II SA/Wa 2285/20
WyrokWSA w Warszawie2021-03-18
Skład orzekający: Janusz Walawski, Ewa Radziszewska-Krupa, Sławomir Fularski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska, wydając orzeczenie w przedmiocie ustalenia zdolności do służby, naruszyła art. 47 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych oraz art. 153 PPSA, nie stosując się do wytycznych zawartych w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Centralna Komisja Lekarska, wydając orzeczenie o uchyleniu zaskarżonego orzeczenia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez rejonową komisję lekarską, naruszyła art. 47 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, który zawiera zamknięty katalog dopuszczalnych rozstrzygnięć. Ponadto, organ naruszył art. 153 PPSA, nie stosując się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w poprzednich wyrokach sądów administracyjnych, które wiążą zarówno organ, jak i sąd.Stan faktyczny
Skarżący M.D. wniósł skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej (CKL) z dnia [...] września 2020 r. dotyczące ustalenia zdolności do służby. Wcześniejsze orzeczenie CKL z [...] sierpnia 2018 r. zostało uchylone wyrokiem WSA w Warszawie z 3 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1784/18. CKL, rozpoznając sprawę ponownie, wydała orzeczenie o uchyleniu orzeczenia WKL MSW i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Rejonową Komisję Lekarską, powołując się na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i niestawiennictwo skarżącego na badaniach. Pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie art. 47 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich oraz art. 153 PPSA.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej na rzecz skarżącego M.D. kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Sławomir Fularski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 marca 2021 r. sprawy ze skargi M.D. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby 1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej na rzecz skarżącego M.D. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w dniu 3 czerwca 2019 r. wydał wyrok sygn. akt II SA/Wa 1784/18, którym uchylił orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zdolności M. D. do służby w Policji.
Sąd w uzasadnieniu wyroku podał, że zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z [...] sierpnia 2018 r., nr [...] wydane zostało w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822 z późn. zm.) oraz przepisy rozporządzenia wykonawczego Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. z 2014 r. poz. 1898), które wydane zostało w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 8 ust. 2 ww. ustawy. W art. 47 ust. 1 cyt. ustawy określone zostały rodzaje rozstrzygnięć, jakie mogą być wydane przez Centralną Komisję Lekarską po rozpatrzeniu odwołania.
Zgodnie z tym przepisem, Centralna Komisja Lekarska po rozpatrzeniu odwołania:
1) utrzymuje w mocy zaskarżone orzeczenie albo
2) uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i wydaje nowe, albo
3) uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez rejonową komisję lekarską.
Z powyższego przepisu wynika jednoznacznie, że Centralna Komisja Lekarska, jako organ odwoławczy, nie jest uprawniona do wydania orzeczenia o sentencji innej, niż wymienione expressis verbis w treści cytowanego przepisu (...).Skoro, przepis art. 47 ust. 1 ww. ustawy zawiera zamknięty katalog rozstrzygnięć Centralnej Komisji Lekarskiej, jako organu odwoławczego, oznacza to, że organ ten nie jest uprawniony do wydania orzeczenia o sentencji innej, niż wymienione w komentowanym przepisie.
W ocenie Sądu, naruszenie przez Centralną Komisję Lekarską przepisu art. 47 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych uzasadniało wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia.
Sąd uznał, że, Centralna Komisja Lekarska, rozstrzygając w niniejszej sprawie, dopuściła się również mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem - wbrew normie prawnej wyrażonej w tym przepisie - nie zastosowała się w pełni do oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 19 listopada 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 593/15.
Należy ponadto wskazać, że ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się do kontroli, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku, a także oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Te natomiast kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą.
Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie Centralna Komisja Lekarska bezwzględnie związana była wskazaniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 19 listopada 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 593/15.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku o sygn. akt II SA/Wa 1784/18 wskazał, że rozpoznając ponownie sprawę Centralna Komisja Lekarska przy wydawaniu swojego rozstrzygnięcia powinna mieć na względzie treść przepisu art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, który określa zamknięty katalog rozstrzygnięć, jakie mogą być wydane przez tę Komisję, gdyż zaskarżone rozstrzygniecie nie mieściło się w powyższym katalogu.
Ponadto Centralna Komisja Lekarska powinna zastosować się do zaleceń zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 19 listopada 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 593/15, co do wymogów jakie powinno spełniać uzasadnienie orzeczenie tej Komisji.
Centralna Komisja Lekarska, na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U z 2020 r. poz. 398 z poźn. zm.), w dniu [...] września 2020 r. wydała orzeczenie nr [...], którym uchyliła w całości orzeczenie WKL MSW [...] nr [...] i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Rejonową Komisję Lekarską podległą ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...].
CKL w uzasadnieniu orzeczenia podała m. in., że wobec faktu, że w niniejszej sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, CKL jest obowiązana uchylić orzeczenie WKL w całości i przekazać sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia, albowiem odwołujący nie stawił się dwukrotnie na wyznaczone przez CKL badania, co w ocenie CKL zaszły okoliczności do wydania niniejszego orzeczenia.
M. D., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę na orzeczenie CKL z dnia [...] września 2020 r. Pełnomocnik skarżącego we wniesionej skardze zarzucił organowi, że wydając zaskarżone orzeczenie naruszył następujące przepisy:
1) art. 47 ust. 1 pkt 3) ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822), poprzez oczywiste naruszenie tego przepisu i w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia niezgodnie z wytycznymi ujętymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 listopada 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 593/15, jak również wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1784/19, a także zastosowanie tegoż przepisu w niniejszej sprawie, bowiem brak było podstaw faktycznych do jego zastosowania;
2) art. 153 p.p.s.a., poprzez niezastosowanie się do wytycznych i oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniach powyżej określonych wyroków.
Pełnomocnik skarżącego podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
CKL w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 zwanej dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Na wstępie podać należy, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/WA 1784/18 jest kolejnym wyrokiem wydanym w rozpoznawanej sprawie. Okoliczność ta w istotny sposób rzutuje na rozstrzygnięcie sprawy.
Powyższe ma o tyle istotne znaczenie, że zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny - orzekając ponownie w tej samej sprawie - nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (por. wyroki NSA z 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12 i z 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1762/12).
Rozwiązanie to stanowi gwarancję przestrzegania przez organy administracji publicznej obowiązku związania orzeczeniem sądu. Działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego. Bez ścisłego stosowania powołanego przepisu trudno byłoby zapewnić spójność działania systemu władzy państwowej. Jego nieprzestrzeganie w istocie podważałoby bowiem obowiązującą w polskim prawie zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 czerwca 2019 r. wskazał, że CKL nie wyjaśniła z jakich względów skarżący nie nadaje się do służby na żadnym stanowisku jako funkcjonariusz Policji, a wydając swoje rozstrzygnięcie powinna mieć na względzie art. 47 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych.
Zgodnie z art. 46 powołanej ustawy, Centralna Komisja Lekarska rozpatruje odwołanie w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania albo w terminie 60 dni od dnia jego otrzymania w przypadku konieczności wykonania dodatkowych badań lub uzyskania dodatkowych dokumentów, po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami w sprawie, a w razie potrzeby również po przeprowadzeniu niezbędnych badań lub po zleceniu przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich, w tym obserwacji w podmiocie leczniczym, lub po dostarczeniu na jej żądanie dodatkowych dokumentów.
Z akt sprawy wynika, że CKL "zaprosiła" skarżącego na badanie w dniu [...] stycznia 2020 r., a następnie w dniu [...] maja 2020 r. Badanie w dniu [...] maja nie odbyło się z powodu ograniczeń wynikających z pandemii SARS-Co-2. Wyznaczono kolejny termin badania na dzień [...] sierpnia 2020 r. Skarżący na badania nie stawił się w tej sytuacji CKL uznała, że może wydać orzeczenie na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 3) przedmiotowej ustawy i uchylić zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez rejonową komisję lekarską.
W ocenie Sądu wydanie takiego orzeczenia było niezasadne i niezgodne z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, gdyż zgodnie z tym wyrokiem CKL była zobowiązana do merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Skoro CKL uznała, że zachodzi konieczność przeprowadzenia dodatkowego badania skarżącego, do którego nie doszło, to powinna rozważyć, czy nie zachodziła podstawa do zawieszenia postępowania odwoławczego, ewentualnie jego umorzenia. Podkreślić przy tym należy, że przepisy przedmiotowej ustawy nie wyłączają stosowania przepisów k.p.a.
W związku z naruszeniem przez organ art. 153 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i c) p.p.sa. Orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło