II SA/Wa 2508/11
WyrokWSA w Warszawie2012-03-15
Skład orzekający: Danuta Kania, Ewa Marcinkowska, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wszcząć postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji, która została prawomocnie utrzymana przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może wszcząć postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, która została prawomocnie uznana za zgodną z prawem przez sąd administracyjny. W takiej sytuacji organ powinien odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 k.p.a. (obecnie art. 61a k.p.a.) wydając postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.Stan faktyczny
K.N. został zobowiązany decyzją Wojskowej Agencji Mieszkaniowej do przekazania do dyspozycji organu osobnej kwatery stałej. Decyzje te były wielokrotnie przedmiotem postępowań administracyjnych i sądowych, w tym prawomocnego wyroku NSA z 2000 r. oddalającego skargę K.N. na decyzję z 1999 r. K.N. wielokrotnie wnosił o stwierdzenie nieważności tych decyzji, jednak organy administracji odmówiły wszczęcia postępowania powołując się na prawomocne orzeczenia sądowe.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę K.N. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2011 r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2011 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Stanisław Marek Pietras Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2012 r. sprawy ze skargi K.N. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Minister Obrony Narodowej postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r., oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r. w sprawie zobowiązania K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM osobnej kwatery stałej Nr [...] przy ul. [...] w W.
Do wydania powyższych postanowień doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r. Dyrektor Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. zobowiązał K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM osobnej kwatery stałej nr [...] przy ul. [...] w W., ponieważ wymieniony na podstawie decyzji Szefa Służby Zakwaterowania i Budownictwa Garnizonu [...] nr [...] z dnia [...] marca 1986 r. otrzymał pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe i jest zobowiązany przekazać do dyspozycji Agencji zajmowaną dotychczas kwaterę.
W wyniku rozpatrzenia odwołania strony Dyrektor Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji.
Na ww. decyzję K. N. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 14 marca 2000 r. sygn. akt I SA 572/99 oddalił tę skargę.
Pismem z dnia 10 marca 2003 r. K. N. wystąpił do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] WAM w W. nr [...] z [...] listopada 1998 r.
Prezes WAM przekazał ten wniosek do rozpoznania Dyrektorowi Oddziału Rejonowego WAM w W., który decyzją nr [...] z [...] czerwca 2003 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z [...] listopada 1998r.
Na skutek wniesionego przez stronę odwołania Prezes WAM decyzją nr [...] z [...] września 2003 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Decyzja Prezesa WAM stała się przedmiotem skargi złożonej przez K. N. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W związku ze zmianą ustroju sądów administracyjnych skargę rozpoznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 10 grudnia 2004 r. stwierdził nieważność decyzji Prezesa WAM nr [...] z [...] września 2003 r. i decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu w W. nr [...] z [...] czerwca 2003 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż sprawa zwolnienia przez K. N. kwatery przy ul. [...] w W. była rozpatrywana przez organy obu instancji. Dlatego też postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji mogło toczyć się wyłącznie w stosunku do decyzji ostatecznej tj. decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu W. z [...] marca 1999 r. Zgodnie natomiast z art. 157 § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a., jest organ wyższego stopnia. Organem wyższego stopnia nad organem wydającym decyzję tj. Dyrektorem Oddziału Rejonowego WAM w W., był Prezes WAM i ten organ był właściwy do przeprowadzenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 1999 r., jako organ I instancji.
Prezes WAM, kierując się powyższymi wskazaniami Sądu, pismem z dnia [...] lutego 2010 r. poinformował K. N., że zgodnie z wyrokiem WSA zachodzi konieczność uzupełnienia jego wniosku o objęcie postępowaniem nadzorczym decyzji organu II instancji tj. decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] nr [...] z [...] marca 1999 r.
K. N. doprecyzował wniosek o stwierdzenie nieważności pismem z 4 marca 2010 r. zarzucając, że decyzja Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] nr [...] z [...] marca 1999 r. jest dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Prezes WAM decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z [...] marca 1999 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z [...] listopada 1998 r.
Jako przyczynę odmownego załatwienia wniosku organ wskazał, iż przedmiotowe decyzje były poddane kontroli sądowoadministracyjnej i wyrokiem z dnia 14 marca 2000 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] marca 1999 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z [...] listopada 1998 r. w przedmiocie zwolnienia osobnej kwatery stałej.
Na skutek wniesionego przez stronę odwołania powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...].
Na powyższą decyzję K. N. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1502/10 uchylił decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa WAM z [...] kwietnia 2010 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż organ przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji nie uwzględnił treści uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, w której wyrażone zostało stanowisko, że "żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.), wówczas gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wstępnie – z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowe czyniące jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych przypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 k.p.a.".
W przedmiotowej sprawie za przyczynę odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. w sprawie zobowiązania K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM osobnej kwatery stałej organ uznał tę okoliczność, iż wymieniona decyzja w wyniku skargi strony była kontrolowana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 14 marca 2000 r., sygn. akt I SA 572/99, skargę oddalił. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano m.in., iż K. N. otrzymał pomoc na budowę domu jednorodzinnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych i z pomocy tej nie rozliczył się pod rządami tej ustawy. Stąd też stanowisko organów orzekających w sprawie obowiązku zwolnienia przez skarżącego osobnej kwatery stałej znajduje oparcie w prawie.
Z uwagi na powyższe, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaistniała w sprawie przeszkoda przedmiotowa czyniąca rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności niedopuszczalnym, a zatem żądanie stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji powinno być załatwione jak wskazał NSA w powołanej wyżej uchwale przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 k.p.a.
Zastosowanie w takiej sytuacji rozstrzygnięcia merytorycznego w oparciu o art. 158 § 1 k.p.a. wskazuje na naruszenie tego przepisu w stopniu niepozostającym bez wpływu na wynik sprawy, albowiem w takiej sytuacji organ zobowiązany był do podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 157 § 3 k.p.a.
Po uprawomocnieniu się powyższego wyroku, Prezes WAM rozpoznając ponownie sprawę postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. wydanym na podstawie art. 61a k.p.a. oraz art. 13 ust. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 z późn. zm.), odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z [...] marca 1999 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z [...] listopada 1998 r. w sprawie zobowiązania K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM, osobnej kwatery stałej Nr [...] przy ul. [...] w W.
W uzasadnieniu postanowienia organ powołał się na treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270) zgodnie z którym ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Organ podniósł jednocześnie, iż ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6 poz. 18), która weszła w życie 11 kwietnia 2011 r., uchylony został przepis art 157 § 3 k.p.a., zgodnie z którym o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji organ administracji publicznej był obowiązany orzekać w drodze decyzji. Jednocześnie w wyniku nowelizacji dodano po art. 61 k.p.a. przepis art. 61a § 1 i 2. Przepis art 61a § 1 k.p.a. stanowi zaś, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, na które służy zażalenie.
Powołując się na wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2011 r. organ stwierdził, iż wniosek strony o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z [...] marca 1999 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z [...] listopada 1998 r. zobowiązującej K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM, osobnej kwatery stałej Nr [...] przy ul. [...] w W. nie może być rozpoznany.
Zgodnie bowiem z przyjętym w orzecznictwie poglądem organ administracji publicznej nie może wszcząć postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, która wyrokiem sądu została uznana za zgodną z prawem.
Organ podkreślił przy tym, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 marca 2000 r., Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że decyzja Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z [...] marca 1999r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z [...] listopada 1998 r. nie naruszają prawa. Takie orzeczenie Sądu uniemożliwia zatem organowi nadzoru tj. Prezesowi WAM merytoryczne rozpoznanie wniosku strony o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionych decyzji.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skierowanym do Ministra Obrony Narodowej K. N. podniósł, że w wyroku z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1502/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie jednoznacznie wykazał i uzasadnił, że organy administracji, w tym Wojskowa Agencja Mieszkaniowa, są związane orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrokiem z dnia 14 marca 2000 r. sygn. akt I SA 572/99. Do tego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zastosował przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeśli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. K. N. zaznaczył, iż te inne naruszenia przepisów postępowania wielokrotnie już opisywał i kierował do wiadomości organów Wojskowej Agencji Mieszkaniowej oraz Ministra Obrony Narodowej. Podkreślił, że niezależnie od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie wyrażał wolę zwrotu pomocy finansowej, ale Wojskowa Agencja Mieszkaniowa uniemożliwiła mu taki zwrot. W ocenie odwołującego, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2011 r. jednoznacznie sugeruje zastosowanie trybu nadzwyczajnego w celu wznowienia postępowania i uchylenia dotychczasowych decyzji albo stwierdzenia nieważności tych decyzji. W związku z powyższym zwrócił się do organu odwoławczego o spowodowanie zastosowania jednego z ww. trybów postępowania i zakończenie tej przykrej dla niego sprawy. Ponadto zwrócił się z prośbą o rozważenie możliwości umorzenia przyznanej przed laty pomocy finansowej, dzięki czemu kwestia ważności decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r. oraz nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. stanie się bezprzedmiotowa.
Minister Obrony Narodowej w wyniku rozpatrzenia powyższego zażalenia, postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2011 r.
W uzasadnieniu postanowienia przywołując treść art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, organ odwoławczy przypomniał, że prawomocnym wyrokiem z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1502/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi K. N. na decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zobowiązania do przekazania do dyspozycji organu WAM osobnej kwatery stałej uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r.
W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd jednoznacznie wskazał, iż w sprawie zaistniała przeszkoda przedmiotowa, czyniąca rozpoznanie wniosku K. N. o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. niedopuszczalnym. Wymieniona decyzja była bowiem kontrolowana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 14 marca 2000 r. sygn. akt I SA 572/99 skargę na nią oddalił. Zatem żądanie stwierdzenia nieważności tej decyzji powinno być załatwione poprzez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 k.p.a., co potwierdza uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r. sygn. akt I OPS 6/09.
Tym samym organy administracji publicznej rozpoznając ponownie sprawę zobligowane były odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej przez K. N. decyzji.
Organ odwoławczy podkreślił jednocześnie, iż w związku ze zmianami wprowadzonymi ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) organ I instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanowieniem, a nie decyzją.
W skardze na powyższe postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. N. przedstawił obszernie zarzuty przeciwko wyrokowi Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2000 r. sygn. akt I SA 572/99. Podniósł, że Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił jego wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej tym wyrokiem. Zarzucił też, że uniemożliwiono mu złożenie wniosku do Rzecznika Praw Obywatelskich o wniesienie rewizji nadzwyczajnej od tego wyroku. W związku z powyższym, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia Prezesa WAM i przekazanie sprawy w trybie nadzwyczajnym do ponownego rozpatrzenia, ponieważ istnieją do tego udokumentowane przesłanki.
Skarżący podkreślił, że od czasu wydania decyzji z [...] listopada 1998 r. nakazującej opróżnienie kwatery minęło ponad 13 lat. Przez ten okres jego rodzina żyła w ciągłym stresie i strachu. Naraziło go to na straty moralne i materialne, a w konsekwencji doprowadziło do rozpadu rodziny. Pozbawiono go też prawa do wykupu przydzielonej przed laty kwatery. Zaznaczył jednocześnie, że wielokrotnie deklarował zwrot otrzymanej pomocy finansowej, jednak właściwe organy nigdy nie zajęły stanowiska w tej kwestii.
Minister Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Skarżący w piśmie procesowym z dnia 4 marca 2012 r. ponowił zarzuty przeciwko wyrokowi Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2000 r. sygn. akt I SA 572/99 stwierdzając, że wyrok ten jest wyjątkowo niesprawiedliwy i nieuczciwy, a zatem ocena prawna tego wyroku nie powinna wiązać zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jak i Ministra Obrony Narodowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżone postanowienie Ministra Obrony Narodowej w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy w tym miejscu przypomnieć, że powyższe postanowienie Ministra Obrony Narodowej oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Prezesa WAM z dnia [...] czerwca 2011 r. wydane zostały w wyniku uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1502/10 decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezesa WAM z [...] kwietnia 2010 r. odmawiających stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r. w sprawie zobowiązania K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM osobnej kwatery stałej Nr [...] przy ul. [...] w W.
Jak słusznie podkreślił organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zgodnie z treścią art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.
Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt zostało uznane za wadliwe. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią zaś z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.
Organy rozpoznając ponownie sprawę z wniosku K. N. o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r., były zatem związane oceną prawną i wskazaniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1502/10.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu tego wyroku podkreślił, że decyzja Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. zobowiązująca K. N. do przekazania do dyspozycji organu WAM osobnej kwatery stałej była przedmiotem kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 14 marca 2000 r., sygn. akt I SA 572/99, oddalił skargę stwierdzając, iż znajduje ona oparcie w prawie.
Z uwagi na powyższe, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaistniała w sprawie przeszkoda przedmiotowa czyniąca rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji niedopuszczalnym, a zatem żądanie stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji powinno być załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 k.p.a.
Rozpoznając ponownie sprawę z wniosku K. N. o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. organ, będąc związanym oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w powyższym wyroku Sądu, nie mógł zatem wydać innego rozstrzygnięcia niż tylko odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanej przez K. N. decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Garnizonu [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] marca 1999 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z dnia [...] listopada 1998 r.
Należy jednocześnie podkreślić, że z uwagi na zmiany jakie weszły w życie z dniem 11 kwietnia 2011 r. w ustawie Kodeks postepowania administracyjnego, a które polegały między innymi na uchyleniu przepisu art. 157 § 3 k.p.a., organy prawidłowo nadały rozstrzygnięciu o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji formę postanowienia, kierując się dyspozycją art. 61a § 1 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło