II SA/Wa 2358/19
WyrokWSA w Warszawie2019-12-19
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Tomasz Szmydt, Joanna Kube
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, wydane na skutek odwołania organu od wcześniejszych pozytywnych orzeczeń, wiążą organ Policji w postępowaniu o wydanie pozwolenia na broń palną i stanowią podstawę do odmowy wydania takiego pozwolenia?Ratio decidendi
Organy Policji są związane negatywnymi orzeczeniami lekarskimi i psychologicznymi, które stwierdzają, że osoba nie może dysponować bronią. Orzeczenia te nie podlegają dalszej weryfikacji w postępowaniu administracyjnym i stanowią podstawę do odmowy wydania pozwolenia na broń palną, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji. Prawo do posiadania broni podlega szczególnej reglamentacji ze względu na bezpieczeństwo publiczne.Stan faktyczny
Skarżący T. N. złożył wniosek o wydanie pozwolenia na broń palną sportową. Po uzyskaniu pozytywnych orzeczeń lekarskich i psychologicznych, organ Policji zakwestionował je i doprowadził do wydania negatywnych orzeczeń, które skutkowały odmową wydania pozwolenia. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym wykorzystanie zatartego wyroku karnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Protokolant specjalista Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną sportową do celu sportowego oddala skargę
T. N. złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy pozwolenia na broń palną sportową.
T. N. zwrócił się wnioskiem z dnia [...] stycznia 2019 r. do Komendanta [...] Policji o wydanie pozwolenia na broń palną sportową do celu sportowego w liczbie 15 egzemplarzy broni.
Wskazał, że po jego stronie nie występują żadne negatywne przesłanki uniemożliwiające posiadanie broni palnej. Wniosek swój umotywował przynależnością do stowarzyszenia o charakterze strzeleckim, tj. do Klubu Sportowego [...], posiadaniem kwalifikacji sportowych, o których mowa w art. 10b ustawy o broni i amunicji, tj. patentu strzeleckiego nr [...] potwierdzającego kwalifikacje do uprawiania sportu strzeleckiego w dyscyplinach: pistolet, karabin, strzelba gladkolufowa oraz licencji zawodniczej Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego nr [...] uprawniającej do udziału we współzawodnictwie w sporcie strzeleckim w dyscyplinach: pistolet, karabin, strzelba gladkolufowa. Podkreślił, że jest zainteresowany strzelectwem, chce kontynuować współzawodnictwo sportowe w konkurencjach wg norm: [...] oraz [...] a także [...], zamierza czynnie uczestniczyć w tym sporcie wykorzystując własną broń. Dodał, że od ponad roku jest posiadaczem broni czanoprochowej. Do wniosku załączył orzeczenia z dnia [...] stycznia 2019 r. (lekarskie nr [...] oraz psychologiczne nr [...]) potwierdzające, że może dysponować bronią a także wykaz zawodów i konkurencji, w których dotychczas brał udział oraz komunikaty z tych zawodów.
W toku postępowania organ Policji uzyskał datowaną na dzień [...] lutego 2019r. informację z Krajowego Rejestru Karnego, z której wynika, iż p. T. N. w nim nie figuruje. W dniu [...] lutego 2019 r. wpłynęła negatywna opinia o wymienionym z poprzedniego miejsca zameldowania. Komisariat Policji [...] w przesłanej informacji podkreślił, iż T.N. naruszał normy i zasady współżycia społecznego, był karany sądownie i oddany pod nadzór kuratora sądowego, nie daje zatem należytej rękojmi do posiadania pozwolenia na broń.
Celem zweryfikowania powstałych wątpliwości co do posiadania przez stronę zdolności psychofizycznej do dysponowania bronią palną organ w dniu [...] lutego 2019 r. odwołał się od przedłożonych przez nią do wniosku pozytywnych orzeczeń lekarskich
W dniu [...] marca 2019 r. wpłynęła pozytywna opinia o stronie z jednostki Policji właściwej dla aktualnego miejsca jej zamieszkania, tj. Komendy Powiatowej Policji w [...]. Wskazano w niej na brak okoliczności uzasadniających zaliczenie strony do osób stanowiących zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
Organ I instancji uzyskał też prawomocny wyrok Sądu Rejonowego [...] w [...] z dnia [...] marca 2016 r. sygn. akt [...], na mocy którego T.N. uznano winnym popełnienia czyn zakwalifikowanego z art. 157 § 2 kk w z z art. 191 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk, za co wymierzono mu karę trzech miesięcy pozbawienia wolności, przy czym wykonanie orzeczonej kary warunkowo zawieszono na okres próby wynoszący dwa lata oddając wymienionego w tym okresie pod dozór kuratora.
W wyniku procedury odwoławczej skarżący uzyskał w dniu [...] kwietnia 2019 r.
orzeczenie psychologiczne nr [...] stwierdzające, że należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji i nie może dysponować bronią, a w dniu [...] kwietnia 2019 r. orzeczenie lekarskie nr [...] stwierdzające, że należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o broni i amunicji i nie może dysponować bronią. Oba negatywne dla strony orzeczenia wpłynęły do organu I instancji w dniu [...] kwietnia 2019 r.
Dnia [...] kwietnia 2019 r. do organu Policji wpłynęło pismo skarżącego informujące o przedłużającej się ,,procedurze badań lekarskich''. Natomiast w dniu [...] kwietnia 2019 r. ww. wniósł zażalenie "odnośnie procedury badań lekarskich". Pismem z dnia [...] maja 2019 r. organ Policji poinformował stronę, że Komendant [...] Policji nie jest organem właściwym do rozpatrzenia jej zażalenia, zgodnie z art. 15i ustawy o broni i amunicji, kontrolę wykonywania badań lekarskich i psychologicznych przeprowadza wojewoda właściwy ze względu na miejsce wydania orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019r.nr [...] Komendant [...] Policji odmówił wnioskodawcy wydania pozwolenia na broń palną sportową w celu sportowym.
Organ wskazał, że z uwagi na treść art. art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2019r., poz. 284, ze zm.) negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne stwierdzające, że skarżący nie posiada zdolności do dysponowania bronią, powoduje iż organ Policji jest obowiązany do odmowy wydania pozwolenia na broń palną.
Organ wskazał, iż orzeczenia lekarskie i psychologiczne wiążą organy Policji w zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych odmowy wydania pozwolenia. Orzeczenia te nie podlegają dalszej weryfikacji w toku postępowania administracyjnego przed organami Policji. Oznacza to, że decyzja administracyjna w takim przypadku ma charakter związany. Ustawodawca w przedmiotowych przypadkach nie przyznał bowiem organom Policji prawa wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Ostateczne negatywne orzeczenie lekarskie albo psychologiczne wyklucza możliwość dysponowania bronią.
T. N. wniósł odwołanie od decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2019r. Podnosił, iż negatywna opinia z poprzedniego miejsca zamieszkania nie została oparta na faktach. Jej treść spowodowała, że organ I instancji odwołał się od pozytywnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, które przedłożyła wraz z wnioskiem o wydanie jej pozwolenie na broń palną do celu sportowego. W wyniku zaś procedury odwoławczej uzyskała negatywne orzeczenia, które pośrednio skutkowały tym, iż nie uzyskała żądanego pozwolenia na broń. Podniósł, że podczas badań przeprowadzanych w trybie zwykłym poinformował o zdarzeniach, które miały miejsce w poprzednim miejscu jej zamieszkania, tj. interwencjach Policji i zatartym już z mocy prawa wyroku. W związku z tym, organ nie powinien wszczynać procedury odwoławczej do orzeczeń, które przedłożył.
Decyzja z dnia [...] sierpnia 2019 r. Komendant Główny Policji w [...], nr [...], utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy pozwolenia na broń palną sportową.
Organ podtrzymał stanowisko, iż orzeczenia lekarskie i psychologiczne wiążą organy Policji w zakresie ustalania przesłanek faktycznych i prawnych odmowy wydania pozwolenia. Orzeczenia te nie podlegają dalszej weryfikacji w toku postępowania administracyjnego przed organami Policji.
T. N. złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] wydaną w przedmiocie odmowy pozwolenia na broń palną sportową.
Skarżący zarzucał naruszenie:
1) prawa materialnego poprzez nie zastosowanie w sprawie przepisów art. 10 ust. 1, ust 2 pkt 4 oraz ust 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji w sytuacji, gdy istniały przesłanki do wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną sportową do celu sportowego wynikające z przedłożonej przez skarżącego dokumentacji;
2) prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji w sytuacji, gdy organ rozstrzygając sprawę w sposób nieuprawniony pominął korzystne dla strony orzeczenia lekarskie i psychologiczne natomiast uwzględnił wyłącznie wadliwe, negatywne orzeczenie psychologiczne wydane postępowaniu przed organem I instancji, które zostały uzyskane bez zaistnienia takiej potrzeby na podstawie informacji wynikających z zatartego już wyroku sądowego;
3) prawa procesowego poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie z mocy art 7 i art. 9 k.p.a. w zw. z art. 76 k.k. i art. 106 k.k. poprzez wydanie decyzji w oparciu o zatarty już wyrok sądowy, które nie powinien stanowić dowodu w sprawie.
Skarżący podnosił m.in., iż zerwał wszelkie kontakty ze środowiskiem w swoim poprzednim miejscu zamieszkania i prowadzi obecnie spokojny i ustatkowany tryb życia. Zawarł w dniu [...] sierpnia 2019 r. związek małżeński. Cieszy się dobrą opinią w miejscu pracy oraz wśród sąsiadów. Uznawany jest za osobę bezkonfliktową, odpowiedzialną i niezwykle spokojną. W opinii sąsiadów skarżący podchodzi do swojej pasji, jaką jest strzelectwo, w sposób rozsądny i zrównoważony. Sąsiedzi T. N. nigdy nie odczuwali obaw z tego tytułu, że jest on posiadaczem broni. Nadto skarżący angażuje się w działalność społeczną, pełni funkcję członka zarządu lokalnej wspólnoty oraz świadczy bezinteresowną pomoc sąsiedzką np. w drobnych pracach lub naprawach. Psycholog wydający wyżej wspomniane orzeczenie nie dokonał własnych oceny aktualnego sposobu zachowania i postępowania skarżącego. Orzeczenie to oparte zostało wyłącznie o sugestie wynikające z opinii jednostki Policji z poprzedniego miejsca zamieszkania skarżącego. Psycholog niejako a priori przyjął pewne założenia i nie był w swoich ocenach obiektywny i niezależny. Wobec powyższego, zdaniem skarżącego, orzeczenie takie nie może posłużyć za materiał dowody w niniejszej sprawie. Organ Policji rozstrzygając sprawę w sposób nieuprawniony pominął korzystne dla strony orzeczenia lekarskie i psychologiczne, natomiast uwzględnił wyłącznie wadliwe orzeczenie psychologiczne wydane w postępowaniu przed organem I instancji. Podkreślił, że negatywne orzeczenia zostały wydane na skutek odwołania się organu I instancji od przedłożonych przez T. N. pozytywnych dla niego orzeczeń. Podnosił, iż organ nie może odwoływać się od badań lekarskich, jeżeli nie zostały ujawnione nowe fakty w sprawie. Nowe fakty nie zostały ujawnione, ponieważ w badaniach załączonych do wniosku o wydanie pozwolenia skarżący informował o orzeczeniu oraz o sytuacji w poprzednim miejscu zamieszkania
W uzasadnieniu zarzutu naruszenia prawa procesowego, tj. art. 7 i art. 9 k.p.a. w zw. z art.76 k.k. i art. 106 k.k. skarżący wskazuje, iż decyzję wydano w oparciu o zatarty już wyrok karny, który nie powinien stanowić dowodu w sprawie, bowiem jednolita linia orzecznicza Sądu Najwyższego uznaje zatarte wyroki za niebyłe, tj. niemogące rodzić żadnych konsekwencji - osobę taką w świetle prawa uznaje się za niekaraną.
Komendant Główny Policji wnosił o oddalenie skargi w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie czy organ prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego.
Kontrolując sprawę w ramach wskazanych wyżej kompetencji, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1839 z późn. zm.), osoba, która występuje z podaniem o wydanie pozwolenia na broń lub zgłasza do rejestru broń pneumatyczną, przedstawia właściwemu organowi Policji orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane przez upoważnionych: lekarza i psychologa, stwierdzające, że nie należy ona do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 powołanej ustawy i potwierdzające, że może ona dysponować bronią. W myśl z kolei art. 15 ust. 5 powołanej ustawy w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. Stosownie natomiast do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 ustawy o obroni i amunicji, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom:
1) z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. z 2018 r. poz. 1878), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej;
2) wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego;
3) uzależnionym od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych.
Organy Policji są związane opiniami psychologa i psychiatry, organ nie dysponuje w tym względzie żadnym luzem decyzyjnym i jest związany ostatecznym orzeczeniami.
To, czy dana osoba należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, może być stwierdzone jedynie na podstawie orzeczenia lekarskiego i psychologicznego wydanego przez upoważnionego (uprawnionego) do tego lekarza. To szczególne ograniczenie dowodowe w postępowaniu w sprawie wydania lub cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej, uzasadnione jest potrzebą ochrony takich wartości jak życie i zdrowie ludzi oraz bezpieczeństwo i porządek publiczny w sposób oczywisty zagrożonych w razie dysponowania bronią przez osoby, które ze względu na stan zdrowia psychicznego lub fizycznego, bronią dysponować nie mogą.
W rozpoznawanej sprawie skarżący przedłożył wymagane prawem pozytywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, jednakże zostały one przez organ Policji zakwestionowane poprzez złożenie odwołania. W wyniku badań, przeprowadzonych po odwołaniu przez Policję, stwierdzono, że skarżący nie spełnia wymagań, przewidzianych w przepisie art.15 ust. 1 pkt 2 -4 ustawy o obroni i amunicji, ostatecznie więc okazało się, że prawidłowo organy odmówiły wydania mu pozwolenia na broń.
Należy zważyć, że w sprawie przeprowadzone zostały stosowne badania lekarskie i psychologiczne, które wykazały, że skarżący nie może dysponować bronią palną na zasadach określonych we wniosku. Należało więc odmówić wydania przedmiotowego pozwolenia, bowiem organy były związane wydanymi orzeczeniami i musiały uznać ich moc dowodową.
Organy prawidłowo zastosowały art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 ustawy o broni i amunicji, w szczególności prawidłowo uznały, że spełnione są przesłanki do odmowy wydania pozwolenia na broń skarżącemu.
Odnosząc się bezpośrednio do zarzutów skargi należy zważyć, że przesłanką odmowy wydania pozwolenia na broń palną sportową było negatywne orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane na skutek odwołania organu. Organ nie prowadził zatem postępowania na podstawie wyroku karnego, który uległ zatarciu czy też na opiniach z obecnego i byłego miejsca zamieszkania skarżącego. Przesłanka organu do złożenia odwołania od pozytywnych dla skarżącego orzeczeń (lekarskie i psychologiczne) jest poza oceną sądu. Organ oparł się jedynie na orzeczeniach lekarskim i psychologicznym, wydanych na skutek odwołania. Przy czym organ nie miał możliwości weryfikacji i oceny tych orzeczeń.
Należy jednocześnie podkreślić, że kwestia zdolności do dysponowania bronią nie jest obojętna z punktu widzenia ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, ze względu na potencjalne zagrożenie dla osób trzecich. Prawo do posiadania broni palnej ma charakter szczególny, a dostęp do niego podlega administracyjnej reglamentacji, nie może więc być żadnej wątpliwości, że osoba, której takie prawo przyznano, daje gwarancje bezpiecznego posługiwania się bronią. Jedną z tych gwarancji jest wprowadzony przez ustawodawcę wymóg posiadania zdolności fizycznej i psychicznej do dysponowania bronią, potwierdzony stosownymi orzeczeniami. Skoro w sprawie niniejszej okazało się, że strona wymogu tego nie spełnia, ponieważ uprawniony psycholog i lekarz wydali w trybie odwoławczym orzeczenia negatywne co do możliwości posiadania przez nią broni, organy były związane tymi orzeczeniami. Prawidłowo więc orzekające w sprawie organy odmówiły wydania skarżącemu zezwolenia na broń palną.
W związku z powyższym zarzuty podniesione w skardze nie mógł mieć wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło