II SA/Wa 2282/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Stanisław Marek Pietras Protokolant spec. Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2012 r. sprawy ze skargi J.S. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową oddala skargę Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia J. S., utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową. Do wydania powyższych postanowień doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 29 grudnia 2010 r. Komendant Wojewódzki Policji w O. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia J. S. pozwolenia na broń palną gazową do ochrony osobistej w związku z nieprzedłożeniem przez ww. organowi Policji właściwemu w sprawie pozwoleń na broń orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, które potwierdziłyby brak przeciwwskazań do dysponowania bronią. J. S. po otrzymaniu powyższego zawiadomienia w licznych pismach skierowanych do organu zakwestionował obowiązek poddania się przez niego badaniom lekarskim i psychologicznym wskazując, iż pozwolenie na broń otrzymał pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych, która nie nakładała takiego obowiązku na posiadaczy pozwoleń na broń. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego, w dniu 6 czerwca 2011 r. do Wydziału Postępowań Administracyjnych KWP w O. wpłynęło pismo J. S., w którym wniósł o przedłużenie terminu wydania decyzji o 30 dni albowiem czeka na pisemną odpowiedź od Rzecznika Praw Obywatelskich RP, Prokuratora Generalnego RP oraz Ministra Spraw Wewnętrznych, do których zwrócił się o zajęcie stanowiska w sprawie, gdyż w jego ocenie działania Komendy Wojewódzkiej Policji w O. stanowią rażące naruszenie jego praw człowieka i obywatela oraz rażące naruszenie zasady o niedziałaniu prawa wstecz bez uzasadnionej podstawy prawnej. Organ potraktował powyższe pismo jako wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń do czasu uzyskania przez stronę pisemnej odpowiedzi od organów wskazanych w piśmie. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 97 § 1, art. 98 § 1, art. 123 § 1 w zw. z art. 101 § 1 k.p.a. Komendant Wojewódzki Policji w O. odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia J. S. pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej do ochrony osobistej W uzasadnieniu decyzji, przywołując treść art. 97 § 1 k.p.a., organ podniósł, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania określone w pkt 1-3 wskazanego przepisu. Natomiast w odniesieniu do pkt 4 rozpatrzenie przedmiotowej sprawy i wydanie decyzji merytorycznej kończącej postępowanie nie zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ Policji nie musi bowiem czekać na uzyskanie przez stronę pisemnej odpowiedzi od Rzecznika Praw Obywatelskich RP, Prokuratora Generalnego RP oraz Ministra Spraw Wewnętrznych, aby zakończyć prowadzone postępowanie. Ustawodawca przewidział bowiem możliwość cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową do ochrony osobistej w przypadku nieprzedłożenia orzeczeń lekarskich i psychologicznych, potwierdzających zdolność do dysponowania bronią (art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji). Niedostarczenie orzeczeń o których mowa wyżej nie stanowi zatem przeszkody prawnej do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty. W przedmiotowej sprawie nie może też mieć zastosowania przepis art. 98 § 1 k.p.a., gdyż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu, a nie na wniosek strony. Na powyższe postanowienie J. S. wniósł w ustawowym terminie zażalenie, w którym powołując się na przepisy przejściowe art. 52 oraz art. 53 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji wniósł jego uchylenie w całości oraz umorzenie postępowania. Komendant Główny Policji, w wyniku rozpoznania powyższego zażalenia, postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 oraz art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] czerwca 2011 r. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, iż słuszna jest ocena organu I instancji, że nie jest możliwe zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie na podstawie art. 97 § 1 k.p.a., ponieważ nie występują ani określone w pkt 1-3 podstawy podmiotowe odnoszące się do osób uczestniczących w postępowaniu, ani wskazana w pkt 4 podstawa przedmiotowa związana z zagadnieniem wstępnym. Organ podkreślił, iż waloru zagadnienia wstępnego nie ma w niniejszej sprawie dotychczasowy brak ustosunkowania się przez Rzecznika Praw Obywatelskich, Prokuratora Generalnego oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do pism strony, w których zarzuciła bezprawne wszczęcie przez organ I instancji postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną. Należy bowiem zauważyć, iż żaden z przepisów prawa materialnego, tj. ustawy o broni i amunicji, określających podstawy prawne cofnięcia pozwolenia, nie uzależnia wydania decyzji od uprzedniego uzyskania przez właściwy organ Policji w tym przedmiocie stanowiska innych organów, instytucji czy prokuratora, w tym Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, Prokuratora Generalnego oraz Rzecznika Praw Obywatelskich. Okoliczność, iż strona oczekuje na stanowisko wskazanych wyżej podmiotów nie stanowi zatem przeszkody do wydania decyzji rozstrzygającej jej sprawę co do istoty. Nie jest też możliwe zawieszenie postępowania w sprawie cofnięcia stronie pozwolenia na broń na podstawie art. 98 § 1 k.p.a., gdyż postępowanie to zostało wszczęte z urzędu. Odnosząc się natomiast do twierdzeń strony dotyczących bezprawnego działania organu I instancji, Komendant Główny Policji stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia zasady praworządności, bowiem Komendant Wojewódzki Policji w O. zgodnie ze swą kompetencją miejscową i rzeczową wyrażoną w art. 19-21 k.p.a., stosował przepisy regulujące postępowanie administracyjne, tj. dokonał rozstrzygnięcia wynikłej w trakcie toczącego się postępowania kwestii procesowej na podstawie regulacji prawa procesowego (Kodeks postępowania administracyjnego), stanowiących podstawę rozstrzygnięcia tego postanowienia. Tak więc organ ten działał na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, J. S. wniósł o uchylenie postanowień organów I i II instancji w całości i umorzenie bezzasadnie wszczętego postępowania o cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni palnej gazowej. W sytuacji zaś, gdyby Sąd nie uwzględnił argumentów prawnych nakazujących z mocy prawa umorzenie wszczętego bezzasadnie postępowania administracyjnego, to żeby Sąd orzekł, czy i na jakiej podstawie prawnej skarżący ma obowiązek poddania się badaniom, albowiem podstawa wskazana przez organy Policji jest niedopuszczalna, gdyż prawo nie działa wstecz. W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił obszerną argumentację kwestionującą zasadność wszczęcia przeciwko niemu postępowania w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową podkreślając, iż pozwolenie to otrzymał po rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych, dlatego też w jego ocenie przepisy nowej ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji nie mają do niego zastosowania. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga J. S. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. nie naruszają prawa. Na wstępie należy podkreślić, że przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie mogła być wyłącznie kwestia procesowa rozstrzygnięta zaskarżonym postanowieniem Komendanta Głównego Policji, a dotycząca odmowy zawieszenia wszczętego przez organ z urzędu postępowania o cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń palną gazową. Sąd w tym postępowaniu nie był natomiast władny dokonywać wykładni przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji w kontekście zasadności wszczęcia postępowania o cofnięcie pozwolenia na broń oraz zaistnienia w sprawie przesłanek ustawowych do cofnięcia pozwolenia na broń. W art. 97 § 1 k.p.a. wymienione zostały przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego przez organ. Zgodnie z treścią tego przepisu, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie: 1) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105), 2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony, 3) w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych, 4) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W sprawie jest okolicznością niesporną, że w postępowaniu o cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń palną gazową nie zaistniała żadna z przesłanek zawieszenia postępowania wymienionych w pkt 1-3 art. art. 97 § 1 k.p.a. Skarżący wniosek o zawieszenie postępowania uzasadnił tym, że czeka na pisemną odpowiedź od Rzecznika Praw Obywatelskich, Prokuratora Generalnego oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, do których zwrócił się o zajęcie stanowiska w kwestii bezzasadnego i niezgodnego z prawem wszczęcia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. postępowania o cofnięcie mu pozwolenia na broń. Przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie oraz orzecznictwie, zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Nie chodzi tu zatem o wyjaśnienie nawet poważnych wątpliwości dotyczących aspektów prawnych sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz o rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd. Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu z 17 lipca 2003 r. II SA 427/02 podkreślił, iż prejudycjalność zachodzi tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie co do pewnej kwestii prawnej stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe . Musi zatem istnieć wyraźny związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy obu instancji prawidłowo wywiodły, iż waloru zagadnienia wstępnego nie ma w postępowaniu o cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń brak ustosunkowania się przez Rzecznika Praw Obywatelskich, Prokuratora Generalnego oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do pism strony, w których zarzuciła bezprawne wszczęcie przez organ I instancji postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazowa. Jak słusznie zauważył organ, żaden z przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, określających podstawy prawne cofnięcia pozwolenia na broń, nie uzależnia wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń od uprzedniego uzyskania przez właściwy organ Policji w tym przedmiocie stanowiska innych organów, instytucji czy prokuratora, w tym Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, Prokuratora Generalnego oraz Rzecznika Praw Obywatelskich. Okoliczność, że strona oczekuje na stanowisko wskazanych wyżej podmiotów nie stanowi zatem przeszkody do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Nie można tym samym uznać, że zajęcie stanowiska przez te podmioty jest warunkiem rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie o cofnięcie pozwolenia na broń. Należy jednocześnie podzielić stanowisko organu, że w sprawie nie mógł mieć też zastosowania art. 98 § 1 k.p.a., gdyż na podstawie tego przepisu organ może jedynie zawiesić postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek strony, a nie z urzędu. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, odpowiadają prawu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.