II SA/Wa 235/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Karolina Kisielewicz po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na przyznanie oddzielnego lokalu socjalnego postanawia: - odrzucić skargę. Sąd Rejonowy dla [...] w [...] wyrokiem z [...] maja 2017 r. sygn. akt [...] nakazał L., G., A., A., M.W. oraz małoletnim A. i A.J. opróżnienie i wydanie [...] lokalu mieszkalnego nr [...] położonego przy ul. [...] w [...] (pkt I). W pkt II wyroku Sąd orzekł, że M.W., G.W., A.W. oraz A. i A.J. przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Zarząd Dzielnicy [...] podjął w uchwale nr [...] z [...] października 2018 r. w której wyraził zgodę na wydanie skierowania do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego na okres 5 lat, na rzecz L.W., G.W., A.W., A.W. oraz A. i A.J. W tych okolicznościach faktycznych M.W. zwróciła się do Zarządu Dzielnicy [...] o przyznanie oddzielnego lokalu socjalnego, uzasadniając wniosek konfliktem rodzinnym. Zarząd Dzielnicy [...] w dniu [...] października 2018 r., na podstawie § 14 ust. 1 pkt 3 uchwały nr LVIII/1751/2009 Rady m. st. Warszawy z 9 lipca 2009 nr XLVI/1422/2008 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu m. st. Warszawy (Dz. urz. Woj. Maz. nr 132, poz. 3937 ze zm.), podjął uchwałę (nr [...]) w której nie wyraził zgody na realizację wyroku orzekającego eksmisję skarżącej poprzez przyznanie skarżącej oddzielnego lokalu socjalnego. W uzasadnieniu organ podał, że Sąd w wyroku orzekającym eksmisję przyznał eksmitowanym prawo do jednego lokalu socjalnego. M.W. w skardze na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z [...] października 2018 r. wniosła o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi podała, że z wyroku orzekającego eksmisję nie wynika, że osobom eksmitowanym przysługuje prawo do otrzymania tylko jednego lokalu socjalnego. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ sprawa wykonania wyroku sądu powszechnego dotyczącego przyznania prawa do lokalu socjalnego, nawet wiążąca się z uchwałą organu administracji, pozostaje sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Na wstępie należy wyjaśnić, że postępowanie w zakresie udzielania pomocy mieszkaniowej przez gminę składa się z dwóch etapów. W pierwszym, wnioskujący o najem lokalu składa wniosek, który podlega analizie i weryfikacji przez właściwy organ gminy bądź osobę upoważnioną oraz zaopiniowaniu przez komisję lokalową. Następnie wniosek ten jest rozpoznawany przez zarząd, który rozstrzyga o zakwalifikowaniu i umieszczeniu na liście oczekujących na najem lokalu, bądź o odmowie zakwalifikowania i umieszczenia na liście. W tym (pierwszym) etapie działanie organu ma charakter administracyjnoprawny, bowiem organ decyduje o tym, czy danej osobie może być udzielona pomoc w zakresie jej potrzeb mieszkaniowych, z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy. Etap ten jest wykonywaniem publicznoprawnych zadań gminy i poprzedza drugi etap postępowania, tj. udzielanie pomocy mieszkaniowej. Etap ten (drugi) związany z podjęciem czynności cywilnoprawnych, zmierzających do zawarcia umowy najmu. Czynności te mają zatem charakter cywilnoprawny (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r. sygn. akt I OPS 4/08, publ. ONSAiWSA 2008/6/90). W rozpatrywanej sprawie uprawnienie skarżącej do lokalu socjalnego nie znajdowało uzasadnienia w akcie administracyjnym, wydanym na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, lecz w wyroku Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z [...] maja 2017 r. sygn. akt [...]. O charakterze prawnym czynności podejmowanych w wyniku realizacji wyroku w sposób wyraźny stanowi przepis art. 14 ust. 6 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2019 r., poz. 1182), z którego wynika, że orzekając o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego, sąd nakazuje wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu do czasu złożenia przez gminę oferty zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego. Skoro przedmiotem niniejszej sprawy nie jest uchwała rady gminy w sprawie zakwalifikowania skarżącej na listę osób oczekujących na przydział lokalu socjalnego, to należy uznać, że czynności polegające na skierowaniu do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego nie są związane z wykonywaniem publicznoprawnych zadań gminy, nie mogą zatem stanowić rozstrzygnięcia o charakterze administracyjnoprawnym. Czynności te mają charakter cywilnoprawny, zmierzają bowiem do nawiązania stosunku cywilnoprawnego najmu lokalu. Skoro bowiem zawarcie umowy najmu lokalu przez gminę jest czynnością cywilnoprawną i nie należy do kognicji sądów administracyjnych, to wybór osoby, do której kieruje się oświadczenie woli o jej zawarciu, jako wyraz autonomii woli stron stosunków prawa cywilnego, należy również do sfery stosunków cywilnoprawnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 kwietnia 1015 r. I OSK 795/15, dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), orzekł, jak w sentencji postanowienia. Odrzucenie skargi nie oznacza zamknięcia skarżącej konstytucyjnego prawa do sądu, gdyż w sprawie będzie właściwy sąd powszechny, stosownie do art. 199¹ k.p.c.