II SA/Wa 2293/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Asesor WSA Piotr Kraczowski, Protokolant Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2007 r. sprawy ze skargi D. C. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie utraty równoważnika pieniężnego za brak lokalu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, oraz decyzję Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Komendant Główny Straży Granicznej decyzją nr [...] z dnia [...] października 2006 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 6a pkt 3, art. 96 ust 1 i art. 101 ust 5 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r., Nr 234, poz. 1997), § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszom Straży Granicznej równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych warunków jego zwrotu, a także sposobu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania (Dz. U. Nr 118, poz. 1014 ze zm), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej nr [...] z [...] sierpnia 2006 r. uchylającej decyzję własną z dnia [...] grudnia 1992 r. w sprawie przyznania Panu D. C. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz pozbawiającej go prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] listopada 1996 r.: - uchylił zaskarżoną decyzję w całości, - stwierdził, że Pan D. C. utracił prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego z dniem [...] listopada 1996 r. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 1996 r. wstrzymał Panu D. C. wypłatę równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. W związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2006 r. w sprawie sygnatura akt I SA/Wa 2011/04 Komendant Główny Straży Granicznej stwierdził nieważność tej decyzji. Wobec tego w obrocie prawnym pozostała decyzja Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] grudnia 1992 r. przyznająca funkcjonariuszowi równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. Następnie Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją nr [...] z [...] sierpnia 2006 r. uchylił własną decyzję z [...] grudnia 1992 r. przyznającą Panu D. C. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego z dniem [...] listopada 1996 r. oraz pozbawił funkcjonariusza prawa do tego świadczenia od dnia [...] listopada 1996 r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że funkcjonariusz w dniu [...] listopada 1996 r. bezzasadnie odmówił przyjęcia lokalu mieszkalnego przydzielonego mu decyzją administracyjną. Pan D. C. odwołał się od decyzji wnosząc o jej uchylenie i przyznanie mu równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu odwołania podniósł, że lokal którego zasiedlenia odmówił, nie spełnia obowiązujących norm technicznych i sanitarnych. Dalej Komendant Główny Straży Granicznej podkreślił, że w zaskarżonej decyzji z [...] sierpnia 2006 r. orzeczono o " uchyleniu decyzji" ostatecznej przyznającej równoważnik pieniężny za brak lokalu a następnie o "pozbawieniu prawa" do tego świadczenia, a więc części tego orzeczenia są sprzeczne ze sobą, gdyż nie można pozbawić prawa do świadczenia w sytuacji, gdy uprzednio uchylona została decyzja przyznająca to prawo. Wobec powyższego decyzję należało uchylić jako rażąco naruszającą prawo. Następnie organ podkreślił, że choć decyzja zawierała błędy proceduralne, to zawarte w niej rozstrzygnięcie merytoryczne jest prawidłowe. Zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 2b zarządzenia nr 44 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 marca 1993 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad wypłaty policjantom, funkcjonariuszom Urzędu Ochrony Państwa i funkcjonariuszom Straży Granicznej równoważników pieniężnych związanych z prawem do lokalu mieszkalnego (Dz. Urz. MSW nr 3, poz. 43 ze zm.), równoważnik za brak lokalu mieszkalnego nie przysługuje funkcjonariuszowi, jeżeli bezzasadnie odmówił przyjęcia proponowanego przez organ lokalu mieszkalnego, odpowiadającego przysługującym normom, z pełnym wyposażeniem technicznym. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją z dnia [...] listopada 1996 r. przyznał Panu D. C. lokal mieszkalny nr [...], położony w [...]. Lokal spełniał przysługujące funkcjonariuszowi normy zaludnienia, był położony w miejscu pełnienia służby i posiadał pełne wyposażenie techniczne. Wymagał wykonania prac remontowych, których zakres został ustalony w protokole zdawczo-odbiorczym przekazania mieszkania [...] Oddziałowi Straży Granicznej. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, w której Pan D. C. wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podkreślił, że przyznany mu lokal, nie posiadał pełnego wyposażenia technicznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje rozstrzygniecie zapadłe w sprawie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami dotyczącymi postępowania. Skarga analizowana pod tym względem zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r., Nr 234, poz. 1997) oraz § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania funkcjonariuszom Straży Granicznej równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych warunków jego zwrotu, a także sposobu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania (Dz. U. Nr 118, poz. 1014 ze zm). W przedmiotowej sprawie organ prawidłowo zastosował podstawę prawną rozstrzygnięcia, ale przeprowadził błędną jej interpretację. Zgodnie z art. 96 powołanej wyżej ustawy "funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej". Natomiast § 2 art. 96 daje podstawę ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, do określenia w drodze rozporządzenia wysokości oraz warunków przyznawania i zwracania równoważnika pieniężnego, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając osoby uprawnione do jego otrzymania, wysokość równoważnika, wzory wymaganych dokumentów, podmioty właściwe do jego przyznania i wypłaty lub odmowy przyznania oraz sposób postępowania w przypadku zbiegu uprawnień do jego otrzymania. Natomiast § 2 ust. 1 cytowanego rozporządzenia stanowi, że równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego przyznaje się funkcjonariuszowi pod warunkiem, że nie odmówił bezzasadnie przyjęcia lokalu mieszkalnego, który odpowiadał przysługującym mu normom zaludnienia oraz znajdował się w należytym stanie technicznym i sanitarnym, a contrario nie przyznaje się równoważnika pieniężnego w przypadku odmowy przyjęcia lokalu mieszkalnego, który odpowiadał przysługującym mu normom zaludnienia oraz znajdował się w należytym stanie technicznym i sanitarnym. Przechodząc na grunt sprawy niniejszej podkreślić należy, że z akt administracyjnych wynika, że [...] listopada 1996 r. tj. w dacie wydania decyzji nr [...] przez Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej przyznającej Panu D. C. lokal położony w [...], lokal spełniał przysługujące funkcjonariuszowi normy zaludnienia, był położony w miejscu pełnienia służby, natomiast wbrew twierdzeniu organu nie posiadał pełnego wyposażenia technicznego. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w protokole zdawczo-odbiorczym przekazania mieszkania [...] Oddziałowi Straży Granicznej. Czas trwania remontu został określony na kilka miesięcy, a więc w sposób oczywisty stoi to w sprzeczności z twierdzeniem, że lokal był w należytym stanie technicznym i sanitarnym. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że "powszechnie stosowanym zwyczajem było uzgadnianie prac remontowych z przyszłym najemcą, który posiadał decyzję o przydziale". Analizując powyższe stwierdzenie należy zgodzić się ze skarżącym, że w istocie organ powołuje się na zwyczaje – przyjętą praktykę, a nie przepisy prawa. Wskazać należy, że również w odpowiedzi na skargę organ – Komendant Główny Straży Granicznej wbrew brzmieniu cytowanych wyżej przepisów – twierdzi że okoliczność, iż w dacie wydania decyzji nr [...] [...] listopada 1996 r. przez Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej o przydzieleniu przedmiotowego lokalu, lokal nadawał się do remontu, nie uzasadnia odmowy jego przyjęcia. Ponadto zdaniem Sądu wbrew twierdzeniu organu z § 2 ust. 4 powołanego wyżej rozporządzenia wynika, że w dacie przyjęcia lokalu musi się on znajdować w należytym stanie technicznym i sanitarnym. Przyjęcie lokalu następuje w dacie wydania decyzji administracyjnej o jego przydziale. Podkreślić również należy, że organ nigdy nie proponował skarżącemu przyjęcia przedmiotowego lokalu po przeprowadzeniu jego remontu. Wobec wyżej wymienionych okoliczności wskazać należy, że zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu, ponieważ organ nie dokonał prawidłowej interpretacji zastosowanych przepisów prawa. W istocie organ nie zaprzecza, że, w dacie wydania decyzji o przydziale lokalu funkcjonariuszowi, lokal nie znajdował się w należytym stanie sanitarnym i technicznym, ale okoliczności te, jego zdaniem, nie uzasadniały odmowy jego przyjęcia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. W oparciu o art. 152 p.p.s.a. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.