II SA/Wa 2396/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-27
Skład orzekający: Joanna Kube, Eugeniusz Wasilewski, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy ma prawo do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w miejscowości pełnienia służby, pomimo przewidywanego rozformowania jednostki wojskowej i skomplikowanej sytuacji rodzinnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo żołnierza zawodowego do zakwaterowania w lokalu mieszkalnym w miejscowości pełnienia służby jest realizacją ustawowych uprawnień i nie może być ograniczane ani modyfikowane z powodu przewidywanego rozformowania jednostki wojskowej. Argumenty dotyczące sytuacji rodzinnej i życiowej, odwołujące się do zasad współżycia społecznego, nie stanowią podstawy prawnej do uwzględnienia skargi w postępowaniu administracyjnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła przyznania W.S., żołnierzowi zawodowemu, prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w miejscowości pełnienia służby. Pierwsza decyzja organu I instancji przyznała to prawo, jednak skarżący w odwołaniu podniósł, że decyzja nie uwzględnia jego wniosku o nieprzydzielanie lokalu, wskazując na przyszłe rozformowanie jednostki i jego sytuację rodzinną. Organ II instancji uchylił decyzję w części dotyczącej okresu i orzekł co do istoty, przyznając prawo do zamieszkiwania. Skarżący złożył skargę do WSA, powtarzając zarzuty dotyczące sytuacji rodzinnej i przyszłego rozformowania jednostki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Asesor WSA Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2007 r. sprawy ze skargi W.S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym oddala skargę.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...], działając na podstawie art. 13 ust. 6 w związku z art. 24 ust. 1 oraz art. 16 ust. 2 pkt 4 lit. "c" i art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), przyznał W.S. prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] we W., o powierzchni użytkowej 63,66 m2 i powierzchni podstawowej 38,83 m2 na czas pełnienia obowiązków na stanowisku służbowym – [...] Oddziału [...] w Dowództwie [...] Korpusu Obrony Powietrznej ([...]) we W.
W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja jest wydawana w wyniku realizacji wniosku Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] we W., w której W.S. pełni obecnie służbę. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. wyjaśnił, że lokal mieszkalny, w którym prawo zamieszkiwania zostało przyznane W.S., znajduje się w miejscowości, w której został wyznaczony na stanowisko służbowe i zabezpiecza posiadane przez niego uprawnienia mieszkaniowe.
Od powyższej decyzji W.S. złożył odwołanie do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Zarzucił, że decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. nie uwzględnia jego wniosku o nieprzydzielanie przedmiotowego lokalu. Wyjaśnił, że Jednostka Wojskowa [...] przeznaczona jest do rozformowania i w związku z tym w przyszłości nastąpi likwidacja jego stanowiska służbowego. Podał również, że jego rodzina mieszka w S., gdzie jest także zameldowany. Decyzja ta powoduje dla niego straty ekonomiczne związane z przeprowadzką rodziny do W. W.S. wniósł o jej uchylenie oraz o utrzymanie jego dotychczasowego statusu zakwaterowania w internacie, a także o nieprzydzielanie mu w najbliższym czasie lokalu mieszkalnego bez skutków utraty uprawnień do dalszego zakwaterowania do momentu ustabilizowania jego sytuacji służbowej.
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 13 ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, uchylił decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. w części dotyczącej okresu, na jaki została wydana i orzekł w tym zakresie co do istoty, przyznając W.S. prawo zamieszkiwania w lokalu nr [...] przy ul. [...] we W. na czas pełnienia obowiązków na stanowisku służbowym – [...] Oddziału [...] w Dowództwie [...] Korpusu Obrony Powietrznej SP, w pozostałej zaś części utrzymał decyzję w mocy.
W motywach rozstrzygnięcia Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej podał, że decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. jest realizacją przysługującego żołnierzowi prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w miejscowości pełnienia służby, tj. we W. Organ wskazał, że przydzielony W.S. lokal mieszkalny spełnia warunki wynikające z przepisu art. 26 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, który stanowi, że przy ustalaniu powierzchni użytkowej podstawowej (powierzchni pokoi) uwzględnia się zajmowane przez żołnierza stanowisko służbowe oraz stan rodzinny. Jednocześnie organ podniósł, że nie jest możliwe niewydawanie decyzji z powodu przewidywanego rozformowania jednostki.
Prezes WAM wyjaśnił także, że w toku postępowania w tejże sprawie, W.S. został zwolniony z zajmowanego stanowiska służbowego [...] Oddziału [...] w Sztabie Dowództwa [...] Korpusu Obrony Powietrznej SP z dniem [...] czerwca 2006 r. i z tą samą datą wyznaczony na stanowisko służbowe [...] Oddziału [...] Dowództwa [...] Korpusu Obrony Powietrznej SP. Zwolnienie i wyznaczenie na nowe stanowisko nastąpiło w ramach tej samej jednostki wojskowej i w związku z tym należało decyzję w tym zakresie uchylić i orzec co do istoty zgodnie ze stanem faktycznym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W.S. wyraził swoje niezadowolenie z decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Podniósł, że organy orzekające w sprawie nie uwzględniły jego skomplikowanej sytuacji rodzinnej i życiowej. Nie wzięły bowiem pod uwagę niedogodności i uciążliwości związanych z przeprowadzką całej rodziny z S. do W. oraz przyszłego rozformowania jego Jednostki Wojskowej, co może skutkować nawet jego wcześniejszym przejściem na emeryturę. Powtórzył również zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził bowiem, by organy podejmujące w badanej sprawie rozstrzygnięcia dopuściły się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z brzmieniem art. 69 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 z późn. zm.), żołnierz zawodowy ma prawo do zakwaterowania oraz innych świadczeń z tym związanych na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.
W świetle art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.) żołnierzowi służby stałej od dnia wyznaczenia go na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej przysługuje prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, będącym w dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Zgodnie natomiast z art. art. 24 ust. 1 powołanej ustawy, dyrektor oddziału regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej właściwy dla garnizonu, w którym żołnierza służby stałej wyznaczono na stanowisko służbowe lub w którym zajmuje takie stanowisko, na wniosek dowódcy jednostki wojskowej, wydaje decyzję o prawie zamieszkiwania na czas pełnienia obowiązków na tym stanowisku w lokalu mieszkalnym, w miejscowości, w której żołnierz został wyznaczony na stanowisko służbowe lub zajmuje takie stanowisko albo w miejscowości pobliskiej.
Biorąc pod uwagę treść wskazanych przepisów, należy stwierdzić, że przyznanie W.S. mocą decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] i decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] października 2006 r. nr [...] prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] we W. jest realizacją przysługujących żołnierzowi zawodowemu uprawnień do zakwaterowania w miejscowości, w której został wyznaczony na stanowisko służbowe.
Przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, przyznając żołnierzom zawodowym prawo do zakwaterowania, nakładają jednocześnie na organy Wojskowej Agencji Mieszkaniowej obowiązek zapewnienia realizacji tych uprawnień w drodze decyzji administracyjnej. Obowiązek ten w sposób jednoznaczny wynika z art. 24 ust.1 cytowanej ustawy i w sytuacji określonej w tym przepisie organ zobowiązany jest wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym.
Z obowiązku tego nie może zwolnić organu podnoszona przez skarżącego okoliczność, że Jednostka Wojskowa, w której pełni obecnie służbę, ma ulec rozformowaniu. Przepisy ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie przewidują bowiem, aby uprawnienie żołnierzy zawodowych do zakwaterowania było ograniczane bądź modyfikowane z uwagi na tego typu okoliczności. Jednocześnie należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że rozformowanie Jednostki Wojskowej [...] jest w tym przypadku zdarzeniem przyszłym i to, jakie ewentualnie spowoduje następstwa dla skarżącego, nie może wpływać na istniejące prawo do zakwaterowania. W związku z tym nie może stanowić okoliczności mającej wpływ na treść decyzji wydawanej w przedmiocie prawa do lokalu mieszkalnego. Trudno wobec tego czynić organom Wojskowej Agencji Mieszkaniowej zarzuty naruszenia przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w sytuacji, gdy wydane w sprawie W.S. decyzje są realizacją nałożonego na ten organu obowiązku zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych żołnierza zawodowego.
Zgodnie z art. 24 ust. 5 pkt 1 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, organy Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nie są zobowiązane do wydania decyzji o przyznaniu prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w sytuacji, gdy żołnierz służby stałej złoży do dowódcy jednostki wojskowej pisemny wniosek w tej sprawie, w terminie czternastu dni od dnia objęcia stanowiska służbowego w tej jednostce. W takim przypadku, stosownie do treści art. 24 ust. 6 ustawy, dyrektor oddziału regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wydaje decyzję w sprawie wypłacania zryczałtowanego ekwiwalentu za rezygnację z prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w wysokości 50 % maksymalnej stawki opłat za używanie lokalu, określonej w art. 36 ust. 1, za przysługującą żołnierzowi służby stałej maksymalną powierzchnię użytkową podstawową, o której mowa w art. 26. Od dnia wpływu wniosku, o którym mowa w ust. 5 pkt 1, do oddziału regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej żołnierzowi służby stałej nie przysługuje zakwaterowanie w kwaterze zastępczej ani w kwaterze internatowej. Za zakwaterowanie w internacie ponosi wówczas pełną odpłatność. Sytuacja taka nie wystąpiła jednak w niniejszej sprawie.
W.S. ze wspomnianym wyżej wnioskiem nie zwrócił się do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] we W., zaś pismo, w którym wnosił o nieprzydzielanie lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] we W. skierował do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej i to dopiero w dniu [...] lipca 2006 r., a na stanowisko służbowe w Jednostce Wojskowej [...] został wyznaczony rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...]. Bez wpływu pozostaje nawet późniejsze przeniesienie skarżącego na inne stanowisko służbowe, gdyż to odbyło się w ramach tej samej jednostki wojskowej.
Dodatkowo należy podnieść, że lokal mieszkalny, w którym prawo zamieszkiwania zostało przyznane skarżącemu, znajduje się w miejscowości pełnienia służby, co odpowiada dyspozycji art. 24 ust. 1 cytowanej ustawy, powierzchnia lokalu odpowiada zaś powierzchni lokalu przysługującego skarżącemu, w myśl zasad określonych w art. 26 ustawy.
Ponadto warto zaznaczyć, że prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym przyznane w drodze decyzji organów Wojskowej Agencji Mieszkaniowej jest uprawnieniem, z którego żołnierz zawodowy może nie skorzystać, odmawiając zamieszkania w takim lokalu. Sytuację taką przewiduje art. 24 ust. 3 cytowanej ustawy. Jednakże z odmową skorzystania z tego prawa wiąże się utrata uprawnień związanych z zakwaterowaniem, przez czas zajmowania danego stanowiska służbowego.
Zarzuty W.S., dotyczące osobistych i życiowych niedogodności związanych z przeprowadzką, są w istocie odwoływaniem się do zasad współżycia społecznego. Sąd z pełnym zrozumieniem odnosi się do sytuacji skarżącego, jednak tego rodzaju argumentacja nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego, a tylko takie może być podstawą uwzględnienia skargi.
W postępowaniu administracyjnym nie mają zastosowania zasady współżycia społecznego. Przepisy art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) wykluczają stosowanie tych zasad w postępowaniu administracyjnym, tym bardziej, że zasady współżycia społecznego nie mogą stanowić podstawy prawnej decyzji administracyjnej i skargi sądowej, nie mogą modernizować i modyfikować przepisów materialnego prawa administracyjnego oraz nie mogą stanowić dyrektywy wykładni przepisów prawa materialnego stosowanych w trybie postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 1984 r. sygn. akt SA/Po 1028/84).
Z tych względów, Sąd uznał wydane w sprawie decyzje za prawidłowe, a zarzuty zawarte w skardze za nieuzasadnione.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło