II SA/Wa 2389/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.) Sędziowie WSA Andrzej Góraj Sławomir Antoniuk Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2012 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości równowartości kosztów nauki żołnierza pełniącego służbę kandydacką oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] Rektor [...], działając na podstawie art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a także art. 11 ustawy z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 176, poz. 1242) w związku z art. 134 ust. 1 pkt 4 i art. 135 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) oraz § 38, § 39 pkt 2 i § 40 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie służby wojskowej kandydatów na żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 66, poz. 614 ze zm.), ustalił R. M. do zwrotu równowartość kosztów utrzymania i nauki w kwocie [...] zł, stanowiącej koszty zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, poniesionych przez resort obrony narodowej, w związku ze zwolnieniem ze służby kandydackiej. W motywach rozstrzygnięcia organ podał, że R. M. został zwolniony ze służby kandydackiej z dniem [...] czerwca 2011 r. z powodu niezaliczenia semestru szkolenia wojskowego z [...]. Zgodnie zaś z art. 135 ust. 1 ww. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 11 ww. ustawy o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw, żołnierz pełniący służbę kandydacką jest obowiązany do zwrotu równowartości kosztów zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, otrzymanych w związku z nauką w przypadku zwolnienia go ze służby kandydackiej wskutek niespełnienia wymogów określonych w Regulaminie Studiów [...]. W myśl § 38 i § 40 ww. rozporządzenia w sprawie służby wojskowej kandydatów na żołnierzy zawodowych, koszty te ustala się jako sumę faktycznie poniesionych kosztów tych świadczeń w okresie nauki. Okres nauki obejmuje okres od dnia, w którym R. M. stawił się w [...], tj. od dnia [...] sierpnia 2007 r., do dnia zwolnienia ze służby kandydackiej, w tym także urlopy i usprawiedliwione nieobecności kandydata, który kontrakt na pełnienie służby kandydackiej zawarł w dniu [...] sierpnia 2007 r. Wysokość kwoty stanowiącej równowartość kosztów ustala się według stawek obowiązujących w dniu zwolnienia kandydata ze służby. W świetle przywołanych przepisów, R. M. jest zobowiązany do zwrotu równowartości kosztów w wysokości [...] zł – przed waloryzacją, natomiast całkowita kwota do zwrotu po zwaloryzowaniu o wskaźnik cen, towarów i usług konsumpcyjnych określonych w ustawie budżetowej na dany rok wynosi [...] zł, co wynika z zestawienia, stanowiącego załącznik do decyzji. R. M. decyzję Rektora [...] uczynił przedmiotem odwołania do Ministra Obrony Narodowej, zarzucając naruszenie art. 6 i art. 7 kpa oraz § 40 ust. 4 Regulaminu Studiów [...], poprzez przyjęcie, że nie zaliczył egzaminu komisyjnego z [...], objętego Regulaminem Studiów, podczas, gdy egzamin ten został przeprowadzony niezgodnie z procedurą regulaminową, bowiem skład komisji egzaminacyjnej był nieprawidłowo obsadzony. Zainteresowany zaznaczył, że na decyzję Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie zwolnienia ze służby kandydackiej wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, gdyż w zaistniałych okolicznościach nie można uznać, że zwolnienie ze służby nastąpiło z przyczyn leżących po jego stronie, a przez to nie można zobowiązać go do zwrotu równowartości kosztów utrzymania i nauki w kwocie [...] zł. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] Minister Obrony Narodowej, mając za podstawę art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania i przedstawiając w uzasadnieniu argumenty, jakich użył organ I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję R. M. zarzucił rażące naruszenie art. 11 ww. ustawy o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw w związku z art. 134 ust. 1 pkt 4 oraz art. 135 ww. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 38, § 39 pkt 2 i § 40 ww. rozporządzenia w sprawie służby wojskowej kandydatów na żołnierzy zawodowych, poprzez ich zastosowanie, pomimo że przepis art. 135 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych został uchylony i od dnia 1 stycznia 2008 r. nie obowiązywał, nie mógł być zatem stosowany wobec skarżącego, a przepis art. 11 ustawy o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw nie mógł mieć w sprawie zastosowania z uwagi na to, że przedmiotem decyzji nie była sprawa dotycząca "kosztów nauki", lecz dotycząca kosztów zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, poniesionych przez resort obrony narodowej, w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby kandydackiej, co jasno wynika z osnowy decyzji organu I instancji. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności obu wydanych w sprawie decyzji, ewentualnie – z ostrożności procesowej – o ich uchylenie, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Udzielając odpowiedzi na skargę, Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem niniejszej sprawy jest kwestia zwrotu kosztów kształcenia skarżącego w [...] w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego, poniesionych przez resort obrony narodowej, w związku z jego zwolnieniem ze służby kandydackiej z powodu niezaliczenia semestru szkolenia wojskowego z [...]. Jak wynika z akt administracyjnych, R. M. studiował w [...] od dnia [...] sierpnia 2007 r. do dnia [...] czerwca 2011 r., tj. do dnia zwolnienia ze służby kandydackiej. Zgodnie z brzmieniem art. 11 ustawy z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 176, poz. 1242), do spraw dotyczących kosztów nauki kandydatów na żołnierzy zawodowych i żołnierzy zawodowych, w przypadku gdy pobierali naukę przed dniem wejścia w życie ustawy, a zwolnienie ze służby nastąpiło po dniu wejścia w życie ustawy, do obowiązku zwrotu równowartości kosztów poniesionych przez wojsko na jego utrzymanie i naukę stosuje się przepisy dotychczasowe. Ustawa ta weszła w życie z dniem 1 stycznia 2008 r. (art. 15 tej ustawy). Oznacza to, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy zastosowanie mają wojskowe przepisy pragmatyczne w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2007 r. W myśl art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), żołnierze pełniący służbę kandydacką są obowiązani do zwrotu równowartości kosztów zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, otrzymanych w związku z nauką w przypadku zwolnienia ich ze służby kandydackiej z przyczyn określonych w art. 134 ust. 1 pkt 1 i 4-9. Decyzję o ustaleniu równowartości kosztów, o których mowa w ust. 1, odroczeniu terminu ich zwrotu, rozłożeniu kosztów na raty lub o zwolnieniu żołnierza pełniącego służbę kandydacką z obowiązku ich zwrotu w całości lub części wydaje komendant szkoły wojskowej (ust. 2). Z przepisów tych wynika, że kandydat na żołnierza zawodowego jest obowiązany na podstawie decyzji komendanta szkoły wojskowej do zwrotu równowartości kosztów zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, otrzymanych w związku z nauką, w przypadku jego zwolnienia ze służby kandydackiej z przyczyn określonych w art. 134 ust. 1 pkt 1 i 4-9. Jak już zostało zaznaczone, skarżący został zwolniony ze służby kandydackiej z dniem [...] czerwca 2011 r., natomiast podstawę prawną w tym względzie stanowił art. 134 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W sprawie zaistniała więc przesłanka materialna, pozwalająca Rektorowi [...] na wydanie decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], ustalającej wobec R. M. obowiązek zwrotu równowartości kosztów utrzymania i nauki w kwocie [...] zł, stanowiącej koszty zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych, poniesionych przez resort obrony narodowej, w związku z jego zwolnieniem ze służby kandydackiej. Wbrew twierdzeniom skarżącego, w zakresie podjętego rozstrzygnięcia powyższa decyzja pozostaje w zgodzie z treścią § 38, § 39 pkt 2 i § 40 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie służby wojskowej kandydatów na żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 66, poz. 614 ze zm.). Koszty zakwaterowania, umundurowania i wyżywienia oraz innych nieodpłatnych świadczeń pieniężnych i rzeczowych związanych z nauką kandydata ustala się jako sumę faktycznie poniesionych kosztów tych świadczeń w okresie nauki. Okres nauki obejmuje okres od dnia stawienia się w szkole do dnia zwolnienia ze służby kandydackiej, w tym urlopy i usprawiedliwione nieobecności kandydata. Wysokość kwoty stanowiącej równowartość kosztów ustala się według stawek obowiązujących w dniu zwolnienia kandydata ze służby. Tak też to zostało uczynione w ww. decyzji. W jej osnowie organ określił dokładną kwotę zobowiązania do zwrotu, przedstawiając w załączniku do decyzji, stanowiącym jej integralną część, zestawienie ustalonej równowartości kosztów poniesionych na utrzymanie i naukę skarżącego. Ustalone zobowiązanie uwzględnia koszty faktycznie poniesione na zakwaterowanie, wyżywienie i umundurowanie oraz ich coroczną waloryzację, która następuje w drodze pomnożenia ich równowartości na dzień ukończenia kolejnego roku nauki przez średnioroczny wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, określony w ustawie budżetowej na dany rok, co wypełnia dyspozycję art. 137 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Wyliczenia kosztów podlegających waloryzacji dokonano prawidłowo w oparciu o wskaźniki z lat 2007-2011. W takim stanie rzeczy, wydane w sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione, mające jedynie charakter polemiczny. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.