II SA/Wa 244/16

WyrokWSA w Warszawie2016-09-08

Skład orzekający: Joanna Kube, Anna Mierzejewska, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazanie za umyślne przestępstwo, które nie ma bezpośredniego związku z użyciem broni, stanowi obligatoryjną podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skazanie za umyślne przestępstwo, nawet jeśli nie ma ono bezpośredniego związku z bronią, stanowi obligatoryjną podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Ustawa o broni i amunicji w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a wprost stanowi, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo, a art. 18 ust. 1 pkt 2 nakłada na organy Policji obowiązek cofnięcia takiego pozwolenia w takiej sytuacji. Organy Policji nie mają w takich przypadkach marginesu swobody i nie muszą badać innych okoliczności, takich jak opinia czy związek przestępstwa z bronią.
Stan faktyczny
Skarżący Z.S. został pozbawiony pozwolenia na broń palną myśliwską po tym, jak został prawomocnie skazany za przestępstwo z art. 271 § 1 k.k. (poświadczenie nieprawdy). Organy Policji uznały, że skazanie za umyślne przestępstwo, zgodnie z ustawą o broni i amunicji, obliguje je do cofnięcia pozwolenia. Skarżący kwestionował tę decyzję, argumentując, że popełnione przestępstwo nie miało związku z bronią i że organy powinny ocenić całokształt materiału dowodowego, a nie opierać się wyłącznie na wyroku karnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Sławomir Antoniuk (spr.), Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] cofającą Z.S. pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich. W uzasadnieniu powyższej decyzji Komendant Główny Policji wskazał, iż organ I instancji wydał decyzję z dnia [...] lipca 2015 r. w związku z uzyskaniem informacji o skazaniu Z.S. wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] czerwca 2014 r. sygn. akt [...] za przestępstwo z art. 271 § 1 k.k. i wymierzeniu mu kary 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu jej wykonania na okres próby dwóch lat, kary grzywny w wysokości 40 stawek dziennych, a także orzeczeniu środka karnego w postaci zakazu wykonywania czynności wynikających z uprawnień diagnosty na okres jednego roku. Przedmiotowy wyrok stał się prawomocny od dnia [...] grudnia 2014 r. po odrzuceniu apelacji strony przez Sąd Okręgowy w P. (sygn. akt [...]). Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 a ustawy o broni i amunicji. Od decyzji tej pełnomocnik strony złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie i umorzenie przedmiotowego postępowania. W odwołaniu pełnomocnik zarzucił [...] Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w P. naruszenie przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę wydania decyzji oraz naruszenie przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7 i 77 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż wyrok karny jest dowodem wystarczającym do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń, podczas gdy organ winien dokonać oceny całego zebranego materiału dowodowego, w tym ocenić okoliczności popełnionego czynu. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Komendant Główny Policji stwierdził, iż zaskarżona decyzja organu I instancji jest zasadna i celowa, a argumenty zawarte w odwołaniu nie tworzą podstaw do jej uchylenia. W motywach podjętego w dniu [...] grudnia 2015 r. rozstrzygnięcia Komendant Główny Policji przywołał treść art. 18 ust. 1 pkt 2 i art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Wskazał, iż ich brzmienia w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że ustawodawca z góry rozstrzygnął, iż istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego uzasadnia sam fakt skazania m. in. za przestępstwo umyślne. Do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń lub o nie się ubiegająca jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Samo przestępstwo nie musi mieć bezpośredniego związku z bronią lub powodować niebezpieczeństwa jej użycia w sposób niezgodny z prawem, a organ nie musi w takich przypadkach podejmować w drodze postępowania dowodowego żadnych czynności potwierdzających istnienie tego rodzaju zagrożenia. Organ II instancji podkreślił, iż ponieważ art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, z którym związany jest w tej sprawie art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a ustawy, ma charakter obligatoryjny, organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz pozwolenia został skazany za przestępstwo umyślne Ustawodawca nie pozostawił bowiem organom Policji w takiej sytuacji żadnego marginesu swobody w wyborze sposobu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej dotyczącej pozwolenia na broń przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi publicznemu przed słusznym interesem obywatela, którym w tym przypadku jest zachowanie prawa do broni (art. 7 k.p.a). Popełniony przez P.S. czyn z art. 271 § 1 k.k., znajdujący się w rozdziale przestępstw przeciwko wiarygodności dokumentów, jest bez wątpienia przestępstwem umyślnym (funkcjonariusz publiczny lub inna osoba uprawniona do wystawienia dokumentu, która poświadcza w nim nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne, ...) wypełnia więc przesłanki wskazanego przepisu prawa materialnego, a tym samym przesądza o sposobie rozstrzygnięcia jego sprawy. Komendant Główny Policji zaznaczył, iż organy Policji nie kwestionują, dobrej opinii o stronie w miejscu zamieszkania i kole łowieckim, nie wpływa to jednak na fakt, iż dopuściła się ona czynu umyślnego i została za niego prawomocnie skazana, a to obliguje te organy do stosowania norm prawa przewidzianych w ustawie o broni i amunicji. Organ odwoławczy nie podzielił również zarzutów odwołania stwierdzając, iż poczynione przez organ I instancji ustalenia wynikały z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budziła zastrzeżeń. Wskazany organ wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Ponadto, nie dopuścił się w sprawie obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), albowiem dokonał, wszechstronnej oceny zgromadzonych w postępowaniu dowodów, w tym ich znaczenia i wartości dla toczącej się sprawy. Ponadto stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji uzasadnił w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Z tych też względów nie mógł zostać uwzględniony wniosek strony o umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2015 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez Z.S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze pełnomocnik strony zarzucił zaskarżonej decyzji jej wydanie z naruszeniem przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 7 i 77 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż wyrok karny jest jedynym dowodem wystarczającym do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń, podczas gdy organ winien dokonać szczegółowego zebrania i rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego; 2) art. 80 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie ustaleń, które statuują wydanie decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń i utrzymanie jej w mocy; 3) art. 107 § 3 k.p.a., poprzez niewłaściwe i niespójne uzasadnienie zaskarżanej decyzji; Pełnomocnik strony podniósł także zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego - art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, przez błędne przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie istnieje uzasadniona obawa użycia przez skarżącego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. W oparciu o tak sformułowane zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenie decyzji organu i przekazanie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania rozstrzygnięcia - decyzji w sprawie. Sąd administracyjny nie ocenia więc decyzji pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Skarga oceniana wg. podanych kryteriów podlegała oddaleniu. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6. Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: a) skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, b) skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo: - przeciwko życiu i zdrowiu; - przeciwko bezpieczeństwo w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia. W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] czerwca 2014 r. sygn. akt [...] za przestępstwo z art. 271 § 1 k.k., tj. przestępstwo poświadczenia nieprawdy przez osobę uprawnioną do wystawienia dokumentu. W powołanym art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, ustawodawca rozstrzygnął, iż wypełnia przesłankę zagrożenia sam fakt skazania za przestępstwo umyślne. Do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń lub ubiegająca się o takie pozwolenie, jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy ma charakter obligatoryjny, tak więc organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz pozwolenia na broń należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Ustawodawca nie przewidział bowiem możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie skazanej za przestępstwa umyślne. W orzecznictwie i doktrynie nie budzi sporu to, że czyn z art. 271 § 1 k.k. jest przestępstwem umyślnym. Popełniając je sprawca de facto świadomie godzi się na jego ewentualne skutki. Prawomocny wyrok sądu karnego, skazujący osobę posiadającą pozwolenie na broń za popełnienie umyślnego przestępstwa ma dla organów Policji charakter wiążący w sprawach pozwoleń na broń. Organy Policji w postępowaniu administracyjnym, działając na podstawie przepisów prawa, nie weryfikują przebiegu postępowania karnego, trafności kwalifikacji prawnej czynów tym postępowaniem objętych, ani kwestii orzeczonych przez sąd kar czy środków karnych. Wystarczy przy tym jednorazowe skazanie, co jednoznacznie wynika z brzmienia omawianego przepisu. W sytuacji ziszczenia się powyższej przesłanki organ Policji nie jest obowiązany do badania innych okoliczności, w tym odnoszących się bezpośrednio do posiadacza pozwolenia na posiadanie broni. Wskazywane w skardze członkostwo w kole łowieckim, praca zawodowa, nieskazitelna opinia pozostają, w świetle brzmienia powołanego przepisu, bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Nie ma przy tym znaczenia prawnego, że czyn, którego dopuścił się skarżący nie ma związku z bronią bądź ochroną życia lub zdrowia ludzkiego. Według ustawodawcy skazanie za każde przestępstwo umyślne sankcjonowane jest orzeczeniem o cofnięciu pozwolenia na broń. Powyższe koresponduje z poglądami wyrażanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle których warunki uzyskania pozwolenia na broń i jej posiadania powinny być badane w sposób restrykcyjny, zaś możliwość niewyrażenia zgody na jej posiadanie powinna być postrzegana jako działanie prewencyjne, zmierzające do zapewnienia szeroko rozumianego bezpieczeństwa (zob. wyrok NSA z 30 października 2008 r., II OSK 1296/07, LEX nr 513991). Posiadanie broni oraz posługiwanie się nią jest reglamentowane i jest raczej rodzajem przywileju niż prawa podmiotowego, w związku z czym od osoby takie pozwolenie posiadającej, wymaga się kwalifikowanych cech charakteru oraz zachowania nie budzącego wątpliwości z punktu widzenia ochrony porządku prawnego (wyrok NSA z 28 października 2011 r., II OSK 1562/10, LEX nr 1151922). Dokonując analizy przepisów prawa, które legły u podstaw wydania skarżonej decyzji, należy mieć także na względzie to, iż w polskim prawodawstwie uprawnienie do posiadania broni palnej nie należy do zakresu konstytucyjnych praw i wolności obywatelskich. Wręcz przeciwnie, uprawnienie to stanowi odstępstwo od generalnej zasady, iż prawo do posiadania broni jest ściśle reglamentowane i zawarowane jedynie dla ogólnie ujmowanej grupy funkcjonariuszy służb mundurowych. Skoro więc omawiane uprawnienie stanowi wyjątek od reguły, to takie ustalenie prowadzi do konkluzji, iż przepisy regulujące przedmiotową kwestię, winny być interpretowane w sposób wysoce restrykcyjny. Wykładnia zaś przepisów ustawy o broni i amunicji powinna zmierzać w kierunku zawężającym zamiast rozszerzającym. Podkreślić także należy, iż ustawodawca przy tworzeniu przepisów prawa postępuje w sposób racjonalny. Nowo wprowadzane uregulowania winny więc pozostawać w spójności z generalnymi regulacjami dotyczącymi konkretnej materii. Stąd więc należało założyć, że racjonalny ustawodawca, tworząc przepisy dotyczące materii stanowiącej wyjątek od reguły, iż praw do posiadania broni palnej nie mają obywatele, a jeśli mają to tylko w szczególnych okolicznościach i tylko spełniając restrykcyjne wymogi, nie dopuściłby do sytuacji, by dostęp do broni palnej pozostawić osobom, które swym postępowaniem wykazały pełny brak poszanowania porządku prawnego. Tak zaś należy oceniać każdego, kto świadomie godzi się na popełnienie przestępstwa, choćby poświadczenia nieprawdy. Osoba taka traci wiarygodność w odczuciu społecznym i organów Policji. Uwzględniając powyższe Sąd doszedł do przekonania, że organy Policji dokonały prawidłowej wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji i prawidłowo go zastosowały. Nie naruszyły przy tym wskazanych w skardze przepisów procesowych, bowiem wbrew argumentacji przedstawionej w skardze, organy orzekające w sprawie nie musiały prowadzić postępowania wyjaśniającego w kierunku ustalenia cech osobowościowych skarżącego, jego postawy społecznej, zachowania się w kole łowieckim, itp. Mając powyższe względy na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło