II SA/Wa 2272/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-05
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Danuta Kania, Eugeniusz Wasilewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjantowi, który nabył lokal mieszkalny, ale wymaga on gruntownego remontu i nie nadaje się do zamieszkania, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego, mimo posiadania tego lokalu w dacie składania wniosku?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, uznając, że organy nie przeprowadziły wszechstronnej analizy stanu faktycznego. Posiadanie lokalu mieszkalnego, który wymaga znacznego remontu i nie nadaje się do zamieszkania w dacie składania wniosku, nie wyklucza prawa do pomocy finansowej na jego uzyskanie. Organy naruszyły przepisy postępowania, nie badając rzetelnie materiału dowodowego i nie informując strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.Stan faktyczny
Skarżący, K. K., policjant, złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Wniosek został odrzucony przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, a następnie przez Komendanta Głównego Policji. Organy uznały, że skarżący miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, ponieważ nabył lokal mieszkalny, mimo że wymagał on gruntownego remontu i nie nadawał się do zamieszkania w dacie składania wniosku. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że lokal nie nadawał się do zamieszkania i wymagał remontu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Danuta Kania (spr.), Eugeniusz Wasilewski, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2013 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego K. K. kwotę 257 (słownie: dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej powoływanej jako: "k.p.a.", art. 94 ust. 1 w związku z art. 95 ust. 1 pkt 2 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.), § 3a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (Dz. U. nr 131, poz. 1468, ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] odmawiającą przyznania K. K. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego położonego w O. przy ul. [...].
W uzasadnieniu ww. decyzji organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy tok postępowania wskazując, co następuje:
K. K. wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, wykazując uprawnienia do 3 norm zaludnienia. Do wniosku załączył m.in. akt notarialny Repertorium [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., z którego wynika, że K. i K. małż. K. nabyli własność lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku przy ul. [...] w O. o powierzchni użytkowej 46,65 m2, w tym powierzchni mieszkalnej 37,00 m2. Przepis § 1 niniejszego aktu stanowił, iż ww. lokal znajdował się w budynku poniemieckim i wymagał ogólnych prac remontowych oraz gruntownej przebudowy balkonu dla zapewnienia bezpieczeństwa.
W złożonym w dniu [...] sierpnia 2012 r. oświadczeniu zainteresowany poinformował, że w związku z faktem, iż zakupiony lokal mieszkalny nie był zamieszkały od około czterech lat wymagał wykonania gruntownych prac remontowych oraz osuszenia ścian. W 2011 r. wymieniona została instalacja elektryczna oraz wykonane zostały wszystkie prace związane z podłączeniem energii elektrycznej oraz gazu do mieszkania. Aktualnie - jak wyjaśniła strona - gruntownego remontu wymaga łazienka, niezbędna jest wymiana starej instalacji elektrycznej w kuchni.
Po rozpatrzeniu przedmiotowej sprawy Komendant Wojewódzki Policji w O. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił K. K. przyznania pomocy finansowej na wskazany we wniosku cel wskazując w uzasadnieniu, iż w dacie złożenia wniosku zainteresowany miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w sposób określony w art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji.
Od powyższej decyzji K. K. wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 94 ust. 1 w związku z art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji poprzez ich błędną wykładnię, a także naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 i 80 k.p.a. polegające na niedokładnym rozważeniu całego materiału dowodowego i błędnym przyjęciu, że w dacie składania wniosku zainteresowany miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe.
W dalszej części uzasadnienia decyzji z dnia [...] października 2012 r. organ przywołał treść art. 88 oraz art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, wywodząc, że warunek przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu wiązać należy tylko z taką sytuacją, w której policjant spełnia warunki do przydziału lokalu mieszkalnego.
Natomiast negatywne przesłanki przydziału lokalu mieszkalnego pozostającego w zasobach Policji określa m.in. art. 95 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, który stanowi, że lokalu mieszkalnego nie przydziela się policjantowi posiadającemu, w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej powierzchni mieszkalnej.
Organ podkreślił, że pomoc finansowa nie jest świadczeniem udzielanym z urzędu, lecz na wniosek funkcjonariusza. Kwestia zatem czy funkcjonariusz spełnia przesłanki do otrzymania przedmiotowego świadczenia może być rozważana tylko po zgłoszeniu roszczenia, a nie na dzień nabycia domu (lokalu). Podstawową zatem przesłanką przy rozpatrywaniu tego typu spraw jest ocena stanu formalno-prawnego oraz zbadanie, czy w dacie złożenia wniosku funkcjonariusz miał zaspokojone potrzeby lokalowe, czy też nie. A zatem pomoc ta nie przysługuje policjantowi, który składając wniosek, posiada lokal mieszkalny lub dom nadający się do zamieszkania w zakresie odpowiadającym co najmniej przysługującej powierzchni mieszkalnej.
Na poparcie powyższego stanowiska organ powołał orzecznictwo sądów administracyjnych, gdzie zaprezentowano pogląd, iż możliwość uzyskania prawa do pomocy finansowej uzależniona jest od istnienia merytorycznych przesłanek jakimi są - najogólniej ujmując - niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe funkcjonariusza. Tym samym do czasu, gdy spełniona jest merytoryczna przesłanka uzasadniająca przyznanie określonego prawa w ramach zaspakajania potrzeb mieszkaniowych, tak długo może być złożony wniosek o przyznanie tego prawa. Jeżeli zatem funkcjonariusz składając wniosek był już w posiadaniu lokalu mieszkalnego (domu), a zatem miał zaspokojoną potrzebę mieszkaniową, to nie istnieje podstawa do przyznania wnioskowanego świadczenia.
Następnie Komendant Główny Policji stwierdził, że K. K. legitymuje się uprawnieniami do 3 norm zaludnienia, (tj. po jednej normie dla zainteresowanego, żony oraz syna). Zgodnie zaś z treścią § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. nr 105, poz. 884 ze zm.), policjantowi i każdemu członkowi jego rodziny przysługuje od 7 do 10 m2 pow. mieszkalnej, a zatem skarżący posiada uprawnienia do lokalu o powierzchni mieszkalnej od 21 do 30 m2. W tej sytuacji nabyty lokal mieszkalny zapewnia przysługujące zainteresowanemu normy zaludnienia.
Organ podniósł, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2009 r. sygn. akt I OPS 7/08, kwestia spełnienia przesłanek do uwzględnienia wniosku winna być oceniana na dzień złożenia wniosku, co ma istotne znaczenie w przypadku nabycia lokalu, który nie nadaje się do zamieszkania.
Według wyjaśnień zainteresowanego, nabyty w dniu [...] sierpnia 2011 r. lokal mieszkalny nie nadawał się do zamieszkania, gdyż wymagał remontu, obejmującego m.in. wymianę instalacji elektrycznej, przerobienie instalacji gazowej, odgrzybienie oraz osuszenie ścian. Prace te zostały wykonane w 2011 r., natomiast aktualnie gruntownego remontu oraz przerobienia instalacji wodnokanalizacyjnej, gazowej i elektrycznej wymaga łazienka, niezbędna jest także wymiana starej instalacji elektrycznej w kuchni.
Uwzględniając powyższe, zdaniem organu, w dacie złożenia wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej, a więc po upływie 10 miesięcy od dnia nabycia lokalu oraz po dokonaniu w nim prac remontowych, zainteresowany posiadał już lokal mieszkalny i miał możliwość zamieszkania w nim. Nadto funkcjonariusz nie wykazał, że ww. lokal mieszkalny w dacie jego zakupu oraz w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej wymagał znacznego remontu uniemożliwiającego jego zamieszkanie. Ponadto K. K. nie przedstawił i nie wskazał dowodów na okoliczność faktycznego przeprowadzenia remontu oraz konieczności wykonania dalszych prac remontowych.
Biorąc powyższe pod uwagę, organ stwierdził, że K. K. w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe przy zachowanych normach określonych w przepisach § 2 i § 3 ww. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r., a zatem brak było podstaw prawnych do przyznania zainteresowanemu przedmiotowego świadczenia pieniężnego.
K. K. złożył na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] sierpnia 2012 r. Ponadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów załączonych do skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 94 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że z uwagi na fakt posiadania przez skarżącego lokalu mieszkalnego w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej nie przysługuje mu prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu, podczas gdy:
a) z wykładni celowościowej ww. przepisów wynika, iż nabycie lokalu przed datą zgłoszenia roszczenia o pomoc finansową automatycznie nie wyklucza uprawnień przewidzianych w art. 94 ust. 1 ustawy,
b) w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej skarżący nie zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu mieszkalnym, a zatem faktycznie nie miał on zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych,
c) w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej lokal nie spełniał podstawowych wymogów bezpieczeństwa oraz wymagał dokonania gruntownego remontu.
Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz na dokonaniu jednostronnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, iż w chwili składania wniosku skarżący miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe.
W uzasadnieniu skargi K. K. podniósł, że spełnił wszystkie warunki do otrzymania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, tj. pełni służbę stałą, nie ma lokalu mieszkalnego przyznanego na podstawie decyzji administracyjnej oraz złożył wniosek wraz z dokumentami potwierdzającymi fakt nabycia lokalu.
Podkreślił, że ustawa o Policji nie przewiduje wygaśnięcia prawa do uzyskania takiej pomocy na skutek upływu czasu, czy też zrealizowania celu, na jaki pomoc jest przeznaczona, przed wystąpieniem z wnioskiem o jej przyznanie. Bez znaczenia dla uzyskania pomocy określonej w art. 94 ust. 1 ustawy pozostaje okoliczność, czy w chwili wystąpienia z wnioskiem o jej przyznanie policjant "uzyskał" już lokal mieszkalny, czy też dopiero podjął działania zmierzające do jego uzyskania. Jeżeli przepisy ustawy o Policji nie limitują czasu przyznania pomocy mieszkaniowej dla funkcjonariusza Policji, to dopóki to roszczenie nie przedawni się, dopóty może być dochodzone skutecznie przez funkcjonariusza spełniającego ustawowe warunki (co ma miejsce w przypadku skarżącego).
Zatem w ocenie skarżącego, jeżeli przed złożeniem wniosku policjant spełniał ustawowe przesłanki do otrzymania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu, pomoc taką należy mu przyznać, niezależnie od tego, czy w dacie złożenia wniosku lokal stanowił już własność skarżącego, czy też nie. Przy rozpoznawaniu sprawy organ powinien wziąć pod uwagę fakt, że skarżący w chwili składania wniosku nie miał zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, a skoro tak, to przysługiwało mu prawo do lokalu mieszkalnego lub pomoc finansowa na jego uzyskanie. Zaznaczył, iż zakupiony lokal mieszkalny jest tym, który mu zgodnie z przepisami przysługuje, a nie kolejnym mieszkaniem, na które skarżący chce uzyskać od organu świadczenie.
Skarżący wyjaśnił, że lokal mieszkalny w chwili zakupu znajdował się w złym stanie technicznym nie zapewniającym bezpieczeństwa oraz możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych (m.in. prąd, gaz, woda), a zatem nie nadawał się do zamieszkania. Wskazał, iż jeszcze w 2011 r. rozpoczął gruntowny remont mieszkania obejmujący m.in. odgrzybianie i osuszanie ścian, zbicie odpadającego tynku, wymianę instalacji elektrycznej z aluminiowej na miedzianą, uruchomienie instalacji gazowej, prostowanie ścian, szpachlowanie, malowanie.
Nie zgadzając się z twierdzeniami organu II instancji, skarżący podniósł, że już w odwołaniu od decyzji wykazał konieczność przeprowadzenia remontu umożliwiającego zamieszkanie w przedmiotowym lokalu. Na tę okoliczność skarżący złożył nie tylko stosowne oświadczenia, ale również przedłożył akt notarialny zakupu lokalu mieszkalnego, z którego wprost wynika iż lokal znajduje się w budynku poniemieckim, wymaga ogólnych prac remontowych oraz gruntownej przebudowy balkonu dla zapewnienia bezpieczeństwa oraz nie posiada świadectwa energetycznego. Mimo wykonania licznych prac remontowych lokal mieszkalny w chwili złożenia wniosku o uzyskanie pomocy, jak również w chwili obecnej, wymaga przeprowadzenia gruntownego remontu łazienki oraz kuchni.
Tymczasem organ zaniechał, wbrew swojemu obowiązkowi, dokładnego zbadania, czy w dacie złożenia wniosku funkcjonariusz miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Bezpodstawnie uznał, że skarżący nie wykazał, iż mieszkanie w dacie jego zakupu jak i w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej wymagało znacznego remontu.
Zdaniem skarżącego, nie sposób przyjąć, że lokal w stanie uniemożliwiającym korzystanie z niego w sposób zgodny z przeznaczeniem oraz codzienne funkcjonowanie, niespełniający wymogów bezpieczeństwa, zaspokajał jego potrzeby mieszkaniowe, tym bardziej, iż w dacie złożenia wniosku skarżący w tym lokalu nie zamieszkiwał.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2012 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] sierpnia 2012 r. o odmowie przyznania K. K. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, położonego w O. przy ul. [...], zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Problematyka związana z uprawnieniami funkcjonariuszy Policji do uzyskania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego uregulowana została w Rozdziale 8 ustawy o Policji. Zgodnie z art. 88 ust. 1 ww. ustawy, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Uprawnienie powyższe może być zrealizowane przez przydzielenie lokalu z zasobów, o których mowa w art. 90 ust. 1 powołanej ustawy. W sytuacji, gdy policjant nie ma zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych określonych w art. 88 ust. 1, może ubiegać się o pomoc finansową na uzyskanie takiego lokalu, a do czasu zaspokojenia tych uprawnień otrzymuje obligatoryjnie równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, przewidziany w art. 92 ust. 1 powołanej wyżej ustawy. Pomoc ta została wprowadzona w interesie służby, z uwagi na dyspozycyjność funkcjonariuszy Policji.
Z przepisem art. 88 ust. 1 koresponduje przepis art. 95 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy
o Policji wyłączający z grona policjantów, którym przydziela się lokal mieszkalny
na podstawie decyzji administracyjnej tych policjantów, którzy posiadają odpowiedni lokal mieszkalny, lub których małżonek posiada taki lokal. Istnienie przesłanek wyłączających przyznanie lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, wymienionych w treści art. 95 ust. 1 ustawy o Policji, uniemożliwia przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie mieszkania.
Ocena, czy funkcjonariusz spełnia przesłanki do pomocy finansowej powinna uwzględniać stan na dzień wszczęcia postępowania, tj. na dzień złożenia wniosku o przyznanie ww. pomocy. Ocena ta winna polegać na zbadaniu, czy w dacie złożenia wniosku funkcjonariusz miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, tzn. czy posiadał lokal mieszkalny lub dom nadający się do zamieszkania w zakresie odpowiadającym co najmniej przysługującej powierzchni mieszkalnej (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OPS 7/08, publ.: CBOIS; orzeczenia.nsa.gov.pl).
W sprawie niniejszej organy obu instancji uznały, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie ww. lokalu mieszkalnego skarżący nie miał zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, w szczególności, że przedmiotowy lokal nie nadawał się do zamieszkania.
W ocenie Sądu, powyższe stanowisko jest co najmniej przedwczesne (a tym samym wadliwe), bowiem nie zostało poprzedzone wszechstronną i rzetelną analizą oraz oceną wszystkich okoliczności faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Rację ma zatem skarżący, iż orzekając w sprawie organy obu instancji dopuściły się naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a w konsekwencji również naruszenia art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a.
Uzasadniając rozstrzygnięcie z dnia [...] sierpnia 2012 r. organ I instancji stwierdził, iż okoliczność, że nabyty lokal mieszkalny wymaga ogólnych prac remontowych jest nieistotna dla bytu niniejszego postępowania administracyjnego. Brak wykonania remontu w lokalu nie jest przeszkodą do jego zamieszkania, ponieważ lokal ten nie został wyłączony z użytkowania.
Z kolei organ odwoławczy, utrzymując ww. decyzję w mocy, stwierdził, iż skarżący nie wykazał, choć jego obarczał ciężar dowodzenia tej okoliczności, że przedmiotowy lokal mieszkalny zarówno w dacie jego nabycia, jak i w dacie złożenia wniosku o pomoc finansową, wymagał znacznego remontu uniemożliwiającego jego zamieszkanie. Skarżący nie przedstawił również dowodów na okoliczność faktycznego przeprowadzenia remontu, a przedłożone oświadczenie z dnia [...] sierpnia 2012 r. oraz dokumenty załączone do wniosku nie stanowią przekonywujących dowodów na okoliczność konieczności przeprowadzenia prac remontowych uniemożliwiających zamieszkanie w tym lokalu.
Z powyższego wynika, że organ I instancji w ogóle nie poddał analizie i ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Z kolei organ odwoławczy stwierdził ogólnikowo, że zgromadzone dowody są niewystarczające dla uznania, że ww. lokal nie nadawał się do zamieszkania oraz, że "trudno jest określić zakres robót remontowych i ich charakter". Swojego stanowiska jednak należycie nie uzasadnił, nie przedstawił też żadnego przeciwdowodu w sprawie.
Tymczasem, jak już wyżej wskazano, obowiązkiem organów w niniejszej sprawie było zbadanie, czy w dacie złożenia wniosku funkcjonariusz miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, w szczególności, czy posiadany przez niego lokal nadawał się do zamieszkania. Wbrew twierdzeniom organu I instancji kwestia ta ma kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
W ocenie Sądu, należyte zbadanie ww. kwestii w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Organy obu instancji zaniechały dokonania wszechstronnej analizy i oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Nie rozważyły okoliczności wskazanych w treści załączonej do wniosku umowy sprzedaży ww. lokalu z dnia [...] sierpnia 2011 r. (akt notarialny Rep. [...] nr [...]), że lokal znajduje się w budynku poniemieckim i wymaga ogólnych prac remontowych oraz gruntownej przebudowy balkonu - dla zapewnienia bezpieczeństwa, a nadto, że nie posiada świadectwa energetycznego. Nie poddały również analizie oświadczenia skarżącego z dnia [...] sierpnia 2012 r., w którym podniósł, że mieszkanie znajdowało się w stanie nie nadającym się do zamieszkania, bowiem - jako że nikt w nim nie zamieszkiwał przez okres około 4 lat - wymagało odgrzybienia i osuszenia ścian. Z oświadczenia tego wynika również, że w 2011 r. wymieniono instalację elektryczną, a nadto wykonano prace związane z podłączeniem prądu oraz gazu, aby w okresie zimowym mieszkanie mogło zostać osuszone. Na wiosnę 2012 r. przystąpiono do dalszej części remontu, który z uwagi na trudną sytuację finansową przeciągnął się aż do sierpnia 2012 r. Obecnie gruntownego remontu oraz przerobienia instalacji wymaga łazienka oraz kuchnia. Skarżący oświadczył również, że na zakup przedmiotowego lokalu zaciągnął kredyt w wysokości 100% jego wartości. Wskazał również, że zwrócił się o pomoc finansową, ponieważ nie jest w stanie z własnych źródeł sfinansować ww. prac remontowych. Stwierdził, że dotychczasowe prace remontowe mogły zostać wykonane wyłącznie dzięki pożyczkom, m.in. z Koleżeńskiej Kasy Oszczędnościowej Policji.
Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że ciężar udowodnienia okoliczności wskazujących na zasadność udzielenia pomocy finansowej spoczywa na wnioskodawcy. Nie zwalnia to jednak organu z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z art. 7 w związku z art. 77 § 1 k.p.a. W sytuacji, gdy - jak w sprawie niniejszej - organ uznaje zgromadzone w sprawie dowody za niewystarczające dla rzetelnej oceny okoliczności faktycznych, zobowiązany jest wezwać skarżącego do przedstawienia dodatkowych dowodów w sprawie na poparcie jego twierdzeń, informując jednocześnie o ewentualnych negatywnych skutkach zaniechania tej czynności procesowej. Zdaniem Sądu, działanie organu polegające w istocie na nieuzasadnionym zakwestionowaniu wartości dowodowej oświadczenia skarżącego godzi w reguły postępowania dowodowego (art. 80 k.p.a.), a jednocześnie stanowi naruszenie zasady informowania (art. 9 k.p.a.) oraz zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Wydając zaskarżoną decyzję organ odwoławczy zaniechał również dopełnienia obowiązku, o którym mowa w art. 10 k.p.a., bowiem nie poinformował skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Skarżący dopiero więc na etapie postępowania sądowego przedłożył dokumenty na poparcie swego stanowiska, co dodatkowo potwierdza, że sprawa nie została należycie wyjaśniona w toku postępowania administracyjnego. Tym bardziej zatem ocena organu odwoławczego zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest przedwczesna i niewystarczająca z punktu widzenia wymogów określonych w art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a.
Biorąc pod uwagę wskazane powyżej uchybienia procesowe, jakich dopuściły się organy orzekające, konieczne było wyeliminowanie z obrotu prawnego obu wydanych w sprawie decyzji.
Rozpatrując ponownie sprawę w następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku Komendant Wojewódzki Policji w O. uwzględni powyższą ocenę prawną. W sposób wyczerpujący rozpatrzy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a w razie potrzeby podejmie stosowne czynności w celu jego uzupełnienia. Rozstrzygnięcie podjęte w sprawie należycie uzasadni, czynić zadość wymogom z art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a.
Nadto, dokonując oceny, czy na dzień złożenia wniosku wystąpiły przesłanki udzielenia pomocy finansowej na uzyskanie ww. lokalu, organ weźmie pod uwagę, że lokal nadający się do zamieszkania przez funkcjonariusza Policji to lokal, który winien odpowiadać pewnym standardom bezpieczeństwa oraz wymogom technicznym, uwzględniającym nie tylko potrzeby funkcjonariusza, ale również jego rodziny, w tym kilkumiesięcznego dziecka.
Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło