II SA/Wa 244/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2008 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. P., działającej w imieniu małoletniej córki E. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać B. P. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 20 marca 2008 r. odrzucił skargę B. P., działającej w imieniu małoletniej córki E., na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku po zmarłym ojcu. Skarżąca, wnioskiem z dnia 16 kwietnia 2008 r. – złożonym na urzędowym formularzu - wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku skarżąca wskazała, że jest osobą samotnie wychowującą 16-letnią córkę, która nie ma własnych dochodów, ponieważ jest uczennicą liceum ogólnokształcącego. Podała również, że pracuje i zarabia miesięcznie1300 zł brutto, co netto wynosi 900 zł. Z tego musi opłacić czynsz za mieszkanie komunalne oraz opłaty za energię elektryczną oraz gaz. W tej sytuacji brakuje pieniędzy nawet na jedzenie, a na zakupienie ubrań musi zaciągać pożyczki. Dlatego nie stać jej na opłacenie kosztów sądowych oraz na ustanowienie adwokata, czy radcy prawnego. Skarżąca oświadczyła też, że oprócz mieszkania, o powierzchni 44 m2, będącego własnością Gminy i Miasta [...] nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na B. P. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi B. P. jest odmowa przyznania jej córce przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych świadczenia w drodze wyjątku po zmarłym ojcu. Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżąca z mocy prawa zwolniona jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne. Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego. Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Dlatego - stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna skarżącej jest trudna – jedynym źródłem utrzymania rodziny są jej dochody, w wysokości 900 zł netto. Z tej kwoty - po opłaceniu opłat związanych z mieszkaniem - musi utrzymać siebie oraz nastoletnią córkę. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że oprócz mieszkania komunalnego rodzina nie posiada innych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i córki, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.