II SA/Wa 2453/11

WyrokWSA w Warszawie2012-01-20

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Iwona Dąbrowska, Danuta Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która ukończyła aplikację ogólną i została umieszczona na liście klasyfikacyjnej aplikantów, ma prawo do ponownego ubiegania się o przyjęcie na aplikację ogólną w terminie 3 lat od jej ukończenia, pomimo posiadania już decyzji o przyjęciu na tę aplikację?
Ratio decidendi
Osoba, która ukończyła aplikację ogólną i została umieszczona na liście klasyfikacyjnej aplikantów, nie może skutecznie ubiegać się o ponowne przyjęcie na aplikację ogólną w terminie 3 lat od jej ukończenia. Posiadanie już decyzji o przyjęciu na aplikację ogólną i ukończenie jej wyłącza interes prawny do ponownego ubiegania się o tę samą aplikację, czyniąc postępowanie bezprzedmiotowym na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący A.R. złożył wniosek o dopuszczenie do konkursu na aplikację ogólną, mimo że wcześniej ukończył już aplikację ogólną i został umieszczony na liście klasyfikacyjnej aplikantów. Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, co zostało utrzymane w mocy przez Ministra Sprawiedliwości. Skarżący kwestionował brak swojego interesu prawnego oraz kompetencje Dyrektora do wydania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędzia WSA Danuta Kania (spr.) Protokolant ref. staż. Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A.R. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. R. jest decyzja Ministra Sprawiedliwości nr [...] z dnia [...] września 2011 r., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury w K. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. umarzającą postępowanie w sprawie przyjęcia ww. na aplikację ogólną. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem z dnia [...] lipca 2011 r., skierowanym do Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, A. R. wniósł o dopuszczenie do udziału w konkursie na aplikację ogólną przewidzianym w dniach 5 oraz 26 października 2011 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, powołując w podstawie prawnej art. 15 ust. 2 pkt 8 oraz art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (Dz. U. Nr 26, poz. 157 ze zm.), dalej: "ustawa" oraz art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: "k.p.a.", umorzył postępowanie w sprawie przyjęcia A. R. na aplikację ogólną. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zainteresowany został przyjęty na aplikację ogólną na podstawie decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury z dnia [...] listopada 2009 r. Aplikacja ta trwała w okresie od dnia 30 listopada 2009 r. do dnia 30 listopada 2010 r. A. R. ukończył aplikację ogólną i został umieszczony na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ww. ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury. Następnie stwierdził, iż postępowanie administracyjne w sprawie ponownego przyjęcia na aplikację ogólną zainicjowane wnioskiem o dopuszczenie do udziału w konkursie podlega umorzeniu - na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. - jako bezprzedmiotowe ze względu na brak po stronie wnioskodawcy interesu prawnego. Interes prawny przejawia się w okoliczności odbywania szkolenia w Krajowej Szkole, ukończenia aplikacji ogólnej, uzyskania uprawnień do wykonywania zawodów: referendarza sądowego, asystenta sędziego i asystenta prokuratora oraz złożenia wniosku o umieszczeniu na liście klasyfikacyjnej, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy. Zdaniem organu, A. R. nie posiada tak rozumianego interesu prawnego, bowiem w obrocie prawnym nadal funkcjonuje decyzja administracyjna o przyjęciu ww. na aplikację ogólną z dnia [...] listopada 2009 r. W oparciu o tę decyzję zainteresowany może realizować przysługujące mu uprawnienia. Żądanie zawarte w przedmiotowym wniosku nie prowadzi do realizacji prawa podmiotowego strony i z tej przyczyny nie podlega ochronie prawnej. W odwołaniu od powyższej decyzji A. R. wniósł o jej uchylenie zarzucając wadliwą identyfikację interesu prawnego oraz stwierdzenie jego braku w ubieganiu się o przyjęcie na aplikację ogólną, a także brak kompetencji Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury do podjęcia rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu wskazał, iż wydając zaskarżoną decyzję Dyrektor nadmiernie zawęził rozumienie interesu prawnego w odniesieniu do procedury konkursowej na aplikację ogólną. Zauważył, iż aplikant, który nie zrealizował swojego zamierzenia w postaci kontynuacji szkolenia na aplikacji specjalistycznej, ma interes prawny w ponownym ubieganiu się o przyjęcie na aplikację ogólną, w toku której może starać się o uzyskanie wyższej liczby punktów - umożliwiającej podjęcie szkolenia specjalistycznego. Stwierdził nadto, iż spełnia wszystkie warunki wymienione w art. 22 ustawy, który określa, kto może zostać aplikantem aplikacji ogólnej. Odwołujący się wskazał również, że wydając zaskarżoną decyzję Dyrektor przekroczył swoje kompetencje. Konkurs na aplikację ogólną przeprowadza bowiem komisja konkursowa, o której mowa w art. 17 ust. 11 ustawy. Zgodnie z § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 kwietnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania naboru dla kandydatów na aplikację ogólną oraz trybu powoływania i działania zespołu konkursowego i komisji konkursowej (Dz. U. Nr 67, poz. 566 ze zm.), dalej: "rozporządzenie", komisja konkursowa ocenia, czy kandydat spełnia wymagania określone w ustawie. Rola Dyrektora, zgodnie z § 9 rozporządzenia, ogranicza się wyłącznie do zapewnienia obsługi administracyjnej i technicznej działalności zespołu konkursowego i komisji konkursowej. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Minister Sprawiedliwości decyzją nr [...] z dnia [...] września 2011 r., powołując w podstawie prawnej art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury oraz art. 104 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, powołując przepisy ustawy o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury organ odwoławczy wskazał, iż w postępowaniu dotyczącym dopuszczenia do egzaminu konkursowego na aplikację ogólną i ustalenia jego wyników nie są wydawane żadne akty administracyjne, albowiem czynności polegające na odmowie dopuszczenia do egzaminu, pozostawienia zgłoszenia bez rozpoznania, zwrotu zgłoszenia, czy też ustaleniu przez Dyrektora listy kandydatów zakwalifikowanych na aplikację ogólną są tzw. czynnościami materialno-technicznymi. Postępowanie to nie jest więc jurysdykcyjnym postępowaniem administracyjnym w rozumieniu art. 1 ust. 1 k.p.a. Postępowaniem takim jest natomiast postępowanie w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną, którego rozstrzygnięcie następuje w formie decyzji Dyrektora, wydawanej na podstawie art. 23 ust. 1 ww. ustawy. Dyrektor zobligowany jest do stosowania przepisów k.p.a., w tym badania z urzędu przesłanek negatywnych wydania decyzji, określonych m.in. przepisami art. 105 k.p.a. oraz art. 156 § 1 k.p.a. Następnie Minister zauważył, iż ostateczna decyzja o przyjęciu na aplikację ogólną wywołuje takie skutki prawne, jakie co do zasady wywołują decyzje administracyjne, m.in. powagę rzeczy osądzonej. Sprawa administracyjna traci swój byt prawny z chwilą, gdy będąca jej istotą możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnoprawnego zostaje zrealizowana albo też, gdy możliwość taka wygaśnie. Zakres stanu rzeczy osądzonej determinują wchodząca do obrotu prawnego norma indywidualna i skonkretyzowany w niej stosunek administracyjnorawny. Skutki decyzji w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną, a co za tym idzie stan powagi rzeczy osądzonej nią wywołany ustają dopiero w przypadku: (1) nie ukończenia aplikacji ogólnej i nie znalezienia się na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy, (2) ukończenia aplikacji ogólnej i uzyskania ostatecznej decyzji w sprawie przyjęcia na aplikację sędziowską albo prokuratorską, (3) ukończenia aplikacji ogólnej, znalezienia się na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy na pozycji nie umożliwiającej kontynuowanie szkolenia na aplikacji sędziowskiej albo prokuratorskiej przez 3 kolejne lata od dnia ukończenia aplikacji ogólnej, pomimo składania wniosków o kontynuowanie szkolenia w tym zakresie, (4) ukończenie aplikacji ogólnej, znalezienie się na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy, na pozycji nie umożliwiającej kontynuowanie szkolenia na aplikacji sędziowskiej albo prokuratorskiej i nie złożenie wniosku o kontynuowanie szkolenia w terminie 3 lat od dnia ukończenia aplikacji ogólnej. Wydanie kolejnej decyzji o przyjęciu na aplikację ogólną w przypadku zaistnienia jednego z przewidzianych w ustawie stanów faktycznych (w stosunku do aplikanta lub absolwenta aplikacji ogólnej), stanowiłoby o nieważności takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem art. 27 ust. 1 ww. ustawy. Przepis ten stanowi, że osoba, która ukończyła aplikację ogólną może złożyć wniosek o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2, także w kolejnych latach szkoleniowych, nie później niż w terminie 3 lat od dnia ukończenia przez nią aplikacji ogólnej. W takim przypadku podstawą ustalenia kolejności umieszczenia na liście jest liczba punktów uzyskanych w trakcie ukończonej przez nią aplikacji ogólnej. W związku z tym, że przez okres 3 lat od dnia ukończenia przez daną osobę aplikacji ogólnej służy jej prawo do złożenia wniosku o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów, to osoba taka nie posiada możliwości ponownego odbywania aplikacji ogólnej. Wielokrotne odbywanie tej aplikacji prowadziłoby do sytuacji, w której absolwent aplikacji ogólnej mógłby legitymować się różnymi pozycjami na listach klasyfikacyjnych, co byłoby sprzeczne z art. 27 ust. 1 ustawy, gdyż przepis ten przewiduje jedną aplikację ogólną i nie ma możliwości ustalenia kolejności na liście według liczby punktów uzyskanych z wielu aplikacji ogólnych. Ostateczna decyzja administracyjna tworzy stan powagi rzeczy osądzonej, zatem wydanie kolejnej decyzji o przyjęciu na aplikację ogólną prowadziłoby do spełnienia przesłanki z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Następnie organ odwoławczy zauważył, iż wbrew twierdzeniom skarżącego wydając decyzję o umorzeniu postępowania Dyrektor nie naruszył art. 65 ust. 1 Konstytucji RP, gdyż decyzja ta została wydana na podstawie obowiązujących przepisów. Skarżący zrealizował swoje prawo do wolności wyboru wykonywania zawodu i wyboru miejsca pracy odbywając aplikację ogólną i uzyskując określoną liczbę punktów. Przeprowadzony wywód wskazuje, że obowiązujące przepisy prawa nie zamykają skarżącemu drogi do poprawienia swoich osiągnięć i do uzyskania wyższego miejsca na liście klasyfikacyjnej, jednak poprawa ta będzie możliwa dopiero po wygaśnięciu skutków pierwszej decyzji o przyjęciu na aplikację ogólną. Dalej Minister zauważył, iż postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., gdy strona nie ma interesu prawnego. Interes prawny w uzyskaniu decyzji o przyjęciu na aplikację ogólną polega na realizacji możliwości odbywania aplikacji, otrzymania dyplomu jej ukończenia, złożenia wniosku o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów, czy możliwości kontynuowania szkolenia na aplikacji specjalistycznej. Skoro w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja o przyjęciu skarżącego na aplikację ogólną, to przynajmniej w okresie kolejnych trzech lat może on realizować swój interes prawny na podstawie tej właśnie decyzji. Nie można bowiem żądać uprawnienia, które już się posiada. W świetle powyższego, zdaniem Ministra, A. R. nie ma interesu prawnego w przyjęciu na aplikację ogólną, a podniesiony w odwołaniu zarzut odnośnie wadliwej identyfikacji interesu prawnego - jest niezasadny. W ocenie organu odwoławczego nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżącego dotyczący barku kompetencji Dyrektora do wydania decyzji o umorzeniu postępowania. Z uwagi na zakaz domniemania kompetencji oraz ogólną normę kompetencyjną, którą stanowi przepis art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy przyjąć należy, że rozstrzygnięcia w postępowaniach w sprawie dopuszczenia do egzaminu konkursowego i ustaleniu jego wyników (poza rozstrzygnięciami, o których mowa w § 3 rozporządzenia) oraz w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną należą do Dyrektora. W skardze na powyższą decyzję A. R. wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji zarzucając naruszenie: 1. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 27 ust. 1 ustawy poprzez wadliwe przyjęcie, że uprawnienie do składania wniosku o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów przez trzy kolejne lata szkoleniowe wyłącza istnienie po jego stronie interesu prawnego w ubieganiu się o przyjęcie na aplikację ogólną, 2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. § 7 ust. 3 rozporządzenia poprzez wydanie decyzji przez Dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury pomimo braku kompetencji do podjęcia rozstrzygnięcia. W motywach skargi skarżący podał w szczególności, że wydając zaskarżoną decyzję Dyrektor oparł się o ogólny przepis kompetencyjny art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy. Konkurs na aplikację ogólną przeprowadza tymczasem komisja konkursowa, o której mowa w art. 17 ust. 11 ustawy. Z przepisów rozporządzenia wynika, że ustawodawca zamierzał powierzyć komisji konkursowej całokształt decyzji osobowych związanych z naborem na aplikację ogólną. Wymieniowe w § 7 ust. 3 oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia kompetencje komisji konkursowej spełniają zasadniczą funkcję eliminacji kandydatów niespełniających wstępnych wymagań do udziału w procedurze konkursowej. Abstrahując od okoliczności niniejszej sprawy, taką samą funkcję spełnia decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną. Nie można w tej sytuacji godzić się z wykładnią, w myśl której domniemywa się kompetencje na rzecz Dyrektora, podczas gdy z całokształtu regulacji wyłania się zamysł ustawodawcy, by kompetencje tego rodzaju spoczywały w rękach komisji konkursowej. Skarżący zarzucił nadto, że organy orzekające w sprawie nadmiernie zawężają rozumienie interesu prawnego w odbywaniu aplikacji ogólnej. Interes ten nie wyczerpuje się w samej możliwości złożenia wniosku o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów będącej podstawą przyjęcia na aplikację sędziowską albo prokuratorską. Powodzenie wniosku o kontynuowanie szkolenia na aplikacji specjalistycznej zależy bowiem od pozycji aplikanta na liście klasyfikacyjnej, a ta uzależniona jest wprost od liczby punktów uzyskanych przez niego w toku aplikacji. Interesem prawnym osoby ubiegającej się o przyjęcie na aplikację ogólną jest zatem oczekiwanie uzyskania takiej liczby punktów, która będzie maksymalizować jej szanse na kontynuację szkolenia. Organy administracyjne pomijają w niniejszej sprawie okoliczność, że wpis na listę klasyfikacyjną aplikantów zgodnie z art. 26 ust. 2 ustawy dokonywany jest w oparciu o liczbę punktów uzyskanych przez każdego aplikanta w trakcie trwania aplikacji ogólnej. Każdy wniosek odnosi różny skutek w postaci umieszczenia na konkretnym miejscu na liście klasyfikacyjnej. Zdaniem skarżącego, nie stanowi przeszkody istnienie w obiegu dwóch lub więcej wyników punktowych uzyskanych przez jednego aplikanta, bowiem są to wyniki odrębne i uzyskane w następstwie ukończenia aplikacji ogólnej w różnych latach. Skarżący podniósł nadto, że Konstytucja RP w art. 65 ust. 1 gwarantuje każdemu wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy, od której wyjątki określa się ustawowo. Ustawa o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, wprowadzająca szczególne zasady dostępu do określonych zawodów, nie zawiera ograniczenia, stanowiącego podstawę umorzenia postępowania w przedmiotowej sprawie, które jest wyłącznym wynikiem nieprzekonującej interpretacji przepisów. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m. in. przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu skarga A. R. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2011 r. nie narusza prawa w stopniu kwalifikującym ją do wyeliminowania z obrotu prawnego. Tryb i zasady przeprowadzania naboru na aplikację ogólną, sędziowską i prokuratorską regulują przepisy ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury (Dz. U. Nr 26, poz. 157 ze zm.), dalej: "ustawa" oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 kwietnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania naboru dla kandydatów na aplikację ogólną oraz trybu powoływania i działania zespołu konkursowego i komisji konkursowej (Dz. U. Nr 67, poz. 566 ze zm.), dalej: "rozporządzenie". Nabór na aplikację ogólną, sędziowską oraz prokuratorską zarządza Minister Sprawiedliwości (art. 16 ust. 2 ustawy). Zarządzenie Ministra Sprawiedliwości o naborze na aplikację w danym roku, Dyrektor Krajowej Szkoły zamieszcza w wymienionych w art. 16 ust. 3 ustawy organach publikacyjnych. Kandydaci na aplikantów aplikacji ogólnej składają zgłoszenia, które winny spełniać wymogi określone w art. 16 ust. 5 ustawy. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy, nabór na aplikację ogólną odbywa się w drodze dwuetapowego konkursu, po przeprowadzeniu którego komisja konkursowa przedstawia Dyrektorowi Krajowej Szkoły listę kwalifikacyjną kandydatów na aplikantów aplikacji ogólnej oraz ogłasza ww. listę w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 18 ust. 1 ustawy). Na podstawie listy kwalifikacyjnej Dyrektor Krajowej Szkoły ustala listę kandydatów zakwalifikowanych na aplikację ogólną, którzy w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o umieszczeniu na ww. liście, składają oświadczenie o gotowości podjęcia aplikacji ogólnej (art. 19 ust. 1 ustawy). Następnie, po zasięgnięciu informacji z Krajowego Rejestru Karnego o każdej osobie umieszczonej na ww. liście kwalifikacyjnej, Dyrektor Krajowej Szkoły wydaje decyzję w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną (art. 20, art. 23 ust. 1 ustawy). Aplikacja ogólna trwa 12 miesięcy, a warunkiem jej ukończenia jest uzyskanie pozytywnych ocen ze wszystkich sprawdzianów i praktyk objętych programem aplikacji. W terminie 14 dni od dnia zakończenia aplikacji ogólnej Dyrektor Krajowej Szkoły ogłasza w BIP listę klasyfikacyjną aplikantów zawierającą imiona, nazwiska aplikantów, z podaniem liczby punktów uzyskanych przez każdego aplikanta w trakcie aplikacji ogólnej, oraz liczby porządkowej wskazującej jego miejsce na liście. O kolejności miejsca na liście decyduje suma punktów uzyskanych przez aplikanta ze wszystkich sprawdzianów i praktyk w czasie aplikacji ogólnej (art. 25 i 26 ustawy). Zgodnie z art. 27 ustawy osoba, która ukończyła aplikację ogólną może złożyć wniosek o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2, także w kolejnych latach szkoleniowych, nie później niż w terminie 3 lat od dnia ukończenia przez nią aplikacji ogólnej. W takim przypadku podstawą ustalenia kolejności umieszczenia na liście jest liczba punktów uzyskanych w trakcie ukończonej przez nią aplikacji ogólnej. Wniosek składa się do Dyrektora Krajowej Szkoły nie później niż do dnia ukończenia aplikacji ogólnej w danym roku. Osoba, która ukończyła aplikację ogólną oraz spełnia kryteria ustawowe może, w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia w BIP ww. listy klasyfikacyjnej aplikantów, złożyć do Dyrektora Krajowej Szkoły wniosek o kontynuowanie szkolenia na aplikacji sędziowskiej lub prokuratorskiej. Decyzję w sprawie przyjęcia na aplikację sędziowską albo prokuratorską wydaje Dyrektor Krajowej Szkoły według kolejności umieszczenia kandydatów na liście klasyfikacyjnej aplikantów, do wyczerpania limitu przyjęć na tę aplikację (art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 1 i 2 ustawy). Jak wynika z części sprawozdawczej uzasadnienia, skarżący został przyjęty na aplikację ogólną na podstawie decyzji Dyrektora Krajowej Szkoły wydanej w dniu [...] listopada 2009 r. Aplikacja ta trwała w okresie od dnia 30 listopada 2009 r. do dnia 30 listopada 2010 r. Skarżący ukończył aplikację i został umieszczony na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust. 2 ustawy. Następnie, skarżący złożył wniosek o kontynuowanie szkolenia na aplikacji prokuratorskiej. Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Dyrektor Krajowej Szkoły, działając na podstawie art. 29 ust. 1 i 2 ustawy, odmówił przyjęcia A. R. na aplikację prokuratorską mając na względzie miejsce ww. na liście klasyfikacyjnej aplikantów (238) oraz wyczerpanie limitu miejsc na tej aplikacji (75), określonego przez Ministra Sprawiedliwości. Na skutek odwołania skarżącego, powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] marca 2011 r. W świetle powyższych, niespornych okoliczności faktycznych, kwestią sporną w sprawie niniejszej pozostaje prawna możliwość ponownego zainicjowania przez skarżącego procedury przyjęcia na aplikację ogólną na podstawie wniosku z dnia [...] lipca 2011 r. Dokonując oceny powyższej kwestii należy, zdaniem Sądu, mieć na względzie powołany wyżej art. 27 ust. 1 ustawy. Przepis ten kształtuje sytuację prawną osoby, która w następstwie wydania pozytywnej decyzji w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną, ukończyła tę aplikację oraz została umieszczona na liście klasyfikacyjnej aplikantów, o której mowa w art. 26 ust 2 ustawy. Osoba ta jest uprawniona do złożenia wniosku o umieszczenie na ww. liście klasyfikacyjnej i ubiegania się o przyjęcie na aplikację sędziowską lub prokuratorską w kolejnych latach szkoleniowych, nie później niż w terminie 3 lat od dnia ukończenia aplikacji ogólnej. Przedmiotowe uprawnienie do ubiegania się o przyjęcie na aplikację sędziowską lub prokuratorską wyłącza - w ocenie Sądu - możliwość skutecznego ubiegania się aplikanta o ponowne przyjęcie na aplikację ogólną przed upływem ww. terminu. Wielokrotne odbywanie tej aplikacji prowadziłoby do sytuacji, w której absolwent aplikacji ogólnej mógłby legitymować się różnymi pozycjami na listach klasyfikacyjnych, co byłoby sprzeczne z art. 27 ust. 1 ustawy, bowiem w przepisie tym jest mowa o jednej aplikacji ogólnej i brak jest możliwości ustalenia kolejności na liście według liczby punktów uzyskanych z wielu aplikacji ogólnych. Wobec wydania decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną, ukończenia tej aplikacji w 2010 r. oraz umieszczenia na liście klasyfikacyjnej aplikantów, sytuacja prawna skarżącego została ukształtowana w sposób przewidziany w art. 27 ust. 1 ustawy. Skarżący może zatem złożyć wniosek o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej, a następnie wystąpić z wnioskiem o kontynuowanie szkolenia na aplikacji sędziowskiej lub prokuratorskiej, nie później niż w terminie 3 lat od dnia ukończenia aplikacji ogólnej. Uprawnienie to wyłącza jednak możliwość skutecznego wnioskowania przez skarżącego - w tym terminie - o ponowne dopuszczenie do procedury konkursowej w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną. Skarżący nie może bowiem żądać nabycia uprawnienia, które już posiada. W świetle powyższego, wbrew zarzutom skargi, organy orzekające prawidłowo uznały, że w sprawie niniejszej znajduje zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Postępowanie jest bezprzedmiotowe w szczególności wtedy, gdy po stronie wnoszącego podanie brak jest interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Interes prawny w uzyskaniu decyzji o przyjęciu na aplikację ogólną polega na możliwości odbywania aplikacji, otrzymania dyplomu jej ukończenia, złożenia wniosku o umieszczenie na liście klasyfikacyjnej aplikantów, czy możliwości kontynuowania szkolenia na aplikacji specjalistycznej. Jak zasadnie przyjęły organy orzekające, skarżący nie posiada tak rozumianego interesu prawnego, bowiem skarżący ukończył aplikację ogólną w następstwie przyjęcia na tę aplikację (decyzja z dnia [...] listopada 2009 r.) i mógłby realizować swoje uprawnienia w sposób określony powyżej. Żądanie zawarte w ww. wniosku z dnia [...] lipca 2011 r. nie prowadzi do realizacji prawa podmiotowego strony i z tej przyczyny nie podlega ochronie prawnej. Niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia § 7 ust. 3 rozporządzenia poprzez wydanie decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. przez Dyrektora Krajowej Szkoły pomimo braku kompetencji do podjęcia rozstrzygnięcia. Zauważyć należy, że ww. decyzja została wydana m.in. na podstawie art. 23 ust. 1 ustawy, który stanowi podstawę do wydawania przez Dyrektora decyzji w sprawie przyjęcia na aplikację ogólną. Przepis ten nie wyłącza możliwości wydania przez Dyrektora decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy - jak w sprawie niniejszej - wnioskodawca nie może skutecznie domagać się uruchomienia procedury przyjęcia na aplikację ogólną. Nieuzasadniony jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 65 ust. 1 Konstytucji. Zaznaczyć należy, że odbywając aplikację ogólną na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 2011 r., uzyskując określoną liczbę punktów i określoną pozycję na liście klasyfikacyjnej kandydatów, skarżący zrealizował prawo do wolności wyboru zawodu i miejsca pracy – na podstawie obowiązujących przepisów. Mając na względzie wszystko powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło