II SA/Wa 2291/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.) Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Andrzej Góraj Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Rosińska-Czaykowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] października 2013 r., działając na podstawie przepisów art. 138 art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 Kpa, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] lipca 2013 r. o odmowie ustalenia policjantowi A. R. wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym w charakterze domownika, w okresie od dnia 18 stycznia 1986 r. do dnia 30 września 1989 r. W uzasadnieniu rozkazu Komendant Główny Policji wskazał, co następuje: Wnioskiem z dnia 29 maja 2013 r. A. R. zwrócił się o zaliczenie do wysługi lat okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, w charakterze domownika, od dnia 18 stycznia 1986 r. do dnia 30 września 1989 r. Komendant [...] Policji, po przeprowadzeniu stosownego postępowania w sprawie, rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2013 r. odmówił powyższego zaliczenia. A. R. w odwołaniu od powyższego rozkazu zakwestionował prawidłowość uznania organu pierwszej instancji, iż świadczył co najwyżej pomoc w przedmiotowym gospodarstwie, nie mieszczącą się w pojęciu pracy w tym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika oraz wskazał, iż gospodarstwo rolne jego rodziców nie składało się wyłącznie z ziemi, którą trzeba obrabiać i zwierząt, ale również z ogromnych szklarni, w których uprawiane były ogórki i pomidory. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania, podzielił zasadność rozstrzygnięcia Komendanta [...] Policji. Wskazał, iż podstawę prawną powyższego rozstrzygnięcia stanowił art. 101 ust. 1 i art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), art. 1 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U z 1990 r. Nr 54, poz. 310) oraz § 3 ust. 1, § 4 ust. 1 pkt 1 i 5 oraz § 5 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 roku w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.). Zaś pojęcie domownika wykonującego pracę w gospodarstwie rolnym należy rozumieć zgodnie z treścią z art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. z 1989 r. Nr 24, poz. 133 ze zm.) - obowiązującej do dnia 31 grudnia 1990 r., a więc w okresie wskazywanym przez stronę, jako okres wykonywania czynności w gospodarstwie rolnym rodziców. Organ ustalił, że w dniu [...] stycznia 1986 r. wnioskodawca ukończył 16 lat, w latach 1984-1989 pobierał naukę w Zespole Szkół Zawodowych w [...] (świadectwo dojrzałości z dnia 9 czerwca 1989 r.). Gospodarstwo stanowiło obszar 5, 74 ha. Jedynie ojciec wnioskodawcy było rolnikiem, matka pracowała zawodowo jako pedagog, zaś siostra skarżącego jest znacznie od niego młodsza. Zdaniem organu powyższe nie pozwalało stronie na wykonywanie stałej pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, a tym samym świadczy, iż owa pomoc nie stanowiła głównego źródła jej utrzymania. Nauka w szkole ponadpodstawowej oraz związane z nią obowiązki wymagane od uczniów, w tym przejazd około 30 minut w jedna stronę, stanowią negatywną przesłankę w przedmiotowej sprawie i w ocenie organu wykluczają stałą pracę w gospodarstwie rolnym. Jednocześnie nie oznacza to, iż A. R. nie pomagał rodzicom w prowadzeniu gospodarstwa. Pomoc ta jednak nie mogła mieć charakteru stałego, z uwagi na inne, absorbujące zajęcia zainteresowanego to jest naukę i dojazdy z miejsca zamieszkania do szkoły. Zwłaszcza, iż w oświadczeniu z dnia 23 czerwca 2013 r. A. R. wskazał na wykonywanie w gospodarstwie rolnym takich czynności jak "udój mleka, obrządek bydła i trzody chlewnej (...) zapewnienie zapasów pasz i zboża, pracę na roli, zbiór ziemniaków oraz zboża i siana oraz inne prace w tym bieżące naprawy maszyn i urządzeń oraz budynków gospodarstwa. Praca zajmowała mu od 12 do 6 godzin dziennie", a zatem gospodarstwo specjalizowało się w hodowli zwierząt oraz uprawie warzyw i zboża, a także posiadało obszar przeznaczony na łąki do wypasu zwierząt. W ocenie organu areał gospodarstwa nie wymagał stałej pracy innych osób niż ojca skarżącego. Zaś świadczony przez funkcjonariusza zakres prac. tj. uprawa roli, zasiewy, sianokosy, żniwa, wykopki oraz obrządek zwierząt gospodarskich, wskazuje na sezonowy i doraźny charakter wykonywanych czynności. Również nie można uznać za wiarygodne zeznania świadków (R. K. i E. S.) w kontekście stałej pracy A. R. w gospodarstwie rolnym rodziców, a także, iż praca ta stanowiła główne źródło utrzymania wymienionego. Z zeznań świadków oraz oświadczeń strony jednoznacznie wynika, iż A. R. jedynie pomagał rodzicom w wykonywaniu czynności w gospodarstwie rolnym. W konkluzji organ uznał odwołanie za bezzasadne albowiem brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku strony w zakresie ustalenia procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat za okres pracy w gospodarstwie rolnym od dnia 18 stycznia 1986 r. do dnia 30 września 1989 r., orzeczono jak w sentencji. Organ wskazał także, iż nie dopatrzył się aby Komendant [...] Policji naruszył zasady proceduralne przy rozpatrzeniu niniejszej sprawy, a nadto odwołujący się konkretnie zarzutów takich nie wykazał. A. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, w której zakwestionował prawidłowość rozstrzygnięć organów obu instancji i wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i utrzymanego nim w mocy rozkazu z dnia [...] lipca 2013 r. W uzasadnieniu wskazał, iż gospodarstwo rolne jego rodziców nie składało się wyłącznie z ziemi, którą trzeba obrabiać i zwierząt, ale również z ogromnych szklarni, w których uprawiane były ogórki i pomidory, na co zwracał uwagę w odwołaniu. Zarzucił także naruszenia art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, poprzez brak prawidłowego zgromadzenia i oceny całości materiału. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Badana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego niniejsza sprawa, nie została prawidłowo wyjaśniona na etapie postępowania administracyjnego. A. R. w odwołaniu do Komendanta Głównego Policji od rozkazu Komendanta [...] Policji wskazał, między innymi, iż gospodarstwo rolne jego rodziców nie składało się wyłącznie z ziemi, którą trzeba obrabiać i zwierząt, ale również z ogromnych szklarni, w których uprawiane były ogórki i pomidory. Okoliczność istnienia szklarni w przedmiotowym gospodarstwie nie została w ogóle przez organ zbadana. Nie wiadomo jak była ich powierzchnia szklarni, w jaki sposób były one ogrzewane i co dokładnie było w nich produkowane i kto z rodziny zajmował się tą produkcja rolną oraz czy do pracy w szklarniach najmowano również pracowników najemnych (na stałe lub sezonowo). Zważyć, tu należy, iż na ogół produkcja w szklarniach odbywa się na dużą skalę (nie na potrzeby własne). Na ogół celem tej produkcji jest sprzedaż wyprodukowanych warzyw czy innych roślin przedsiębiorstwom handlowym. Zatem udokumentowanie takiej produkcji (np. faktury ze sprzedaży, czy dane z oświadczeń podatkowych za okres 1986-1989) jest możliwe. Wskazana przez A. R. okoliczność szklarniowej produkcji rolniczej prowadzonej w gospodarstwie rodziców może być istotna co do oceny całej sprawy. Może wprost zdecydować o sposobie jej rozstrzygnięcia. Komendant Główny Policji dowiadując się z treści odwołana o takiej nowej okoliczności faktycznej był zobowiązany do dokładnego jej zbadania, albo do zlecenia zbadania tej okoliczności organowi pierwszej instancji. Ponieważ tego nie uczynił, zarzut wskazany w skardze – nieprawidłowego zgromadzenia i oceny materiału dowodowego jest zasadny. Organ naruszył tu przepisy art. 7, art. 75, art. 77 i art. 80 Kpa. Powyższe uchybienia wpłynęły także na wadliwość uzasadnienia, poprzez brak odniesienia się w nim do całości materiału dowodowego (ograniczenie tego materiału), co stanowi uchybienie art. 107 § 3 Kpa. Z tych też względów zaskarżone rozstrzygniecie należało uchylić. Komendant Główny Policji, ponownie rozpatrując niniejszą sprawę (odwołanie) dokona oceny całego zgromadzonego materiału we wskazanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kierunku, ewentualnie wedle swojego uznania uchyli rozstrzygniecie organu pierwszej instancji, zlecając temu organowi zbadanie sprawy w wyżej wskazanym aspekcie. Wskazując na wyżej opisane uchybienie organu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt c, art. 152 ustawy - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.