II SA/Wa 2399/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Olga Żurawska – Matusiak, , Eugeniusz Wasilewski (spraw.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2014 r. sprawy ze skargi P. A. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty odprawy mieszkaniowej – oddala skargę – Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r., wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 13 ust. 7 i art. 23 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania P. A. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w W. Nr [...] z dnia [...] września 2013 r. o odmowie wypłaty odprawy mieszkaniowej, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu decyzji podano, iż do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. w dniu [...] sierpnia 2013 r. wpłynął wniosek chor. rez. P. A. o wypłatę odprawy mieszkaniowej. Jako członków rodziny, o których mowa w art. 26 ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP P. A. wskazał żonę A. A.. Z dniem [...] marca 2013 r. zainteresowany został zwolniony z pełnienia zawodowej służby wojskowej. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. odmówił wypłaty odprawy mieszkaniowej na rzecz P. A. i wskazał, iż zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi służby stałej zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, zamieszkałemu w kwaterze, a także temu, który do dnia zwolnienia nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej, albo został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed upływem okresu wymaganego do nabycia uprawnień do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego przez właściwy organ. Organ I instancji wskazał też, że P. A. nie nabył uprawnień emerytalno-rentowych, a zatem do oceny czy przysługuje mu odprawa mieszkaniowa istotne znaczenie mają przyczyny zwolnienia ze służby. Zwolnienie wymienionego z zawodowej służby wojskowej nastąpiło wskutek otrzymania dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej a nie wskutek wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ, co jest przesłanką konieczną do wypłaty odprawy mieszkaniowej na rzecz żołnierza, który w dniu zwolnienia ze służby nie nabył uprawnień emerytalno-rentowych. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie zarzucając naruszenie art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy o zakwaterowaniu (...) poprzez niewłaściwą interpretację, iż odprawa mieszkaniowa przysługuje jedynie w przypadku ustania stosunku służby poprzez wypowiedzenie w trybie art. 111 ust. 9 pkt a i b ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zdaniem strony odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi tylko w przypadkach wymienionych w art. 23 ust. 9 ustawy o zakwaterowaniu (...) tj. m.in. kiedy żołnierz został zwolniony ze służby wojskowej na skutek skazania prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub na skutek orzeczenia wydanego w postępowaniu dyscyplinarnym. Organ odwoławczy rozpatrując sprawę merytorycznie wskazał na treść przepisu art. 23 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych określającego przesłanki nabycia prawa do odprawy mieszkaniowej – z przepisu tego wynika, że odprawa mieszkaniowa jest świadczeniem wypłacanym żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, pod warunkiem spełniania określonych przesłanek. Jednocześnie przepis art. 47 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu (...) uzależnia wydanie przez dyrektora oddziału regionalnego decyzji o wypłacie odprawy mieszkaniowej od przedstawienia określonych dokumentów, m.in. zaświadczenia o przyczynach zwolnienia z czynnej służby wojskowej wydanego przez dowódcę jednostki wojskowej, w której żołnierz pełnił służbę, jeżeli nie nabył prawa do emerytury wojskowej lub nie uzyskał uprawnień do wojskowej renty inwalidzkiej. Co do zasady zatem odprawa mieszkaniowa przysługuje żołnierzowi służby stałej zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, który nabył uprawnienia do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Natomiast wypłata odprawy mieszkaniowej na rzecz żołnierza, który nie nabył uprawnień emerytalno-rentowych jest wyjątkiem od powyższej reguły i może nastąpić tylko w sytuacji wypowiedzenia takiemu żołnierzowi stosunku służbowego przez właściwy organ wojskowy. Odwołujący się został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed nabyciem prawa do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej. Zatem wyżej wymieniony nabyłby prawo do wypłaty odprawy mieszkaniowej tylko w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy. O takim trybie zwolnienia żołnierza zawodowego stanowi art. 111 ust. 9 pkt b ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r., Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) Jednocześnie art. 114 ust. 2 ww. ustawy określa, iż dokonanie wypowiedzenia stosunku służbowego może nastąpić, gdy jednostka wojskowa, w której żołnierz zawodowy pełni zawodową służbę wojskową, ulega rozformowaniu lub zmniejszył się jej stan etatowy w korpusie kadry zawodowej Sił Zbrojnych, w którym żołnierz pełni służbę, albo gdy uległo likwidacji stanowisko służbowe, które żołnierz zajmował, a brak jest możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko odpowiadające jego kwalifikacjom zawodowym. Tymczasem z załączonego do akt sprawy zaświadczenia Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. wynika, iż zwolnienie strony ze służby nastąpiło wskutek otrzymania dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej, co wypełnia przesłanki określone w art. 112 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej (...). Powyższy tryb zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej, w sposób oczywisty, nie wypełnia przesłanki o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 pkt a i b ustawy o zakwaterowaniu (...). A zatem odprawa mieszkaniowa stronie nie przysługuje. Wobec powyższego zarzuty strony zawarte w odwołaniu, iż organ I instancji dokonał niewłaściwej interpretacji przepisów ustawy o zakwaterowaniu, a w szczególności art. 23 ust. 1 lit. a i b, nie zasługują na uwzględnienie. W ocenie organu, argumentacja, iż tylko art. 23 ust. 9 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP określa przypadki, w których odprawa mieszkaniowa żołnierzowi nie przysługuje i stanowisko organu I instancji w sposób nieuprawniony eliminuje możliwość uzyskania przez niego odprawy mieszkaniowe, nie jest trafna. Powołany przepis stanowi, że odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu m.in. w przypadku zwolnienia ze służby na skutek skazania prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego, lub na skutek orzeczenia wydanego w postępowaniu dyscyplinarnym. Niemniej wyłączenie to dotyczy tylko tych żołnierzy, którym mimo posiadania w chwili zwolnienia ze służby uprawnień emerytalno-rentowych, w następstwie wymienionych wyżej zdarzeń prawo do odprawy mieszkaniowej nie przysługuje. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. A. zarzucił powyższej decyzji: 1) naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 1 i § 3 kpa w związku z art. 13 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej wydanej decyzji. 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. a i b ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r., Nr 206, poz. 1367 ze zm.) w związku z art. 47 ustawy przez niewłaściwą interpretację polegającą na przyjęciu, że wypłata odprawy mieszkaniowej przysługuje jedynie w przypadku ustania stosunku służby przez wypowiedzenie dokonane w trybie art. 111 ust. 9 pky a i b, podczas gdy mając na uwadze treść art. 23 ust. 9 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz art. 112 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych brak jest podstaw do takiej interpretacji. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie prawa do odprawy mieszkaniowej zgodnie ze złożonym wnioskiem, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie wskazując, iż zarzuty skargi są bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 ze zm.), odprawa mieszkaniowa, o której mowa w art. 47 przysługuje żołnierzowi: 1) służby stałej: a) zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, zamieszkałemu w kwaterze, o ile nabył on prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej lub został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed upływem okresu wymaganego do nabycia uprawnień do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy; b) który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 21 ust. 6, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej lub został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed upływem okresu wymagane do nabycia uprawnień do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy; 2) służby kontraktowej zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej, o ile nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej, jeżeli inwalidztwo powstało wskutek wypadku pozostającego w związku ze służbą wojskową lub wskutek choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami tej służby, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze. W określonych sytuacjach, które nie są przedmiotem niniejszej sprawy odprawa przysługuje członkom rodziny zmarłych żołnierzy. Wbrew zarzutom skargi organy Wojskowej Agencji Mieszkaniowej dokonały prawidłowej wykładni powołanego przepisu art. 23 ust. 1 lit. a i b ustawy przyjmując, iż z jego treści wynika, że co do zasady odprawa należy się żołnierzowi służby stałej, który w dniu zwolnienia nabył uprawnienia emerytalne jednakże nie otrzymał od Agencji lokalu mieszkalnego lub zajmował kwaterę, którą ma obowiązek zwrócić Agencji. Ustawodawca dopuścił jedyny wyjątek dla tych żołnierzy, którzy nie nabywając uprawnień emerytalnych zostali zwolnieni ze służby z przyczyn od nich niezależnych, tj. w drodze wypowiedzenia stosunku służbowego przez właściwy organ wojskowy. Skarżący, co jest bezsporne, został zwolniony z zawodowej służby wojskowej na skutek otrzymania dostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej, a nie wskutek wypowiedzenia stosunku służbowego, co jest przesłanką konieczną do wypłaty odprawy mieszkalnej na rzecz żołnierza. Natomiast przepis art. 23 ust. 9 pkt 2 i 3 ustawy, ma zastosowanie do tych żołnierzy, którzy nabyliby prawo do odprawy mieszkaniowej gdyby nie zostali zwolnieni z czynnej służby wojskowej na skutek skazania prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego albo na skutek orzeczenia wydanego w postępowaniu dyscyplinarnym. Organ nie naruszył więc wskazanych w skardze przepisów prawa i skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku.