II SA/Wa 263/14

WyrokWSA w Warszawie2014-11-24

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Adam Lipiński, Eugeniusz Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji publicznej, wydane w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, które uchyla własne wcześniejsze postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, może jednocześnie stwierdzić, że działanie organu nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, mimo że skarżący domaga się takiego stwierdzenia?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, uwzględniając skargę na podstawie art. 54 § 3 PPSA, jest związany zakresem żądania strony skarżącej. W sytuacji, gdy organ uchyla własne postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponieważ strona wykazała, że wniosek został złożony w terminie, nie może jednocześnie stwierdzić, że działanie organu nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, jeśli skarżący domaga się takiego stwierdzenia, a organ nie dysponował wcześniej dowodami potwierdzającymi terminowość wniosku. Sąd administracyjny, kontrolując takie postanowienie autokontrolne, bada jego zgodność z prawem, w tym czy organ nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Z. M. złożył skargę do WSA w Warszawie na postanowienie Komendanta Głównego Policji (KGP) z dnia [...] listopada 2013 r., które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem KGP z dnia [...] października 2013 r. Skarżący podnosił, że wniosek został złożony w terminie, co potwierdził dołączoną prezentatą organu. KGP, na podstawie art. 54 § 3 PPSA, uwzględnił skargę, uchylił swoje postanowienie z [...] listopada 2013 r. i stwierdził, że działanie organu nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z. M. wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia postanowienia KGP z [...] stycznia 2014 r. i stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, a także nieważności wcześniejszych decyzji. Skarżący zarzucił m.in. niewłaściwość organu do rozpoznania wniosku i brak stwierdzenia rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Adam Lipiński, Eugeniusz Wasilewski (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Z. M. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] uchylające własne postanowienie z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z uchybieniem terminu - oddala skargę - Komendant Główny Policji postanowieniem z nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. wydanym na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), po dokonaniu analizy skargi z dnia 9 grudnia 2013 r. wniesionej przez Z. M. na postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r.: - uwzględnił wskazaną skargę w całości i uchylił postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013; - stwierdził, że działanie organu administracji publicznej, będące przedmiotem skargi Z. M., nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z uzasadnienia postanowienia wynika, iż Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu wniosku Z. M., mając za podstawę art. 61a § 1 Kpa, postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia na podstawie art. 156 § 1 Kpa, nieważności rozkazu o ukaraniu Szefa [...] Urzędu Spraw Wewnętrznych w [...] nr [...] z dnia [...] marca 1989 r. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało doręczone Z. M. w dniu [...] października 2013 r. Z uwagi na fakt, iż z dokumentów pozostających w dyspozycji organu wynikało, iż strona złożyła zażalenie na wskazane postanowienie w dniu [...] października 2013 r., Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdził wniesienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r., z uchybieniem terminu. Postanowienie to zostało stronie doręczone w dniu 3 grudnia 2013 r. Z. M. w dniu 16 grudnia 2013 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Do nadesłanej korespondencji strona dołączyła kopię wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] października 2013 r., na którym znajduje się prezentata organu, potwierdzająca fakt wniesienia danego środka zaskarżenia przez stronę w dniu [...] października 2013 r. Mając powyższe na uwadze organ uwzględnił skargę na postawie art. 54 § 3 Ppsa, zgodnie z którym organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Komendant główny Policji wyjaśnił, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż przy wydawaniu decyzji autokontrolnej organ odwoławczy jest związany zarzutami skargi, dlatego nie jest uprawniony do jednoczesnego rozpatrywania zarzutów odwołania. Organ odwoławczy w postępowaniu autokontrolnym nie uzyskuje bowiem uprawnień sądu administracyjnego, który nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, dlatego też np. utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy w decyzji autokontrolnej oznaczałoby rozpatrzenie odwołania w trybie do tego niewłaściwym. W przypadku więc, gdy na skutek decyzji/postanowienia wydanego przez organ odwoławczy w trybie autokontroli uchylona zostaje decyzja/postanowienie będące przedmiotem skargi skierowanej do sądu administracyjnego, to dalsze procedowanie w sprawie organu powinno nastąpić dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania toczącego się w przedmiocie decyzji podjętej w trybie art. 54 § 3 Ppsa. Jednocześnie stwierdził, iż skoro zawarty w art. 54 § 3 Ppsa zwrot "może uwzględnić w całości" nie zawiera żadnych bliższych wskazówek, należałoby przyjąć, że organ stosuje obowiązujące go zasady procedury właściwej dla danej prawnej formy "załatwienia sprawy". Forma ta będzie zależeć od tego, czy przedmiotem działań samokontrolnych będą akty administracyjne, akty normatywne, akty nadzoru, czy też akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W każdym przypadku forma działania samokontrolnego organu administracji publicznej będzie tożsama z formą działania, do którego ma się odnosić – a więc w przypadku. Organ wskazał, iż Z. M. w skardze z dnia 9 grudnia 2013 r. kwestionuje postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdzające wniesienie przez niego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r. z uchybieniem terminu i wnosi o jego uchylenie w całości. Skutkiem prawnym postanowienia autokontrolnego w niniejszej sprawie powinno być więc jedynie uchylenie zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy w okolicznościach niniejszej sprawy może więc w postanowieniu autokontrolnym odnieść się jedynie do zarzutów skargi, nie jest natomiast uprawniony do rozpatrzenia w postanowieniu autokontrolnym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Z. M. Z związku z tym, iż strona przedstawiła dowód, którym organ administracji publicznej - Komendant Główny Policji nie dysponował, potwierdzający fakt złożenia przez nią wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2013 r. w terminie ustawowym, zasadnym jest uchylenie postanowienia Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. M. wniósł o uchylenie w całości postanowienia Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. i stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnych "do poprzedzających to jest rozkazu o ukaraniu Szefa [...] Urzędu Spraw Wewnętrznych nr [...] z dnia [...] marca 1989 r., postanowienia Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] października 2013 r. "oraz stwierdzenie,, że działania organu administracji publicznej, będące przedmiotem skargi z dnia 9 grudnia 2013 r. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż organ uwzględnił jego skargę częściowo "ponieważ nie przyznał się do wyrządzenia mu szkody poprzez swoje działanie na podstawie kodeksu cywilnego art. 417 kc". Stwierdził, iż w postanowieniu organ niezasadnie przyjął, że jego działanie nie miało charakteru rażącego naruszenia prawa oraz wskazał, iż Komendant główny Policji nie był właściwy do rozpoznania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, bowiem zgodnie z art. 127 § 3 kpa, środek zaskarżenia od postanowień wydanych w I instancji powinien rozpoznawać Minister Spraw Wewnętrznych. Skarżący wskazał też, iż pouczenie zawarte w postanowieniu winno wskazywać jako środek zaskarżenia zażalenie a nie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, iż nie jest ona zasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji prowadząc postępowanie administracyjne nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga oceniana według powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia , iż miał on podstawę w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., do uwzględnienia skargi Z. M. z dnia 9 grudnia 2013 r. wnoszonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdzające wniesienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z uchybieniem terminu. Przepis ten wprowadza tzw. instytucję autokontroli własnych decyzji – co umożliwia organowi skorygowanie zaskarżonego działania w kierunku pożądanym przez skarżącego. Organ podejmując rozstrzygnięcie w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. jest związany treścią żądania i nie może ono naruszać prawa strony. Strona skarżąca w skardze z dnia 9 grudnia 2013 r. wniosła o uchylenie w całości postanowienia Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r., ze względu "na podanie nieprawdy". W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż zachował termin do wniesienia odwołania bowiem wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył w Biurze Przepustek KGP w dniu [...] października 2013 r. a nie jak przyjął organ w zaskarżonym postanowieniu, w dniu [...] października 2013 r. Trafnie więc Komendant Główny Policji postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. uwzględnił wskazaną skargę w całości i uchylił własne postanowienie nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. stwierdzające wniesienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z uchybieniem terminu, podzielając zarzuty i argumentację skargi zarejestrowanej w Wojewódzkim Sądzie administracyjnym w Warszawie za sygn. akt II SA/Wa 65/14. Sąd podziela argumentację organu, iż Komendant Główny Policji był organem uprawnionym do rozpoznania wniesionego przez skarżącego środka zaskarżenia od wydanego postanowienia. W tej sytuacji, uznać należy za niezasadne zarzuty podniesione w skardze z dnia 3 lutego 2014 r. wraz z żądaniem stwierdzenia, że działanie organu administracji publicznej będącej przedmiotem skargi z dnia 9 grudnia 2013 r. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W sprawie nie występują bowiem okoliczności wskazujące na niedbałe lub umyślne działania organu. Dlatego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło