II SA/Wa 2400/13

WyrokWSA w Warszawie2014-03-28

Skład orzekający: Adam Lipiński, Iwona Dąbrowska, Andrzej Góraj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, czy też jedynie poinformować wnioskodawcę o braku możliwości udostępnienia informacji na podstawie przepisów szczególnych (Kodeksu postępowania karnego), gdy dostęp do żądanej informacji jest regulowany odrębnymi przepisami?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie powinien wydawać decyzji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeśli dostęp do żądanej informacji jest uregulowany przepisami szczególnymi, stanowiącymi lex specialis. W takiej sytuacji wystarczające jest poinformowanie wnioskodawcy o braku możliwości udostępnienia informacji na podstawie tych przepisów, a nie wydawanie decyzji odmownej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Stan faktyczny
K.Z. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w G. o udostępnienie opinii Sądu Rejonowego w G. dotyczącej postępowania ułaskawieniowego. Organ odmówił udostępnienia informacji, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania karnego oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskazując na ochronę prywatności. Prezes Sądu Okręgowego w W. utrzymał tę decyzję w mocy. K.Z. zaskarżył decyzję do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w W. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w G., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Prezesa Sądu Okręgowego w W. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Andrzej Góraj (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Rosińska-Czaykowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2014 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w G. nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w W. na rzecz skarżącego K. Z. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z [...] października 2013 r. K.Z. zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w G. z żądaniem udostępnienia opinii Sądu Rejonowego w G., dotyczącej postępowania ułaskawieniowego, znajdującej się w aktach sprawy o sygnaturze [...]. Pismem z [...] października 2013 r. powiadomiono wnioskodawcę, iż żądana opinia jest pozytywna, a więc, stosownie do dyspozycji art. 564 § 4 K.p.k., nie podlega udostępnieniu. Następnie, powyższe stanowisko organ zawarł w decyzji z [...] listopada 2013 r., odmawiającej udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowym zakresie. Dodatkowo w uzasadnieniu decyzji powołano się na przepis art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, stwierdzając że udostępnieniu żądanej informacji stoi na przeszkodzie obawa naruszenia prywatności osoby, której dotyczy sporna decyzja. Rozpoznając sprawę wskutek wniesienia przez stronę odwołania, Prezes Sądu Okręgowego w Warszawie decyzją z [...] listopada 2013 r. utrzymał w mocy skarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż ustawa o ochronie danych osobowych stanowi lex specialis w stosunku do ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ, kierując się tą nadrzędną regulacją, nie może więc udostępnić danych, które umożliwiałyby identyfikację osoby skazanego. Nadto podniesiono, iż ograniczenie dostępu do informacji publicznej wynika zarówno z wyżej powołanej ustawy, jak też z przepisów K.p.k. Od powyższego rozstrzygnięcia skargę wywiódł K.Z., wnosząc o jego uchylenie i zarzucając organowi naruszenie przepisów art. 6 ust. 3 ustawy o ochronie danych osobowych, art. 1 ust. 1 i 2 oraz art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, art. 564 § 4 K.p.k. oraz art. 9, 107 § 1, 138 § 1 K.p.k., a także art. 16 ust. 2 pkt 2 bliżej nie wskazanego aktu prawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy sporny wniosek winien podlegać rozpoznaniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, czy też w trybie K.p.k. Postępowanie w sprawie zostało co prawda zainicjowane wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, jednakże zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw, określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji, będących informacją publiczną. Tak więc w sytuacji, gdy inny akt prawny reguluje materię dostępu do informacji publicznej, to ta inna ustawa stanowi lex specialis w stosunku do ustawy o dostępie do informacji publicznej. W takiej wiec sytuacji, ustawa o dostępie do informacji publicznej nie znajdzie zastosowania. Powyższe wnioski pozostają w zgodzie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, czego przykładem może być m.in. konkluzja zaprezentowana w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 października 2010 r., wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 1193/10, iż: "skoro skarżący domagał się udostępnienia informacji publicznych, do których przysługiwał mu odmienny, niż określony w ustawie o dostępie do informacji publicznej tryb dostępu, to stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie nie znajduje zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej". Przechodząc do materii niniejszej sprawy wskazać należy, iż okolicznością niesporną jest to, że żądana we wniosku strony opinia, dotycząca ułaskawienia w sprawie o sygn. akt. [...], jest opinią pozytywną. Kwestia udostępnienia takich opinii została zaś sprecyzowana w przepisie art. 564 § 4 K.p.k., zgodnie z którym opinie pozytywne nie są dostępne dla osób wymienionych w art. 560 K.p.k. Skoro materia udostępnienia informacji, będącej przedmiotem wniosku strony, została określona w innym akcie prawnym niż ustawa o dostępie do informacji publicznej, to ta inna ustawa (w tym wypadku K.p.k.) powinna znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie. Konsekwentnie, organ rozpoznając przedmiotowy wniosek, nie powinien wydawać decyzji w trybie art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej, ani powoływać się na wyłączenia dostępności informacji wynikające z art. 5 ust. 2 powyższej ustawy. Wystarczającym byłoby więc poinformowanie skarżącego pismem o treści art. 564 § 4 K.p.k. i o sposobie rozumienia tego przepisu przez organ. Rozpoznając niniejszą sprawę tutejszy Sąd nie uwzględnił zaś pozostałych zarzutów sformułowanych w skardze. W szczególności Sąd administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przez organ normy art. 564 § 4 K.p.k. Skoro przywołany przepis wyłącza możliwość udostępnienia pozytywnej opinii nawet skazanemu, i jego najbliższej rodzinie, to tym samym uznać należy, że tym bardzie osoby trzecie nie mogą mieć do takiej opinii dostępu. Regułą jest bowiem to, że do dokumentów zawierających treści wrażliwe, w świetle przepisów K.p.k., dostęp mają wyłącznie strony postępowania, z wyłączeniem osób trzecich. Skoro więc w omawianym przepisie ustawodawca wyłączył możliwość dostępu do spornej informacji nawet skazanemu (czyli osobie, której dotyczyła opinia), to udostępnienie treści tej opinii osobom trzecim byłoby sprzeczne z duchem ustawy K.p.k. Wykładnia przepisu art. 564 § 4 K.p.k. proponowana przez skarżącego, świadczyła by o braku konsekwencji, a w rezultacie braku racjonalizmu po stronie ustawodawcy. Na takie zaś założenie tutejszy Sąd nie może wyrazić zgody. W związku z powyższym, uznając że skarżona decyzja narusza prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku zostało wydane w myśl art. 152 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło