II SA/Wa 2321/21
WyrokWSA w Warszawie2022-02-01
Skład orzekający: Waldemar Śledzik, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy otrzymanie przez małżonka żołnierza zawodowego pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego na podstawie przepisów ustawy o Służbie Więziennej, stanowi przesłankę negatywną do przyznania żołnierzowi świadczenia mieszkaniowego na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, mimo że pomoc ta została udzielona po 31 grudnia 1995 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że językowe brzmienie art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie pozwala na rozszerzającą wykładnię, która obejmowałaby pomoc finansową udzieloną na podstawie innych ustaw, w tym ustawy o Służbie Więziennej, po dacie 31 grudnia 1995 r. Organ administracji nie może samodzielnie "poprawiać" ustawy poprzez nadawanie jej treści niezgodnej z jej jednoznacznym brzmieniem, nawet powołując się na zasady konstytucyjne. W konsekwencji, odmowa przyznania świadczenia mieszkaniowego skarżącemu była niezasadna.Stan faktyczny
Skarżący, będący żołnierzem zawodowym, złożył wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Organ odmówił wypłaty, powołując się na fakt, że jego żona, będąca funkcjonariuszem Służby Więziennej, otrzymała pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego na podstawie ustawy o Służbie Więziennej. Organ uznał, że otrzymanie tej pomocy stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia mieszkaniowego żołnierzowi, zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, interpretując przepis szeroko i celowościowo.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego i zasądził od Prezesa Agencji Mienia Wojskowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 lutego 2022 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], 2. zasądza od Prezesa Agencji Mienia Wojskowego na rzecz skarżącego J. Z. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezes Agencji Minia Wojskowego decyzja z dnia [...] marca 2021 r. działając
na podstawie art 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, 695, 1298 oraz Dz.U. z 2021 poz. 54, 187), dalej: k.p.a., art. 17 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2021 r. poz. 303), dalej: ustawa o Agencji, oraz art. 21 ust. 1, 2 i 3, art. 48d ust. 12 w zw. z art 21 ust. 6 pkt 4 ustawy z 22 czerwca 1995 r.
o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2017) dalej: ustawa o zakwaterowaniu, po rozpatrzeniu odwołania Pana J.Ż. (skarżący) od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w B.(dalej Dyrektor, organ I instancji,) nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. o odmowie wypłaty świadczenia mieszkaniowego na rzecz Pana J. Ż. na wniosek złożony w dniu [...].01.2021 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy, odmówił wypłaty Panu J. Ż. świadczenia mieszkaniowego, od dnia 01.01.2021 r.
Do wydania przedmiotowej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
Dnia [...].01.2021 roku do Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego
w B. wpłynął wniosek Pana mjr J. Ż. o wypłatę świadczenia mieszkaniowego od dnia 01.01.2021 r.
Pan mjr J.Ż. na dzień złożenia wniosku był żołnierzem służby stałej pełniącym zawodową służbę wojskową w Centrum Doktryn i Szkolenia Sił Zbrojnych w B. na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...].10.2020 r. Szefa Sztabu Generalnego WP.
Organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie odmowy wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
W toku postępowania ustalono, iż żona Pana mjr J. Ż. - Pani M.Ż. otrzymała pomoc finansową w kwocie 49 512,50 zł na podstawie art. 184 i 185 ust. 1 i 2, art. 186 ust. 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r.
o Służbie Więziennej (Dz.U. z 2010 r. Nr 79 poz. 523 z póżn. zm.) oraz § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29.07.2010 r. w sprawie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego funkcjonariuszowi Służby Więziennej (Dz. U. z 2010 r. nr 147, poz.986).
Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w B. decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] odmówił wypłaty świadczenia mieszkaniowego na rzecz Pana J. Ż. na wniosek złożony w dniu [...].01.2021 r.
Skarżący odwołał się od powyższego rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji Prezes powołując się na treść art. 21 ustawy o zakwaterowaniu wskazał, że w niniejszej sprawie bezspornym jest, że żona Pana J. Ż., Pani M. Ż. jest funkcjonariuszem Służby Więziennej i w związku z pełnieniem tej służby otrzymała pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego, co nastąpiło w trakcie trwania małżeństwa.
Istota sprawy, zdaniem Prezesa, w tak ustalonym stanie faktycznym, sprowadza się w praktyce do wykładni przepisu art. 21 ust. 6 pkt 4 w związku z art. 21 ustawy o zakwaterowaniu. Przepis ten zawiera zakaz realizacji prawa do zakwaterowania w formie wypłaty świadczenia mieszkaniowego, gdy żołnierz zawodowy lub jego małżonek otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31.12.1995 r. na podstawie przepisów ustawy
z 20.05.1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 ze zm ). Ustawa ta określała, że pomoc finansowa przysługiwała żołnierzom pełniącym zawodową służbę wojskową jako służbę stałą i była przyznawana ze środków budżetu Państwa. Przyznanie pomocy finansowej miało na celu pomoc
w zabezpieczeniu potrzeb mieszkaniowych żołnierza i jego rodziny i było, obok przydziału kwatery stałej, trwałą realizacją prawa do zakwaterowania. Określenie cezury, tj. do 31.12.1995 r. wynikało z faktu, że od 01 01.1996 r. obowiązuje ustawa o zakwaterowaniu na podstawie, której zastąpiono pomoc finansową - ekwiwalentem pieniężnym w zamian za rezygnację z kwatery. Przy kolejnej nowelizacji ustawy
o zakwaterowaniu, w 2004 r., ustawodawca zrezygnował z wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w zamian za rezygnację z kwatery. Została wówczas wprowadzona odprawa mieszkaniowa, jako kolejna finansowa forma zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych przysługująca żołnierzowi, ale po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, o ile nabył on prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej.
Zdaniem organu odwoławczego, niezależnie od obecnie użytego
nazewnictwa określającego wsparcie żołnierzy w zabezpieczeniu potrzeb mieszkaniowych i odesłania w art. 21 ust. 6 pkt 4 jedynie do pomocy finansowej określonej przepisami ustawy o zakwaterowaniu z 1976 r., wszystkie ww. formy służą wsparciu w zabezpieczeniu potrzeb mieszkaniowych. Z tej przyczyny użyte, w tym przepisie pojęcie pomocy finansowej należy rozumieć szeroko, czyli także odnosząc je do pomocy finansowej udzielonej innym formacjom mundurowym.
W dalszej części uzasadnienia organ przywołał przepisy ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2020 r. poz. 848) a w szczególności art. 171 pkt 1 i 2 oraz art.184 ust.1 i 2 oraz art. 187, które dotyczą zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy służby więziennej. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 187 ustawy o Służbie Więziennej lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się funkcjonariuszowi:
1) w razie otrzymania pomocy finansowej, o której mowa w art. 184 ust. 1;
2) posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny w spółdzielni mieszkaniowej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno- pensjonatowy albo lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej;
3) którego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom określony w pkt 2;
4) w razie zbycia przez niego lub jego małżonka lokalu mieszkalnego lub domu,
o którym mowa w pkt 2.
Z powyższego zdaniem Prezesa wynika, że przyznanie ww. pomocy
finansowej oznacza, że na gruncie ustawy o Służbie Więziennej, funkcjonariusz ten traktowany jest jako osoba, której potrzeby mieszkaniowe zostały definitywnie zaspokojone, gdyż uzyskana pomoc finansowa przeznaczona jest na konkretny cel związany z nabyciem mieszkania i nie może być przeznaczona na inny dowolny cel. Zdaniem Prezesa, zarówno cel, jak i sens rozwiązań przyjętych w ustawie o zakwaterowaniu i ustawie o Służbie Więziennej stanowią podstawę uznania, że realizacja przez Państwo uprawnień mieszkaniowych na rzecz żołnierza, funkcjonariusza Służby Więziennej, w formie określonej tymi przepisami, następuje tylko raz. A zatem użyte, w przepisach ustawy o zakwaterowaniu pojęcie pomocy finansowej należy rozumieć szeroko, czyli także odnosząc je do pomocy finansowej udzielonej innym formacjom mundurowym.
Zdaniem Prezesa skoro zatem uprawnienia żony skarżącego jako funkcjonariusza Służby Więziennej, zostały zrealizowane poprzez przyznanie ww. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego to bezspornym jest, że
na gruncie ustawy o Służbie Więziennej, funkcjonariusz ten traktowany jest jako osoba, której potrzeby mieszkaniowe oraz potrzeby mieszkaniowe jego rodziny, czyli również potrzeby mieszkaniowe strony przedmiotowego postępowania, zostały definitywnie zaspokojone przy udziale Państwa i okoliczności tej pominąć nie można.
Na poparcie swoich twierdzeń organ przywołał art. 17a ustawy z dnia 11.09.2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 330 ze zm.), z którego wynika prawo uznania stopnia uzyskanego w innej służbie (Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Wywiadu Wojskowego, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Więziennej lub Urzędzie Ochrony Państwa) na gruncie zawodowej służby wojskowej. W praktyce funkcjonariusz może zostać powołany na stanowisko oznaczone porównywalnym stopniem wojskowym do dotychczas zajmowanego np. w Straży Więziennej. Na zasadzie wzajemności, również okresy służby funkcjonariusza i żołnierza, uwzględniane przy ustalaniu prawa do emerytury funkcjonariuszy Służby Więziennej i emerytury wojskowej są traktowane, jako okresy równorzędne (art. 12 i art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy
z 10.12.1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 289 ze zm.), art. 12 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j.
Dz. U. z 2019 r. poz. 288 ze zm.)). Tym samym, przepisy te wprost zrównują prawa nabyte przez funkcjonariuszy, którzy przeszli do służby w Siłach Zbrojnych RP.
Dlatego też, zdaniem organu, odmienne traktowanie pomocy finansowej określonej w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu doprowadziłoby do sytuacji, w której funkcjonariusz (dobrowolnie) zmieniając, czy kontynuując służbę
w strukturach wojskowych lub funkcjonariusz, którego małżonek uzyskał pomoc
w innych służbach, dwukrotnie otrzymywałby wsparcie Państwa na ten sam cel,
a zatem byłby w pozycji uprzywilejowanej w stosunku nie tylko do innych żołnierzy zawodowych, ale takie innych funkcjonariuszy, co stoi w sprzeczności z zasadami równości wobec prawa i sprawiedliwości społecznej, o których mowa w art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. W myśl wykładni dokonanej przez Trybunał Konstytucyjny
w orzeczeniu z 4 lutego 1997 r. (sygn. akt P 4/96) osoby znajdujące się w takiej samej lub podobnej sytuacji należy traktować tak samo.
Reasumując w kontekście powyższego Prezes wskazał, że na gruncie przedmiotowej sprawy uznanie, iż strona względem innych żołnierzy miałaby być potraktowana inaczej, czyli powinna otrzymać dwukrotnie wsparcie Państwa,
w realizacji potrzeb mieszkaniowych, prowadziłoby właśnie do nieuprawnionego różnicowania sytuacji żołnierzy. Ponadto wydatki związane z wypłatą pomocy finansowej na podstawie przywołanych ustaw pragmatycznych były i są nadal pokrywane przez Państwo, jako dotacje celowe na zabezpieczenie potrzeb mieszkaniowych uprawnionych do tego osób. W ocenie Prezesa w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka negatywna, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy
o zakwaterowaniu a organ I instancji dokonał właściwej interpretacji przepisów dotyczących praw przysługujących żołnierzowi zawodowemu przy zastosowaniu wykładni celowościowej, historycznej i systemowej.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł skarżący. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.:
- naruszenie art. 21, w szczególności ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu "Żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10: otrzymał pomoc finansową wypłacona
w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. poz. 19 oraz z 1994 r. poz. 36)", na skutek błędnej wykładni i jej zastosowaniu przez które odmówiono skarżącemu wypłaty świadczenia, stwierdzając, że otrzymanie przez żonę skarżącego bezzwrotnej pomocy finansowej na podstawie ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej stanowi sytuację prawną opisaną w powyższym artykule,
- naruszenie art. 187 ust. 1 w zw. z art. 184 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej,
na skutek błędnej wykładni i zastosowaniu przez które odmówiono skarżącemu wypłaty świadczenia, stwierdzając, że wprowadzenie tego przepisu do ustawy uprawnia do analogicznego zastosowania w przypadku innych formacji mundurowych, w wyniku czego uznano, że otrzymanie przez żonę skarżącego bezzwrotnej pomocy finansowej na podstawie ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r.
o Służbie Więziennej stanowi sytuację prawną opisaną w powyższym artykule,
- naruszenie art. 7 i 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z póżn. zm.), na skutek błędnej wykładni równości wobec prawa i praworządności, w związku z czym uznano odmowę uzyskania świadczenia przez skarżącego, jako prawidłową w myśl zasady równowagi, kiedy to odebranie tego świadczenia jest naruszeniem zasady równości obywateli,
- naruszenie art. 8 § 1 w zw. z art. 80, art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak wszechstronnego rozważenia przez Organ zebranego w sprawie materiału dowodowego, niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela.
Mając powyższe na uwadze skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenia decyzji pierwszej instancji i orzeczenia co do istoty sprawy i zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto poszczególne jej zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowa argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r. poz.2325, zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 21 ustawy o zakwaterowaniu:
1. Żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości.
2. Prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej
z następujących form:
1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;
2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;
3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
3. Żołnierz służby stałej wybiera, na swój wniosek, jedną z form zakwaterowania,
o których mowa w ust. 2.
Zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r.
o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994 r. Nr 10, poz. 36).
Skarżący zakwestionował to stanowisko i podniósł, że nie było podstaw faktycznych i prawnych do przyjęcia, iż została spełniona negatywna przesłanka, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy.
Zdaniem skarżącego, ratio legis art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy stanowi wyłączenie o możliwości otrzymania prawa do zakwaterowania przez żołnierza, który otrzymał pomoc finansową przed 31 grudnia 1995 r., na podstawie przepisów ustawy
o zakwaterowaniu z 1976 r. i nie ma podstaw do tego, aby ten zakaz "rozciągać" na inne podstawy nabycia prawa do zakwaterowania.
Powyższe stanowisko należy uznać za trafne, bowiem wykładnia językowa art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie daje podstaw do zakwestionowania uprawnienia wynikającego z przepisu zasadniczego. Stanowi bowiem wyjątek, ograniczający prawo żołnierza do zakwaterowania i przy braku wątpliwości w zakresie wykładni językowej nie ma możliwości stosowania innej metodologii w zakresie odczytywania intencji ustawodawcy. Kwestia ta nie powinna być sporna, ponieważ przepis art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy jest jednoznaczny pod względem językowym. Nie daje prawa do zakwaterowania żołnierzowi, który otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r.
o zakwaterowaniu sił zbrojnych, a nie jakąkolwiek inną pomoc finansową na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, z jakiegokolwiek innego tytułu prawnego. Kierując się tą metodą wykładni można wyprowadzić z niego tylko jeden wniosek - jeżeli wnioskodawca zachowując status żołnierza nie skorzystał z takiej formy pomocy, to może skorzystać z przedmiotowego prawa. Ponadto, w sytuacji gdy małżonka wnioskodawcy z innej formacji mundurowej - Służby Więziennej skorzystała z prawa pomocy (a tym samym ww.) na podstawie odrębnych regulacji ustawowych (ustawa o Służbie Więziennej), to wykładania językowa nie pozwala na przyjęcie przesłanki negatywnej.
Reasumując organ odmawiając skarżącemu, udzielenia pomocy w zakresie zakwaterowania zastosował przepis prawny do stanu faktycznego, nieobjętego jego dyspozycją. W uzasadnieniu tego "zapożyczenia" powołał się na wykładnię celowościową art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, popełniając przy tym dość oczywistą niekonsekwencję. Przyznał bowiem prymat wykładni językowej w procesie stosowania prawa, jednocześnie odrzucił jej oczywiste wyniki na rzecz wyników wykładni celowościowej, powołując się na zasady konstytucyjne, bez głębszej analizy ich treści i szczegółowego odniesienia do rozpatrywanej sprawy. Zgadzając się z organem, że w krajowym porządku prawnym zasadnicze znaczenie i zarazem pierwszeństwo ma wykładnia językowa, należy pozostałym metodom wykładni, w tym wykładni celowościowej przypisać znaczenie subsydiarne (pomocnicze, wspierające). Sięganie do wykładni celowościowej jest wobec tego uzasadnione tylko wówczas, gdy wyniki wykładni językowej nie są jednoznaczne. Względy celowościowe mogą zatem jedynie wesprzeć, wzmocnić wnioski wynikające z językowego rozumienia interpretowanego przepisu prawnego. W żadnym jednak razie nie mogą być wykorzystane do podważenia i w rezultacie odrzucenia zastosowania normy prawnej, która na gruncie językowym nie budzi żadnych wątpliwości. Z tych względów Sąd nie podziela stanowiska organu, co do tego, że posłużenie się wykładnią celowościową (w sposób zaprezentowany w zaskarżonej decyzji) jest zasadne m. in. wówczas, gdy wynik wykładni językowej prowadzi do sprzeczności z fundamentalnymi wartościami konstytucyjnymi (abstrahując od tego, czy rzeczywiście zastosowanie wyłącznie wykładni językowej rodzi zagrożenie dla przywołanych przez organ wartości konstytucyjnych).
Organ stosując jednoznaczny pod względem językowym przepis art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu, do osoby, która wcześniej otrzymała pomoc mieszkaniową na innej podstawie niż w tym przepisie wskazana, narusza fundamentalne wartości konstytucyjnych: równości i sprawiedliwości społecznej.
Organ administracyjny nie ma kompetencji "poprawiania" ustawy we własnym zakresie, przez nadanie mu innej treści, odpowiadającej przyjętym na własny użytek kryteriom konstytucyjności. Naruszenia tych dwóch podstawowych zasad konstytucyjnych, określonych w art. 2 i 32 ust. 1 Konstytucji RP organ dopatrzył się
w "dwukrotnym" przyznaniu wsparcia państwa na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszowi, którego małżonek takie wsparcie otrzymał. Stawiałoby go to bowiem w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych żołnierzy zawodowych.
Odnosząc się do tych zasad konstytucyjnych można zauważyć, że obie te zasady są ze sobą powiązane. Równość jest pochodną, konkretyzacją sprawiedliwości, a więc równe traktowanie jest niejako z definicji sprawiedliwe. Należy jednak podkreślić, że równe traktowanie nie oznacza równości bezwzględnej, absolutnej. W orzecznictwie (w szczególności Trybunału Konstytucyjnego)
i w doktrynie prawniczej nie budzi wątpliwości teza, że jednakowo należy traktować osoby należące do tej samej kategorii, tzn. posiadające te same lub podobne cechy istotne (tzw. relewantne). Zasady równego traktowania nie naruszają też pewne uprzywilejowania jednych w stosunku do drugich, jeżeli są uzasadnione jakimiś obiektywnie uzasadnionymi celami, a więc nie są dyskryminujące lecz jedynie różnicujące.
Zdaniem Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę taki budzący jednak wątpliwości, bo oparty głównie na przesłankach celowościowych, sposób interpretacji przepisu wprowadzającego wyjątek od zasady, ograniczający prawo określone
w art. 21 ust. 1 ustawy, nie może być przez analogię przeniesiony na inny przepis prawny, również wyjątkowy, z tym, że w odróżnieniu od art. 21 ust. 6 pkt 3, przepis art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy nie budzi żadnych wątpliwości, co do jego językowego znaczenia.
Przedstawione rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] marca 2021 r. oraz utrzymana nią
w mocy decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego
w B. z dnia [...] lutego 2021 r., zostały wydane z naruszeniem art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy oraz art. 6 i art. 8 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi, uchylił decyzje organów obu instancji, o kosztach orzekając
w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło