II SA/Wa 255/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-11-27
Skład orzekający: Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji cofającej pozwolenie na utworzenie uczelni i nakazującej jej likwidację powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżąca uczelnia uprawdopodobniła jedynie potencjalną szkodę związaną z liczbą studentów i kosztami utworzenia kierunków, ale nie wykazała konkretnych, trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżąca uczelnia nie uprawdopodobniła istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powoływanie się na liczbę studentów i koszty utworzenia kierunków bez przedstawienia konkretnych dowodów na ich wpływ na znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Wyższa Szkoła [...] złożyła skargę na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego cofającą pozwolenie na utworzenie uczelni i nakazującą jej likwidację. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że uczelnia posiada wielu studentów, co narazi ją na niepowetowaną stratę. Po wcześniejszym postanowieniu WSA odmawiającym wstrzymania i oddaleniu zażalenia przez NSA, uczelnia ponownie złożyła wniosek o wstrzymanie, powołując się na większą liczbę studentów, koszty utworzenia kierunków oraz potencjalną utratę dotacji unijnych. Sąd uznał, że przedstawione przez uczelnię argumenty nie uprawdopodabniają wystarczająco niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Wyższej Szkoły [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Wyższej Szkoły [...] na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na utworzenie uczelni oraz nakazu likwidacji uczelni p o s t a n a w i a: - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji -
Pismem z dnia 25 listopada 2016 r. Wyższa Szkoła [...] (dalej także: "skarżąca" lub "strona skarżąca") złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na utworzenie uczelni oraz nakazu likwidacji uczelni.
Skarżąca podniosła, że "uczelnia nadal posiada wielu studentów - około tysiąca (...), co naraża stronę i społeczność legnicką na niepowetowaną stratę".
W odpowiedzi na skargę Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, ustosunkowując się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji - wskazał, że jest on całkowicie bezzasadny, albowiem skarżąca nie przytoczyła konkretnych okoliczności, uprawdopodabniających, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Organ uznał jednocześnie, że nie jest prawdziwe twierdzenie strony skarżącej, iż uczelnia posiada około tysiąca studentów, ponieważ - jak wynika z Zintegrowanego Systemu Informacji o Nauce i Szkolnictwie Wyższym "POL-on" - skarżąca uczelnia na dzień 25 listopada 2016 r. posiadała 55 studentów.
Postanowieniem z dnia 18 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] października 2016 r.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła strona skarżąca wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia przez wstrzymanie wykonania decyzji. W zażaleniu wskazała m.in., że organ w odpowiedzi na skargę zawarł nieprawdziwe dane co do ilości studentów Wyższej Szkoły [...]. Skarżąca podała, że ma ponad 150 studentów studiów podyplomowych a ponad 1000 studentów studiów wyższych. W zażaleniu przedstawiono ponadto koszty utworzenia poszczególnych kierunków studiów.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2017 r., sygn. akt I OZ 1183/17, oddalił zażalenie na powyższe postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2017 r. odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Pismem dnia 29 sierpnia 2017 r. skarżąca Wyższa Szkoła [...] ponownie złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca wskazała, że z załączonych do zażalenia dokumentów wynika, że skarżąca uczelnia ma ponad 1500 studentów, co oznacza, że organ oparł wydanie zaskarżonej decyzji na niepełnych i nieaktualnych danych z systemu POL-on, którego to systemu żadna uczelnia nie jest w stanie na bieżąco wypełniać. Skarżąca podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wielu przepisów. W ocenie strony skarżącej, powołane wyżej okoliczności, w zestawieniu z obowiązkiem zaprzestania kształcenia w ciągu roku od wydania zaskarżonej decyzji stanowią o zasadności wstrzymania wykonania nakazu likwidacji. Skarżąca podniosła, że wykonanie zaskarżonej decyzji grozi wielką szkodą i brakiem możliwości kontynuowania studiów przez ponad 1000 studentów. Strona skarżąca zwróciła przy tym uwagę, że ma nadal uprawnienia do prowadzenia studiów wyższych na kierunku "zarządzenie" oraz "prawo". Skarżąca dodała również, że stworzenie Wydziału Prawa kosztowało 15.000.000 zł, a poza tym Wydział ten ma bardzo bogaty dorobek naukowy. Zdaniem strony skarżącej, uwzględnienie wniosku uchroni Wyższą Szkołę [...] przed nieuzasadnionym nakazem likwidacji, a także umożliwi wdrożenie programu naprawczego (w razie uchylenia zaskarżonej decyzji) oraz uchroni Państwo Polskiej przed utratą dotacji z Unii Europejskiej, której zajęcia domaga się strona skarżąca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Postanowienie, o którym mowa w § 3 i 4, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (§ 5).
Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Niemniej, jak stanowi przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Z powołanego wyżej przepisu wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd ma charakter wyjątkowy i może nastąpić tylko na wniosek strony skarżącej, w którym uprawdopodobni ona istnienie przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Nie ulega wątpliwości, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd jest uprawniony do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo: wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, o której można mówić, jeżeli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe, niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu.
Z kolei, spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków musi być rozważone z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie - w tym przypadku decyzji.
Przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich, realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Zaznacza się przy tym, że skutki te mają - w ocenie wnioskującej - znaczenie niejako potencjalne.
Podkreślenia wymaga fakt, że wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że skoro sąd administracyjny orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącej, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej.
Nie ulega wątpliwości, że dla wykazania, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony opierające się na hipotetycznych przypuszczeniach.
Zdaniem Sądu, uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak stosownego uzasadnienia uniemożliwia zaś jego merytoryczną ocenę przez Sąd.
Należy przy tym zauważyć, że skoro po stronie skarżącej leży obowiązek wykazania istnienia przesłanek, które uzasadniają wstrzymanie wykonania spornej decyzji, to Sąd nie bada z urzędu faktu, czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć. Uprawdopodobnienie tego faktu spoczywa zatem na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 59/04, czy też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2006 r., sygn. akt II FZ 452/06).
W ocenie Sądu, ponowny wniosek skarżącej nie wskazuje istotnych dla rozstrzygnięcia zmian, mogących stanowić podstawę do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania spornej decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Sąd uznał, że strona skarżąca nie przedstawiła stosownego uzasadnienia, które poparte dowodami, wskazywałoby na niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Zdaniem Sądu, powoływanie się przez skarżącą uczelnię na liczbę studentów samo w sobie nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji.
Uznać należy, że - wbrew sugestiom strony skarżącej - z przedstawionej liczby studentów nie wynika, jaka szkoda może zostać wyrządzona. Co więcej, warto zauważyć, iż załączone do zażalenia zestawienie studentów Wyższej Szkoły [...] wskazuje, że wielu studentów rozpoczęło studia w 2007-2008 roku i w dalszym ciągu (po 8-9 latach) są studentami. Szereg wpisów wskazuje również, że wielu studentów studiów pierwszego stopnia w semestrze letnim roku akademickiego 2016/2017 było na 6 semestrze, zatem powinni zakończyć już edukację. Powoływanie się zatem przez stronę skarżąca jedynie na liczbę studentów, nie określając, w jaki sposób rzekoma liczba studentów wpływa na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków, nie może świadczyć o zaistnieniu przesłanek koniecznych do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Ponadto, Sąd uznał, iż wskazywane przez stronę skarżącą koszty utworzenia poszczególnych kierunków studiów, również nie przekonują, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Skarżąca nie przedstawiła bowiem swojej sytuacji finansowej, nie wykazując m.in., jakim dysponuje majątkiem, jakie ponosi koszty bieżącej dzielności oraz nie określając, jakiej części dochodów może zostać pozbawiona. Jednocześnie, uznać trzeba, że podnoszona przez skarżącą uczelnię okoliczność związana z potrzebą uchronienia państwa przed utratą dotacji z Unii Europejskiej również nie została uzasadniona, albowiem z treści wniosku nie wynika w żaden sposób, jaka w związku z tym szkoda groziłaby stronie skarżącej.
Jednocześnie, zwrócić należy uwagę, że skoro po stronie skarżącej leży obowiązek wykazania istnienia przesłanek, które uzasadniają wstrzymanie wykonania spornej decyzji, to Sąd nie bada z urzędu faktu, czy szkoda lub trudne do odwrócenia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć. Uprawdopodobnienie tego faktu spoczywa bowiem na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W konsekwencji, uznać należy, iż strona skarżąca nie wykazała okoliczności, które stanowiłyby podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło