. A. minimalny udział w nauczaniu języka współczesnego hebrajskiego, w wyniku nieproporcjonalnego podziału godzin: mgr M. D. z pięciu tygodniowo lektoratów języka hebrajskiego współczesnego prowadziła cztery zajęcia tygodniowo, zaś dr A. A. pozostał minimalny udział w nauczaniu języka współczesnego hebrajskiego, tj. jedne zajęcia tygodniowo. W wyniku minimalnego udziału w nauczaniu, dr A. A. nie miała własnego programu nauczania języka hebrajskiego współczesnego w roku akademickim 2015/2016 dla studentów pierwszego roku na kierunku orientalistyka, hebraistyka na Wydziale Orientalistyki. Kłamstwo w decyzji Rektora o "obowiązku na pierwszym roku studiów zaliczenia egzaminu języka obcego na pozoimie B2" szczególnie podlega sądowi, albowiem nie ma fizycznej możliwości by egzamin na poziomie B2 był realizowany od pierwszego semestru - na egzamin B2 potrzeba czterech semestrów nauki języka obcego. Fałszywe dane dotyczą także informacji o dacie doręczenia odwołania do U[...] - cyt.: "3 listopada 2016 r.". Fałszywa informacja Rektora o dacie doręczenia, stosowana jest do postępowania wyjaśniającego na Wydziale Orientalistycznym, gdzie głównym aspektem tegoż postępowania jest listowny zwrot książki do nauki języka hebrajskiego "[...]" (wypożyczonej w przeddzień wypędzenia mnie - [...] marca 2016 r.) do Biblioteki Zakładu Hebraistyki U[...] na nazwisko lektorki wypożyczającej mgr M. D., u której złożyłam podpisane rewersy z datą [...] marca 2016 r. Dowodem na fałszywe informacje Rektora o dacie doręczenia odwołania cyt. "[...] listopada 2016 r." do postępowania wyjaśniającego jest fakt, że książkę "[...]" wysłałam przez polskiego operatora pocztowego w dn. [...] października 2016 r. o godz. 15, zaś na odwołaniu, na które Rektor powołuje się, jest data: [...] listopada 2016 r, - tj. ostatniego dnia terminu i wystane jw. w dniu roboczym dnia [...] listopada 2016 r. wieczorem. Rektor U[...] milczy o naruszaniu praw człowieka w roku akademickim 2015/2016 przez kierownika Zakładu Hebraistyki dr hab. S. R., dokonującą brutalnego aktu przemocy w dniu [...] marca 2016 r. - wygnanie skarżącej z zajęć na U[...]. Zakaz uczestnictwa na obowiązkowych zajęciach z groźba życia siły, na kierunku orientalistyka, hebraistyka na Wydziale Orientalistyki - cyt.: "Proszę opuście salę! Ja się nie będę z panią szarpać, bo pani jest silniejsza ode mnie! Sala to nie szpital!". Co więcej Rektor zataja łamanie praw człowieka - cyt. "brak zaliczenia wynikało z niedochowania należytej staranności w zaistniałej sytuacji" - twierdzenie Rektora o zaistniałej sytuacji stanowi kolejną informację do określonych celów zawartą w dokumencie U[...]. Rektor, stosując retorykę podwójnego zaprzeczenia - cyt. "brak zaliczenia nie było spowodowane okolicznościami niezawinionymi przez nią", stosuje oskarżenie nie wprost, kontynuujące łamanie praw człowieka na U[...] - przekazanie danych osobowych w roku akademickim 2015/2016 osobie "poszukującej" w dniu [...] października 2015 r. wykorzystując moje zamieszkanie w Domu Studenta U[...], określane przez Rektora [...] grudnia 2015 r. - cyt. "zdarzeniem z udziałem pani Siedleckiej"- skutkujące pozbawieniem skarżącej prawa do bezpłatnej obowiązkowej nauki, w dniu [...] marca 2016 r. w wyniku wypędzenie skarżącej przez kierownika Zakładu Hebraistyki dr hab. S. R. Rektor stosuje dwuznaczną terminologię: "semestru / roku". Poinformowany - w odwołaniu z dnia [...] listopada 2016 r. - o łamaniu praw człowieka na U[...], jak pozbawienie prawa do bezpłatnej obowiązkowej nauki, przez wygnanie z obowiązkowych zajęć na kierunku orientalistyka, hebraistyka przez kierownika Zakładu Hebraistyki dr hab. S. R., zabraniającej mi pobytu na zajęciach - cyt.: "Proszę nie przychodzić na zajęcia dopóki dziekan pani nie pozwoli. Nie przystąpiła pani wczoraj do zaliczenia!". Rektor zataja łamanie praw człowieka, zarzutem - cyt.: "niewywiązania się z obowiązku zaliczenia semestru / roku" a to dwuznaczne twierdzenie Rektora podlega rozpatrzeniu przez sąd. Rektor mówi o semestrze, po którym następuje łamanie praw człowieka na Wydziale Orientalistyki, jak wypędzenie mnie przez Kierownika Zakładu Hebraistyki w trakcie trwania sesji poprawkowej I semestru roku akademickiego 2015/2016 - cyt.: "zaliczenie semestru / roku". Rektor U[...] nie podaje w ogóle daty "terminu zaliczenia" dlatego ustalenie sądowne terminu jest niezbędne dla rozpoznania sprawy skreślenia na żądanie, czego dowodem jest - cyt.: "Część z państwa zostanie skreślonych po pierwszym roku" i łamania praw człowieka - prawa do bezpłatnej obowiązkowej nauki - cyt.: "Proszę opuścić salę! Proszę nie przychodzić na zajęcia dopóki dziekan pani nie pozwoli" - w dniu [...] marca 2016 r. Rektor przemilcza szykany w roku akademickim 2015/2016, podczas obowiązkowych zajęć z języka współczesnego hebrajskiego, przez dwie lektorki języka współczesnego hebrajskiego - cyt.: "Pani wszystkim przeszkadza. Już pani A. zwracała pani uwagę. Notorycznie pani nie zalicza. Nie wiadomo czy pani studiuje, czy nie. Pani robi haos. To nie jest w porządku wobec kolegów. Państwo jesteście w przedszkolu językowym" - słowa lektorki mgr M. D. Prodziekan Wydziału Orientalistycznego, która wezwała skarżącą dn. [...] listopada 2015 r., stwierdziła - cyt. "Nie ma skreśleń po pierwszym semestrze". Fakt ten świadczy, że zarządzenie dziekana Wydziału Orientalistycznego, wydane zostało po pierwszym semestrze roku akademickiego 2015/2016. Prodziekan ds. studenckich. która wezwała skarżącą na dzień [...] listopada 2015 r., odmówiła zajęcia stanowiska w istniejącej dyskryminacji na kierunku orientalistyka, hebraistyka w roku akad. 2015/2016. Sam fakt napisania mejla do dziekana stał się przyczyną wzmożonych szykan ze strony lektorki współczesnego jeżyka hebrajskiego mgr M. D. - cyt. "Mejla pisała pani do dziekana! Studia pani się nie podobają! Nie wypełnia pani obowiązków! Notorycznie pani nie zalicza!". Dzień po wypędzeniu skarżącej [...] marca 2016 r. dyskryminacja zainicjowana przez mgr M. D. zwieńczona wygnaniem skarżącej w dniu [...] marca2016 r. , przenosi się na osoby nieznające mnie, jak wykładająca przedmiot "Wiedza o języku hebrajskim" mgr L.N., która zabroniła mi udziału w dalszych wykładach: "Wiedzy o języku hebrajskim" co jest równoznaczne niezakwalifikowaniem studenta oznaczonym symbolem: "Nk". Słówa Rektora - cyt.: "miała obowiązek zaliczyć wiedzę o języku hebrajskim" służyć mają zatajeniu łamania praw człowieka - pozbawieniu skarżącej prawa do bezpłatnej obowiązkowej nauki, na skutek wygnania. Prowadząca przedmiot mgr L.N. nie pozwoliła skarżącej [...] marca 2016 r. na korzystanie -od następnego dnia- z obowiązkowych zajęć na Wydziale Orientalistyki, zaś w tej samej godzinie ok 14:00 dnia [...] marca 2016 r. zwołane zostało nadzwyczajne zebranie kierownika zakładu Hebraistyki z moimi nauczycielami z I semestru, zatrudnianymi w Zakładzie Hebraistyki U[...]. Do będącej w Zakładzie Hebraistyki U[...] mgr M. D., przybyli dr A. A., dr hab. S. R. - która jako kierownik Zakładu Hebraistyki dokonała dzień wcześniej brutalnego aktu wygnania skarżącej z obowiązkowych zajęć na U[...]. Ponadto w zebraniu nadzwyczajnym uczestniczyli jeszcze dwaj wykładowcy wykładający trzy roczne przedmioty: język hebrajski biblijny - gdzie skarżąca przystąpiła do zaliczenia w II terminie [...] marca 2016 r. o godz. 11:30 oraz wykładowca "Wiedzy o Judaizmie" i "Historii Żydów i Izraela", których zaliczenie zaplanowane było na koniec drugiego semestru roku akademickiego 2015/2016. W uzasadnieniu skargi skarżąca ponownie przytoczył powyżej prezentowane okoliczności, podtrzymując powyższą argumentację. W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu [...] wniósł o odrzucenie skargi, jako wniesionej po terminie, ewentualnie o jej oddalenie, jako niezasadnej, podtrzymując w tym przedmiocie argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż skarżąca nie zaliczyła 12 przedmiotów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Nie jest zasadny wniosek organu o odrzucenie skargi. Istotnie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał z dniem 15 stycznia 2017 r., jednakże dzień ten był niedzielą, a zatem skarga wniesiona do organu w dniu następnym po dniu ustawowo wolnym od pracy, to jest w dniu 16 stycznia 2017 r. jest skargą wniesioną przez skarżącą w terminie. Dlatego skarga podlega rozpatrzeniu merytorycznemu przez sąd administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie badając skargę merytorycznie uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie. Z materiału niniejszej sprawy wynika, iż skarżąca nie zaliczyła 12 przedmiotów zawartych w programie dydaktycznym trzyletnich studiów stacjonarnych pierwszego stopnia rozpoczynających się od roku akademickiego 2015/2016 na kierunku orientalistyka, specjalność hebraistyka. W skarżonej decyzji Rektora wskazano dodatkowo na niezaliczenie 13-tego przedmiotu tj. języka obcego na poziomie B2, jednakże ta okoliczność nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. Zgodnie z § 35 ust. 4 Regulaminu Studiów na U[...] student, który nie spełnił wszystkich wymagań przewidzianych planem studiów danego etapu, może uzyskać warunkowe zaliczenie tego etapu i zostać wpisany na kolejny etap studiów. Szczegółowe zasady warunkowego zaliczenia ustala dziekan na podstawie szczegółowych zasad studiowania. Zgodnie z § 2 ust. 2 uchwały Rady Wydziału Orientalistycznego U[...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie szczegółowych zasad studiowania na Wydziale Orientalistycznym U[...] na I roku studiów pierwszego stopnia, student może ubiegać się o przyznanie warunkowego zaliczenia tego roku i o warunkowy wpis na II rok, jeżeli nie zaliczył najwyżej dwóch przedmiotów z grupy przedmiotów kształcenia ogólnego i przedmiotów podstawowych metodologicznych. Na I roku studiów pierwszego stopnia w wypadku niezaliczenia przedmiotu z grupy przedmiotów podstawowych orientalistycznych i specjalnościowych, uzyskanie warunkowego zaliczenia tego roku i warunkowego wpisu na II rok jest niemożliwe. (Nie dotyczy to Studium Stosunków Międzykulturowych i Studium Europy Wschodniej, gdzie student na I roku studiów pierwszego stopnia może ubiegać się o przyznanie warunkowego zaliczenia tego roku i warunkowy wpis na II rok. jeżeli nie zaliczył najwyżej dwóch dowolnych przedmiotów.) Ze złożonych do akt administracyjnych kart okresowych osiągnięć studentki wynika niezaliczenie przez skarżącą 12 przedmiotów obowiązkowych. Zgodnie z postanowieniem nr [...] Rektora U[...] z dnia [...] stycznia 2015 r. w sprawie określenia organizacji roku akademickiego 2015/2016 na Uniwersytecie [...] egzaminacyjna sesja poprawkowa semestru letniego kończyła się w dniu [...] września 2016 r.; zaś do [...] września 2016 r. należało podjąć wszystkie indywidualne decyzje dotyczące zaliczenia roku akademickiego 2015/2016. Zarzuty wobec wykładowców, sformułowane przez skarżącą, nie znalazły potwierdzenia w wyniku przeprowadzonych procedur wewnętrznych weryfikacji oraz treści ankiet studentów. Zarzuty te dotyczyły jednego z przedmiotów, natomiast skarżąca w żaden sposób w odwołaniu jak i w skardze nie odniosła się do faktu niezaliczenia pozostałych jedenastu przedmiotów. W tym stanie rzeczy, stosownie do art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, Dziekan Wydziału Orientalistycznego w dniu [...] września 2016 r. prawidłowo podjął decyzje o skreśleniu skarżącej z listy studentów z powodu niezaliczenia roku w określonym terminie. Rektor U[...], rozpatrując odwołanie od tej decyzji nie mógł postąpić inaczej, niż utrzymać decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego jak i procesowego przy podejmowaniu powyższych decyzji przez organy obu instancji, które to naruszenia mogłyby stanowić o uchyleniu albo stwierdzeniu nieważności tych decyzji i dlatego, na mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.